نازلی جانپرور
| نازلی جانپرور | |
|---|---|
 شهید قیام سراسری، نازلی جانپرور | |
| زادروز | ۱۳۷۷ بجنورد، خراسان شمالی |
| درگذشت | ۱۸ دی ۱۴۰۴ بجنورد، خراسان شمالی |
| علت مرگ | شلیک مستقیم تیر جنگی نیروهای سپاه پاسداران |
| ملیت | ایرانی |
| شناختهشده برای | شهید اعتراضات سراسری دی ۱۴۰۴ و وصیتنامه نمادین |
نازلی جانپرور (متولد ۱۳۷۷ – درگذشته ۱۸ دی ۱۴۰۴)، زن جوان ۲۷ ساله اهل بجنورد در استان خراسان شمالی، در جریان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ با شلیک مستقیم تیر جنگی نیروهای سپاه پاسداران جان باخت. او پیش از حضور در اعتراضات، وصیتنامهای کوتاه با مضمون "جنگ جنگ تا آزادی" نوشت و در جیب خود گذاشت که پس از شهادت، خونآلود کشف شد. این وصیت به نمادی از اراده نسل جوان برای مبارزه تا پیروزی تبدیل گردید. نازلی به عنوان یکی از شهیدان زن قیام ۱۴۰۴ شناخته میشود و مرگ او بخشی از کشتار سیستماتیک معترضان در شهرهای مختلف بود. گزارشهای رسانهای و حقوق بشری او را نمونهای از شجاعت زنان ایرانی در برابر سرکوب توصیف کردهاند. این مقاله به زندگی، شهادت، وصیت و بازتاب آن در جنبش میپردازد.
زمینه اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
اعتراضات سراسری دیماه ۱۴۰۴ (معروف به قیام ۱۴۰۴ یا انقلاب ملی ۱۴۰۴) بزرگترین و خونینترین خیزش مردمی علیه جمهوری اسلامی پس از انقلاب ۱۴۰۱ زن، زندگی، آزادی بود. این قیام در روز یکشنبه ۷ دی ۱۴۰۴ با اعتصاب گسترده کسبه و بازاریان تهران در اعتراض به جهش بیسابقه نرخ دلار به بیش از ۱۴۵ هزار تومان و سقوط کامل ارزش ریال آغاز شد و در کمتر از ۴۸ ساعت به بیش از ۲۸۰ شهر در همه استانهای ایران گسترش یافت. مردم با شعارهای «مرگ بر دیکتاتور»، «مرگ بر خامنهای»، «ایران را پس میگیریم»، «این آخرین ماه ولایتته» و «میجنگیم، میمیریم، ایران رو پس میگیریم» به خیابانها ریختند و در بسیاری از شهرها پایگاههای بسیج، مراکز سپاه و ساختمانهای حکومتی را به آتش کشیدند. نیروهای سرکوبگر رژیم با شلیک مستقیم گلولههای جنگی، ساچمهای و گاز اشکآور به معترضان پاسخ دادند که منجر به کشته شدن بیش از ۱۰۰۰ نفر (تا لحظه نگارش این مقالهها) و زخمی شدن هزاران تن دیگر شد. این قیام که از تهران، تبریز، رشت، اصفهان، شیراز، کرمانشاه، سنندج، ایلام، اهواز، بندرعباس و مشهد آغاز شد، در کمتر از دو هفته به مرحله سرنگونیطلبانه رسید و رژیم را تا مرز فروپاشی پیش برد. ویژگی بارز این خیزش، پیوستن گسترده اقشار مختلف جامعه از جمله کارگران، دانشجویان، پرستاران، معلمان و حتی بخشی از نیروهای نظامی و خانوادههای سپاه بود. تا ۲۱ دی ۱۴۰۴، شمار جانباختگان احراز هویتشده از ۷۰۰ نفر فراتر رفته و سازمانهای حقوق بشری از جمله ههنگاو، هرانا و کانون حقوق بشر ایران آن را «کشتار سیستماتیک» توصیف کردهاند.
زندگینامه و شناسایی نازلی جانپرور
نازلی جانپرور (متولد ۱۳۷۷)، شهروند اهل بجنورد در استان خراسان شمالی بود. اطلاعات دقیقی از زندگی شخصی او مانند شغل یا وضعیت خانوادگی در گزارشهای عمومی موجود نیست، اما او به عنوان یکی از زنان جوان معترض شناخته میشود که در قیام شرکت داشت. نازلی نمادی از نسل جوان ایرانی بود که با آگاهی از خطرات، برای آزادی به خیابان آمد.
جان باختن در اعتراضات
در ۱۸ دی ۱۴۰۴، نازلی جانپرور در جریان اعتراضات مردمی در بجنورد، هدف شلیک مستقیم تیر جنگی نیروهای سپاه پاسداران قرار گرفت و جان باخت. گزارشها نشان میدهد که او بدون سلاح بود و مرگ او بخشی از سرکوب گسترده در این شهر بود.
وصیتنامه نازلی جانپرور
پیش از رفتن به خیابان، نازلی وصیتنامهای کوتاه نوشت و در جیب خود گذاشت: "جنگ جنگ تا آزادی". این وصیت خونآلود پس از شهادت کشف شد و به نمادی از اراده معترضان تبدیل گردید. در برخی گزارشها، وصیت کاملتر است: "حرف بچههای ایران (بچههای کف خیابون) جنگ جنگ تا آزادی! آزادی یعنی کرد و لر و ترک و فارس، با حجاب و بیحجاب، بیدین و با دین، با هر تفکری در کنار هم، بدون وجود یک حکومت اسلامی آزادانه زندگی کنیم."
فرآیند شناسایی و گزارشها
نام نازلی جانپرور در فهرست کشتهشدگان خیزش ۱۴۰۴ توسط رسانههای مستقل و حقوق بشری ثبت شده است. گزارشها او را به عنوان یکی از قربانیان شلیک مستقیم در بجنورد معرفی کردهاند.
ارزیابی سازمانهای حقوق بشری
سازمانهای حقوق بشری، کشته شدن نازلی جانپرور را بخشی از سرکوب سیستماتیک اعتراضات توسط نیروهای حکومتی میدانند و وصیت او را نمادی از اتحاد اقوام و ادیان در مبارزه برای آزادی توصیف کردهاند. این شهادت به عنوان جنایت بزرگ در خراسان شمالی ارزیابی شده است.
منابع
[۱] کشتهشدگان خیزش ۱۴۰۴ ایران - https://fa.wikipedia.org/wiki/%DA%A9%D8%B4%D8%AA%D9%87%E2%80%8C%D8%B4%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86_%D8%AE%DB%8C%D8%B2%D8%B4_%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B4_%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 [۲] کمیسیون - نازلی جان پرور - https://www.facebook.com/photo.php?fbid=1325503112938364&id=100064360645453&set=a.465646858923998 [۳] نازلی جانپرور، شیرزن شجاع اهل بجنورد - https://www.instagram.com/p/DUKdNtljJYU [۴] وصیت خونآلود شهید: جنگ جنگ تا آزادی - https://www.instagram.com/reel/DT5wSAMDb_d?hl=en [۵] نازلی جانپرور اهل بجنورد - https://www.instagram.com/reel/DUDyTdrEfHx [۶] نازلی رفت، اما نه برای خاموشی - https://www.instagram.com/reel/DT8ZbnoCP6R [۷] شهیدان قیام ۱۴۰۴ - https://shohadayeghiam.info/list?location=13 [۸] فرزند بجنورد - https://www.facebook.com/babry908/videos/%D9%86%D8%A7%D8%B2%D9%84%DB%8C-%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B4%DB%8C%D8%AF%D9%86%D8%A7%D8%B2%D9%84%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%86%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%B1-%D9%81%D8%B1%D8%B2%D9%86%D8%AF-%D8%A8%D8%AC%D9%86%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D8%B6%D8%A7%D8%AA-%DB%B1%DB%B8-%D8%AF%DB%8C-%DB%B1/1258356446137002 [۹] با وصیت درجیب ، دنبال آزادی مردم - https://www.instagram.com/reel/DUMKIQ7CAx_ [۱۰] دختری که جنگید تا آزادی - https://www.instagram.com/reel/DT4xEIrgq13 [۱۱] فرزند بجنورد - https://www.facebook.com/groups/171624443770915/posts/1973749706891704 [۱۲] شهید راه آزادی نازلی جانپرور - https://www.instagram.com/reel/DT8G3YnkrQe [۱۳] فرزند #بجنورد - https://www.instagram.com/reel/DTxvZWNgFXJ [۱۴] با وصیت درجیب - https://www.facebook.com/groups/598648080481159/posts/2667815116897768 [۱۵] هستم . نازلی جانپرور - https://www.instagram.com/reel/DTyRQtpDPKF [۱۶] نازلی جانپرور، اهل بجنورد - https://www.instagram.com/reel/DT22mW8AmXz [۱۷] فرزند بجنورد - https://www.threads.com/@mobarez.iran/post/DT2EuDdjKK-/%D9%88%D8%B5%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D9%86%D8%A2%D9%84%D9%88%D8%AF-%D8%B4%D9%87%DB%8C%D8%AF-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%AC%D9%86%DA%AF-%D8%AA%D8%A7-%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D9%86%D8%A7%D8%B2%D9%84%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%86%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%B1-%DB%B1%DB%B8-%D8%AF%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D8%AC%D9%86%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D8%A8%D8%A7-%D8%B4%D9%84%DB%8C%DA%A9-%D8%AA%DB%8C%D8%B1-%D8%AC [۱۸] نازلی جانپرور، فرزند بجنورد - https://www.instagram.com/reel/DTjypUrgiFH