کاربر:Alireza k h/صفحه تمرین: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران پدیا
پرش به ناوبری پرش به جستجو
ایجاد صفحه تمرین محسن عضدانلود
جزبدون خلاصۀ ویرایش
 
(۴۷۵ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{جعبه اطلاعات شاعر و نویسنده
 
| نام                   = صمد منتظری
{{جعبه زندگینامه
| تصویر                 = صمد منتظری 01.png
| اندازه جعبه =
| توضیح تصویر           = صمد منتظری قهرمان ملی پوش ایران  
| عنوان =
| تاریخ تولد            = ۱۳۴۶
| نام = امیر حاتمی
| محل تولد              = رباط‌کریم، شهریار
| تصویر = امیر حاتمی.jpg
| والدین                =  
| اندازه تصویر = ۲۴۰px
| تاریخ مرگ              = ۴ مرداد ۱۳۶۷
| عنوان تصویر = امیر حاتمی
| محل مرگ                = منطقه عمومی کرمانشاه: عملیات فروغ جاویدان
| زادروز = ۱۳۴۵
| علت مرگ                =  
| زادگاه = زنجان، ایران
| محل زندگی             =
| تاریخ مرگ = ۹ اسفند ۱۴۰۴
| مدفن                  =  
| مکان مرگ = تهران، ایران
|لقب                     =  
| عرض جغرافیایی محل دفن =
| شریک زندگی            =  
| طول جغرافیایی محل دفن =
|علت شهرت              = قهرمان ملی‌پوش وزنه‌برداری
| latd =
| جوایز                 =
| latm =
| lats =
| latNS = N
| longd =
| longm =
| longs =
| longEW = E
| محل زندگی = زنجان (تا پیش از انقلاب ۱۳۵۷)، تهران و مناطق عملیاتی (از ۱۳۵۹)
| ملیت = ایرانی
| نژاد =
| تابعیت =
| تحصیلات = کارشناسی مدیریت علوم دفاعی، دکتری مدیریت استراتژیک
| دانشگاه = دانشگاه افسری امام علی (ع)، دانشگاه عالی دفاع ملی
| پیشه = نظامی، فرمانده ارشد ارتش
| سال‌های فعالیت = ۱۳۵۹ – ۱۴۰۴
| کارفرما =
| نهاد = ارتش جمهوری اسلامی ایران، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح
| نماینده =
| شناخته‌شده برای = فرماندهی نیروی زمینی ارتش، وزارت دفاع در دولت روحانی، بازسازی توان رزمی ارتش پس از جنگ، بومی‌سازی تسلیحات
| نقش‌های برجسته = فرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران (۱۴۰۴)، وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، فرمانده نیروی زمینی ارتش (۱۳۸۴–۱۳۹۶)
| سبک =
| تأثیرگذاران =
| تأثیرپذیرفتگان =
| شهر خانگی = زنجان
| تلویزیون =
| لقب = سرلشکر
| حزب =
| جنبش =
| هیئت =
| دین = اسلام
| مذهب = شیعه
| منصب =
| مکتب =
| آثار = مقالات و کتاب‌هایی در مدیریت استراتژیک دفاعی و جنگ نامتقارن
| خویشاوندان سرشناس =
| فرزندان =
| جوایز = نشان فتح (درجه ۱ و ۲)، نشان شجاعت از [[علی خامنه‌ای]] گرفته است
| امضا =
| اندازه امضا =
| وبگاه =
| پانویس =
}}
}}
 
'''امیر حاتمی''' (زاده ۱۳۴۵ در زنجان – درگذشته ۹ اسفند ۱۴۰۴ در تهران)، سرلشکر ارتش جمهوری اسلامی ایران بود که در آخرین ماه‌های عمر خود به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. او پیش از آن، از ۱۳۹۶ تا ۱۴۰۰ وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ فرمانده نیروی زمینی ارتش بود.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=سرلشکر امیر حاتمی کیست؟|نشانی=https://www.sharghdaily.com/بخش-سیاست-6/1021071-سرلشکر-امیر-حاتمی-بیوگرافی-سوابق|وبگاه=شرق|تاریخ=۱۳ ژوئن ۲۰۲۵|کد زبان=fa}}</ref>
'''محسن عضدانلو''' (زاده‌ ۱۳۲۰–درگذشته ۲۳مرداد ۱۴۰۴) مهندس شیمی، فعال سیاسی و از اعضای شورای ملی مقاومت ایران بود که بیش از پنجاه سال در فعالیت‌های مرتبط با سازمان مجاهدین خلق ایران مشارکت داشت. او برادر بزرگ مریم رجوی بود و در تهران متولد شد و در ۲۳ مرداد ۱۴۰۴ در کلن آلمان درگذشت. عضدانلو که در دههٔ ۱۳۵۰ به دلیل بازداشت برادرش توسط ساواک به فعالیت‌های پشتیبانی از زندانیان سیاسی و هواداری از مجاهدین روی آورد، تا سال ۱۳۶۵ در ایران زیست و سپس به آلمان مهاجرت کرد. وی از سال ۱۳۷۴ به عضویت شورای ملی مقاومت ایران درآمد و طی چهار دهه حضور در خارج از کشور، نقش پشتیبانی، سازماندهی و کمک‌های لجستیکی به مجاهدین را برعهده داشت. اعضای خانواده‌ی او، از جمله خواهرش معصومه عضدانلو، از شهیدان این سازمان بوده‌اند.
حاتمی از معدود فرماندهان ارتش بود که سابقه طولانی فرماندهی عملیاتی در جنگ ایران و عراق داشت و همزمان دارای تحصیلات دانشگاهی  (دکتری مدیریت استراتژیک) بود. او در دوره وزارت دفاع بر بومی‌سازی تسلیحات، افزایش توان موشکی و پهپادی و تقویت همکاری ارتش با سپاه تأکید داشت. انتصاب او به فرماندهی کل ارتش در خرداد ۱۴۰۴، پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی رژیم رخ داد، اما عمر این سمت بسیار کوتاه بود و او در حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به بیت [[سید علی خامنه ای|علی خامنه‌ای]] در ۹ اسفند ۱۴۰۴ کشته شد.
 
== زندگی ==
== زندگی‌نامه ==
امیر حاتمی در سال ۱۳۴۵ در شهر زنجان در خانواده‌ای مذهبی و سنتی زاده شد. دوران کودکی و نوجوانی او در زنجان سپری گردید. او از ۱۴ سالگی (۱۳۵۹) به عنوان نیروی داوطلب به بسیج پیوست و در سال‌های پایانی جنگ ایران و عراق حضور فعال داشت. حاتمی در [[عملیات فروغ جاویدان]] علیه [[ارتش آزادی‌بخش ملی ایران|ارتش آزادیبخش ملی ایران]] و رزمندگان  [[سازمان مجاهدین خلق ایران]] شرکت فعال داشت.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=وزیر دفاع ایران؛ امیر حاتمی کیست؟|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-features-40992783|وبگاه=بی‌بی‌سی فارسی|تاریخ=۲۰ اوت ۲۰۱۷|کد زبان=fa}}</ref> پس از پایان جنگ، در سال ۱۳۶۸ وارد دانشگاه افسری موسوم به امام علی شد و در رشته مدیریت علوم دفاعی فارغ‌التحصیل گردید.  
 
== تحصیلات و سوابق اولیه ==
=== سال‌های آغازین و تحصیلات ===
حاتمی پس از فارغ‌التحصیلی از دانشگاه افسری، دوره‌های عالی تخصصی دفاعی، نظامی و امنیتی را گذراند. وی مدرک دکتری مدیریت استراتژیک را از دانشگاه عالی دفاع ملی دریافت کرد. سوابق اولیه او شامل فرماندهی یگان‌های زرهی و مکانیزه در مناطق عملیاتی شمال‌غرب و غرب کشور (۱۳۷۷–۱۳۸۴) است. در سال ۱۳۷۷ به دلیل سرسپردگی به حاکمیت ولایت فقیه دو درجه ارتقا یافت و به سمت معاون اطلاعات فرماندهی کل ارتش منصوب شد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=زندگینامه امیر حاتمی|نشانی=https://www.jamaran.news/مؤلف-385-امیر-حاتمی|وبگاه=جماران|تاریخ=۱ مارس ۲۰۲۶|کد زبان=fa}}</ref> از ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۲ جانشین معاون ارکان و امور مشترک ستاد کل نیروهای مسلح بود. این سمت‌ها او را به شبکه فرماندهی ارشد ارتش نزدیک کرد و پایه صعود او به بالاترین سطوح نظامی را فراهم کرد.
محسن عضدانلو در سال ۱۳۲۰ در تهران به دنیا آمد. او تحصیلات دانشگاهی خود را در رشته‌ی مهندسی شیمی به پایان رساند و در سمت رئیس اداره‌ی فنی وزارت اقتصاد و دارایی مشغول به کار شد.
== فرماندهی نیروی زمینی ارتش ==
 
حاتمی از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ (۱۲ سال) فرمانده نیروی زمینی ارتش بود؛ طولانی‌ترین دوره فرماندهی این نیرو پس از انقلاب. در این دوره، او برنامه‌های نوسازی یگان‌های زرهی، افزایش آمادگی رزمی و ادغام تجهیزات بومی را اجرا کرد. او چندین رزمایش بزرگ را هدایت کرد و بر «دکترین دفاع فعال و جنگ نامتقارن» تأکید داشت.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=امیر حاتمی؛ از فرمانده نیروی زمینی تا وزیر دفاع|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-41045678|وبگاه=بی‌بی‌سی فارسی|تاریخ=۲۰۱۷|کد زبان=fa}}</ref>
=== فعالیت‌های پیش از انقلاب ۱۳۵۷ ===
== وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح ==
در سال ۱۳۵۲، با بازداشت برادرش محمود عضدانلو، از اعضای سازمان مجاهدین خلق ایران، توسط ساواک، محسن عضدانلو فعالیت‌های خود را در حمایت از مجاهدین و خانواده‌های زندانیان سیاسی آغاز کرد. در میان این خانواده‌ها، او با نام «محسن‌آقا» شناخته می‌شد و به گفته‌ی منابع نزدیک، کمک‌های مالی و تدارکاتی بی‌دریغی ارائه می‌داد.
در مرداد ۱۳۹۶، [[حسن روحانی]] او را به‌عنوان وزیر دفاع به مجلس معرفی کرد. حاتمی با کسب رأی اعتماد، اولین فرمانده ارتش بود که پس از بیش از دو دهه به این سمت رسید. در دوره وزارت (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، او بر بومی‌سازی تسلیحات، توسعه موشک‌های بالستیک و کروز، پهپادهای رزمی و ساخت ناوچه‌ها و زیردریایی‌های بومی تمرکز کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=امیر حاتمی: ایران جزو ۵ قدرت برتر پهپادی دنیاست|نشانی=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/12/10/1166097|وبگاه=تسنیم|تاریخ=۱۴۰۱|کد زبان=fa}}</ref> او ادعا کرد که تحریم‌های آمریکا باعث پیشرفت صنعت دفاعی ایران شده است. حاتمی همچنین بر افزایش صادرات تسلیحاتی به کشورهای متحد رژیم تأکید داشت.
 
== انتصاب به فرماندهی کل ارتش ==
=== حمایت از خانواده و ارتباطات سیاسی ===
در خرداد ۱۴۰۴، با حکم [[سید علی خامنه ای|علی خامنه‌ای]]، حاتمی به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. این انتصاب پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی و در شرایط تنش‌های منطقه‌ای رخ داد. او به‌عنوان مشاور عالی فرمانده کل قوا در امور ارتش نیز فعالیت کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=سرلشکر امیر حاتمی کیست؟|نشانی=https://www.sharghdaily.com/بخش-سیاست-6/1021071-سرلشکر-امیر-حاتمی-بیوگرافی-سوابق|وبگاه=شرق|تاریخ=۱۳ ژوئن ۲۰۲۵|کد زبان=fa}}</ref>
عضدانلو سرپرستی خواهرانش، از جمله مریم عضدانلو (بعدها مریم رجوی، از رهبران سازمان مجاهدین خلق)، را بر عهده داشت. گزارش‌ها حاکی است که او از ارتباط این خواهران با مجاهدین آگاه بود و از فعالیت‌هایشان در برابر ساواک پشتیبانی می‌کرد. خواهر کوچکترش، معصومه عضدانلو، در سال ۱۳۶۱ در حالی که باردار بود، پس از تحمل شکنجه در زندان اوین، اعدام شد.
== مرگ ==
 
امیر حاتمی در ۹ اسفند ۱۴۰۴، در جریان حملات گسترده مشترک آمریکا و اسرائیل به مراکز فرماندهی و بیت علی خامنه‌ای در تهران کشته شد. وی در جلسه‌ای در بیت خامنه‌ای حضور داشت که هدف حمله دقیق قرار گرفت. مرگ او ضربه سنگینی به ساختار فرماندهی ارتش تحت امر ولایت فقیه وارد کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=کشته شدن امیر حاتمی در حمله به بیت رهبری|نشانی=https://www.iranintl.com/20260301-iran-military-commanders-killed|وبگاه=ایران اینترنشنال|تاریخ=۱ مارس ۲۰۲۶|کد زبان=fa}}</ref>
=== فعالیت‌های پس از انقلاب و مهاجرت ===
در سال ۱۳۵۴، با تحت تعقیب قرار گرفتن محمود و مریم عضدانلو توسط ساواک، محسن عضدانلو نقش واسطه و تأمین‌کننده‌ی نیازهای زندگی و ارتباطات آنان را بر عهده گرفت. پس از آغاز درگیری‌های سیاسی پس از ۳۰ خرداد ۱۳۶۰، او بار دیگر با پذیرش خطر، حمایت خود از مجاهدین را گسترش داد.
 
تا سال ۱۳۶۵ در تهران ماند، اما به دلیل فشارهای امنیتی و پیگرد قضایی، به آلمان مهاجرت کرد. نزدیک به ۴۰ سال در این کشور زندگی کرد و به فعالیت‌های پشتیبانی، سازماندهی و مأموریت‌های مرتبط با شورای ملی مقاومت و سازمان مجاهدین خلق ایران پرداخت.
 
=== عضویت در شورای ملی مقاومت ایران ===
در سال ۱۳۷۴، محسن عضدانلو به عضویت شورای ملی مقاومت ایران درآمد. مسعود رجوی او را «رادمردی مجاهد» و «مظهر سخاوتمندی و مهربانی» توصیف کرده‌ است. او در جریان رویدادهای مهم سیاسی، از جمله مقابله با پیامدهای حادثه‌ی موسوم به «کودتای ۱۷ ژوئن» در فرانسه، به پشتیبانی از سازمان ادامه داد.
 
=== پیام‌های تسلیت ===
محسن عضدانلو در ۲۳ مرداد ۱۴۰۴ در سن ۸۳ سالگی بر اثر بیماری در بیمارستانی در شهر کلن آلمان درگذشت. پس از درگذشت او، شخصیت‌های عضو شورای ملی مقاومت و اعضای سازمان مجاهدین خلق ایران پیام‌های تسلیتی خطاب به بستگان و به‌ویژه مریم رجوی صادر کردند.  
 
زهرا مریخی، مسئول اول سازمان مجاهدین خلق ایران در این باره نوشت:<blockquote>«خواهر مریم عزیز! به‌راستی نمی‌دانم به شما تسلیت بگویم یا به خودمان؟ دلهایمان غرق اندوه است. فقط می‌گویم سلام مجاهدین و رحمت خدا بر او باد که با اخلاق و رفتار و حمایتهای بی‌دریغش، به‌ویژه در شرایط سخت و بحرانی و در مقابل توطئه‌ها و مشکلات از جمله کودتای۱۷ ژوئن، مجاهدین را رهین منت و محبت خود کرد. از نظر من او سمبلی از همان ارزشهایی بود که شما در عمل و نظر به ما آموزش داده‌اید.
 
تسلیت‌های سازمان مجاهدین خلق ایران را به همه بستگان محسن آقا به‌ویژه برادر مجاهدم محمود عضدانلو تقدیم می‌کنم. برادر مسعود از ۴۰سال پیش محسن را رادمردی مجاهد و مظهر سخاوتمندی و مهربانی می‌شناخت.»</blockquote>نرگس عضدانلو از همردیفان مسئول اول مجاهدین نیز گفت:<blockquote>«من ۷سال در آلمان تحت سرپرستی محسن آقا بودم. روزی که انتخاب کردم مجاهد شوم و به ارتش آزادیبخش بپیوندم. اول از همه انتخابم را با ایشان در میان گذاشتم. با شوق و خوشحالی لحظه شگفتی را دیدم. برخاست و گفت: این بالاترین افتخار برای من است که تو را بزرگ کردم که امروز بتوانی برای آزادی خلق‌مان مجاهدت کنی. چه انتخابی زیباتر و پرافتخارتر از این...»</blockquote>
 
 
'''عملیات فروغ جاویدان'''
[[پرونده:صمد منتظری در کنار عکسهای خواهر و برادر.png|جایگزین=صمد منتظری در پایگاه مجاهدین|بندانگشتی|صمد منتظری در پایگاه مجاهدین ]]
عملیات فروغ جاویدان، که در ۳ مرداد ۱۳۶۷ با هدف سرنگونی رژیم جمهوری اسلامی آغاز شد، یکی از مهم‌ترین عملیات‌های نظامی سازمان مجاهدین خلق بود. صمد منتظری در این عملیات حضور فعالی داشت. به نقل از همرزمانش، او در روزهای منتهی به عملیات با شور و شوق فراوان و با اصرار برای حضور در خط مقدم نبرد، به صحنه عملیات اعزام شد. در روز ۴ مرداد ۱۳۶۷، در جریان درگیری‌های سنگین با نیروهای رژیم در منطقه کرمانشاه، منتظری چندین ساعت جنگید و در نهایت در این عملیات جان خود را از دست داد. جان باختن او در این عملیات، که از سوی مجاهدین به عنوان «حماسه کبیر فروغ جاویدان» یاد می‌شود، نام وی را  در تاریخ مبارزه ایران علیه رژیم جمهوری اسلامی جاودانه کرد.
 
یکی از یارانش در باره‌ی او نوشته است:<blockquote>«صمد را روز سه‌شنبه ۴مرداد۶۷ دیدم  اصرار عجیبی برای رفتن به خط مقدم نبرد داشت. بالاخره زمان حرکت یکان آنها رسید و او با خوشحالی از ما خداحافظی کرد و همراه با یک کامیون مهمات عازم صحنه فروغ جاویدان شد…
 
ظهر روز پنجشنبه ۶مرداد صمد را دوباره به‌طور تصادفی دیدم، وبا هم بیست دقیقه‌یی صحبت کردیم. با همان شور و حال همیشگیش از صحنه‌های رزم و قهرمانی بچه‌ها می‌گفتو خیلی تحت تأثیر حماسه‌های رزم و مقاومت بچه‌ها بود…».
 
صمد قهرمان در یکی از درگیریها با مزدوران دشمن چند ساعت دلاورانه جنگید و با شهادت در حماسه کبیر فروغ جاویدان، بر بالاترین سکوی افتخار و شرف سرفرازانه ایستاد».<ref name=":0">[https://martyrs.mojahedin.org/i/martyrs/12039 با یاد مجاهد شهید صمد منتظری]</ref>  </blockquote>
 
== معرفی در کتاب «شکست‌ناپذیران» ==
[[پرونده:صمد منتظری و اعلام پیوستگی ۴ وزنه بردار به سازمان.png|جایگزین=اعلام پیوستگی صمد منتظری و سه قهرمان ملی پوش به سازمان مجاهدین در نشریه‌ی اتحادیه‌ی انجمن‌های دانشجویان مسلمان خارج کشور|بندانگشتی|اعلام پیوستگی صمد منتظری و سه قهرمان ملی پوش به سازمان مجاهدین در نشریه‌ی اتحادیه‌ی انجمن‌های دانشجویان مسلمان خارج کشور]]
صمد منتظری به دلیل ترک اردوی جمهوری اسلامی در سال‌های ۱۹۸۶ و ۱۹۸۸ و پیوستن به ارتش آزادی‌بخش ملی ایران ، الگویی برای دیگر همکاران خود شد. اقدام او و دیگر ورزشکاران در این رویدادهای بین‌المللی، که در رسانه‌های معتبری مانند آفتن‌پوستن، واشنگتن پست، و خبرگزاری فرانسه بازتاب یافت، پیام روشنی به رژیم و جامعه جهانی ارسال کرد که حتی قهرمانان ملی نیز حاضر به همکاری با رژیم نیستند. او در کنار دیگر قهرمانان ورزشی مانند [[حبیب خبیری]] و [[فروزان عبدی]]، به عنوان یکی از «شکست‌ناپذیران» در کتاب [[حسن نایب‌آقا]] معرفی شده است که شرف و حیثیت ملت ایران را در برابر دیکتاتوری مذهبی حفظ کردند. (نایب‌آقا، ۱۳۹۵)
 
== منابع ==
== منابع ==
نایب‌آقا، حسن. ''شکست‌ناپذیران: در ستایش قهرمانان ملی شهید ایران''. انتشارات انجمن هما، چاپ دوم، بهار ۱۳۹۵.

نسخهٔ کنونی تا ‏۱ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۲۲:۰۲

امیر حاتمی
امیر حاتمی
زادروز۱۳۴۵
زنجان، ایران
درگذشت۹ اسفند ۱۴۰۴
تهران، ایران
محل زندگیزنجان (تا پیش از انقلاب ۱۳۵۷)، تهران و مناطق عملیاتی (از ۱۳۵۹)
ملیتایرانی
تحصیلاتکارشناسی مدیریت علوم دفاعی، دکتری مدیریت استراتژیک
از دانشگاهدانشگاه افسری امام علی (ع)، دانشگاه عالی دفاع ملی
پیشهنظامی، فرمانده ارشد ارتش
سال‌های فعالیت۱۳۵۹ – ۱۴۰۴
نهادارتش جمهوری اسلامی ایران، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح
شناخته‌شده برایفرماندهی نیروی زمینی ارتش، وزارت دفاع در دولت روحانی، بازسازی توان رزمی ارتش پس از جنگ، بومی‌سازی تسلیحات
نقش‌های برجستهفرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران (۱۴۰۴)، وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، فرمانده نیروی زمینی ارتش (۱۳۸۴–۱۳۹۶)
شهر خانگیزنجان
لقبسرلشکر
دیناسلام
مذهبشیعه
آثارمقالات و کتاب‌هایی در مدیریت استراتژیک دفاعی و جنگ نامتقارن
نشان فتح (درجه ۱ و ۲)، نشان شجاعت از علی خامنه‌ای گرفته است

امیر حاتمی (زاده ۱۳۴۵ در زنجان – درگذشته ۹ اسفند ۱۴۰۴ در تهران)، سرلشکر ارتش جمهوری اسلامی ایران بود که در آخرین ماه‌های عمر خود به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. او پیش از آن، از ۱۳۹۶ تا ۱۴۰۰ وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ فرمانده نیروی زمینی ارتش بود.[۱] حاتمی از معدود فرماندهان ارتش بود که سابقه طولانی فرماندهی عملیاتی در جنگ ایران و عراق داشت و همزمان دارای تحصیلات دانشگاهی (دکتری مدیریت استراتژیک) بود. او در دوره وزارت دفاع بر بومی‌سازی تسلیحات، افزایش توان موشکی و پهپادی و تقویت همکاری ارتش با سپاه تأکید داشت. انتصاب او به فرماندهی کل ارتش در خرداد ۱۴۰۴، پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی رژیم رخ داد، اما عمر این سمت بسیار کوتاه بود و او در حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به بیت علی خامنه‌ای در ۹ اسفند ۱۴۰۴ کشته شد.

زندگی

امیر حاتمی در سال ۱۳۴۵ در شهر زنجان در خانواده‌ای مذهبی و سنتی زاده شد. دوران کودکی و نوجوانی او در زنجان سپری گردید. او از ۱۴ سالگی (۱۳۵۹) به عنوان نیروی داوطلب به بسیج پیوست و در سال‌های پایانی جنگ ایران و عراق حضور فعال داشت. حاتمی در عملیات فروغ جاویدان علیه ارتش آزادیبخش ملی ایران و رزمندگان سازمان مجاهدین خلق ایران شرکت فعال داشت.[۲] پس از پایان جنگ، در سال ۱۳۶۸ وارد دانشگاه افسری موسوم به امام علی شد و در رشته مدیریت علوم دفاعی فارغ‌التحصیل گردید.

تحصیلات و سوابق اولیه

حاتمی پس از فارغ‌التحصیلی از دانشگاه افسری، دوره‌های عالی تخصصی دفاعی، نظامی و امنیتی را گذراند. وی مدرک دکتری مدیریت استراتژیک را از دانشگاه عالی دفاع ملی دریافت کرد. سوابق اولیه او شامل فرماندهی یگان‌های زرهی و مکانیزه در مناطق عملیاتی شمال‌غرب و غرب کشور (۱۳۷۷–۱۳۸۴) است. در سال ۱۳۷۷ به دلیل سرسپردگی به حاکمیت ولایت فقیه دو درجه ارتقا یافت و به سمت معاون اطلاعات فرماندهی کل ارتش منصوب شد.[۳] از ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۲ جانشین معاون ارکان و امور مشترک ستاد کل نیروهای مسلح بود. این سمت‌ها او را به شبکه فرماندهی ارشد ارتش نزدیک کرد و پایه صعود او به بالاترین سطوح نظامی را فراهم کرد.

فرماندهی نیروی زمینی ارتش

حاتمی از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ (۱۲ سال) فرمانده نیروی زمینی ارتش بود؛ طولانی‌ترین دوره فرماندهی این نیرو پس از انقلاب. در این دوره، او برنامه‌های نوسازی یگان‌های زرهی، افزایش آمادگی رزمی و ادغام تجهیزات بومی را اجرا کرد. او چندین رزمایش بزرگ را هدایت کرد و بر «دکترین دفاع فعال و جنگ نامتقارن» تأکید داشت.[۴]

وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح

در مرداد ۱۳۹۶، حسن روحانی او را به‌عنوان وزیر دفاع به مجلس معرفی کرد. حاتمی با کسب رأی اعتماد، اولین فرمانده ارتش بود که پس از بیش از دو دهه به این سمت رسید. در دوره وزارت (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، او بر بومی‌سازی تسلیحات، توسعه موشک‌های بالستیک و کروز، پهپادهای رزمی و ساخت ناوچه‌ها و زیردریایی‌های بومی تمرکز کرد.[۵] او ادعا کرد که تحریم‌های آمریکا باعث پیشرفت صنعت دفاعی ایران شده است. حاتمی همچنین بر افزایش صادرات تسلیحاتی به کشورهای متحد رژیم تأکید داشت.

انتصاب به فرماندهی کل ارتش

در خرداد ۱۴۰۴، با حکم علی خامنه‌ای، حاتمی به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. این انتصاب پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی و در شرایط تنش‌های منطقه‌ای رخ داد. او به‌عنوان مشاور عالی فرمانده کل قوا در امور ارتش نیز فعالیت کرد.[۶]

مرگ

امیر حاتمی در ۹ اسفند ۱۴۰۴، در جریان حملات گسترده مشترک آمریکا و اسرائیل به مراکز فرماندهی و بیت علی خامنه‌ای در تهران کشته شد. وی در جلسه‌ای در بیت خامنه‌ای حضور داشت که هدف حمله دقیق قرار گرفت. مرگ او ضربه سنگینی به ساختار فرماندهی ارتش تحت امر ولایت فقیه وارد کرد.[۷]

منابع