<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="fa">
	<id>https://www.iran-pedia.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1%3AKhosro%2F%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C</id>
	<title>کاربر:Khosro/صفحه تمرین قتل‌های زنجیره‌ای - تاریخچهٔ نسخه‌ها</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://www.iran-pedia.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1%3AKhosro%2F%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;action=history"/>
	<updated>2026-04-28T07:19:43Z</updated>
	<subtitle>تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.0</generator>
	<entry>
		<id>https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53672&amp;oldid=prev</id>
		<title>Ehsan در ‏۲۳ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۰۷:۳۷</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53672&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-12-23T07:37:14Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۲۳ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۰۹:۳۷&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l10&quot;&gt;خط ۱۰:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱۰:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| fatalities بیش از ۳۳۷ نفر = ۱۲۰ | perps       = آمران قتل‌ها: مقامات و وزرای اطلاعات، عوامل اجرایی: مأموران وزارت اطلاعات&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;| fatalities بیش از ۳۳۷ نفر = ۱۲۰ | perps       = آمران قتل‌ها: مقامات و وزرای اطلاعات، عوامل اجرایی: مأموران وزارت اطلاعات&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;قتل‌های زنجیره‌ای&#039;&#039;&#039;، به سلسله قتل‌هایی که به صورت سازمان‌یافته توسط وزارت اطلاعات نظام جمهوری اسلامی ایران &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اتفاق افتاده است، گفته می‌شود. رژیم ایران تاکنون مرتکب ۵ کشتار بزرگ از روشن‌فکران، روشن‌گران، دگراندیشان و &lt;/del&gt;مخالفان &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سیاسی ایران شده است که یکی از این کشتارها به نام قتل‌های زنجیره‌ای نه‌تنها &lt;/del&gt;در ایران &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;بلکه در خارج از مرزهای ایران نیز شهرت یافته است&lt;/del&gt;. در قتل‌های زنجیره‌ای بیشتر &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اهل قلم، قرباینان کشتار نظام جمهوری اسلامی بودند. &lt;/del&gt;در &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;تمامی &lt;/del&gt;این &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;دوران، گروهی &lt;/del&gt;از اقلیت‌های &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;مذهبی، به‌ویژه تعداد قابل توجه‌ای ازبهاییان یعنی &lt;/del&gt;بیش از ۲۰۰ &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;نفر &lt;/del&gt;نیز به قتل رسیدند.  پس از قتل‌عام تابستان ۱۳۶۷، نظام جمهوری &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;مرحله &lt;/del&gt;کشتارهای برنامه‌ریزی شده و &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سیستماتیک &lt;/del&gt;روشنفکران &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;و روشنگران و مخالفان &lt;/del&gt;را آغاز کرد&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;. روشنگران و روشنفکران فرهنگی و کسانی که برای حکومت اسلامی خطرناک تشخیص داده می‌شدند، هدف نخست این کشتار بودند&lt;/del&gt;. رژیم ایران این &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;شیوه &lt;/del&gt;را &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;با قتل &lt;/del&gt;فجیع &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;دکتر &lt;/del&gt;[[کاظم سامی|&#039;&#039;&#039;کاظم سامی&#039;&#039;&#039;]] آغاز کرد. قتل‌های &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سیاسی و &lt;/del&gt;زنجیره‌ای &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;حکومتی &lt;/del&gt;در پاییز &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;۱۳۷۷، &lt;/del&gt;به &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;نقطه عطفی &lt;/del&gt;در &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;تاریخ سرکوب دگراندیشان &lt;/del&gt;و &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;روشنفکران &lt;/del&gt;ایران &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;تبدیل شده است&lt;/del&gt;. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;به‌ویژ با افشای این جنایت‌های فجیع، و &lt;/del&gt;اعتراف &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;رژیم ایران به دست داشتن &lt;/del&gt;برخی از &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;مأموران امنیتی &lt;/del&gt;در این &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;قتل‌ها، نتیجه‌ی بررسی این پرونده و تلاش و اعتراض خانواده‌ی قربانیان، &lt;/del&gt;به یکی از بزرگترین &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;چالش دادخواهی برای نظام جمهوری اسلامی &lt;/del&gt;تبدیل &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;شد&lt;/del&gt;. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;هم‌چنان‌که بعدها روشن &lt;/del&gt;شد &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;حذف فیزیکی دگراندیشان و مخالفان، &lt;/del&gt;بخشی از برنامه‌ی &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;عادی &lt;/del&gt;[[وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی|&#039;&#039;&#039;وزارت اطلاعات&#039;&#039;&#039;]] &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;رژیم ایران است؛ اما نهادهای قضایی حاضر به پیگیری دقیق پرونده نشدند؛ و سرانجام، آن را به پرونده‌ای جنایی تقلیل دادند. &lt;/del&gt;در &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;این پرونده هم، مشابه جنایت‌های سازمان‌یافته‌ی پیشین، مقامات عالی‌رتبه امنیتی حکومت و حامیانشان، کماکان از مصونیت قضایی برخوردار بودند. پرونده قتل‌های زنجیره‌ای با سایر قتل‌ها و جنایت‌ها تفاوت اساسی دارد، چرا &lt;/del&gt;که &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;این قتل‌ها با انگیزه‌ی سیاسی و &lt;/del&gt;از &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;طرف حکومت صورت گرفته است. براین اساس عدالت حکم می‌کند که علاوه بر مجازات افراد دست اندرکار، سیستم ترور نیز در نهادهای امنیتی ریشه‌کن شود؛ چون به‌گفته برخی از متهم‌های این پرونده، حذف فیزیکی یک عمل معمول بوده و آن‌ها فقط دستورات را اجرا کرده‌اند. قتل‌های زنجیره‌ای تنها بخشی از برنامه گسترده‌ی وزارت اطلاعات &lt;/del&gt;برای حذف فیزیکی دگراندیشان در داخل و &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;هم‌چنین در &lt;/del&gt;خارج &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;از &lt;/del&gt;کشور &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;بود که از یک سال پس از انقلاب ضدسلطنتی &lt;/del&gt;آغاز شده بود&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;. با این وجود قوه قضائیه فقط ۴ قتل را تحت پرونده قتل‌های زنجیره‌ای منظور کرد؛ &lt;/del&gt;و &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;مورد رسیدگی قرار داد. این امر انتقاد خانواده قربانیان و نهادهای حقوق بشری را به دنبال داشت&lt;/del&gt;. سعید امامی یا سعید اسلامی، پیش از مرگش &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;در یک بازجویی چند صد صفحه‌ای، &lt;/del&gt;به معمای بسیاری از ترورها و قتل‌های حکومتی در دو دهه اخیر اعتراف کرده &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;و پاسخ گفته &lt;/del&gt;است. سعید امامی به بیش از ۱۰۰ ترور سیاسی و مذهبی و ده‌ها بمب‌گذاری و انفجار در ایران، اروپا، عربستان، ترکیه و کشورهای خلیج فارس &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اعتراف کرده است. سعید امامی &lt;/del&gt;در دوره ریاست جمهوری اکبر رفسنجانی و وزارت [[علی فلاحیان|&#039;&#039;&#039;علی فلاحیان&#039;&#039;&#039;]]، &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;نه تنها &lt;/del&gt;در مقام معاونت امنیتی وزارت اطلاعات برهمه‌ی تحرکات و عملیات شبکه‌های اطلاعاتی و اجرایی این وزارت‌خانه &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;در داخل و در خارج از مرزهای ایران احاطه &lt;/del&gt;داشته &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;است، بلکه سفرا و دیپلمات‌های وزارت‌خارجه نیز در هم‌کاری وهماهنگی با شبکه‌های اطلاعاتی، تحت نظارت او که در تمام سفارتخانه‌ها و مؤسسات تجاری برون‌مرزی حضور داشته‌اند، عمل می‌کردند&lt;/del&gt;. قدرت و نفوذ سعید &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;امامی، &lt;/del&gt;نتیجه‌ی &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;وفاداری او به [[علی خامنه‌ای|&#039;&#039;&#039;علی خامنه‌ای&#039;&#039;&#039;]] و اجرای دقیق &lt;/del&gt;دستوراتی بود که شخص &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;خامنه‌ای، &lt;/del&gt;هاشمی رفسنجانی &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;و نزدیک‌ترین مشاوران آن‌ها به [[وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی|&#039;&#039;&#039;وزارت اطلاعات&#039;&#039;&#039;]] ابلاغ می‌کردند&lt;/del&gt;. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;به دنبال این افشاگری‌های &lt;/del&gt;سعید امامی &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;که &lt;/del&gt;در &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;۵ بهمن ۱۳۷۷، دستگیرشده بود، اعلام کردند که او &lt;/del&gt;در &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;زندان اوین با &lt;/del&gt;خوردن داروی نظافت &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;خودکشی کرده است. اما چند تن از دوستان سعید امامی، مانند روح‌الله حسینیان، اعلام کردند که:سعید امامی &lt;/del&gt;کشته شد &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;تا طراحی قتل‌ها را به گردن او بیندازند&lt;/del&gt;. مصطفی پورمحمدی از اعضای هیئت مرگ در [[قتل عام ۶۷|&#039;&#039;&#039;قتل‌عام &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;زندانیان سیاسی سال ۱۳۶۷&lt;/del&gt;&#039;&#039;&#039;]]، و وزیر سابق دادگستری اعتراف کرد که قتل‌های زنجیره‌ای توسط وزارت اطلاعات &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;هیچ‌وقت &lt;/del&gt;خودسرانه نبوده &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;و در سیستم اتفاق افتاده &lt;/del&gt;است. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اعتراف صریح و روشن به خودسرانه نبودن قتل‌های زنجیره‌ای &lt;/del&gt;برای &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;نخستین &lt;/del&gt;بار &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;است &lt;/del&gt;که &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;طرف &lt;/del&gt;مقامات رژیم ایران &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;صورت گرفته است&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;قتل‌های زنجیره‌ای&#039;&#039;&#039;، به سلسله قتل‌هایی &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;گفته می شود &lt;/ins&gt;که به صورت سازمان‌یافته توسط وزارت اطلاعات نظام جمهوری اسلامی ایران &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;با هدف حذف &lt;/ins&gt;مخالفان &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;روشنفکر داخلی &lt;/ins&gt;در ایران &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;انجام شد&lt;/ins&gt;. در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;جریان &lt;/ins&gt;قتل‌های زنجیره‌ای بیشتر &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;نویسندگان و شاعران در ایران هدف قرار گرفتند، هر چند &lt;/ins&gt;در این &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سلسله قتل‌ها برخی &lt;/ins&gt;از اقلیت‌های &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;مذهبی (&lt;/ins&gt;بیش از ۲۰۰ &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;بهایی) &lt;/ins&gt;نیز به قتل رسیدند.  پس از قتل‌عام تابستان ۱۳۶۷، نظام جمهوری &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اسلام برای حفظ بقای خود و خاموش کردن صدای مخالفان &lt;/ins&gt;کشتارهای برنامه‌ریزی شده و &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;مخفیانه ی &lt;/ins&gt;روشنفکران را آغاز کرد. رژیم ایران این &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سلسله قتل‌ها  &lt;/ins&gt;را &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;کشتن بسیار &lt;/ins&gt;فجیع [[کاظم سامی|&#039;&#039;&#039;کاظم سامی&#039;&#039;&#039;]] &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;در سال ۱۳۶۷ &lt;/ins&gt;آغاز کرد &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اما این قتل‌ها در سال‌های بعد اوج گرفته و تعداد قابل توجهی از روشنفکران را شامل شد&lt;/ins&gt;. قتل‌های زنجیره‌ای در پاییز &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;۱۳۷۷ تبدیل &lt;/ins&gt;به &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;یک موضوع مطرح &lt;/ins&gt;در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;فضای سیاسی  ایران شد و مورد توجه رسانه‌های خارجی &lt;/ins&gt;و &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;مردم &lt;/ins&gt;ایران &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;قرار گرفت&lt;/ins&gt;. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;به ویژه &lt;/ins&gt;اعتراف &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; &lt;/ins&gt;برخی از &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;عاملان و مرتبطان به قتلهای زنجیره‌ای در جریان جنگ‌های جناحی &lt;/ins&gt;در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;حکومت، &lt;/ins&gt;این &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;موضوع را &lt;/ins&gt;به یکی از بزرگترین &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;چالش‌های سیاسی در ایران &lt;/ins&gt;تبدیل &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;کرد که همچنان آثار آن باقی است&lt;/ins&gt;. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;در این دوران بنا به همین اعترافات برای همگان مشخص &lt;/ins&gt;شد &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;که قتل‌های زنجیره‌ای &lt;/ins&gt;بخشی از برنامه‌ی [[وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی|&#039;&#039;&#039;وزارت اطلاعات&#039;&#039;&#039;]] در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سال‌های گذشته بوده است،  برنامه‌ای &lt;/ins&gt;که &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;یکسال پس &lt;/ins&gt;از &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;انقلاب ضدسلطنتی &lt;/ins&gt;برای حذف فیزیکی دگراندیشان در داخل و خارج کشور آغاز شده بود و &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;تنها در دوره‌های مختلف اوج بیشتر یا کمتری گرفت&lt;/ins&gt;. سعید امامی یا سعید اسلامی، پیش از مرگش به معمای بسیاری از ترورها و قتل‌های حکومتی در دو دهه اخیر اعتراف کرده است. سعید امامی به بیش از ۱۰۰ ترور سیاسی و مذهبی و ده‌ها بمب‌گذاری و انفجار در ایران، اروپا، عربستان، ترکیه و کشورهای خلیج فارس &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اشاره می‌کند وی &lt;/ins&gt;در دوره ریاست جمهوری اکبر رفسنجانی و وزارت [[علی فلاحیان|&#039;&#039;&#039;علی فلاحیان&#039;&#039;&#039;]]، &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; &lt;/ins&gt;در مقام معاونت امنیتی وزارت اطلاعات برهمه‌ی تحرکات و عملیات شبکه‌های اطلاعاتی و اجرایی این وزارت‌خانه &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اشراف &lt;/ins&gt;داشته &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;است&lt;/ins&gt;. قدرت و نفوذ سعید &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;امامی در جریان قتل‌های زنجیره‌ای &lt;/ins&gt;نتیجه‌ی &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;امرپذیری مستقیم وی از &lt;/ins&gt;دستوراتی بود که &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;توسط &lt;/ins&gt;شخص &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;خامنه‌ای و &lt;/ins&gt;هاشمی رفسنجانی &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;صادر می‌شد&lt;/ins&gt;. سعید امامی در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;جریان افشا شدن قتل‌های زنجیره ای برای جلوگیری از افشای بیشتر وقایع قربانی و &lt;/ins&gt;در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اثر &lt;/ins&gt;خوردن داروی نظافت کشته شد. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سال‌ها بعد &lt;/ins&gt;مصطفی پورمحمدی از اعضای هیئت مرگ در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; حریان &lt;/ins&gt;[[قتل عام ۶۷|&#039;&#039;&#039;قتل‌عام &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;۶۷&lt;/ins&gt;&#039;&#039;&#039;]]، و وزیر سابق دادگستری اعتراف کرد که قتل‌های زنجیره‌ای توسط وزارت اطلاعات خودسرانه نبوده است. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;این &lt;/ins&gt;برای &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;اولین &lt;/ins&gt;بار &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;بود &lt;/ins&gt;که &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;یکی از &lt;/ins&gt;مقامات &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;بالای &lt;/ins&gt;رژیم ایران &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;به این موضوع اعتراف کردند&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;علی خامنه‌ای در رابطه &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;با قتل‌های زنجیره‌ای، نه به خانواده‌ی قربانیان تسلیت گفت؛ &lt;/del&gt;و &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;نه به‌عنوان عالی‌ترین مقام نظام سیاسی، مسئولیتی &lt;/del&gt;در &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;قبال &lt;/del&gt;این &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;قتل‌ها پذیرفت؛ و نه از کسی عذرخواهی کرد&lt;/del&gt;. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;براساس آن‌چه که وکلا و بازماندگان قربانیان قتل‌های زنجیره‌ای موفق به مطالعه‌ی پرونده شده‌اند، &lt;/del&gt;این &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;قتل‌ها به علی خامنه‌ای ارجاع داده شده و &lt;/del&gt;در &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;جریان بوده &lt;/del&gt;است&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;. &lt;/del&gt;متهمان قتل‌های زنجیره‌ای &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;در اعترافاتشان عنوان کرده بودند &lt;/del&gt;که &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;هیچ‌کدام &lt;/del&gt;از مقتولان را &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;شخصاً &lt;/del&gt;نمی‌شناختند و قتل‌های &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;مذکور در راستای اجرای عملیات سازمانی‌شان بوده است. تمام محکومان &lt;/del&gt;پس از چند سال آزاد &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;شدند &lt;/del&gt;و برخی &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;حتی &lt;/del&gt;به خارج از کشور رفتند&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;. در دادگاهی که در دی‌ماه ۱۳۷۹، تشکیل شد، عوامل اجرایی قتل‌های زنجیره‌ای مورد محاکمه قرار گرفتند؛ اما کسانی که عوامل اجرایی از آن‌ها به عنوان دستوردهنده و آمران قتل‌ها نام برده بودند؛ و نامشان در پرونده‌ی قتل‌های زنجیره‌ای ذکر شده بود، هرگز به صورت رسمی متهم نشدند و تحت پیگرد قرار نگرفتند؛ و هم‌چنان در پست‌ها و منصب‌های سیاسی رده اول حکومتی حضور دارند&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;با وجود افشای سیستماتیک بودن قتل‌های زنجیره‌ای  [[&lt;/ins&gt;علی خامنه‌ای&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;این &lt;/ins&gt;رابطه &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;هیچ مسئولیتی نپذیرفته &lt;/ins&gt;و در این &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;رابطه هیچ موضعی نگرفت&lt;/ins&gt;. این در &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;حالی &lt;/ins&gt;است &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;که &lt;/ins&gt;متهمان &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;به انجام &lt;/ins&gt;قتل‌های زنجیره‌ای &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;بعضا اعلام کردند &lt;/ins&gt;که &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;هیچ‌یک &lt;/ins&gt;از مقتولان را نمی‌شناختند و &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;کشتن آن‌ها را بخشی از مأموریت سازمانی خود می‌دانستند. متهمان دستگیر شده در &lt;/ins&gt;قتل‌های &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;زنجیره‌ای تماما &lt;/ins&gt;پس از چند سال آزاد &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;شده &lt;/ins&gt;و برخی &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;نیز &lt;/ins&gt;به خارج از کشور رفتند.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== ‏پیشینه‌ی قتل و کشتار حکومتی ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== ‏پیشینه‌ی قتل و کشتار حکومتی ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:زنجیره3.JPG|بندانگشتی|قتل‌های زنجیره‌ای]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[پرونده:زنجیره3.JPG|بندانگشتی|قتل‌های زنجیره‌ای]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;رژیم ایران تاکنون مرتکب پنج کشتار بزرگ &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;از &lt;/del&gt;روشن‌فکران، روشن‌گران، دگراندیشان و مخالفان سیاسی ایران شده است:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;رژیم ایران تاکنون مرتکب پنج کشتار بزرگ روشن‌فکران، روشن‌گران، دگراندیشان و مخالفان سیاسی ایران شده است:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* ۱- کشتار سال‌های ۱۳۵۸–۱۳۵۷  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* ۱- کشتار سال‌های ۱۳۵۸–۱۳۵۷  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* ۲- کشتار سال‌های ۱۳۶۱–۱۳۶۰&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* ۲- کشتار سال‌های ۱۳۶۱–۱۳۶۰&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l22&quot;&gt;خط ۲۲:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۲۲:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* ۴ـ قتل‌های خارج از کشور&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* ۴ـ قتل‌های خارج از کشور&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* ۵ ـ قتل‌های سیاسی زنجیره‌ای&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* ۵ ـ قتل‌های سیاسی زنجیره‌ای&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;در هرکدام این کشتار و قتل وعام‌ها، تقریباً گروه‌های سیاسی و فرهنگی مشخصی مورد کشتار قرار گرفته‌اند. سال‌های ۵۷–۵۸ عمدتاً سران &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;سلطنت‌طلبان، &lt;/del&gt;سال‌های ۶۰–۶۱ &#039;&#039;&#039;[[سازمان مجاهدین خلق ایران|مجاهدین خلق]]&#039;&#039;&#039; و &#039;&#039;&#039;[[سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران|چریک‌های فداییان خلق]]&#039;&#039;&#039; و سایر گروه‌های چپ‌گرا، سال ۱۳۶۷، مجاهدین و چپ‌های محبوس در زندان‌های رژیم ایران، در کشتار و قتل‌های خارج از کشور تمامی گروه‌های سیاسی و فرهنگی، و در قتل‌های زنجیره‌ای بیشتر اهل قلم، &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;قرباینان &lt;/del&gt;کشتار نظام جمهوری اسلامی بودند. در تمامی این دوران، گروهی از اقلیت‌های مذهبی، به‌ویژه تعداد قابل توجه‌ای &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ازبهاییان یعنی بیش &lt;/del&gt;از &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;۲۰۰ نفر &lt;/del&gt;نیز به قتل رسیدند.&amp;lt;ref name=&quot;:0&quot;&amp;gt;[https://shahrvand.com/archives/44230 قتل‌های زنجیره‌ای؛ پنجمین کشتار بزرگ حکومت اسلامی - سایت شهروند]&amp;lt;/ref&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;در هرکدام این کشتار و قتل وعام‌ها، تقریباً گروه‌های سیاسی و فرهنگی مشخصی مورد کشتار قرار گرفته‌اند. سال‌های ۵۷–۵۸ عمدتاً سران &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;حکومت پیشین، &lt;/ins&gt;سال‌های ۶۰–۶۱ &#039;&#039;&#039;[[سازمان مجاهدین خلق ایران|مجاهدین خلق]]&#039;&#039;&#039; و &#039;&#039;&#039;[[سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران|چریک‌های فداییان خلق]]&#039;&#039;&#039; و سایر گروه‌های چپ‌گرا، سال ۱۳۶۷، مجاهدین و چپ‌های محبوس در زندان‌های رژیم ایران، در کشتار و قتل‌های خارج از کشور تمامی گروه‌های سیاسی و فرهنگی، و در قتل‌های زنجیره‌ای بیشتر اهل قلم، &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;قربانیان &lt;/ins&gt;کشتار نظام جمهوری اسلامی بودند. در تمامی این دوران، گروهی از اقلیت‌های مذهبی، به‌ویژه تعداد قابل توجه‌ای از &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;بهاییان و مسیحیان &lt;/ins&gt;نیز به قتل رسیدند.&amp;lt;ref name=&quot;:0&quot;&amp;gt;[https://shahrvand.com/archives/44230 قتل‌های زنجیره‌ای؛ پنجمین کشتار بزرگ حکومت اسلامی - سایت شهروند]&amp;lt;/ref&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== آغاز قتل‌های زنجیره‌ای ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== آغاز قتل‌های زنجیره‌ای ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;

&lt;!-- diff cache key fairanpediadb-fa_:diff:1.41:old-53624:rev-53672:php=table --&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Ehsan</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53624&amp;oldid=prev</id>
		<title>Khosro در ‏۲۱ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۰:۱۳</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53624&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-12-21T10:13:07Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;a href=&quot;https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;amp;diff=53624&amp;amp;oldid=53619&quot;&gt;نمایش تغییرات&lt;/a&gt;</summary>
		<author><name>Khosro</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53619&amp;oldid=prev</id>
		<title>Khosro در ‏۲۰ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۰:۵۶</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53619&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-12-20T10:56:12Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;a href=&quot;https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;amp;diff=53619&amp;amp;oldid=53615&quot;&gt;نمایش تغییرات&lt;/a&gt;</summary>
		<author><name>Khosro</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53615&amp;oldid=prev</id>
		<title>Khosro در ‏۱۹ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۲۰:۲۸</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53615&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-12-19T20:28:20Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;a href=&quot;https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;amp;diff=53615&amp;amp;oldid=53601&quot;&gt;نمایش تغییرات&lt;/a&gt;</summary>
		<author><name>Khosro</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53601&amp;oldid=prev</id>
		<title>Khosro: اصلاح نویسه‌های عربی، اصلاح سجاوندی، اصلاح املا</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53601&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-12-19T19:31:15Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;اصلاح نویسه‌های عربی، اصلاح سجاوندی، اصلاح املا&lt;/p&gt;
&lt;a href=&quot;https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;amp;diff=53601&amp;amp;oldid=53600&quot;&gt;نمایش تغییرات&lt;/a&gt;</summary>
		<author><name>Khosro</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53600&amp;oldid=prev</id>
		<title>Khosro در ‏۱۹ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۹:۲۹</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53600&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-12-19T19:29:00Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;fa&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;→ نسخهٔ قدیمی‌تر&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;نسخهٔ ‏۱۹ دسامبر ۲۰۲۰، ساعت ۲۱:۲۹&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;خط ۱:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;{{Infobox civilian attack&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;| title       = قتل‌های زنجیره‌ای&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;| image       = جعبه اطلاعات.JPG&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;| image_size  = 320px&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;| caption     = قتل‌های زنجیره‌ای&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;| location    = ایران&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;| target      =اهل قلم، روشنفران، دگراندیشان و مخالفان جمهوری اسلامی&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;| date        = نقطه‌ی عطف در پاییز ۱۳۷۷&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;| type        = ربودن و خفه کردن، چاقو زدن، تزریق و...&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;| fatalities بیش از ۳۳۷ نفر = ۱۲۰ | perps       = حکومت جمهوری اسلامی&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;}}&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;قتل‌های زنجیره‌ای&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ، به سلسله قتل‌هایی که به صورت سازمان‌یافته توسط وزارت اطلاعات نظام جمهوری اسلامی ایران اتفاق افتاده است، گفته می‌شود. رژیم ایران تاکنون مرتکب ۵ کشتار بزرگ از روشن‌فکران، روشن‌گران، دگراندیشان و مخالفان سیاسی ایران شده است که یکی از این کشتارها به نام قتل‌های زنجیره‌ای نه‌تنها در ایران بلکه در خارج از مرزهای ایران نیز شهرت یافته است. در قتل‌های زنجیره‌ای بیشتر اهل قلم، قرباینان کشتار نظام جمهوری اسلامی بودند. در تمامی این دوران، گروهی از اقلیت‌های مذهبی، به‌ویژه تعداد قابل توجه‌ای ازبهاییان یعنی بیش از ۲۰۰ نفر نیز به قتل رسیدند.  پس از قتل‌عام تابستان ۱۳۶۷، نظام جمهوری مرحله کشتارهای برنامه‌ریزی شده و سیستماتیک روشنفکران و روشنگران و مخالفان را آغاز کرد. روشنگران و روشنفکران فرهنگی و کسانی که برای حکومت اسلامی خطرناک تشخیص داده می‌شدند، هدف نخست این کشتار بودند. رژیم ایران این شیوه را با قتل فجیع دکتر کاظم سامی آغاز کرد. قتل‌های سیاسی و زنجیره‌ای حکومتی در پاییز ۱۳۷۷، به نقطه‌ عطفی در تاریخ سرکوب دگراندیشان و روشنفکران ایران تبدیل شده است. به‌ویژ با افشای این جنایت‌های فجیع، و اعتراف رژیم ایران به دست داشتن برخی از مأموران امنیتی در این قتل‌ها، نتیجه‌ی بررسی این پرونده و تلاش‌ و اعتراض خانواده‌ی قربانیان، به یکی از بزرگترین چالش دادخواهی برای نظام جمهوری اسلامی تبدیل شد. هم‌چنان که بعدها روشن شد حذف فیزیکی دگراندیشان و مخالفان، بخشی از برنامه‌ی عادی وزارت اطلاعات رژیم ایران است؛ اما نهادهای قضایی حاضر به پیگیری دقیق پرونده نشدند؛ و سرانجام، آن را به پرونده‌ای جنایی تقلیل دادند. در این پرونده هم، مشابه جنایت‌های سازمان‌یافته‌ی پیشین، مقامات عالی‌رتبه امنیتی حکومت و حامیانشان، کماکان از مصونیت قضایی برخوردار بودند. پرونده قتل‌های زنجیره‌ای با سایر قتل‌ها و جنایت‌ها تفاوت اساسی دارد، چرا که این قتل‌ها با انگیزه‌ی سیاسی و از طرف حکومت صورت گرفته است. براین اساس عدالت حکم می‌کند که علاوه بر مجازات افراد دست اندرکار، سیستم ترور نیز در نهادهای امنیتی ریشه‌کن شود؛ چون به‌گفته برخی از متهم‌های این پرونده، حذف فیزیکی یک عمل معمول بوده و آن‌ها فقط دستورات را اجرا کرده‌اند. قتل‌های زنجیره‌ای تنها بخشی از برنامه گسترده‌ی وزارت اطلاعات برای حذف فیزیکی دگراندیشان در داخل و هم‌چنین در خارج از کشور بود که از یک سال پس از انقلاب ضدسلطنتی آغاز شده بود. با این وجود قوه قضائیه فقط ۴ قتل را تحت پرونده قتل‌های زنجیره‌ای منظور کرد‌؛ و مورد رسیدگی قرار داد. این امر انتقاد خانواده قربانیان و نهادهای حقوق بشری را به دنبال داشت. سعيد امامی یا سعید اسلامی، پيش از مرگش در يک بازجويی چند صد صفحه‌ای، به ‏معمای بسياری از ترورها و قتل‌های حکومتی در دو دهه اخير اعتراف کرده و پاسخ گفته است. سعید امامی به بيش از ۱۰۰ ترور سیاسی و مذهبی و ‏ده‌ها بمب‌گذاری و انفجار در ايران، اروپا، عربستان، ترکيه و کشورهای خليج فارس اعتراف کرده است. سعيد ‏امامی در دوره رياست جمهوری اکبر رفسنجانی و وزارت علی فلاحيان، نه تنها در مقام معاونت امنيتی وزارت ‏اطلاعات برهمه‌ی تحرکات و عمليات شبکه‌های اطلاعاتی و اجرایی اين وزارت‌خانه در داخل و در خارج از مرزهای ايران ‏احاطه داشته است، بلکه سفرا و ديپلمات‌های وزارت‌خارجه نيز در هم‌کاری وهماهنگی با شبکه‌های اطلاعاتی، تحت ‏نظارت او که در تمام سفارتخانه‌ها و مؤسسات تجاری برون‌مرزی حضور داشته‌اند، عمل می‌کردند. قدرت و نفوذ سعید امامی، نتيجه‌ی ‏وفاداری او به علی خامنه‌ای و اجرای دقيق دستوراتی بود که شخص خامنه‌ای، هاشمی رفسنجانی و نزديک‌ترين مشاوران آن‌ها به وزارت اطلاعات ابلاغ می‌کردند. به دنبال این افشاگری‌های سعید امامی که در ۵ بهمن ۱۳۷۷، دستگیر شده بود، اعلام کردند که او در زندان اوین با خوردن داروی نظافت خودکشی کرده است. اما چند تن از دوستان سعید امامی، مانند روح‌الله حسینیان، اعلام کردند که:سعید امامی کشته شد تا طراحی قتل‌ها را به گردن او بیندازند. مصطفی پورمحمدی از اعضای هیأت مرگ در قتل‌عام زندانیان سیاسی سال ۱۳۶۷، و وزیر سابق دادگستری اعتراف کرد که قتل‌های زنجیره‌ای توسط وزارت اطلاعات هیچ‌وقت خودسرانه نبوده و در سیستم اتفاق افتاده است. اعتراف صریح و روشن به خودسرانه نبودن قتل‌های زنجیره‌ای برای نخستین بار است که طرف مقامات رژیم ایران صورت گرفته است.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;قتل‌های زنجیره‌ای&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ، به سلسله قتل‌هایی که به صورت سازمان‌یافته توسط وزارت اطلاعات نظام جمهوری اسلامی ایران اتفاق افتاده است، گفته می‌شود. رژیم ایران تاکنون مرتکب ۵ کشتار بزرگ از روشن‌فکران، روشن‌گران، دگراندیشان و مخالفان سیاسی ایران شده است که یکی از این کشتارها به نام قتل‌های زنجیره‌ای نه‌تنها در ایران بلکه در خارج از مرزهای ایران نیز شهرت یافته است. در قتل‌های زنجیره‌ای بیشتر اهل قلم، قرباینان کشتار نظام جمهوری اسلامی بودند. در تمامی این دوران، گروهی از اقلیت‌های مذهبی، به‌ویژه تعداد قابل توجه‌ای ازبهاییان یعنی بیش از ۲۰۰ نفر نیز به قتل رسیدند.  پس از قتل‌عام تابستان ۱۳۶۷، نظام جمهوری مرحله کشتارهای برنامه‌ریزی شده و سیستماتیک روشنفکران و روشنگران و مخالفان را آغاز کرد. روشنگران و روشنفکران فرهنگی و کسانی که برای حکومت اسلامی خطرناک تشخیص داده می‌شدند، هدف نخست این کشتار بودند. رژیم ایران این شیوه را با قتل فجیع دکتر کاظم سامی آغاز کرد. قتل‌های سیاسی و زنجیره‌ای حکومتی در پاییز ۱۳۷۷، به نقطه‌ عطفی در تاریخ سرکوب دگراندیشان و روشنفکران ایران تبدیل شده است. به‌ویژ با افشای این جنایت‌های فجیع، و اعتراف رژیم ایران به دست داشتن برخی از مأموران امنیتی در این قتل‌ها، نتیجه‌ی بررسی این پرونده و تلاش‌ و اعتراض خانواده‌ی قربانیان، به یکی از بزرگترین چالش دادخواهی برای نظام جمهوری اسلامی تبدیل شد. هم‌چنان که بعدها روشن شد حذف فیزیکی دگراندیشان و مخالفان، بخشی از برنامه‌ی عادی وزارت اطلاعات رژیم ایران است؛ اما نهادهای قضایی حاضر به پیگیری دقیق پرونده نشدند؛ و سرانجام، آن را به پرونده‌ای جنایی تقلیل دادند. در این پرونده هم، مشابه جنایت‌های سازمان‌یافته‌ی پیشین، مقامات عالی‌رتبه امنیتی حکومت و حامیانشان، کماکان از مصونیت قضایی برخوردار بودند. پرونده قتل‌های زنجیره‌ای با سایر قتل‌ها و جنایت‌ها تفاوت اساسی دارد، چرا که این قتل‌ها با انگیزه‌ی سیاسی و از طرف حکومت صورت گرفته است. براین اساس عدالت حکم می‌کند که علاوه بر مجازات افراد دست اندرکار، سیستم ترور نیز در نهادهای امنیتی ریشه‌کن شود؛ چون به‌گفته برخی از متهم‌های این پرونده، حذف فیزیکی یک عمل معمول بوده و آن‌ها فقط دستورات را اجرا کرده‌اند. قتل‌های زنجیره‌ای تنها بخشی از برنامه گسترده‌ی وزارت اطلاعات برای حذف فیزیکی دگراندیشان در داخل و هم‌چنین در خارج از کشور بود که از یک سال پس از انقلاب ضدسلطنتی آغاز شده بود. با این وجود قوه قضائیه فقط ۴ قتل را تحت پرونده قتل‌های زنجیره‌ای منظور کرد‌؛ و مورد رسیدگی قرار داد. این امر انتقاد خانواده قربانیان و نهادهای حقوق بشری را به دنبال داشت. سعيد امامی یا سعید اسلامی، پيش از مرگش در يک بازجويی چند صد صفحه‌ای، به ‏معمای بسياری از ترورها و قتل‌های حکومتی در دو دهه اخير اعتراف کرده و پاسخ گفته است. سعید امامی به بيش از ۱۰۰ ترور سیاسی و مذهبی و ‏ده‌ها بمب‌گذاری و انفجار در ايران، اروپا، عربستان، ترکيه و کشورهای خليج فارس اعتراف کرده است. سعيد ‏امامی در دوره رياست جمهوری اکبر رفسنجانی و وزارت علی فلاحيان، نه تنها در مقام معاونت امنيتی وزارت ‏اطلاعات برهمه‌ی تحرکات و عمليات شبکه‌های اطلاعاتی و اجرایی اين وزارت‌خانه در داخل و در خارج از مرزهای ايران ‏احاطه داشته است، بلکه سفرا و ديپلمات‌های وزارت‌خارجه نيز در هم‌کاری وهماهنگی با شبکه‌های اطلاعاتی، تحت ‏نظارت او که در تمام سفارتخانه‌ها و مؤسسات تجاری برون‌مرزی حضور داشته‌اند، عمل می‌کردند. قدرت و نفوذ سعید امامی، نتيجه‌ی ‏وفاداری او به علی خامنه‌ای و اجرای دقيق دستوراتی بود که شخص خامنه‌ای، هاشمی رفسنجانی و نزديک‌ترين مشاوران آن‌ها به وزارت اطلاعات ابلاغ می‌کردند. به دنبال این افشاگری‌های سعید امامی که در ۵ بهمن ۱۳۷۷، دستگیر شده بود، اعلام کردند که او در زندان اوین با خوردن داروی نظافت خودکشی کرده است. اما چند تن از دوستان سعید امامی، مانند روح‌الله حسینیان، اعلام کردند که:سعید امامی کشته شد تا طراحی قتل‌ها را به گردن او بیندازند. مصطفی پورمحمدی از اعضای هیأت مرگ در قتل‌عام زندانیان سیاسی سال ۱۳۶۷، و وزیر سابق دادگستری اعتراف کرد که قتل‌های زنجیره‌ای توسط وزارت اطلاعات هیچ‌وقت خودسرانه نبوده و در سیستم اتفاق افتاده است. اعتراف صریح و روشن به خودسرانه نبودن قتل‌های زنجیره‌ای برای نخستین بار است که طرف مقامات رژیم ایران صورت گرفته است.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Khosro</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53598&amp;oldid=prev</id>
		<title>Khosro: صفحه‌ای تازه حاوی «&#039;&#039;&#039;قتل‌های زنجیره‌ای&#039;&#039;&#039; ، به سلسله قتل‌هایی که به صورت سازمان‌یافته توسط وزا...» ایجاد کرد</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;diff=53598&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-12-19T19:09:05Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;صفحه‌ای تازه حاوی «&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;قتل‌های زنجیره‌ای&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ، به سلسله قتل‌هایی که به صورت سازمان‌یافته توسط وزا...» ایجاد کرد&lt;/p&gt;
&lt;a href=&quot;https://www.iran-pedia.org/w/index.php?title=%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1:Khosro/%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87_%D8%AA%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%86_%D9%82%D8%AA%D9%84%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B2%D9%86%D8%AC%DB%8C%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%D8%A7%DB%8C&amp;amp;diff=53598&quot;&gt;نمایش تغییرات&lt;/a&gt;</summary>
		<author><name>Khosro</name></author>
	</entry>
</feed>