علیرضا سپاهی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Alireza k h در ‏۶ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۰

2026-10-06T06:40:54Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۴۰
خط ۲۸۹:		خط ۲۸۹:
	[[رده:قربانیان نقض حقوق بشر در ایران]]		[[رده:قربانیان نقض حقوق بشر در ایران]]
	[[رده:زندانیان محکوم‌شده به محاربه]]		[[رده:زندانیان محکوم‌شده به محاربه]]
	~~[[رده:زندانیان محکوم‌شده به افساد فی‌الارض]]~~
	~~[[رده:زادگان ۱۳۸۰]]~~
	~~[[رده:درگذشتگان ۱۴۰۵]]~~

Alireza k h: نوشتن یک مقاله جدید

2026-10-06T06:32:12Z

نوشتن یک مقاله جدید

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۳۲
خط ۴۷:		خط ۴۷:
	پدر او از کارکنان شهرداری معرفی شده است. بنا بر گزارش هرانا، خانوادهٔ سپاهی از نظر مالی در وضعیت مناسبی قرار نداشتند و پس از تیراندازی مأموران هنگام یورش به خانه‌شان، توان بازسازی کامل خسارت‌های واردشده به ساختمان و وسایل خانه را نداشتند.<ref name="هراناشمارش" />		پدر او از کارکنان شهرداری معرفی شده است. بنا بر گزارش هرانا، خانوادهٔ سپاهی از نظر مالی در وضعیت مناسبی قرار نداشتند و پس از تیراندازی مأموران هنگام یورش به خانه‌شان، توان بازسازی کامل خسارت‌های واردشده به ساختمان و وسایل خانه را نداشتند.<ref name="هراناشمارش" />

	علیرضا و ابوالفضل سپاهی پسرعمو بودند و میان دو خانواده نسبت سببی نیز وجود داشت. ابوالفضل ~~سپاهی،~~ یکی دیگر از متهمان پروندهٔ میدان علیخانی، در ۶ مرداد ۱۴۰۵ همراه با امیرحسین صفری در ملأعام اعدام شد.<ref name="هنگاوابوالفضل">سازمان حقوق بشری هه‌نگاو، [https://hengaw.net/fa/news/2026/07/article-177 حکم اعدام ابوالفضل سپاهی و امیرحسین صفری، از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه، در ملأعام اجرا شد]، ۶ مرداد ۱۴۰۵.</ref>		علیرضا و ابوالفضل سپاهی پسرعمو بودند و میان دو خانواده نسبت سببی نیز وجود داشت. [[ابوالفضل سپاهی بادجانی\|ابوالفضل سپاهی]]، یکی دیگر از متهمان پروندهٔ میدان علیخانی، در ۶ مرداد ۱۴۰۵ همراه با [[امیرحسین صفری حسین‌آبادی\|امیرحسین صفری]] در ملأعام اعدام شد.<ref name="هنگاوابوالفضل">سازمان حقوق بشری هه‌نگاو، [https://hengaw.net/fa/news/2026/07/article-177 حکم اعدام ابوالفضل سپاهی و امیرحسین صفری، از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه، در ملأعام اجرا شد]، ۶ مرداد ۱۴۰۵.</ref>

	== اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ ==		== اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ ==
خط ۶۷:		خط ۶۷:

	# علیرضا سپاهی		# علیرضا سپاهی
	# ابوالفضل سپاهی		# [[ابوالفضل سپاهی بادجانی\|ابوالفضل سپاهی]]
	# عرفان اسفندیاری		# [[عرفان اسفندیاری]]
	# گل‌محمد محمدی		# [[گل‌محمد محمدی]]
	# امیرحسین صفری		# [[امیرحسین صفری حسین‌آبادی\|امیرحسین صفری]]
	# قائم حسینی		# [[قائم حسینی]]
	# شروین باقریان		# شروین باقریان
	# امیرحسین ملکی		# امیرحسین ملکی
خط ۱۱۹:		خط ۱۱۹:
	علیرضا و ابوالفضل سپاهی ساعت پنج بامداد ۲۷ تیر ۱۴۰۵ از بند عمومی زندان دستگرد خارج و به سلول‌های انفرادی منتقل شدند. خانوادهٔ آنان برای دیداری که تصور می‌شد آخرین ملاقات باشد به زندان فراخوانده شدند.<ref name="هراناشمارش" />		علیرضا و ابوالفضل سپاهی ساعت پنج بامداد ۲۷ تیر ۱۴۰۵ از بند عمومی زندان دستگرد خارج و به سلول‌های انفرادی منتقل شدند. خانوادهٔ آنان برای دیداری که تصور می‌شد آخرین ملاقات باشد به زندان فراخوانده شدند.<ref name="هراناشمارش" />

	در ۲۸ تیر، عرفان اسفندیاری و گل‌محمد ~~محمدی،~~ دو متهم دیگر پرونده، اعدام شدند. حکم ابوالفضل سپاهی و امیرحسین صفری نیز بامداد ۶ مرداد در میدان علیخانی و در ملأعام اجرا شد.		در ۲۸ تیر، [[عرفان اسفندیاری]] و [[گل‌محمد محمدی]]، دو متهم دیگر پرونده، اعدام شدند. حکم ابوالفضل سپاهی و امیرحسین صفری نیز بامداد ۶ مرداد در میدان علیخانی و در ملأعام اجرا شد.

	قرار بود علیرضا سپاهی هم‌زمان با آنان به محل اجرای حکم منتقل شود، اما پیش از اجرای اعدام دچار حمله یا سکتهٔ قلبی شد. او به بیمارستان انتقال یافت و پس از دریافت خدمات درمانی، دو روز بعد به زندان دستگرد بازگردانده شد.<ref name="هرانااعدام" />		قرار بود علیرضا سپاهی هم‌زمان با آنان به محل اجرای حکم منتقل شود، اما پیش از اجرای اعدام دچار حمله یا سکتهٔ قلبی شد. او به بیمارستان انتقال یافت و پس از دریافت خدمات درمانی، دو روز بعد به زندان دستگرد بازگردانده شد.<ref name="هرانااعدام" />

Alireza k h: صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه زندگینامه | اندازه جعبه = | عنوان = | نام = علیرضا سپاهی | تصویر =علیرضا سپاهی.png | اندازه تصویر = | عنوان تصویر = علیرضا سپاهی | زادروز = ۱۳۸۰ | زادگاه = استان اصفهان، ایران | تاریخ مرگ = ۱۳ مهر ۱۴۰۵ | م...» ایجاد کرد

2026-10-06T05:46:07Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه زندگینامه | اندازه جعبه = | عنوان = | نام = علیرضا سپاهی | تصویر =علیرضا سپاهی.png | اندازه تصویر = | عنوان تصویر = علیرضا سپاهی | زادروز = ۱۳۸۰ | زادگاه = استان اصفهان، ایران | تاریخ مرگ = ۱۳ مهر ۱۴۰۵ | م...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{جعبه زندگینامه
| اندازه جعبه =
| عنوان =
| نام = علیرضا سپاهی
| تصویر =علیرضا سپاهی.png
| اندازه تصویر =
| عنوان تصویر = علیرضا سپاهی
| زادروز = ۱۳۸۰
| زادگاه = استان اصفهان، ایران
| تاریخ مرگ = ۱۳ مهر ۱۴۰۵
| مکان مرگ = [[زندان دستگرد اصفهان]]، اصفهان
| علت مرگ = اعدام با طناب دار
| آرامگاه =
| محل زندگی = اصفهان
| ملیت = ایرانی
| تابعیت = ایرانی
| تحصیلات =
| پیشه =
| سال‌های فعالیت =
| نهاد =
| شناخته‌شده برای = از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ و متهمان پروندهٔ میدان علیخانی
| جنبش = [[اعتراضات سراسری دی‌ماه ۱۴۰۴]]
| مخالفان = حکومت جمهوری اسلامی ایران
| اتهام = محاربه، افساد فی‌الارض و اقدام علیه امنیت ملی
| مجازات = چهار بار اعدام
| وضعیت گناهکاری = اعدام‌شده؛ همراه با اعتراض به روند دادرسی و ادعای بی‌گناهی
| همسر = مهشاد کشانی
| شریک زندگی =
| فرزندان =
| والدین =
| خویشاوندان سرشناس = ابوالفضل سپاهی، پسرعمو
| وبگاه =
| پانویس =
}}

'''علیرضا سپاهی''' (زادهٔ ۱۳۸۰ – اعدام‌شده در ۱۳ مهر ۱۴۰۵) از بازداشت‌شدگان [[اعتراضات سراسری دی‌ماه ۱۴۰۴]] در اصفهان و یکی از متهمان پروندهٔ موسوم به «میدان علیخانی» بود. او روز ۲۰ دی ۱۴۰۴ در خانه‌اش بازداشت و در شعبهٔ دوم دادگاه انقلاب اصفهان به ریاست مرتضی براتی به چهار بار اعدام محکوم شد. حکم او سحرگاه دوشنبه ۱۳ مهر ۱۴۰۵ در [[زندان دستگرد اصفهان]] اجرا شد.<ref name="هرانااعدام">خبرگزاری هرانا، [https://www.hra-news.org/2026/hranews/a-00157c3d/ علیرضا سپاهی اعدام شد]، ۱۳ مهر ۱۴۰۵.</ref>

رسانه‌های سازمان مجاهدین سن علیرضا سپاهی را هنگام اعدام ۲۴ سال و برخی سازمان‌های حقوق‌بشری ۲۵ سال ذکر کرده‌اند. منابع حقوق‌بشری سال تولد او را ۱۳۸۰ ثبت کرده‌اند؛ بنابراین اختلاف اعلام‌شده دربارهٔ سن می‌تواند ناشی از مشخص‌نبودن روز و ماه تولد او باشد.<ref name="مجاهد">سازمان مجاهدین خلق ایران، [https://news.mojahedin.org/i/%D8%A7%D8%B9%D8%AF%D8%A7%D9%85-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%B1%D8%A6%DB%8C%D8%B3%DB%8C-%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%82%DB%8C%D8%A7%D9%85-%D8%AF%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%87-%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%B1%D8%AF-%D8%A7%D8%B5%D9%81%D9%87%D8%A7%D9%86 اعدام علیرضا سپاهی و علیرضا رئیسی از زندانیان قیام دی‌ماه در زندان دستگرد اصفهان]، ۱۳ مهر ۱۴۰۵.</ref><ref name="هانا">سازمان حقوق بشری هانا، [https://hanahr.org/fa/%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1/%D8%A7%D8%B9%D8%AF%D8%A7%D9%85-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D9%88-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%B1%D8%A6%DB%8C%D8%B3%DB%8C%D8%8C-%D8%AF%D9%88-%D8%A8/ اعدام علیرضا سپاهی و علیرضا رئیسی، دو بازداشت‌شدهٔ اعتراضات دی‌ماه، در اصفهان]، ۱۳ مهر ۱۴۰۵.</ref>

پروندهٔ علیرضا سپاهی با گزارش‌هایی دربارهٔ شکنجه و اخذ اظهارات اجباری، محرومیت از دسترسی مؤثر به وکیل، بی‌توجهی دادگاه به تصاویر دوربین‌های مداربسته و تشکیل جلسات محاکمه به‌صورت غیرعلنی و ویدئوکنفرانس همراه بود. به گفتهٔ منابع نزدیک به خانواده، تصاویر موجود نشان می‌داد که او هنگام حادثهٔ موضوع پرونده در میدان علیخانی حضور نداشت.<ref name="هراناشمارش">خبرگزاری هرانا، [https://www.hra-news.org/2026/hranews/a-5c928cec/ نگرانی از اجرای حکم اعدام؛ شمارش معکوس برای علیرضا و ابوالفضل سپاهی]، ۲۸ تیر ۱۴۰۵.</ref>

دیوان عالی کشور با درخواست اعادهٔ دادرسی او موافقت کرد و پرونده را برای رسیدگی مجدد به شعبه‌ای هم‌عرض فرستاد؛ اما این شعبه بدون تشکیل جلسهٔ رسیدگی، اعادهٔ دادرسی را نپذیرفت و پرونده را برای اجرای حکم ارسال کرد.<ref name="اعاده">خبرگزاری هرانا، [https://www.hra-news.org/2026/hranews/a-c5bfccf0/ پروندهٔ علیرضا سپاهی به اجرای احکام ارسال شد]، ۱۱ شهریور ۱۴۰۵.</ref>

== زندگی ==
علیرضا سپاهی در سال ۱۳۸۰ متولد شد و در استان اصفهان زندگی می‌کرد. اطلاعات اندکی دربارهٔ دوران کودکی، تحصیلات و پیشهٔ او در منابع منتشرشده وجود دارد.

پدر او از کارکنان شهرداری معرفی شده است. بنا بر گزارش هرانا، خانوادهٔ سپاهی از نظر مالی در وضعیت مناسبی قرار نداشتند و پس از تیراندازی مأموران هنگام یورش به خانه‌شان، توان بازسازی کامل خسارت‌های واردشده به ساختمان و وسایل خانه را نداشتند.<ref name="هراناشمارش" />

علیرضا و ابوالفضل سپاهی پسرعمو بودند و میان دو خانواده نسبت سببی نیز وجود داشت. ابوالفضل سپاهی، یکی دیگر از متهمان پروندهٔ میدان علیخانی، در ۶ مرداد ۱۴۰۵ همراه با امیرحسین صفری در ملأعام اعدام شد.<ref name="هنگاوابوالفضل">سازمان حقوق بشری هه‌نگاو، [https://hengaw.net/fa/news/2026/07/article-177 حکم اعدام ابوالفضل سپاهی و امیرحسین صفری، از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه، در ملأعام اجرا شد]، ۶ مرداد ۱۴۰۵.</ref>

== اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ ==
اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ از ۷ دی با اعتصاب و تجمع بازاریان آغاز شد و طی چند روز به شهرها، دانشگاه‌ها و محله‌های مختلف گسترش یافت. نیروهای انتظامی و امنیتی برای مقابله با اعتراض‌ها وارد عمل شدند و شمار زیادی از معترضان کشته، مجروح یا بازداشت شدند.

یکی از کانون‌های اعتراض در اصفهان، محدودهٔ میدان علیخانی در ملک‌شهر بود. قوهٔ قضائیهٔ جمهوری اسلامی مدعی شد چهار مأمور انتظامی یا یگان ویژه در جریان درگیری‌های این محل کشته شده‌اند. پس از این واقعه، گروهی از جوانان منطقه بازداشت شدند و پرونده‌ای که بعدها به «پروندهٔ میدان علیخانی» معروف شد، تشکیل گردید.

رسانه‌های سازمان مجاهدین از این اعتراض‌ها با عنوان «قیام دی‌ماه» و از بازداشت‌شدگان این پرونده با عنوان زندانیان قیام یاد کرده‌اند.<ref name="مجاهد" />

== بازداشت ==
علیرضا سپاهی روز ۲۰ دی ۱۴۰۴ در ارتباط با اعتراضات سراسری بازداشت شد. به گفتهٔ یک منبع نزدیک به خانواده، مأموران هنگام ورود به خانهٔ او تیراندازی کردند و گلوله‌ها به خانه، کوچه و پشت‌بام اصابت کرد. بخشی از ساختمان و وسایل منزل نیز آسیب دید.<ref name="هراناشمارش" />

پس از بازداشت، او به زندان دستگرد اصفهان انتقال یافت. اطلاعات منتشرشده دربارهٔ نهاد بازداشت‌کننده، محل اولیهٔ بازجویی و مدت نگهداری او در سلول انفرادی کامل نیست.

مای ساتو، گزارشگر ویژهٔ سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر ایران، پس از اعدام سپاهی اعلام کرد که بنا بر گزارش‌های دریافتی، او و پسرعمویش در برابر اعضای خانواده مورد ضرب‌وشتم و شکنجه قرار گرفته بودند و مادر علیرضا نیز در برابر او شکنجه شده بود.<ref name="مای‌ساتو">سازمان مجاهدین خلق ایران، [https://news.mojahedin.org/i/%D9%85%D8%A7%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D8%AA%D9%88-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D8%B1%D8%B6%D8%A7-%D8%B3%D9%BE%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D8%B8%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D9%88%D8%AF-%DA%A9%D9%87-%D8%A7%D8%B9%D8%AF%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF مای ساتو: علیرضا سپاهی در انتظار بازبینی بود که اعدام شد]، ۱۳ مهر ۱۴۰۵.</ref>

== پروندهٔ میدان علیخانی ==
علیرضا سپاهی یکی از متهمان پرونده‌ای بود که در ارتباط با مرگ چهار مأمور در جریان اعتراض‌های میدان علیخانی تشکیل شد. منابع مختلف شمار افراد محکوم‌شده در مرحلهٔ نخست را ۱۵ تن اعلام کرده‌اند. هویت ۱۲ تن از متهمان این پرونده به شرح زیر منتشر شد:

# علیرضا سپاهی
# ابوالفضل سپاهی
# عرفان اسفندیاری
# گل‌محمد محمدی
# امیرحسین صفری
# قائم حسینی
# شروین باقریان
# امیرحسین ملکی
# علی دشتی
# ابوالفضل ابراهیمی
# علیرضا رئیسی
# امیرحسین ابراهیمی انالوچه

رسانه‌های رسمی جمهوری اسلامی علیرضا سپاهی را «متهم اصلی» پرونده معرفی کردند و مدعی شدند هنگام بازرسی خانهٔ او چند وسیله از جمله چاقو، قداره، شوکر، تبر و باتوم فلزی یافته‌اند. این ادعاها در یک دادرسی علنی و مستقل مورد ارزیابی قرار نگرفت و منابع نزدیک به خانواده، حضور او در محل حادثه را رد کردند.<ref name="یورونیوز">یورونیوز فارسی، [https://parsi.euronews.com/2026/10/05/two-protesters-detained-during-irans-january-2026-protests-were-executed قوهٔ قضائیه از اعدام دو معترض دی‌ماه در اصفهان خبر داد]، ۱۳ مهر ۱۴۰۵.</ref>

== اتهام‌ها ==
قوهٔ قضائیه اتهام‌های علیرضا سپاهی و دیگر متهمان پرونده را «محاربه از طریق کشیدن سلاح»، «افساد فی‌الارض» و «اقدام علیه امنیت ملی» اعلام کرد.<ref name="مجاهد" />

جزئیات مربوط به مسئولیت فردی هر متهم، نوع اقدام منتسب به او و مدارک ارتباط او با مرگ مأموران به‌طور شفاف منتشر نشد. وکیل و خانوادهٔ سپاهی نیز امکان دریافت نسخهٔ کامل رأی و دسترسی مؤثر به تمامی اوراق پرونده را نداشتند.<ref name="هراناشمارش" />

به گزارش هرانا، تعدادی از متهمان پرونده گفته بودند در بازجویی‌ها تحت فشار قرار گرفته‌اند تا حضور علیرضا و ابوالفضل سپاهی در میدان علیخانی را تأیید کنند. بنا بر این گزارش، نوشته‌هایی از پیش آماده‌شده در اختیار برخی متهمان قرار گرفته بود و از آنان خواسته شده بود مطالب تعیین‌شده را تأیید کنند. دربارهٔ این ادعاها تحقیق مستقل و علنی انجام نشد.<ref name="هراناشمارش" />

== ادلهٔ دفاعی و ادعای حضور در محل دیگر ==
منابع نزدیک به خانوادهٔ سپاهی گفته‌اند تصاویر دوربین‌های مداربسته و مدارک دیگری وجود داشت که نشان می‌داد علیرضا سپاهی هنگام وقوع حادثه در میدان علیخانی حضور نداشته و در محل دیگری بوده است.

بر اساس این روایت، فیلمی با زمان و تاریخ مشخص در اختیار مقام‌های قضایی قرار گرفت، اما مرتضی براتی، قاضی پرونده، بدون بررسی مؤثر آن حکم اعدام صادر کرد. علیرضا سپاهی نیز در ملاقات‌های خانوادگی بر بی‌گناهی خود و حاضرنبودنش در محل حادثه تأکید کرده بود.<ref name="هراناشمارش" />

هیچ بررسی مستقل و عمومی دربارهٔ اصالت تصاویر، ادلهٔ دفاعی و ادعاهای متقابل قوهٔ قضائیه منتشر نشد.

== محاکمه ==
پروندهٔ علیرضا سپاهی در شعبهٔ دوم دادگاه انقلاب اصفهان به ریاست مرتضی براتی رسیدگی شد. جلسات محاکمه در داخل زندان و به‌صورت ویدئوکنفرانس برگزار گردید.

سازمان‌های حقوق‌بشری گزارش کردند که:

* متهمان به وکیل انتخابی و دسترسی مؤثر به پرونده دسترسی نداشتند؛
* وکلا اجازهٔ دریافت نسخه یا تهیهٔ تصویر از رأی را نداشتند؛
* جلسات محاکمه کوتاه، غیرعلنی و از طریق ارتباط ویدئویی برگزار شد؛
* دادگاه به شواهد دفاعی، از جمله تصاویر دوربین‌های مداربسته، توجه نکرد؛
* ادعاهای مربوط به شکنجه و اخذ اظهارات اجباری به‌طور مستقل بررسی نشد؛
* مسئولیت فردی متهمان در مرگ چهار مأمور به‌طور شفاف تفکیک نشد.<ref name="هانا" /><ref name="هنگاوپرونده">سازمان حقوق بشری هه‌نگاو، [https://hengaw.net/fa/news/2026/07/article-99 انتقال ۱۲ متهم محکوم به اعدام پروندهٔ میدان علیخانی به مکانی نامعلوم]، ۲۷ تیر ۱۴۰۵.</ref>

دادگاه علیرضا سپاهی را به چهار بار اعدام محکوم کرد. در مرحلهٔ نخست، ۱۵ متهم پرونده حکم اعدام دریافت کردند. حکم یکی از متهمان در مرجع عالی قضایی نقض شد و احکام ۱۴ نفر دیگر تأیید گردید.<ref name="هرانااعدام" />

== اعتراض نهادهای حقوق‌بشری ==
صدور احکام متعدد اعدام در پروندهٔ میدان علیخانی با اعتراض نهادهای حقوق‌بشری مواجه شد. هیئت حقیقت‌یاب مستقل سازمان ملل دربارهٔ ایران خواستار توقف فوری اجرای احکام، لغو مجازات‌های اعدام و رسیدگی مجدد با رعایت معیارهای دادرسی عادلانه شد.<ref name="حقیقت‌یاب">کانون حقوق بشر ایران، [https://iranhrs.org/meydan-alikhani-un-fact-finding-mission-stop-executions/ هیئت حقیقت‌یاب سازمان ملل خواستار توقف فوری اعدام متهمان پروندهٔ میدان علیخانی شد]، ۴ مرداد ۱۴۰۵.</ref>

این نهادها بر ضرورت دسترسی متهمان به وکیل، بررسی مستقل ادعاهای شکنجه، کنارگذاشتن اظهارات اخذشده تحت فشار و مشخص‌شدن مسئولیت فردی هر متهم تأکید کردند.

[[شورای ملی مقاومت ایران]] نیز در چند اطلاعیه نسبت به اجرای احکام متهمان این پرونده هشدار داد و از سازمان ملل و نهادهای بین‌المللی خواست برای توقف اعدام آنان اقدام کنند.<ref name="قائم">دبیرخانهٔ شورای ملی مقاومت ایران، [https://news.mojahedin.org/i/%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B9%D8%AF%D8%A7%D9%85-%D9%81%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D8%B3%D9%85-%D8%AF%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%82%DB%8C%D8%A7%D9%85-%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85-%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%87-%D8%B1%D8%A7-%D8%B3%D8%B1%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D8%B1-%DA%A9%D8%B1%D8%AF ماشین اعدام فاشیسم دینی، زندانی قیام قائم حسینی را سربدار کرد]، ۲۹ مرداد ۱۴۰۵.</ref>

== نخستین انتقال برای اعدام ==
علیرضا و ابوالفضل سپاهی ساعت پنج بامداد ۲۷ تیر ۱۴۰۵ از بند عمومی زندان دستگرد خارج و به سلول‌های انفرادی منتقل شدند. خانوادهٔ آنان برای دیداری که تصور می‌شد آخرین ملاقات باشد به زندان فراخوانده شدند.<ref name="هراناشمارش" />

در ۲۸ تیر، عرفان اسفندیاری و گل‌محمد محمدی، دو متهم دیگر پرونده، اعدام شدند. حکم ابوالفضل سپاهی و امیرحسین صفری نیز بامداد ۶ مرداد در میدان علیخانی و در ملأعام اجرا شد.

قرار بود علیرضا سپاهی هم‌زمان با آنان به محل اجرای حکم منتقل شود، اما پیش از اجرای اعدام دچار حمله یا سکتهٔ قلبی شد. او به بیمارستان انتقال یافت و پس از دریافت خدمات درمانی، دو روز بعد به زندان دستگرد بازگردانده شد.<ref name="هرانااعدام" />

بازگرداندن او به زندان و تداوم خطر اعدام، واکنش سازمان‌های حقوق‌بشری را در پی داشت.

== اعادهٔ دادرسی ==
وکلای علیرضا سپاهی با استناد به ایرادهای پرونده و مدارک دفاعی درخواست اعادهٔ دادرسی کردند. دیوان عالی کشور با این درخواست موافقت و پرونده را برای رسیدگی مجدد به شعبه‌ای هم‌عرض شعبهٔ دوم دادگاه انقلاب اصفهان ارسال کرد.

با وجود موافقت دیوان عالی، شعبهٔ هم‌عرض بدون تشکیل جلسهٔ جدید و بدون استماع دفاعیات، اعادهٔ دادرسی را نپذیرفت و پرونده را به اجرای احکام فرستاد.<ref name="اعاده" />

شهرزاد شهبازی، وکیل علیرضا سپاهی، اعلام کرد انتظار می‌رفت پس از پذیرش اعادهٔ دادرسی، پرونده با رعایت حقوق دفاعی متهم دوباره بررسی شود. او بار دیگر درخواست اعادهٔ دادرسی ثبت کرد و تا پیش از اجرای حکم در پی متوقف‌کردن آن بود.

مای ساتو گفت حکم اعدام در حالی اجرا شد که وکیل سپاهی همچنان در پی راهی برای بازبینی پرونده بود.<ref name="مای‌ساتو" />

== ازدواج با مهشاد کشانی ==
علیرضا سپاهی و [[مهشاد کشانی]] پیش از بازداشت نامزد بودند. کشانی نیز در ارتباط با اعتراضات دی‌ماه بازداشت و به پنج سال حبس محکوم شد و در زندان دولت‌آباد اصفهان نگهداری می‌شد.

در ساعات پایانی پیش از اجرای حکم، خطبهٔ عقد علیرضا سپاهی و مهشاد کشانی با وکالت پدرانشان خوانده شد. امیرسالار داوودی، وکیل دادگستری، فایل صوتی مراسم عقد را منتشر کرد.<ref name="هرانااعدام" />

بر اساس گزارش‌های منتشرشده، پس از خواندن خطبهٔ عقد نیز به این دو زندانی اجازهٔ ملاقات حضوری داده نشد و علیرضا سپاهی پیش از آن‌که همسرش را ملاقات کند اعدام شد.<ref name="یورونیوز" />

== انتقال نهایی به سلول انفرادی ==
روز ۱۲ مهر ۱۴۰۵، علیرضا سپاهی از بند امنیتی موسوم به «الف‌طا» در زندان دستگرد به سلول انفرادی انتقال یافت. مسئولان زندان در تماس با خانوادهٔ او، آنان را برای ملاقات آخر فراخواندند.<ref name="انفرادی">خبرگزاری هرانا، [https://www.hra-news.org/2026/hranews/a-3783517f/ انتقال به سلول انفرادی؛ افزایش نگرانی‌ها از وضعیت علیرضا سپاهی]، ۱۲ مهر ۱۴۰۵.</ref>

وکیل و نهادهای حقوق‌بشری تا آخرین ساعات خواستار توقف اجرای حکم و بررسی مجدد پرونده شدند، اما این تلاش‌ها مانع اجرای اعدام نشد.

== اعدام ==
علیرضا سپاهی سحرگاه دوشنبه ۱۳ مهر ۱۴۰۵ همراه با علیرضا رئیسی در زندان دستگرد اصفهان اعدام شد.<ref name="هانا" /> قوهٔ قضائیه اجرای هر دو حکم را تأیید کرد.

با اعدام سپاهی و رئیسی، شمار اعدام‌شدگان شناخته‌شدهٔ پروندهٔ میدان علیخانی تا آن زمان به هفت تن رسید:

{| class="wikitable"
|+ اعدام‌شدگان پروندهٔ میدان علیخانی تا ۱۳ مهر ۱۴۰۵
! نام
! سن اعلام‌شده
! تاریخ اعدام
! محل یا شیوهٔ اجرای حکم
|-
| عرفان اسفندیاری
| ۱۹ سال
| ۲۸ تیر ۱۴۰۵
| اصفهان
|-
| گل‌محمد محمدی
| ۲۳ سال
| ۲۸ تیر ۱۴۰۵
| اصفهان
|-
| ابوالفضل سپاهی
| ۲۳ سال
| ۶ مرداد ۱۴۰۵
| اعدام در ملأعام در میدان علیخانی
|-
| امیرحسین صفری
| ۲۹ سال
| ۶ مرداد ۱۴۰۵
| اعدام در ملأعام در میدان علیخانی
|-
| قائم حسینی
| ۲۱ سال
| ۲۹ مرداد ۱۴۰۵
| زندان دستگرد اصفهان
|-
| علیرضا سپاهی
| ۲۴ یا ۲۵ سال
| ۱۳ مهر ۱۴۰۵
| زندان دستگرد اصفهان
|-
| علیرضا رئیسی
| ۲۱ یا ۲۲ سال
| ۱۳ مهر ۱۴۰۵
| زندان دستگرد اصفهان
|}

== واکنش‌ها ==
=== مای ساتو ===
مای ساتو، گزارشگر ویژهٔ سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران، اعدام علیرضا سپاهی را محکوم کرد. او پرونده را همراه با نگرانی‌های جدی دربارهٔ نحوهٔ رفتار با متهمان و رعایت دادرسی عادلانه دانست.

ساتو به ادعاهای مربوط به شکنجهٔ علیرضا، پسرعمویش و مادر او و همچنین اجرای حکم در حالی که وکیل در پی بازبینی پرونده بود اشاره کرد. او اعدام‌های علنی دیگر متهمان پرونده را نیز رفتاری ظالمانه، غیرانسانی و تحقیرآمیز خواند.<ref name="مای‌ساتو" />

=== مریم رجوی ===
[[مریم رجوی]] اعدام علیرضا سپاهی و دیگر زندانیان اعتراضات را محکوم کرد و آن را نقض قوانین بین‌المللی دانست. او از سازمان ملل متحد، شورای امنیت و دولت‌های عضو خواست برای توقف اعدام زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات اقدام فوری کنند.<ref name="مجاهد" />

=== سازمان‌های حقوق‌بشری ===
هانا، هه‌نگاو، هرانا و کانون حقوق بشر ایران بر وجود ابهام‌های جدی در روند بازجویی و محاکمهٔ علیرضا سپاهی تأکید کردند. این نهادها محرومیت از حق دفاع، ادعای اعترافات اجباری و بی‌توجهی به ادلهٔ دفاعی را مغایر تعهدات ایران بر اساس میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی دانستند.<ref name="کانون">کانون حقوق بشر ایران، [https://iranhrs.org/alireza-sepahi-alireza-raeisi-execution/ اعدام علیرضا سپاهی و علیرضا رئیسی؛ ابهام در دادرسی و اعترافات اجباری پروندهٔ میدان علیخانی]، ۱۳ مهر ۱۴۰۵.</ref>

== اختلاف در سن ==
رسانه‌های سازمان مجاهدین، شورای ملی مقاومت و کانون حقوق بشر ایران، علیرضا سپاهی را هنگام اعدام ۲۴ ساله معرفی کرده‌اند. هه‌نگاو و برخی گزارش‌های رسانه‌ای سن او را ۲۵ سال نوشته‌اند.

هرانا و هانا سال تولد او را ۱۳۸۰ ثبت کرده‌اند، اما روز و ماه تولد او منتشر نشده است. ازاین‌رو در زمان اعدام می‌توانسته، بسته به تاریخ دقیق تولد، ۲۴ یا ۲۵ سال داشته باشد.

== جایگاه در روایت اعتراضات دی‌ماه ==
در روایت رسانه‌های مخالف جمهوری اسلامی، علیرضا سپاهی یکی از جوانان بازداشت‌شدهٔ اعتراضات دی‌ماه است که در پی دادرسی فاقد معیارهای محاکمهٔ عادلانه اعدام شد.

پروندهٔ او به‌دلیل چهار حکم اعدام، ادعای وجود تصاویر اثبات‌کنندهٔ حضورش در محل دیگر، پذیرش اعادهٔ دادرسی توسط دیوان عالی، رد آن بدون برگزاری جلسه و ازدواج در شب پیش از اعدام مورد توجه قرار گرفت.

اعدام سپاهی همچنین بخشی از موج اجرای احکام بازداشت‌شدگان اعتراضات سال ۱۴۰۴ بود. در فاصلهٔ کوتاهی پیش از او، علی همتی، مجید نیک‌اندیش و سیاوش جمشیدی خیرآبادی، از دیگر بازداشت‌شدگان اعتراضات، اعدام شده بودند.<ref name="کانون" />

== گاه‌شمار زندگی و پرونده ==
{| class="wikitable"
|+ گاه‌شمار زندگی و پروندهٔ علیرضا سپاهی
! تاریخ
! رویداد
|-
| ۱۳۸۰
| تولد
|-
| ۷ دی ۱۴۰۴
| آغاز اعتراضات و اعتصاب‌های سراسری دی‌ماه
|-
| ۲۰ دی ۱۴۰۴
| بازداشت در منزل در ارتباط با اعتراضات
|-
| سال ۱۴۰۵
| صدور حکم چهار بار اعدام در شعبهٔ دوم دادگاه انقلاب اصفهان
|-
| ۲۷ تیر ۱۴۰۵
| انتقال همراه با ابوالفضل سپاهی به سلول انفرادی
|-
| ۲۸ تیر ۱۴۰۵
| اعدام عرفان اسفندیاری و گل‌محمد محمدی، دو متهم پرونده
|-
| ۶ مرداد ۱۴۰۵
| انتقال برای اجرای حکم؛ بروز سکته یا حملهٔ قلبی و انتقال به بیمارستان
|-
| ۶ مرداد ۱۴۰۵
| اعدام ابوالفضل سپاهی و امیرحسین صفری در ملأعام
|-
| ۸ مرداد ۱۴۰۵
| بازگرداندن علیرضا سپاهی از بیمارستان به زندان دستگرد
|-
| مرداد ۱۴۰۵
| موافقت دیوان عالی کشور با اعادهٔ دادرسی
|-
| ۱۱ شهریور ۱۴۰۵
| اعلام رد اعادهٔ دادرسی بدون تشکیل جلسه و ارسال پرونده به اجرای احکام
|-
| ۱۲ مهر ۱۴۰۵
| انتقال مجدد به سلول انفرادی، ملاقات آخر و خواندن خطبهٔ عقد با مهشاد کشانی
|-
| ۱۳ مهر ۱۴۰۵
| اعدام همراه با علیرضا رئیسی در زندان دستگرد اصفهان
|}

== جستارهای وابسته ==
* [[اعتراضات سراسری دی‌ماه ۱۴۰۴]]
* [[پرونده میدان علیخانی]]
* [[علیرضا رئیسی]]
* [[ابوالفضل سپاهی]]
* [[عرفان اسفندیاری]]
* [[گل‌محمد محمدی]]
* [[امیرحسین صفری]]
* [[قائم حسینی]]
* [[علی همتی]]
* [[مجید نیک‌اندیش]]
* [[سیاوش جمشیدی خیرآبادی]]
* [[زندان دستگرد اصفهان]]
* [[اعدام در ایران]]
* [[سه‌شنبه‌های نه به اعدام]]

== منابع ==
<references />

[[رده:بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴]]
[[رده:اعدام‌شدگان اعتراضات سراسری ایران]]
[[رده:زندانیان سیاسی اعدام‌شده]]
[[رده:اعدام‌شدگان در زندان دستگرد اصفهان]]
[[رده:قربانیان نقض حقوق بشر در ایران]]
[[رده:زندانیان محکوم‌شده به محاربه]]
[[رده:زندانیان محکوم‌شده به افساد فی‌الارض]]
[[رده:زادگان ۱۳۸۰]]
[[رده:درگذشتگان ۱۴۰۵]]