|
|
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{جعبه زندگینامه
| | |
| | اندازه جعبه = ۳۰۰px
| |
| | عنوان =
| |
| | عنوان ۲ = فیزیکدان و برنده جایزه نوبل فیزیک
| |
| | نام = آلن اسپه
| |
| | تصویر = Alain_Aspect.jpg
| |
| | اندازه تصویر = ۲۵۰px
| |
| | عنوان تصویر = آلن اسپه، برنده نوبل فیزیک ۲۰۲۲
| |
| | زادروز = ۱۵ ژوئن ۱۹۴۷
| |
| | زادگاه = آژن، فرانسه
| |
| | ملیت = فرانسوی
| |
| | تابعیت = فرانسوی
| |
| | تحصیلات = اکول نرمال سوپریور کاشان · اکول نرمال سوپریور پاریس-ساکلی · دانشگاه پاریسود (دکترا)
| |
| | پیشه = فیزیکدان، استاد دانشگاه
| |
| | شناختهشده برای = آزمایشهای اثبات درهمتنیدگی کوانتومی و نقض نابرابریهای بل
| |
| | نقشهای برجسته = برنده نوبل فیزیک ۲۰۲۲ · استاد دانشگاه پاریساکلی و Institut d'Optique
| |
| | جوایز = جایزه نوبل فیزیک (۲۰۲۲)
| |
| | پانویس =
| |
| }}
| |
| '''آلن اسپه،''' (فرانسوی: '''Alain Aspect''') (زادهٔ ۱۵ ژوئن ۱۹۴۷) فیزیکدان فرانسوی و استاد دانشگاه پاریساکلی و Institut d'Optique است. او بهخاطر آزمایشهای تاریخی اثبات درهمتنیدگی کوانتومی شهرت دارد و در سال ۲۰۲۲ جایزه نوبل فیزیک را دریافت کرد.<ref name="nobel">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.nobelprize.org/prizes/physics/2022/aspect/biographical/|عنوان=Alain Aspect – Biographical|وبگاه=NobelPrize.org|تاریخ بازبینی=۲۰ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
| == زندگی اولیه ==
| |
| آلن اسپه در ۱۵ ژوئن ۱۹۴۷ در آژن، فرانسه متولد شد. او در اکول نرمال سوپریور کاشان و اکول نرمال سوپریور پاریس-ساکلی تحصیل کرد و دکترای خود را از دانشگاه پاریسود دریافت کرد.<ref name="nobel" />
| |
| == فعالیت علمی ==
| |
| در اوایل دهه ۱۹۸۰، اسپه آزمایشهای تاریخی خود را انجام داد که نقض نابرابریهای بل را بهطور قاطع اثبات کرد. این آزمایشها نشان دادند که «درهمتنیدگی کوانتومی» واقعی است و مکانیک کوانتومی درستتر از نظریههای متغیرهای پنهان محلی است. کارهای پیشگامانه او مبنای فناوری اطلاعات کوانتومی و رمزنگاری کوانتومی شد.
| |
| == دریافت جایزه نوبل فیزیک ==
| |
| در سال ۲۰۲۲، آلن اسپه همراه با جان کلائوزر و آنتون زایلینگر، جایزه نوبل فیزیک را برای آزمایشهایی با فوتونهای درهمتنیده، اثبات نقض نابرابریهای بل و پیشگامی در علم اطلاعات کوانتومی دریافت کرد.<ref name="nobel" />
| |
| == فعالیتهای اجتماعی و سیاسی ==
| |
| اسپه از پیشرفت فیزیک کوانتومی و کاربردهای آن در فناوریهای نوین حمایت میکند.
| |
| === حمایت از مقاومت ایران ===
| |
| آلن اسپه امضاکننده بیانیه ۱۱۳ برنده جایزه نوبل (ژانویه ۲۰۲۶) در حمایت از مقاومت ایران است.<ref name="iran">{{یادکرد وب|نشانی=https://www.ncr-iran.org/en/news/human-rights/nobel-laureates-urge-action-on-iran-as-114-signatories-condemn-killings-and-execution-surge/|عنوان=Nobel Laureates Urge Action on Iran|وبگاه=NCR-Iran|تاریخ بازبینی=۲۰ اوت ۲۰۲۶}}</ref>
| |
| == منابع ==
| |