https://www.iran-pedia.org/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%AF%D9%88_%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87_%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87_%D8%AD%DA%A9%D9%88%D9%85%D8%AA
دو رساله درباره حکومت - تاریخچهٔ نسخهها
2026-07-06T01:24:42Z
تاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکی
MediaWiki 1.43.0
https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%D8%AF%D9%88_%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87_%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87_%D8%AD%DA%A9%D9%88%D9%85%D8%AA&diff=90148&oldid=prev
Alireza k h: نوشتن مقاله جدید
2026-07-05T18:50:51Z
<p>نوشتن مقاله جدید</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۰:۵۰</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l5">خط ۵:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| اندازه تصویر = 250px</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| اندازه تصویر = 250px</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان تصویر = صفحه عنوان نسخه اول کتاب دو رساله درباره حکومت (۱۶۸۹)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان تصویر = صفحه عنوان نسخه اول کتاب دو رساله درباره حکومت (۱۶۸۹)</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| نویسنده = <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>جان لاک<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| نویسنده = جان لاک</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| برگرداننده = حسین بشیریه (ترجمه معروف فارسی)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| برگرداننده = حسین بشیریه (ترجمه معروف فارسی)</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| ناشر = Awnsham Churchill (نسخه اصلی)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| ناشر = Awnsham Churchill (نسخه اصلی)</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ناشر فارسی: نشر نی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ناشر فارسی: نشر نی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| محل نشر = <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>انگلستان<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>(نسخه اصلی)</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| محل نشر = انگلستان (نسخه اصلی)</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>ایران<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>(نسخه فارسی)</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ایران (نسخه فارسی)</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تاریخ نشر = ۱۶۸۹ (نسخه اصلی)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تاریخ نشر = ۱۶۸۹ (نسخه اصلی)</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تاریخ نشر فارسی: ۱۳۷۹ (چاپ اول)؛ چاپهای متعدد تا ۱۴۰۴</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تاریخ نشر فارسی: ۱۳۷۹ (چاپ اول)؛ چاپهای متعدد تا ۱۴۰۴</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| چاپ = چندین چاپ (نسخه اصلی)؛ چاپهای متعدد (نسخه فارسی)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| چاپ = چندین چاپ (نسخه اصلی)؛ چاپهای متعدد (نسخه فارسی)</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| شابک = ۹۷۸-۹۶۴-۳۱۲-۴۸۷-۲ (یکی از چاپهای فارسی)</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تعداد صفحات = حدود ۴۸۰ (نسخه اصلی کامل)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تعداد صفحات = حدود ۴۸۰ (نسخه اصلی کامل)</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حدود ۵۵۰–۶۰۰ (نسخه فارسی با مقدمه)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حدود ۵۵۰–۶۰۰ (نسخه فارسی با مقدمه)</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l22">خط ۲۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۱:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>فارسی (ترجمه)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>فارسی (ترجمه)</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| نوع رسانه = چاپی</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| نوع رسانه = چاپی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| اوسیالسی = ۸۷۳۰۰۰ (نسخههای مدرن)</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پایین =</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پایین =</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l46">خط ۴۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۴:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اعلامیه استقلال آمریکا (۱۷۷۶): توماس جفرسون مستقیماً از ایدههای لاک درباره حقوق طبیعی (زندگی، آزادی و تعقیب خوشبختی) و حق مقاومت الهام گرفت.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اعلامیه استقلال آمریکا (۱۷۷۶): توماس جفرسون مستقیماً از ایدههای لاک درباره حقوق طبیعی (زندگی، آزادی و تعقیب خوشبختی) و حق مقاومت الهام گرفت.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>قانون اساسی ایالات متحده: اصول جدایی قوا و محدودیت قدرت دولت ریشه در رساله دوم لاک دارد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>قانون اساسی ایالات متحده: اصول جدایی قوا و محدودیت قدرت دولت ریشه در رساله دوم لاک دارد.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>انقلاب فرانسه: هرچند روسو تأثیر بیشتری داشت، اما ایدههای لاک درباره حقوق فردی و حکومت مشروع نیز در اعلامیه حقوق بشر و شهروند (۱۷۸۹) منعکس شد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>انقلاب فرانسه: هرچند روسو تأثیر بیشتری داشت، اما ایدههای لاک درباره حقوق فردی و حکومت مشروع نیز در اعلامیه حقوق بشر و شهروند (۱۷۸۹) منعکس شد.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>لیبرالیسم مدرن: لاک به عنوان «پدر لیبرالیسم» شناخته میشود و بر متفکرانی مانند آدام اسمیت، جان استوارت میل و حتی نظریهپردازان قرن بیستم تأثیر گذاشت.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>لیبرالیسم مدرن: لاک به عنوان «پدر لیبرالیسم» شناخته میشود و بر متفکرانی مانند آدام اسمیت، جان استوارت میل و حتی نظریهپردازان قرن بیستم تأثیر گذاشت.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در ایران، این کتاب از دهه ۱۳۷۰ به بعد به طور جدی ترجمه و تدریس شد و در بحثهای روشنفکری درباره دموکراسی، حقوق بشر و محدودیت قدرت دولت نقش مهمی ایفا کرده است. ترجمه حسین بشیریه به دلیل دقت علمی و زبان روان، مرجع اصلی محسوب میشود.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در ایران، این کتاب از دهه ۱۳۷۰ به بعد به طور جدی ترجمه و تدریس شد و در بحثهای روشنفکری درباره دموکراسی، حقوق بشر و محدودیت قدرت دولت نقش مهمی ایفا کرده است. ترجمه حسین بشیریه به دلیل دقت علمی و زبان روان، مرجع اصلی محسوب میشود.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== بازتابها و نقدها ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== بازتابها و نقدها ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب لاک بلافاصله پس از انتشار مورد استقبال محافل لیبرال قرار گرفت، اما منتقدان محافظهکار و بعدها سوسیالیستها نقدهایی بر آن وارد کردند:</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جان </ins>لاک بلافاصله پس از انتشار مورد استقبال محافل لیبرال قرار گرفت، اما منتقدان محافظهکار و بعدها سوسیالیستها نقدهایی بر آن وارد کردند:</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقد محافظهکاران: برخی مانند ادموند برک لاک را به خاطر تأکید بر حق انقلاب، متهم به بیثباتی اجتماعی کردند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقد محافظهکاران: برخی مانند ادموند برک لاک را به خاطر تأکید بر حق انقلاب، متهم به بیثباتی اجتماعی کردند.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقد سوسیالیستها: منتقدان چپگرا (مانند کارل مارکس) لاک را به خاطر دفاع از مالکیت خصوصی، حامی سرمایهداری اولیه دانستند و گفتند که او نابرابریهای اقتصادی را توجیه میکند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقد سوسیالیستها: منتقدان چپگرا (مانند کارل مارکس) لاک را به خاطر دفاع از مالکیت خصوصی، حامی سرمایهداری اولیه دانستند و گفتند که او نابرابریهای اقتصادی را توجیه میکند.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقد فمینیستی: برخی پژوهشگران معاصر معتقدند لاک در بحث مالکیت و خانواده، دیدگاه مردسالارانه داشت.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقد فمینیستی: برخی پژوهشگران معاصر معتقدند لاک در بحث مالکیت و خانواده، دیدگاه مردسالارانه داشت.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقدهای معاصر: فیلسوفانی مانند رابرت نوزیک از لاک دفاع کردند، در حالی که جان رالز تلاش کرد اصول لاک را با عدالت اجتماعی آشتی دهد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقدهای معاصر: فیلسوفانی مانند رابرت نوزیک از لاک دفاع کردند، در حالی که جان رالز تلاش کرد اصول لاک را با عدالت اجتماعی آشتی دهد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l79">خط ۷۹:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۸۳:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">لاک، جان. دو رساله درباره حکومت. ترجمه حسین بشیریه. تهران: نشر نی، چاپهای مختلف.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بشیریه، حسین. مقدمهای بر دو رساله درباره حکومت. تهران: نشر نی، ۱۳۷۹.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Dunn, John. The Political Thought of John Locke. Cambridge University Press, ۱۹۶۹.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Waldron, Jeremy. God, Locke, and Equality. Cambridge University Press, ۲۰۰۲.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Ashcraft, Richard. Revolutionary Politics and Locke’s Two Treatises of Government. Princeton University Press, ۱۹۸۶.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<!-- diff cache key fairanpediadb-fa_:diff:1.41:old-90147:rev-90148:php=table -->
</table>
Alireza k h
https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%D8%AF%D9%88_%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87_%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87_%D8%AD%DA%A9%D9%88%D9%85%D8%AA&diff=90147&oldid=prev
Alireza k h در ۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۸:۱۴
2026-07-05T18:14:45Z
<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۲۰:۱۴</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l2">خط ۲:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| نام = دو رساله درباره حکومت</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| نام = دو رساله درباره حکومت</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان اصلی = Two Treatises of Government</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان اصلی = Two Treatises of Government</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تصویر = <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Two Treatises of Government 1689</del>.jpg</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تصویر = <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دو رساله در رابطه با حکومت</ins>.jpg</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| اندازه تصویر = 250px</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| اندازه تصویر = 250px</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان تصویر = صفحه عنوان نسخه اول کتاب دو رساله درباره حکومت (۱۶۸۹)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان تصویر = صفحه عنوان نسخه اول کتاب دو رساله درباره حکومت (۱۶۸۹)</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l25">خط ۲۵:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۲۵:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پایین =</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| پایین =</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''دو رساله درباره حکومت''' (به انگلیسی: ''Two Treatises of Government'') کتابی بنیادین در فلسفه سیاسی نوشته <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>جان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">لاک]]، </del>فیلسوف انگلیسی، است که در سال ۱۶۸۹ منتشر شد. این اثر یکی از مهمترین متون تاریخ اندیشه لیبرال و پایههای نظریه قرارداد اجتماعی مدرن به شمار میرود. لاک در رساله اول به شدت به نظریه «حق الهی پادشاهان» <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>رابرت فیلمر<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>حمله میکند و در رساله دوم، اصول حکومت مشروع، حقوق طبیعی انسان (زندگی، آزادی و مالکیت)، قرارداد اجتماعی، جدایی قوا و حق مقاومت در برابر حکومت ظالم را تبیین مینماید. این کتاب مستقیماً بر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>اعلامیه استقلال آمریکا<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>(۱۷۷۶)، قانون اساسی ایالات متحده و بسیاری از اسناد دموکراتیک مدرن تأثیر گذاشت. لاک استدلال میکند که حکومت تنها با رضایت مردم مشروع است و اگر حکومتی حقوق طبیعی شهروندان را نقض کند، مردم حق دارند آن را تغییر دهند یا سرنگون کنند. این ایده بعدها به عنوان یکی از مبانی انقلابهای لیبرال شناخته شد. ترجمه فارسی معروف کتاب توسط <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>حسین بشیریه<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>از نشر نی منتشر شده و در دانشگاههای ایران به عنوان متن کلاسیک فلسفه سیاسی و علوم سیاسی تدریس میشود.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''دو رساله درباره حکومت''' (به انگلیسی: ''Two Treatises of Government'') کتابی بنیادین در فلسفه سیاسی نوشته جان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">لاک، </ins>فیلسوف انگلیسی، است که در سال ۱۶۸۹ منتشر شد. این اثر یکی از مهمترین متون تاریخ اندیشه لیبرال و پایههای نظریه قرارداد اجتماعی مدرن به شمار میرود. لاک در رساله اول به شدت به نظریه «حق الهی پادشاهان» رابرت فیلمر حمله میکند و در رساله دوم، اصول حکومت مشروع، حقوق طبیعی انسان (زندگی، آزادی و مالکیت)، قرارداد اجتماعی، جدایی قوا و حق مقاومت در برابر حکومت ظالم را تبیین مینماید. این کتاب مستقیماً بر اعلامیه استقلال آمریکا (۱۷۷۶)، قانون اساسی ایالات متحده و بسیاری از اسناد دموکراتیک مدرن تأثیر گذاشت. لاک استدلال میکند که حکومت تنها با رضایت مردم مشروع است و اگر حکومتی حقوق طبیعی شهروندان را نقض کند، مردم حق دارند آن را تغییر دهند یا سرنگون کنند. این ایده بعدها به عنوان یکی از مبانی انقلابهای لیبرال شناخته شد. ترجمه فارسی معروف کتاب توسط حسین بشیریه از نشر نی منتشر شده و در دانشگاههای ایران به عنوان متن کلاسیک فلسفه سیاسی و علوم سیاسی تدریس میشود.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== زمینه تاریخی و نگارش ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== زمینه تاریخی و نگارش ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جان لاک (۱۶۳۲–۱۷۰۴) در دوران پرتلاطم انگلیس زیست. او شاهد جنگ داخلی انگلیس، اعدام چارلز اول، جمهوری کرامول، بازگشت سلطنت و انقلاب باشکوه ۱۶۸۸ بود. لاک که با خانواده اشرافزاده ویلیام سوم (شاهزاده اورانژ) ارتباط داشت، کتاب را در جریان این انقلاب نوشت. «دو رساله» ابتدا به صورت ناشناس منتشر شد تا از خطرات سیاسی در امان بماند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جان لاک (۱۶۳۲–۱۷۰۴) در دوران پرتلاطم انگلیس زیست. او شاهد جنگ داخلی انگلیس، اعدام چارلز اول، جمهوری کرامول، بازگشت سلطنت و انقلاب باشکوه ۱۶۸۸ بود. لاک که با خانواده اشرافزاده ویلیام سوم (شاهزاده اورانژ) ارتباط داشت، کتاب را در جریان این انقلاب نوشت. «دو رساله» ابتدا به صورت ناشناس منتشر شد تا از خطرات سیاسی در امان بماند. رساله اول عمدتاً به رد کتاب «پاتریارکا» نوشته رابرت فیلمر اختصاص دارد که دفاع قوی از حق الهی پادشاهان بود. لاک این نظریه را غیرعقلانی و مخالف آموزههای مسیحی میدانست. رساله دوم، که بخش اصلی و تأثیرگذار کتاب است، اصول مثبت حکومت را بیان میکند.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رساله اول عمدتاً به رد کتاب «پاتریارکا» نوشته رابرت فیلمر اختصاص دارد که دفاع قوی از حق الهی پادشاهان بود. لاک این نظریه را غیرعقلانی و مخالف آموزههای مسیحی میدانست. رساله دوم، که بخش اصلی و تأثیرگذار کتاب است، اصول مثبت حکومت را بیان میکند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>لاک تحت تأثیر تجربیات سیاسی خود و اندیشههایی مانند توماس هابز (هرچند منتقد او) بود، اما برخلاف هابز که دولت مطلقه را ضروری میدانست، لاک بر محدودیت قدرت و حفظ حقوق فردی تأکید داشت.<ref>لاک، جان. دو رساله درباره حکومت. ترجمه حسین بشیریه. تهران: نشر نی، ۱۳۹۸، مقدمه مترجم.</ref></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>لاک تحت تأثیر تجربیات سیاسی خود و اندیشههایی مانند <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>توماس هابز<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>(هرچند منتقد او) بود، اما برخلاف هابز که دولت مطلقه را ضروری میدانست، لاک بر محدودیت قدرت و حفظ حقوق فردی تأکید داشت.<ref>لاک، جان. دو رساله درباره حکومت. ترجمه حسین بشیریه. تهران: نشر نی، ۱۳۹۸، مقدمه مترجم.</ref></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ساختار و محتوای کتاب ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== ساختار و محتوای کتاب ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رساله اول: رد حق الهی پادشاهان</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رساله اول: رد حق الهی پادشاهان</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>لاک با استدلالهای عقلی و مذهبی، ادعای فیلمر را که سلطنت موروثی را ارثی از آدم (ع) میدانست، رد میکند. او نشان میدهد که چنین حقی وجود ندارد و قدرت سیاسی نمیتواند بر پایه وراثت الهی توجیه شود. این رساله مقدمهای برای رساله دوم است و پایههای فکری استبداد را هدف قرار میدهد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>لاک با استدلالهای عقلی و مذهبی، ادعای فیلمر را که سلطنت موروثی را ارثی از آدم (ع) میدانست، رد میکند. او نشان میدهد که چنین حقی وجود ندارد و قدرت سیاسی نمیتواند بر پایه وراثت الهی توجیه شود. این رساله مقدمهای برای رساله دوم است و پایههای فکری استبداد را هدف قرار میدهد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رساله دوم: درباره حکومت مدنی (بخش اصلی)</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>رساله دوم: درباره حکومت مدنی (بخش اصلی) این رساله قلب کتاب است و شامل فصلهای مهم زیر میشود:</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>این رساله قلب کتاب است و شامل فصلهای مهم زیر میشود:</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حالت طبیعی: لاک حالت طبیعی را برخلاف هابز، وضعیتی عقلانی و نسبتاً مسالمتآمیز توصیف میکند که در آن افراد آزاد و برابرند و قانون طبیعی (عقل) حاکم است. با این حال، چون اجرای قانون طبیعی توسط خود افراد ناکارآمد است، نیاز به حکومت احساس میشود.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حالت طبیعی: لاک حالت طبیعی را برخلاف هابز، وضعیتی عقلانی و نسبتاً مسالمتآمیز توصیف میکند که در آن افراد آزاد و برابرند و قانون طبیعی (عقل) حاکم است. با این حال، چون اجرای قانون طبیعی توسط خود افراد ناکارآمد است، نیاز به حکومت احساس میشود.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l50">خط ۵۰:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۸:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>قانون اساسی ایالات متحده: اصول جدایی قوا و محدودیت قدرت دولت ریشه در رساله دوم لاک دارد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>قانون اساسی ایالات متحده: اصول جدایی قوا و محدودیت قدرت دولت ریشه در رساله دوم لاک دارد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>انقلاب فرانسه: هرچند روسو تأثیر بیشتری داشت، اما ایدههای لاک درباره حقوق فردی و حکومت مشروع نیز در اعلامیه حقوق بشر و شهروند (۱۷۸۹) منعکس شد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>انقلاب فرانسه: هرچند روسو تأثیر بیشتری داشت، اما ایدههای لاک درباره حقوق فردی و حکومت مشروع نیز در اعلامیه حقوق بشر و شهروند (۱۷۸۹) منعکس شد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>لیبرالیسم مدرن: لاک به عنوان «پدر لیبرالیسم» شناخته میشود و بر متفکرانی مانند <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>آدام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسمیت]]، [[</del>جان استوارت میل<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>و حتی نظریهپردازان قرن بیستم تأثیر گذاشت.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>لیبرالیسم مدرن: لاک به عنوان «پدر لیبرالیسم» شناخته میشود و بر متفکرانی مانند آدام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسمیت، </ins>جان استوارت میل و حتی نظریهپردازان قرن بیستم تأثیر گذاشت.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در ایران، این کتاب از دهه ۱۳۷۰ به بعد به طور جدی ترجمه و تدریس شد و در بحثهای روشنفکری درباره دموکراسی، حقوق بشر و محدودیت قدرت دولت نقش مهمی ایفا کرده است. ترجمه حسین بشیریه به دلیل دقت علمی و زبان روان، مرجع اصلی محسوب میشود.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در ایران، این کتاب از دهه ۱۳۷۰ به بعد به طور جدی ترجمه و تدریس شد و در بحثهای روشنفکری درباره دموکراسی، حقوق بشر و محدودیت قدرت دولت نقش مهمی ایفا کرده است. ترجمه حسین بشیریه به دلیل دقت علمی و زبان روان، مرجع اصلی محسوب میشود.</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l56">خط ۵۶:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۴:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب لاک بلافاصله پس از انتشار مورد استقبال محافل لیبرال قرار گرفت، اما منتقدان محافظهکار و بعدها سوسیالیستها نقدهایی بر آن وارد کردند:</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب لاک بلافاصله پس از انتشار مورد استقبال محافل لیبرال قرار گرفت، اما منتقدان محافظهکار و بعدها سوسیالیستها نقدهایی بر آن وارد کردند:</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقد محافظهکاران: برخی مانند <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>ادموند برک<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>لاک را به خاطر تأکید بر حق انقلاب، متهم به بیثباتی اجتماعی کردند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقد محافظهکاران: برخی مانند ادموند برک لاک را به خاطر تأکید بر حق انقلاب، متهم به بیثباتی اجتماعی کردند.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقد سوسیالیستها: منتقدان چپگرا (مانند کارل مارکس) لاک را به خاطر دفاع از مالکیت خصوصی، حامی سرمایهداری اولیه دانستند و گفتند که او نابرابریهای اقتصادی را توجیه میکند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقد سوسیالیستها: منتقدان چپگرا (مانند کارل مارکس) لاک را به خاطر دفاع از مالکیت خصوصی، حامی سرمایهداری اولیه دانستند و گفتند که او نابرابریهای اقتصادی را توجیه میکند.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقد فمینیستی: برخی پژوهشگران معاصر معتقدند لاک در بحث مالکیت و خانواده، دیدگاه مردسالارانه داشت.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقد فمینیستی: برخی پژوهشگران معاصر معتقدند لاک در بحث مالکیت و خانواده، دیدگاه مردسالارانه داشت.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقدهای معاصر: فیلسوفانی مانند <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>رابرت نوزیک<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>از لاک دفاع کردند، در حالی که <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>جان رالز<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </del>تلاش کرد اصول لاک را با عدالت اجتماعی آشتی دهد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نقدهای معاصر: فیلسوفانی مانند رابرت نوزیک از لاک دفاع کردند، در حالی که جان رالز تلاش کرد اصول لاک را با عدالت اجتماعی آشتی دهد.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>با وجود نقدها، اکثر مورخان اندیشه اتفاقنظر دارند که «دو رساله» یکی از پایههای فکری جهان مدرن لیبرال-دموکراتیک است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>با وجود نقدها، اکثر مورخان اندیشه اتفاقنظر دارند که «دو رساله» یکی از پایههای فکری جهان مدرن لیبرال-دموکراتیک است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پرونده:John Locke portrait.jpg|بندانگشتی|250px|پرتره جان لاک، نویسنده دو رساله درباره حکومت]]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== جستارهای وابسته ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== جستارهای وابسته ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>جان لاک<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جان لاک</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[قرارداد اجتماعی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[قرارداد اجتماعی]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>حقوق طبیعی<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>جدایی قوا<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>حقوق طبیعی</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>لیبرالیسم<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>انقلاب باشکوه ۱۶۸۸<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>جدایی قوا</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>توماس هابز<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</del>ژان-ژاک روسو<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>لیبرالیسم</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>انقلاب باشکوه ۱۶۸۸</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>توماس هابز</div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ژان-ژاک روسو</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr>
</table>
Alireza k h
https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%D8%AF%D9%88_%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87_%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87_%D8%AD%DA%A9%D9%88%D9%85%D8%AA&diff=90145&oldid=prev
Alireza k h: صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | نام = دو رساله درباره حکومت | عنوان اصلی = Two Treatises of Government | تصویر = Two Treatises of Government 1689.jpg | اندازه تصویر = 250px | عنوان تصویر = صفحه عنوان نسخه اول کتاب دو رساله درباره حکومت (۱۶۸۹) | نویسنده = جان لاک | برگرداننده = حسین بشیریه (ترجم...» ایجاد کرد
2026-07-05T17:59:50Z
<p>صفحهای تازه حاوی «{{جعبه اطلاعات کتاب | نام = دو رساله درباره حکومت | عنوان اصلی = Two Treatises of Government | تصویر = Two Treatises of Government 1689.jpg | اندازه تصویر = 250px | عنوان تصویر = صفحه عنوان نسخه اول کتاب دو رساله درباره حکومت (۱۶۸۹) | نویسنده = <a href="/w/index.php?title=%D8%AC%D8%A7%D9%86_%D9%84%D8%A7%DA%A9&action=edit&redlink=1" class="new" title="جان لاک (صفحه وجود ندارد)">جان لاک</a> | برگرداننده = حسین بشیریه (ترجم...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{جعبه اطلاعات کتاب<br />
| نام = دو رساله درباره حکومت<br />
| عنوان اصلی = Two Treatises of Government<br />
| تصویر = Two Treatises of Government 1689.jpg<br />
| اندازه تصویر = 250px<br />
| عنوان تصویر = صفحه عنوان نسخه اول کتاب دو رساله درباره حکومت (۱۶۸۹)<br />
| نویسنده = [[جان لاک]]<br />
| برگرداننده = حسین بشیریه (ترجمه معروف فارسی)<br />
| ناشر = Awnsham Churchill (نسخه اصلی)<br />
ناشر فارسی: نشر نی<br />
| محل نشر = [[انگلستان]] (نسخه اصلی)<br />
[[ایران]] (نسخه فارسی)<br />
| تاریخ نشر = ۱۶۸۹ (نسخه اصلی)<br />
تاریخ نشر فارسی: ۱۳۷۹ (چاپ اول)؛ چاپهای متعدد تا ۱۴۰۴<br />
| چاپ = چندین چاپ (نسخه اصلی)؛ چاپهای متعدد (نسخه فارسی)<br />
| شابک = ۹۷۸-۹۶۴-۳۱۲-۴۸۷-۲ (یکی از چاپهای فارسی)<br />
| تعداد صفحات = حدود ۴۸۰ (نسخه اصلی کامل)<br />
حدود ۵۵۰–۶۰۰ (نسخه فارسی با مقدمه)<br />
| موضوع = فلسفه سیاسی، قرارداد اجتماعی، حقوق طبیعی، لیبرالیسم<br />
| سبک = غیرتخیلی، فلسفی، سیاسی<br />
| زبان = انگلیسی (اصلی)<br />
فارسی (ترجمه)<br />
| نوع رسانه = چاپی<br />
| اوسیالسی = ۸۷۳۰۰۰ (نسخههای مدرن)<br />
| پایین =<br />
}}<br />
'''دو رساله درباره حکومت''' (به انگلیسی: ''Two Treatises of Government'') کتابی بنیادین در فلسفه سیاسی نوشته [[جان لاک]]، فیلسوف انگلیسی، است که در سال ۱۶۸۹ منتشر شد. این اثر یکی از مهمترین متون تاریخ اندیشه لیبرال و پایههای نظریه قرارداد اجتماعی مدرن به شمار میرود. لاک در رساله اول به شدت به نظریه «حق الهی پادشاهان» [[رابرت فیلمر]] حمله میکند و در رساله دوم، اصول حکومت مشروع، حقوق طبیعی انسان (زندگی، آزادی و مالکیت)، قرارداد اجتماعی، جدایی قوا و حق مقاومت در برابر حکومت ظالم را تبیین مینماید. این کتاب مستقیماً بر [[اعلامیه استقلال آمریکا]] (۱۷۷۶)، قانون اساسی ایالات متحده و بسیاری از اسناد دموکراتیک مدرن تأثیر گذاشت. لاک استدلال میکند که حکومت تنها با رضایت مردم مشروع است و اگر حکومتی حقوق طبیعی شهروندان را نقض کند، مردم حق دارند آن را تغییر دهند یا سرنگون کنند. این ایده بعدها به عنوان یکی از مبانی انقلابهای لیبرال شناخته شد. ترجمه فارسی معروف کتاب توسط [[حسین بشیریه]] از نشر نی منتشر شده و در دانشگاههای ایران به عنوان متن کلاسیک فلسفه سیاسی و علوم سیاسی تدریس میشود.<br />
== زمینه تاریخی و نگارش ==<br />
جان لاک (۱۶۳۲–۱۷۰۴) در دوران پرتلاطم انگلیس زیست. او شاهد جنگ داخلی انگلیس، اعدام چارلز اول، جمهوری کرامول، بازگشت سلطنت و انقلاب باشکوه ۱۶۸۸ بود. لاک که با خانواده اشرافزاده ویلیام سوم (شاهزاده اورانژ) ارتباط داشت، کتاب را در جریان این انقلاب نوشت. «دو رساله» ابتدا به صورت ناشناس منتشر شد تا از خطرات سیاسی در امان بماند.<br />
رساله اول عمدتاً به رد کتاب «پاتریارکا» نوشته رابرت فیلمر اختصاص دارد که دفاع قوی از حق الهی پادشاهان بود. لاک این نظریه را غیرعقلانی و مخالف آموزههای مسیحی میدانست. رساله دوم، که بخش اصلی و تأثیرگذار کتاب است، اصول مثبت حکومت را بیان میکند.<br />
لاک تحت تأثیر تجربیات سیاسی خود و اندیشههایی مانند [[توماس هابز]] (هرچند منتقد او) بود، اما برخلاف هابز که دولت مطلقه را ضروری میدانست، لاک بر محدودیت قدرت و حفظ حقوق فردی تأکید داشت.<ref>لاک، جان. دو رساله درباره حکومت. ترجمه حسین بشیریه. تهران: نشر نی، ۱۳۹۸، مقدمه مترجم.</ref><br />
== ساختار و محتوای کتاب ==<br />
رساله اول: رد حق الهی پادشاهان<br />
لاک با استدلالهای عقلی و مذهبی، ادعای فیلمر را که سلطنت موروثی را ارثی از آدم (ع) میدانست، رد میکند. او نشان میدهد که چنین حقی وجود ندارد و قدرت سیاسی نمیتواند بر پایه وراثت الهی توجیه شود. این رساله مقدمهای برای رساله دوم است و پایههای فکری استبداد را هدف قرار میدهد.<br />
رساله دوم: درباره حکومت مدنی (بخش اصلی)<br />
این رساله قلب کتاب است و شامل فصلهای مهم زیر میشود:<br />
<br />
حالت طبیعی: لاک حالت طبیعی را برخلاف هابز، وضعیتی عقلانی و نسبتاً مسالمتآمیز توصیف میکند که در آن افراد آزاد و برابرند و قانون طبیعی (عقل) حاکم است. با این حال، چون اجرای قانون طبیعی توسط خود افراد ناکارآمد است، نیاز به حکومت احساس میشود.<br />
قرارداد اجتماعی: افراد با توافق متقابل، بخشی از حقوق خود را به جامعه واگذار میکنند تا حکومتی تشکیل شود که از زندگی، آزادی و مالکیت حفاظت کند. این قرارداد دوطرفه است و حکومت در صورت نقض آن، مشروعیت خود را از دست میدهد.<br />
حقوق طبیعی: لاک سه حق اصلی را معرفی میکند: حق حیات، آزادی و مالکیت. این حقوق پیش از حکومت وجود دارند و حکومت وظیفه دارد از آنها دفاع کند.<br />
جدایی قوا: لاک بر جدایی قوه مقننه از قوه مجریه تأکید دارد (پیش از مونتسکیو). قوه مقننه باید بالاترین قدرت را داشته باشد.<br />
حق مقاومت و انقلاب: یکی از انقلابیترین ایدههای لاک: اگر حکومتی به استبداد گراید و حقوق مردم را نقض کند، مردم نه تنها حق، بلکه وظیفه دارند در برابر آن مقاومت کنند و آن را تغییر دهند.<br />
<br />
لاک تأکید دارد که هدف حکومت، خیر عمومی و حفظ مالکیت است و قدرت مطلقه (مانند آنچه هابز پیشنهاد میکرد) نامشروع است.<ref>لاک، جان. دو رساله درباره حکومت. ترجمه حسین بشیریه. تهران: نشر نی، ۱۳۹۸، صص ۱۵۰–۳۰۰.</ref><br />
== اهمیت و نقش ==<br />
«دو رساله درباره حکومت» یکی از تأثیرگذارترین متون در تاریخ اندیشه سیاسی غرب و پایهگذار لیبرالیسم کلاسیک به شمار میرود. این کتاب ایدههای محوری دموکراسی مدرن، حقوق بشر، حاکمیت قانون و محدود بودن قدرت دولت را تبیین کرد. لاک با تأکید بر حقوق طبیعی و قرارداد اجتماعی، الگویی ارائه داد که بعدها در انقلاب آمریکا و فرانسه مورد استفاده قرار گرفت.<br />
مهمترین تأثیرات کتاب عبارتند از:<br />
<br />
اعلامیه استقلال آمریکا (۱۷۷۶): توماس جفرسون مستقیماً از ایدههای لاک درباره حقوق طبیعی (زندگی، آزادی و تعقیب خوشبختی) و حق مقاومت الهام گرفت.<br />
قانون اساسی ایالات متحده: اصول جدایی قوا و محدودیت قدرت دولت ریشه در رساله دوم لاک دارد.<br />
انقلاب فرانسه: هرچند روسو تأثیر بیشتری داشت، اما ایدههای لاک درباره حقوق فردی و حکومت مشروع نیز در اعلامیه حقوق بشر و شهروند (۱۷۸۹) منعکس شد.<br />
لیبرالیسم مدرن: لاک به عنوان «پدر لیبرالیسم» شناخته میشود و بر متفکرانی مانند [[آدام اسمیت]]، [[جان استوارت میل]] و حتی نظریهپردازان قرن بیستم تأثیر گذاشت.<br />
<br />
در ایران، این کتاب از دهه ۱۳۷۰ به بعد به طور جدی ترجمه و تدریس شد و در بحثهای روشنفکری درباره دموکراسی، حقوق بشر و محدودیت قدرت دولت نقش مهمی ایفا کرده است. ترجمه حسین بشیریه به دلیل دقت علمی و زبان روان، مرجع اصلی محسوب میشود.<br />
== بازتابها و نقدها ==<br />
کتاب لاک بلافاصله پس از انتشار مورد استقبال محافل لیبرال قرار گرفت، اما منتقدان محافظهکار و بعدها سوسیالیستها نقدهایی بر آن وارد کردند:<br />
<br />
نقد محافظهکاران: برخی مانند [[ادموند برک]] لاک را به خاطر تأکید بر حق انقلاب، متهم به بیثباتی اجتماعی کردند.<br />
نقد سوسیالیستها: منتقدان چپگرا (مانند کارل مارکس) لاک را به خاطر دفاع از مالکیت خصوصی، حامی سرمایهداری اولیه دانستند و گفتند که او نابرابریهای اقتصادی را توجیه میکند.<br />
نقد فمینیستی: برخی پژوهشگران معاصر معتقدند لاک در بحث مالکیت و خانواده، دیدگاه مردسالارانه داشت.<br />
نقدهای معاصر: فیلسوفانی مانند [[رابرت نوزیک]] از لاک دفاع کردند، در حالی که [[جان رالز]] تلاش کرد اصول لاک را با عدالت اجتماعی آشتی دهد.<br />
<br />
با وجود نقدها، اکثر مورخان اندیشه اتفاقنظر دارند که «دو رساله» یکی از پایههای فکری جهان مدرن لیبرال-دموکراتیک است.<br />
[[پرونده:John Locke portrait.jpg|بندانگشتی|250px|پرتره جان لاک، نویسنده دو رساله درباره حکومت]]<br />
== جستارهای وابسته ==<br />
<br />
[[جان لاک]]<br />
[[قرارداد اجتماعی]]<br />
[[حقوق طبیعی]]<br />
[[جدایی قوا]]<br />
[[لیبرالیسم]]<br />
[[انقلاب باشکوه ۱۶۸۸]]<br />
[[توماس هابز]]<br />
[[ژان-ژاک روسو]]<br />
<br />
== منابع ==<br />
<br />
لاک، جان. دو رساله درباره حکومت. ترجمه حسین بشیریه. تهران: نشر نی، چاپهای مختلف.<br />
بشیریه، حسین. مقدمهای بر دو رساله درباره حکومت. تهران: نشر نی، ۱۳۷۹.<br />
Dunn, John. The Political Thought of John Locke. Cambridge University Press, ۱۹۶۹.<br />
Waldron, Jeremy. God, Locke, and Equality. Cambridge University Press, ۲۰۰۲.<br />
Ashcraft, Richard. Revolutionary Politics and Locke’s Two Treatises of Government. Princeton University Press, ۱۹۸۶.</div>
Alireza k h