الفریده یلینک: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران پدیا
پرش به ناوبری پرش به جستجو
صفحه‌ای تازه حاوی «{{جعبه زندگینامه | اندازه جعبه = ۳۰۰px | عنوان = | عنوان ۲ = نویسنده و نمایشنامه‌نویس و برنده جایزه نوبل ادبیات | نام = الفریده یلینک | تصویر = الفریده یلینک.jpg | اندازه تصویر = ۲۵۰px | عنوان تصویر = الفریده یلینک، برنده نوبل ادبیات ۲۰۰۴ | زادروز = ۲۰ اکتب...» ایجاد کرد
 
نوشتن یک مقاله جدید
 
خط ۳۸: خط ۳۸:


== منابع ==
== منابع ==
{{یادکرد وب|نشانی=https://www.nobelprize.org/prizes/literature/2004/jelinek/biographical/|عنوان=Elfriede Jelinek – Biographical|وبگاه=NobelPrize.org|تاریخ بازبینی=۲۹ ژوئن ۲۰۲۶}}
{{یادکرد وب|نشانی=https://www.ncr-iran.org/en/news/human-rights/nobel-laureates-urge-action-on-iran-as-114-signatories-condemn-killings-and-execution-surge/|عنوان=Nobel Laureates Urge Action on Iran|وبگاه=NCRI|تاریخ=ژانویه ۲۰۲۶|تاریخ بازبینی=۲۹ ژوئن ۲۰۲۶}}

نسخهٔ کنونی تا ‏۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۲۳

الفریده یلینک
نویسنده و نمایشنامه‌نویس و برنده جایزه نوبل ادبیات
الفریده یلینک، برنده نوبل ادبیات ۲۰۰۴
زادروز۲۰ اکتبر ۱۹۴۶
مورتسشلاگ، اتریش
ملیتاتریشی
تابعیتاتریشی
تحصیلاتدانشگاه وین • هنرستان وین (موسیقی)
پیشهنویسنده، نمایشنامه‌نویس، شاعر
شناخته‌شده برایرمان «معلم پیانو» و نمایشنامه‌های جنجالی، نقد پدرسالاری و قدرت
نقش‌های برجستهمنتقد فمینیست و ضدفاشیست
جایزه نوبل ادبیات (۲۰۰۴)

الفریده یلینک (به آلمانی: Elfriede Jelinek) (زادهٔ ۲۰ اکتبر ۱۹۴۶) نویسنده، نمایشنامه‌نویس و شاعر اتریشی است. او یکی از مهم‌ترین صداهای ادبیات معاصر آلمانی‌زبان به شمار می‌رود و به دلیل نقد تند پدرسالاری، مصرف‌گرایی، فاشیسم و نابرابری جنسیتی شناخته شده است.[۱]

زندگی اولیه

الفریده یلینک در ۲۰ اکتبر ۱۹۴۶ در مورتسشلاگ، اتریش متولد شد. پدرش شیمیدان چک یهودی‌تبار و مادرش از خانواده‌ای اتریشی بود. در وین بزرگ شد و همزمان تحصیلات دانشگاهی و آموزش فشرده موسیقی در هنرستان وین را دنبال کرد. فشار شدید تحصیلی و آموزشی در نوجوانی منجر به فروپاشی عصبی شد، اما در دوران بهبود نویسندگی را آغاز کرد.

فعالیت ادبی

یلینک با رمان‌هایی مانند «معلم پیانو» (۱۹۸۳) و «هوس» (۱۹۸۹) و نمایشنامه‌های جسورانه و جنجالی، به شهرت رسید. آثار او با زبانی موسیقایی، طنز سیاه و ساختارهای تجربی، کلیشه‌های اجتماعی، قدرت و سرکوب را به چالش می‌کشد.

دریافت جایزه نوبل ادبیات

در سال ۲۰۰۴، الفریده یلینک جایزهٔ نوبل ادبیات را «برای جریان موسیقایی صداها و ضدصداها در رمان‌ها و نمایشنامه‌هایش که با شور زبانی بی‌نظیر، پوچی کلیشه‌های اجتماعی و قدرت اجبارکننده آنها را آشکار می‌سازد» دریافت کرد.[۱]

موضع‌گیری‌های سیاسی و اجتماعی

یلینک از منتقدان صریح فاشیسم، نازیسم، پدرسالاری و راست افراطی در اتریش و اروپا است. آثارش نقد تند قدرت، سرکوب جنسیتی و مصرف‌گرایی هستند. او همواره از آزادی بیان و حقوق زنان دفاع کرده و مواضع شجاعانه‌ای در برابر سانسور و افراط‌گرایی اتخاذ کرده است.

حمایت از مقاومت ایران

الفریده یلینک از حامیان جنبش‌های آزادی‌خواهی و حقوق بشر است و در بیانیه مهم زیر را امضا کرده است:

  • امضاکنندهٔ بیانیهٔ ۱۱۳ برندهٔ نوبل (ژانویه ۲۰۲۶) در حمایت از مقاومت ایران.

منابع

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ «Elfriede Jelinek – Biographical». بازبینی‌شده در ۲۹ ژوئن ۲۰۲۶.