گلاله محمودیآذر
| گلاله محمودیآذر | |
|---|---|
 شهید قیام سراسری، گلاله محمودیآذر | |
| زادروز | حدود ۱۳۷۶ مهاباد |
| درگذشت | ۱۸ دی ۱۴۰۴ مشهد |
| علت مرگ | اصابت گلولهی نیروهای حکومتی |
| آرامگاه | آرامستان مهاباد |
| تحصیلات | دانشجو |
| از دانشگاه | دانشگاه تهران |
گلاله محمودیآذر (با نام شناسنامهای مریم؛ زاده حدود ۱۳۷۶، مهاباد – درگذشته ۱۸ دی ۱۴۰۴، تهران) شهروند، دانشجو و معترض کُرد اهل مهاباد و ساکن تهران بود. وی در جریان اعتراضات سراسری شامگاه ۱۸ دی ۱۴۰۴ در تهران بر اثر اصابت مستقیم گلوله جنگی توسط نیروهای حکومتی جان باخت. فرآیند احراز هویت و خاکسپاری او با اعمال محدودیتهای شدید امنیتی بر خانواده و گزارشهای متناقض اولیه در رسانهها همراه بود.
نهادهای امنیتی تحویل پیکر گلاله محمودیآذر را مشروط به پرداخت مبالغ هنگفت (در برخی گزارشها تا سقف یک میلیارد تومان) تحت عنوان «حق تیر» یا ضوابط تحویل جنازه کردند. پیکر گلاله محمودیآذر پس از انتقال از تهران به زادگاهش مهاباد، در ساعات پایانی شب و در شرایط کاملاً نظارتشده توسط مأموران حکومتی به خاک سپرده شد.
پیشینه و تحصیلات
گلاله (مریم) محمودیآذر، زنی متأهل و ۲۶ ساله (در برخی منابع ۳۱ ساله ذکر شده)، اصالتاً اهل شهرستان مهاباد واقع در استان آذربایجان غربی بود که به همراه همسرش در تهران سکونت داشت. وی در زمان وقوع حادثه در مقطع دانشگاهی مشغول به تحصیل بود. اطلاعات فردی او نشاندهنده زیست دانشجویی و مدنی وی در پایتخت، پیش از وقوع اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ است.
نحوه جانباختن
در جریان خیزش و اعتراضات مردمی که در اواسط دیماه ۱۴۰۴ در شهرهای مختلف ایران شکل گرفت، شامگاه پنجشنبه ۱۸ دی ۱۴۰۴، گلاله محمودیآذر در یکی از نقاط تهران هدف تیراندازی مستقیم قرار گرفت.
گزارشهای مستند نهادهای حقوق بشری حاکی از آن است که وی به همراه همسرش در جریان تجمعات اعتراضی هدف شلیک مستقیم با تجهیزات و تسلیحات جنگی توسط نیروهای سپاه پاسداران و عوامل امنیتی قرار گرفته است. اصابت گلوله در دم منجر به جانباختن وی شد. همزمان با این رویداد، گزارشهایی از کشته شدن چندین شهروند دیگر اهل مهاباد در همان محدوده زمانی منعکس شد.
پیامدها و چالشهای پس از مرگ
ابهام در احراز هویت اولیه
در روزهای نخست پس از واقعه، به دلیل قطع خطوط ارتباطی و فضای امنیتی، نام وی در گزارشهای رسانهای به اشتباه «روژین محمودیآذر» (که نام خواهر اوست) ثبت شد. همچنین محل واقعه در برخی اخبار اولیه به جای تهران، کرج اعلام گردید. سازمانهای حقوق بشری نظیر سازمان حقوق بشری هانا و ههنگاو پس از بررسیهای میدانی و ارتباط با نزدیکان، هویت دقیق مقتول را «گلاله (مریم) محمودیآذر» احراز و تصحیح کردند.
گروگانگیری پیکر و مطالبات مالی
بر اساس گزارشهای موثق شبکههای حقوق بشری، نهادهای امنیتی تحویل پیکر گلاله محمودیآذر را مشروط به پرداخت مبالغ هنگفت (در برخی گزارشها تا سقف یک میلیارد تومان) تحت عنوان «حق تیر» یا ضوابط تحویل جنازه کردند. پیکر وی نهایتاً در پوششهای امنیتی و در یک کیسه سیاه برای بازه زمانی بسیار کوتاهی جهت وداع در اختیار خانواده قرار گرفت.
خاکسپاری تحت تدابیر امنیتی
پیکر گلاله محمودیآذر پس از انتقال از تهران به زادگاهش مهاباد، در ساعات پایانی شب و در شرایط کاملاً نظارتشده توسط مأموران حکومتی به خاک سپرده شد. خانواده او رسماً از هرگونه اطلاعرسانی، انتشار آگهی ترحیم آزادانه و برگزاری مراسم سوگواری عمومی منع شدند.
بازتاب حقوق بشری و رویکرد حکومت
نهادهای سرکوبگر حاکمیت با اعمال فشار بر بازماندگان، تلاش کردند تا سناریوی اعترافات اجباری تلویزیونی را پیادهسازی کنند. در این رویکرد، از خانوادهها خواسته شد تا مسئولیت قتل فرزند خود را به معترضان یا عوامل بیگانه نسبت دهند تا فرآیند تحویل پیکر یا پیگیریهای بعدی تسهیل شود. با این حال، انتشار گزارشهای موازی در شبکههای اجتماعی و آرشیوهای حقوق بشری مانع از حذف نام وی از سوگواریهای جمعی شد.[۱][۲][۳][۴]
منابع:
- ↑ جانباختن گلاله محمودی آذر با شلیک مستقیم نیروهای سرکوبگر در تهران - سازمان حقوق بشری هانا
- ↑ گزارشی از کشتە شدن پنج شهروند کورد از جملە دو زن در تهران، احراز هویت ۱۲ شهروند کورد کشته شده در تهران - ههنگاو
- ↑ روایت یک شاهد از مراسم ختم «گلاله محمودیآذر»، دانشجوی ۳۱ ساله - کوردپا
- ↑ گلاله محمودی آذر - کمیسیون زنان شورای ملی مقاومت ایران