https://www.iran-pedia.org/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D9%88%D9%8F%D9%84%D9%87_%D8%B3%D9%88%DB%8C%D9%86%DA%A9%D8%A7 2026-06-29T12:30:39Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.43.0 https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%D9%88%D9%8F%D9%84%D9%87_%D8%B3%D9%88%DB%8C%D9%86%DA%A9%D8%A7&diff=89967&oldid=prev 2026-06-29T07:15:16Z

<p>نوشتن مقاله جدید</p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۹ ژوئن ۲۰۲۶، ساعت ۰۹:۱۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l3">خط ۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان =  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان =  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان ۲ = نمایشنامه‌نویس، شاعر و برنده جایزه نوبل ادبیات</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان ۲ = نمایشنامه‌نویس، شاعر و برنده جایزه نوبل ادبیات</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| نام = وُله <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شوینکا</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| نام = وُله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوینکا</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تصویر = وله سوینکا.jpg</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| تصویر = وله سوینکا.jpg</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| اندازه تصویر = ۲۵۰px</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| اندازه تصویر = ۲۵۰px</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان تصویر = وُله <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شوینکا، </del>برنده نوبل ادبیات ۱۹۸۶</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| عنوان تصویر = وُله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوینکا، </ins>برنده نوبل ادبیات ۱۹۸۶</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زادروز = ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۴</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زادروز = ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۴</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زادگاه = آبئوکوتا، نیجریه</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>| زادگاه = آبئوکوتا، نیجریه</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l19">خط ۱۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''آکینواند وُله <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شوینکا</del>''' (به انگلیسی: '''Akinwande Oluwole Babatunde Soyinka''') (زادهٔ ۱۳ ژوئیهٔ ۱۹۳۴) نمایشنامه‌نویس، شاعر، نویسنده و فعال سیاسی نیجریه‌ای است. او اولین آفریقایی سیاه‌پوست برندهٔ جایزهٔ نوبل ادبیات (۱۹۸۶) است. آثارش با ترکیب عناصر فرهنگی یوروبا و نقد اجتماعی-سیاسی، شهرت جهانی یافته‌اند.&lt;ref name="nobel"&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://www.nobelprize.org/prizes/literature/1986/soyinka/biographical/|عنوان=Wole Soyinka – Biographical|وبگاه=NobelPrize.org|تاریخ بازبینی=۲۹ ژوئن ۲۰۲۶}}&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''آکینواند وُله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوینکا</ins>''' (به انگلیسی: '''Akinwande Oluwole Babatunde Soyinka''') (زادهٔ ۱۳ ژوئیهٔ ۱۹۳۴) نمایشنامه‌نویس، شاعر، نویسنده و فعال سیاسی نیجریه‌ای است. او اولین آفریقایی سیاه‌پوست برندهٔ جایزهٔ نوبل ادبیات (۱۹۸۶) است. آثارش با ترکیب عناصر فرهنگی یوروبا و نقد اجتماعی-سیاسی، شهرت جهانی یافته‌اند.&lt;ref name="nobel"&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://www.nobelprize.org/prizes/literature/1986/soyinka/biographical/|عنوان=Wole Soyinka – Biographical|وبگاه=NobelPrize.org|تاریخ بازبینی=۲۹ ژوئن ۲۰۲۶}}&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== زندگی اولیه و تحصیلات ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== زندگی اولیه و تحصیلات ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>وُله <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شوینکا </del>در ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۴ در آبئوکوتا، نیجریه متولد شد. پدرش مدیر مدرسه و مادرش بازرگان بود. تحصیلات خود را در دانشگاه ایبادان نیجریه آغاز کرد و سپس در دانشگاه لیدز انگلستان در رشتهٔ ادبیات ادامه داد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>وُله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوینکا </ins>در ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۴ در آبئوکوتا، نیجریه متولد شد. پدرش مدیر مدرسه و مادرش بازرگان بود. تحصیلات خود را در دانشگاه ایبادان نیجریه آغاز کرد و سپس در دانشگاه لیدز انگلستان در رشتهٔ ادبیات ادامه داد.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== فعالیت ادبی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== فعالیت ادبی ==</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l33">خط ۳۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== دریافت جایزه نوبل ادبیات ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== دریافت جایزه نوبل ادبیات ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در سال ۱۹۸۶، وُله <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شوینکا </del>جایزهٔ نوبل ادبیات را دریافت کرد. کمیتهٔ نوبل او را به دلیل «ترکیب ترکیبی فرهنگی آفریقایی با تجربهٔ غربی» و «دیدگاه شاعرانه‌ای که زندگی را در قالب نمایش درمی‌آورد» ستود.&lt;ref name="nobel" /&gt;</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در سال ۱۹۸۶، وُله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوینکا </ins>جایزهٔ نوبل ادبیات را دریافت کرد. کمیتهٔ نوبل او را به دلیل «ترکیب ترکیبی فرهنگی آفریقایی با تجربهٔ غربی» و «دیدگاه شاعرانه‌ای که زندگی را در قالب نمایش درمی‌آورد» ستود.&lt;ref name="nobel" /&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== میراث و فعالیت‌های بین‌المللی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== میراث و فعالیت‌های بین‌المللی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شوینکا </del>نماد روشنفکر مبارز آفریقایی است. او زندان، تبعید و تهدید به مرگ را تحمل کرد اما هرگز از انتقاد از استبداد، فساد و نقض حقوق بشر دست نکشید. او همچنان از جنبش‌های دموکراسی‌خواهانه در آفریقا و جهان حمایت می‌کند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوینکا </ins>نماد روشنفکر مبارز آفریقایی است. او زندان، تبعید و تهدید به مرگ را تحمل کرد اما هرگز از انتقاد از استبداد، فساد و نقض حقوق بشر دست نکشید. او همچنان از جنبش‌های دموکراسی‌خواهانه در آفریقا و جهان حمایت می‌کند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== حمایت از مقاومت ایران ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== حمایت از مقاومت ایران ===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>وُله <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شوینکا </del>از حامیان جنبش‌های آزادی‌خواهی در سطح جهانی است و در نامه‌ها و بیانیه‌های مهم زیر را امضا کرده است:</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>وُله <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوینکا </ins>از حامیان جنبش‌های آزادی‌خواهی در سطح جهانی است و در نامه‌ها و بیانیه‌های مهم زیر را امضا کرده است:</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* امضاکنندهٔ نامهٔ ۷۵ برندهٔ نوبل (ژوئن ۲۰۲۳)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* امضاکنندهٔ نامهٔ ۷۵ برندهٔ نوبل (ژوئن ۲۰۲۳)</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* امضاکنندهٔ بیانیهٔ ۱۱۳ برندهٔ نوبل (ژانویه ۲۰۲۶) در حمایت از مقاومت ایران.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* امضاکنندهٔ بیانیهٔ ۱۱۳ برندهٔ نوبل (ژانویه ۲۰۲۶) در حمایت از مقاومت ایران.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.nobelprize.org/prizes/literature/1986/soyinka/biographical/|عنوان=Wole Soyinka – Biographical|وبگاه=NobelPrize.org|تاریخ بازبینی=۲۹ ژوئن ۲۰۲۶}}</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.ncr-iran.org/en/news/human-rights/nobel-laureates-urge-action-on-iran-as-114-signatories-condemn-killings-and-execution-surge/|عنوان=Nobel Laureates Urge Action on Iran|وبگاه=NCRI|تاریخ=ژانویه ۲۰۲۶|تاریخ بازبینی=۲۹ ژوئن ۲۰۲۶}}</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <!-- diff cache key fairanpediadb-fa_:diff:1.41:old-89966:rev-89967:php=table --> </table>

Alireza k h https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%D9%88%D9%8F%D9%84%D9%87_%D8%B3%D9%88%DB%8C%D9%86%DA%A9%D8%A7&diff=89966&oldid=prev 2026-06-29T07:12:45Z

<p>صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه زندگینامه | اندازه جعبه = ۳۰۰px | عنوان = | عنوان ۲ = نمایشنامه‌نویس، شاعر و برنده جایزه نوبل ادبیات | نام = وُله شوینکا | تصویر = وله سوینکا.jpg | اندازه تصویر = ۲۵۰px | عنوان تصویر = وُله شوینکا، برنده نوبل ادبیات ۱۹۸۶ | زادروز = ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۴ | زاد...» ایجاد کرد</p> <p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{جعبه زندگینامه<br /> | اندازه جعبه = ۳۰۰px<br /> | عنوان = <br /> | عنوان ۲ = نمایشنامه‌نویس، شاعر و برنده جایزه نوبل ادبیات<br /> | نام = وُله شوینکا<br /> | تصویر = وله سوینکا.jpg<br /> | اندازه تصویر = ۲۵۰px<br /> | عنوان تصویر = وُله شوینکا، برنده نوبل ادبیات ۱۹۸۶<br /> | زادروز = ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۴<br /> | زادگاه = آبئوکوتا، نیجریه<br /> | ملیت = نیجریه‌ای<br /> | تابعیت = نیجریه‌ای<br /> | تحصیلات = دانشگاه ایبادان • دانشگاه لیدز (ادبیات)<br /> | پیشه = نمایشنامه‌نویس، شاعر، نویسنده، فعال سیاسی<br /> | شناخته‌شده برای = آثار ادبی برجسته، دفاع از حقوق بشر و دموکراسی در آفریقا، دریافت جایزه نوبل ادبیات ۱۹۸۶<br /> | نقش‌های برجسته = اولین آفریقایی سیاه‌پوست برنده نوبل ادبیات<br /> | جوایز = جایزه نوبل ادبیات (۱۹۸۶)<br /> | پانویس =<br /> }}<br /> <br /> &#039;&#039;&#039;آکینواند وُله شوینکا&#039;&#039;&#039; (به انگلیسی: &#039;&#039;&#039;Akinwande Oluwole Babatunde Soyinka&#039;&#039;&#039;) (زادهٔ ۱۳ ژوئیهٔ ۱۹۳۴) نمایشنامه‌نویس، شاعر، نویسنده و فعال سیاسی نیجریه‌ای است. او اولین آفریقایی سیاه‌پوست برندهٔ جایزهٔ نوبل ادبیات (۱۹۸۶) است. آثارش با ترکیب عناصر فرهنگی یوروبا و نقد اجتماعی-سیاسی، شهرت جهانی یافته‌اند.&lt;ref name=&quot;nobel&quot;&gt;{{یادکرد وب|نشانی=https://www.nobelprize.org/prizes/literature/1986/soyinka/biographical/|عنوان=Wole Soyinka – Biographical|وبگاه=NobelPrize.org|تاریخ بازبینی=۲۹ ژوئن ۲۰۲۶}}&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == زندگی اولیه و تحصیلات ==<br /> وُله شوینکا در ۱۳ ژوئیه ۱۹۳۴ در آبئوکوتا، نیجریه متولد شد. پدرش مدیر مدرسه و مادرش بازرگان بود. تحصیلات خود را در دانشگاه ایبادان نیجریه آغاز کرد و سپس در دانشگاه لیدز انگلستان در رشتهٔ ادبیات ادامه داد.<br /> <br /> == فعالیت ادبی ==<br /> از اواخر دههٔ ۱۹۵۰ نمایشنامه‌نویسی را آغاز کرد. آثار مشهوری مانند «شیر و جواهر» و «مرگ و سوارکار پادشاه» از مهم‌ترین نمایشنامه‌های او هستند که در آن‌ها فرهنگ آفریقایی با مسائل مدرن درهم آمیخته شده است.<br /> <br /> == فعالیت سیاسی و زندان ==<br /> در جنگ داخلی نیجریه (جنگ بیافرا، ۱۹۶۷–۱۹۷۰) تلاش کرد میانجی‌گری صلح کند، اما به مدت ۲۲ ماه بدون محاکمه در سلول انفرادی زندانی شد. تجربهٔ زندان را در کتاب زندگینامه‌ای «مردی مُرد» به‌تفصیل روایت کرده است.<br /> <br /> در دههٔ ۱۹۹۰ علیه دیکتاتوری نظامی ژنرال سانی آباچا مبارزه کرد و پس از صدور حکم اعدام غیابی، به تبعید رفت. پس از بازگشت دموکراسی به نیجریه، به وطن بازگشت.<br /> <br /> == دریافت جایزه نوبل ادبیات ==<br /> در سال ۱۹۸۶، وُله شوینکا جایزهٔ نوبل ادبیات را دریافت کرد. کمیتهٔ نوبل او را به دلیل «ترکیب ترکیبی فرهنگی آفریقایی با تجربهٔ غربی» و «دیدگاه شاعرانه‌ای که زندگی را در قالب نمایش درمی‌آورد» ستود.&lt;ref name=&quot;nobel&quot; /&gt;<br /> <br /> == میراث و فعالیت‌های بین‌المللی ==<br /> شوینکا نماد روشنفکر مبارز آفریقایی است. او زندان، تبعید و تهدید به مرگ را تحمل کرد اما هرگز از انتقاد از استبداد، فساد و نقض حقوق بشر دست نکشید. او همچنان از جنبش‌های دموکراسی‌خواهانه در آفریقا و جهان حمایت می‌کند.<br /> <br /> === حمایت از مقاومت ایران ===<br /> وُله شوینکا از حامیان جنبش‌های آزادی‌خواهی در سطح جهانی است و در نامه‌ها و بیانیه‌های مهم زیر را امضا کرده است:<br /> * امضاکنندهٔ نامهٔ ۷۵ برندهٔ نوبل (ژوئن ۲۰۲۳)<br /> * امضاکنندهٔ بیانیهٔ ۱۱۳ برندهٔ نوبل (ژانویه ۲۰۲۶) در حمایت از مقاومت ایران.<br /> <br /> == منابع ==<br /> {{یادکرد وب|نشانی=https://www.nobelprize.org/prizes/literature/1986/soyinka/biographical/|عنوان=Wole Soyinka – Biographical|وبگاه=NobelPrize.org|تاریخ بازبینی=۲۹ ژوئن ۲۰۲۶}}<br /> {{یادکرد وب|نشانی=https://www.ncr-iran.org/en/news/human-rights/nobel-laureates-urge-action-on-iran-as-114-signatories-condemn-killings-and-execution-surge/|عنوان=Nobel Laureates Urge Action on Iran|وبگاه=NCRI|تاریخ=ژانویه ۲۰۲۶|تاریخ بازبینی=۲۹ ژوئن ۲۰۲۶}}</div>

Alireza k h