کاربر:Alireza k h/صفحه تمرین: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران پدیا
پرش به ناوبری پرش به جستجو
افزودن لینک و عکس به مقاله
جزبدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳۱۹ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
[[پرونده:مجاهدین به شهادت رسیده در پشت‌آشان .jpg|جایگزین=اعضا و فرماندهان به شهادت رسیده‌ی مجاهدین در کشتار پشت‌آشان|بندانگشتی|395x395پیکسل|اعضا و فرماندهان به شهادت رسیده‌ی مجاهدین در کشتار پشت‌آشان ]]
'''کشتار پشت‌آشان،''' اشاره به کشته شدن ده تن از رزمندگان [[سازمان مجاهدین خلق ایران]] توسط افراد مسلح وابسته به گروه یه‌کتی (اتحادیه میهنی کردستان) در روستای مرزی پشت آشان در کردستان عراق در روز سه‌شنبه ۱۵ مهر ۱۳۶۵ (۷ اکتبر ۱۹۸۶) دارد. بنابر گزارش‌های سازمان مجاهدین خلق، این واقعه در حالی رخ داد که یک گروه ۱۱ نفره از پیشقراولان یکی از واحدهای عملیاتی مجاهدین در حین عبور از روستای مرزی پشت آشان به جانب خاک ایران  بودند و قصد کمترین درگیری با افراد یه‌کتی را نداشتند. این گروه توسط افراد مسلح یه‌کتی محاصره شدند و پس از اعلام قصد یه‌کتی مبنی بر خلع سلاح و دستگیری رزمندگان مجاهد و بیش از ده دقیقه از شروع محاصره و گفت‌وگو، از پشت هدف آتش رگبار سلاح‌های خود قرار گرفتند. در نتیجه این حمله ۱۰ تن از رزمندگان مجاهد خلق به شهادت رسیدند و یک نفر زخمی شد.
[[ابراهیم ذاکری]]، در سخنرانی خود بر سر مزار شهدا اشاره کرد که مجاهدین به دلیل توصیه‌ و تاکید [[مسعود رجوی]]، همواره سعی در اجتناب از هرگونه درگیری با افراد مسلح یه کتی داشتند و با مسالمت برخورد می‌کردند، اما افراد یه‌کتی از این صبر و تحمل و حسن تفاهم سوءاستفاده کردند. وی همچنین فاش ساخت که قاتلان حتی ساعت حلقه، تجهیزات و حتی کفش و لباس شهیدان را ... غارت کرده و به یغما برده بودند.
== '''هویت شهدای مجاهد خلق''' ==
سازمان مجاهدین خلق ایران اسامی ۱۰ رزمنده خود را که در این حادثه کشته شدند، به عنوان شهدای مجاهد خلق اعلام و خاطره تابناک آنان را گرامی داشت. اسامی این افراد عبارتند از:
* علیرضا نادری (فرمانده رسول)
* علی جمالی (فرمانده رامین)
* رحیم هوشی (وهاب)
* ایرج قصابی (مصباح)
* ابراهیم پوروفائی (پویا)
* سعیدرضا ابراهیم پور (مجید)
* سیف الله همتیان (بهادر)
* جمال سبحانی (بهروز)
* علی اکبر صالحی (جواد)
* علیرضا همت مند (یعقوب)
وصیت‌نامه‌های برخی از این افراد، از جمله علیرضا نادری، علی جمالی، ابراهیم پوروفائی، سعیدرضا ابراهیم پور، جمال سبحانی، ایرج قصابی، علیرضا همت مند، رحیم هوشی، و علی اکبر صالحی در نشریه منتشر شد. بنا بر گزارش این نشریه، آنها در وصیت‌نامه‌های خود بر ایمان به آرمان‌های توحیدی و والای مجاهدین خلق ایران، مبارزه انقلابی مسلحانه و وفاداری به رهبری عقیدتی سازمان (مسعود و [[مریم رجوی]]) تاکید داشتند.
== '''واکنش مجاهدین خلق و محکومیت‌ها''' ==
سازمان مجاهدین خلق ایران این واقعه را جنایتی بسیار ننگین، فجیع و ناجوانمردانه نامید. موضع اصلی این سازمان این بود که یه‌کتی با این عمل، اعلام رسمی همکاری و عملیات مشترک با [[سپاه پاسداران|پاسداران]] [[روح‌الله خمینی|خمینی]]  را به اثبات رسانده است. این سازمان تاکید کرد که این جنایت نقطه عطفی بود که به سکوت و بردباری انقلابی مجاهدین در قبال اقدامات یه‌کتی خاتمه داد.
ابراهیم ذاکری در سخنرانی خود اعلام کرد که ما از این پس به سکوتمان خاتمه خواهیم داد و هرگونه حمله و هجوم این اوباشان و جنایتکاران را با تمام قوا پاسخ خواهیم داد. همچنین دفتر مجاهدین خلق در پاریس اعلام کرد که مجاهدین هر مورد بلادرنگ آتش را با آتش پاسخ خواهند گفت و دستگاه تبلیغاتی رژیم را به خاطر جنجال تبلیغاتی پوچ درباره فتح ۱ که ادعا می‌کرد یه‌کتی با همکاری سپاه به پایگاه مجاهدین در کرکوک حمله کرده و آن‌ها را نابود ساخته، محکوم کرد.
== '''مراسم تشییع و خاکسپاری''' ==
مراسم تشییع جنازه و خاک سپاری این ده شهید در شهر سلیمانیه عراق برگزار شد.
* شرکت‌کنندگان: در این مراسم هزاران تن از مردم  کردستان عراق شرکت داشتند که نفرت و انزجار خود را از قاتلان ابراز کردند.
* شعارهای محوری: شعارهای اصلی در مراسم «مرگ بر خمینی - درود بر رجوی» و «صلح، صلح، آزادی» بود.
* نحوه خاکسپاری: پیکرهای شهیدان با پرچم‌های سه رنگ ایران و آرم سازمان مجاهدین پیچیده شده بود و در گورستان گرده سیوان به خاک سپرده شدند. گردان‌های رزمی مجاهد خلق نیز در این مراسم با آرایش کامل نظامی  حضور داشتند و    احترامات نظامی به جا آوردند و به شلیک هوایی اقدام کردند.
== '''اطلاعیه‌های انجمن‌های دانشجویی''' ==
اتحادیه انجمن‌های دانشجویان مسلمان خارج کشور (هواداران سازمان مجاهدین خلق ایران)، در نشریه شماره ۶۷ که تاریخ ۲۵ مهر ۱۳۶۵ (۱۷ اکتبر ۱۹۸۶) را بر پیشانی داشت، اطلاعیه‌های متعدد انجمن‌های دانشجویان مسلمان از کشورهای فرانسه, کانادا, انگلستان, ایتالیا, آمریکا, آلمان غربی و سوئد را منتشر کرد. مضمون مشترک این اطلاعیه‌ها:
* محکومیت شدید کشتار گروه یه‌کتی.
* اعلام همدستی و وحدت کامل یه‌کتی با رژیم خمینی.
* تاکید بر پایان بخشیدن به خویشتنداری و  بردباری انقلابی.
* درخواست مجازات و کیفر شایسته برای عاملان و آمران کشتار
* درخواست اعزام به خط مقدم جبهه نبرد و  پیوستن به صفوف رزمندگان مجاهد برای انتقام خون شهیدان.
== '''پیشینه اقدامات یه‌کتی علیه مجاهدین''' ==
سازمان مجاهدین خلق این کشتار را بخشی از یک سلسله اقدامات پیشین گروه یه‌کتی در خدمت به رژیم خمینی دانست. از جمله موارد قبلی ذکر شده:
* تیرماه ۶۳: کشتن هوشنگ عباسی (جلال) در روستای کرداوه در حین نماز.
* تیرماه ۶۵: کشتن فاطمه زائریان (ششمین شهید از خانواده زائریان)، مهدی خان محمدی، عزت الله آشام و سید احمد موسوی در جاده سلیمانیه - کرکوک. در این حادثه کودک چهار ساله فاطمه نیز زخمی شد.
* موارد متعدد از تیراندازی، زخمی کردن، غارت و خلع سلاح مجاهدین و سرقت ماشین در مسیر تردد.
منفجر کردن پایگاه‌های مجاهدین در گلاله و قامیشه به دست خودشان به دلیل فشارهای یه‌کتی برای تحویل دادن پایگاه‌ها به رژیم خمینی
== جدول مشخصات مجاهدین جان‌باخته در واقعه‌ی پشت آشان (۱۵ مهر ۱۳۶۵) ==
{| class="wikitable"
|نام و نام خانوادگی
|نام مستعار سازمانی
|سال تولد
|محل تولد
|تحصیلات
|سابقه زندان/اسارت
|-
|علیرضا نادری
|رسول/فرمانده رسول
|۱۳۳۹
|طالقان
|دانشجوی زمین‌شناسی (دانشگاه تهران)
| -
|-
|علی جمالی
|رامین/فرمانده رامین
|۱۳۳۹
|تهران
|دیپلم
| -
|-
|رحیم هوشی
|وهاب
|۱۳۳۵
|تبریز
|سوم متوسطه
|۴ سال زندان (محکوم به اعدام، فرار کرد)
|-
|ایرج قصابی
|مصباح
|۱۳۴۶
|ارومیه
| -
| -
|-
|ابراهیم پوروفائی
|پویا/محمدتقی
|۱۳۴۳
|تبریز
|دبیرستان
|۲ سال و نیم اسارت
|-
|سعیدرضا ابراهیم پور
|مجید
|۱۳۴۱
|مشهد
|دیپلم
|دستگیر و زندانی شده بود
|-
|سیف الله همتیان
|بهادر
|۱۳۳۵
|شهرضا
|دیپلم راه و ساختمان
| -
|-
|جمال سبحانی
|بهروز
|۱۳۴۱
|خلخال
|دیپلم
|۱۵ سال زندان (آزاد شد)
|-
|علی اکبر صالحی
|جواد
|۱۳۴۰
|نقده
|دیپلم
|حبس ابد (آزاد شد)
|-
|علیرضا همت مند
|یعقوب
|۱۳۴۱
|اردبیل
|دیپلم
|۶ ماه زندان و ۱۰ سال زندان
|}


{{جعبه زندگینامه
| اندازه جعبه =
| عنوان =
| نام = امیر حاتمی
| تصویر = امیر حاتمی.jpg
| اندازه تصویر = ۲۴۰px
| عنوان تصویر = امیر حاتمی
| زادروز = ۱۳۴۵
| زادگاه = زنجان، ایران
| تاریخ مرگ = ۹ اسفند ۱۴۰۴
| مکان مرگ = تهران، ایران
| عرض جغرافیایی محل دفن =
| طول جغرافیایی محل دفن =
| latd =
| latm =
| lats =
| latNS = N
| longd =
| longm =
| longs =
| longEW = E
| محل زندگی = زنجان (تا پیش از انقلاب ۱۳۵۷)، تهران و مناطق عملیاتی (از ۱۳۵۹)
| ملیت = ایرانی
| نژاد =
| تابعیت =
| تحصیلات = کارشناسی مدیریت علوم دفاعی، دکتری مدیریت استراتژیک
| دانشگاه = دانشگاه افسری امام علی (ع)، دانشگاه عالی دفاع ملی
| پیشه = نظامی، فرمانده ارشد ارتش
| سال‌های فعالیت = ۱۳۵۹ – ۱۴۰۴
| کارفرما =
| نهاد = ارتش جمهوری اسلامی ایران، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح
| نماینده =
| شناخته‌شده برای = فرماندهی نیروی زمینی ارتش، وزارت دفاع در دولت روحانی، بازسازی توان رزمی ارتش پس از جنگ، بومی‌سازی تسلیحات
| نقش‌های برجسته = فرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران (۱۴۰۴)، وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، فرمانده نیروی زمینی ارتش (۱۳۸۴–۱۳۹۶)
| سبک =
| تأثیرگذاران =
| تأثیرپذیرفتگان =
| شهر خانگی = زنجان
| تلویزیون =
| لقب = سرلشکر
| حزب =
| جنبش =
| هیئت =
| دین = اسلام
| مذهب = شیعه
| منصب =
| مکتب =
| آثار = مقالات و کتاب‌هایی در مدیریت استراتژیک دفاعی و جنگ نامتقارن
| خویشاوندان سرشناس =
| فرزندان =
| جوایز = نشان فتح (درجه ۱ و ۲)، نشان شجاعت از [[علی خامنه‌ای]] گرفته است
| امضا =
| اندازه امضا =
| وبگاه =
| پانویس =
}}
'''امیر حاتمی''' (زاده ۱۳۴۵ در زنجان – درگذشته ۹ اسفند ۱۴۰۴ در تهران)، سرلشکر ارتش جمهوری اسلامی ایران بود که در آخرین ماه‌های عمر خود به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. او پیش از آن، از ۱۳۹۶ تا ۱۴۰۰ وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ فرمانده نیروی زمینی ارتش بود.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=سرلشکر امیر حاتمی کیست؟|نشانی=https://www.sharghdaily.com/بخش-سیاست-6/1021071-سرلشکر-امیر-حاتمی-بیوگرافی-سوابق|وبگاه=شرق|تاریخ=۱۳ ژوئن ۲۰۲۵|کد زبان=fa}}</ref>
حاتمی از معدود فرماندهان ارتش بود که سابقه طولانی فرماندهی عملیاتی در جنگ ایران و عراق داشت و همزمان دارای تحصیلات دانشگاهی  (دکتری مدیریت استراتژیک) بود. او در دوره وزارت دفاع بر بومی‌سازی تسلیحات، افزایش توان موشکی و پهپادی و تقویت همکاری ارتش با سپاه تأکید داشت. انتصاب او به فرماندهی کل ارتش در خرداد ۱۴۰۴، پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی رژیم رخ داد، اما عمر این سمت بسیار کوتاه بود و او در حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به بیت [[سید علی خامنه ای|علی خامنه‌ای]] در ۹ اسفند ۱۴۰۴ کشته شد.
== زندگی ==
امیر حاتمی در سال ۱۳۴۵ در شهر زنجان در خانواده‌ای مذهبی و سنتی زاده شد. دوران کودکی و نوجوانی او در زنجان سپری گردید. او از ۱۴ سالگی (۱۳۵۹) به عنوان نیروی داوطلب به بسیج پیوست و در سال‌های پایانی جنگ ایران و عراق حضور فعال داشت. حاتمی در [[عملیات فروغ جاویدان]] علیه [[ارتش آزادی‌بخش ملی ایران|ارتش آزادیبخش ملی ایران]] و رزمندگان  [[سازمان مجاهدین خلق ایران]] شرکت فعال داشت.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=وزیر دفاع ایران؛ امیر حاتمی کیست؟|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-features-40992783|وبگاه=بی‌بی‌سی فارسی|تاریخ=۲۰ اوت ۲۰۱۷|کد زبان=fa}}</ref> پس از پایان جنگ، در سال ۱۳۶۸ وارد دانشگاه افسری موسوم به امام علی شد و در رشته مدیریت علوم دفاعی فارغ‌التحصیل گردید.
== تحصیلات و سوابق اولیه ==
حاتمی پس از فارغ‌التحصیلی از دانشگاه افسری، دوره‌های عالی تخصصی دفاعی، نظامی و امنیتی را گذراند. وی مدرک دکتری مدیریت استراتژیک را از دانشگاه عالی دفاع ملی دریافت کرد. سوابق اولیه او شامل فرماندهی یگان‌های زرهی و مکانیزه در مناطق عملیاتی شمال‌غرب و غرب کشور (۱۳۷۷–۱۳۸۴) است. در سال ۱۳۷۷ به دلیل سرسپردگی به حاکمیت ولایت فقیه دو درجه ارتقا یافت و به سمت معاون اطلاعات فرماندهی کل ارتش منصوب شد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=زندگینامه امیر حاتمی|نشانی=https://www.jamaran.news/مؤلف-385-امیر-حاتمی|وبگاه=جماران|تاریخ=۱ مارس ۲۰۲۶|کد زبان=fa}}</ref> از ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۲ جانشین معاون ارکان و امور مشترک ستاد کل نیروهای مسلح بود. این سمت‌ها او را به شبکه فرماندهی ارشد ارتش نزدیک کرد و پایه صعود او به بالاترین سطوح نظامی را فراهم کرد.
== فرماندهی نیروی زمینی ارتش ==
حاتمی از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ (۱۲ سال) فرمانده نیروی زمینی ارتش بود؛ طولانی‌ترین دوره فرماندهی این نیرو پس از انقلاب. در این دوره، او برنامه‌های نوسازی یگان‌های زرهی، افزایش آمادگی رزمی و ادغام تجهیزات بومی را اجرا کرد. او چندین رزمایش بزرگ را هدایت کرد و بر «دکترین دفاع فعال و جنگ نامتقارن» تأکید داشت.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=امیر حاتمی؛ از فرمانده نیروی زمینی تا وزیر دفاع|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-41045678|وبگاه=بی‌بی‌سی فارسی|تاریخ=۲۰۱۷|کد زبان=fa}}</ref>
== وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح ==
در مرداد ۱۳۹۶، [[حسن روحانی]] او را به‌عنوان وزیر دفاع به مجلس معرفی کرد. حاتمی با کسب رأی اعتماد، اولین فرمانده ارتش بود که پس از بیش از دو دهه به این سمت رسید. در دوره وزارت (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، او بر بومی‌سازی تسلیحات، توسعه موشک‌های بالستیک و کروز، پهپادهای رزمی و ساخت ناوچه‌ها و زیردریایی‌های بومی تمرکز کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=امیر حاتمی: ایران جزو ۵ قدرت برتر پهپادی دنیاست|نشانی=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/12/10/1166097|وبگاه=تسنیم|تاریخ=۱۴۰۱|کد زبان=fa}}</ref> او ادعا کرد که تحریم‌های آمریکا باعث پیشرفت صنعت دفاعی ایران شده است. حاتمی همچنین بر افزایش صادرات تسلیحاتی به کشورهای متحد رژیم تأکید داشت.
== انتصاب به فرماندهی کل ارتش ==
در خرداد ۱۴۰۴، با حکم [[سید علی خامنه ای|علی خامنه‌ای]]، حاتمی به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. این انتصاب پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی و در شرایط تنش‌های منطقه‌ای رخ داد. او به‌عنوان مشاور عالی فرمانده کل قوا در امور ارتش نیز فعالیت کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=سرلشکر امیر حاتمی کیست؟|نشانی=https://www.sharghdaily.com/بخش-سیاست-6/1021071-سرلشکر-امیر-حاتمی-بیوگرافی-سوابق|وبگاه=شرق|تاریخ=۱۳ ژوئن ۲۰۲۵|کد زبان=fa}}</ref>
== مرگ ==
امیر حاتمی در ۹ اسفند ۱۴۰۴، در جریان حملات گسترده مشترک آمریکا و اسرائیل به مراکز فرماندهی و بیت علی خامنه‌ای در تهران کشته شد. وی در جلسه‌ای در بیت خامنه‌ای حضور داشت که هدف حمله دقیق قرار گرفت. مرگ او ضربه سنگینی به ساختار فرماندهی ارتش تحت امر ولایت فقیه وارد کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=کشته شدن امیر حاتمی در حمله به بیت رهبری|نشانی=https://www.iranintl.com/20260301-iran-military-commanders-killed|وبگاه=ایران اینترنشنال|تاریخ=۱ مارس ۲۰۲۶|کد زبان=fa}}</ref>
== منابع ==
== منابع ==
نشریه اتحادیه انجمن‌های دانشجویان مسلمان خارج کشور (هوادار سازمان مجاهدین خلق ایران)، شماره‌ی ۶۷،‌ جمعه ۲۵مهر ۱۳۶۵ (۱۷ اکتبر ۱۹۸۶)

نسخهٔ کنونی تا ‏۱ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۲۲:۰۲

امیر حاتمی
امیر حاتمی
زادروز۱۳۴۵
زنجان، ایران
درگذشت۹ اسفند ۱۴۰۴
تهران، ایران
محل زندگیزنجان (تا پیش از انقلاب ۱۳۵۷)، تهران و مناطق عملیاتی (از ۱۳۵۹)
ملیتایرانی
تحصیلاتکارشناسی مدیریت علوم دفاعی، دکتری مدیریت استراتژیک
از دانشگاهدانشگاه افسری امام علی (ع)، دانشگاه عالی دفاع ملی
پیشهنظامی، فرمانده ارشد ارتش
سال‌های فعالیت۱۳۵۹ – ۱۴۰۴
نهادارتش جمهوری اسلامی ایران، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح
شناخته‌شده برایفرماندهی نیروی زمینی ارتش، وزارت دفاع در دولت روحانی، بازسازی توان رزمی ارتش پس از جنگ، بومی‌سازی تسلیحات
نقش‌های برجستهفرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران (۱۴۰۴)، وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، فرمانده نیروی زمینی ارتش (۱۳۸۴–۱۳۹۶)
شهر خانگیزنجان
لقبسرلشکر
دیناسلام
مذهبشیعه
آثارمقالات و کتاب‌هایی در مدیریت استراتژیک دفاعی و جنگ نامتقارن
نشان فتح (درجه ۱ و ۲)، نشان شجاعت از علی خامنه‌ای گرفته است

امیر حاتمی (زاده ۱۳۴۵ در زنجان – درگذشته ۹ اسفند ۱۴۰۴ در تهران)، سرلشکر ارتش جمهوری اسلامی ایران بود که در آخرین ماه‌های عمر خود به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. او پیش از آن، از ۱۳۹۶ تا ۱۴۰۰ وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ فرمانده نیروی زمینی ارتش بود.[۱] حاتمی از معدود فرماندهان ارتش بود که سابقه طولانی فرماندهی عملیاتی در جنگ ایران و عراق داشت و همزمان دارای تحصیلات دانشگاهی (دکتری مدیریت استراتژیک) بود. او در دوره وزارت دفاع بر بومی‌سازی تسلیحات، افزایش توان موشکی و پهپادی و تقویت همکاری ارتش با سپاه تأکید داشت. انتصاب او به فرماندهی کل ارتش در خرداد ۱۴۰۴، پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی رژیم رخ داد، اما عمر این سمت بسیار کوتاه بود و او در حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به بیت علی خامنه‌ای در ۹ اسفند ۱۴۰۴ کشته شد.

زندگی

امیر حاتمی در سال ۱۳۴۵ در شهر زنجان در خانواده‌ای مذهبی و سنتی زاده شد. دوران کودکی و نوجوانی او در زنجان سپری گردید. او از ۱۴ سالگی (۱۳۵۹) به عنوان نیروی داوطلب به بسیج پیوست و در سال‌های پایانی جنگ ایران و عراق حضور فعال داشت. حاتمی در عملیات فروغ جاویدان علیه ارتش آزادیبخش ملی ایران و رزمندگان سازمان مجاهدین خلق ایران شرکت فعال داشت.[۲] پس از پایان جنگ، در سال ۱۳۶۸ وارد دانشگاه افسری موسوم به امام علی شد و در رشته مدیریت علوم دفاعی فارغ‌التحصیل گردید.

تحصیلات و سوابق اولیه

حاتمی پس از فارغ‌التحصیلی از دانشگاه افسری، دوره‌های عالی تخصصی دفاعی، نظامی و امنیتی را گذراند. وی مدرک دکتری مدیریت استراتژیک را از دانشگاه عالی دفاع ملی دریافت کرد. سوابق اولیه او شامل فرماندهی یگان‌های زرهی و مکانیزه در مناطق عملیاتی شمال‌غرب و غرب کشور (۱۳۷۷–۱۳۸۴) است. در سال ۱۳۷۷ به دلیل سرسپردگی به حاکمیت ولایت فقیه دو درجه ارتقا یافت و به سمت معاون اطلاعات فرماندهی کل ارتش منصوب شد.[۳] از ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۲ جانشین معاون ارکان و امور مشترک ستاد کل نیروهای مسلح بود. این سمت‌ها او را به شبکه فرماندهی ارشد ارتش نزدیک کرد و پایه صعود او به بالاترین سطوح نظامی را فراهم کرد.

فرماندهی نیروی زمینی ارتش

حاتمی از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ (۱۲ سال) فرمانده نیروی زمینی ارتش بود؛ طولانی‌ترین دوره فرماندهی این نیرو پس از انقلاب. در این دوره، او برنامه‌های نوسازی یگان‌های زرهی، افزایش آمادگی رزمی و ادغام تجهیزات بومی را اجرا کرد. او چندین رزمایش بزرگ را هدایت کرد و بر «دکترین دفاع فعال و جنگ نامتقارن» تأکید داشت.[۴]

وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح

در مرداد ۱۳۹۶، حسن روحانی او را به‌عنوان وزیر دفاع به مجلس معرفی کرد. حاتمی با کسب رأی اعتماد، اولین فرمانده ارتش بود که پس از بیش از دو دهه به این سمت رسید. در دوره وزارت (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، او بر بومی‌سازی تسلیحات، توسعه موشک‌های بالستیک و کروز، پهپادهای رزمی و ساخت ناوچه‌ها و زیردریایی‌های بومی تمرکز کرد.[۵] او ادعا کرد که تحریم‌های آمریکا باعث پیشرفت صنعت دفاعی ایران شده است. حاتمی همچنین بر افزایش صادرات تسلیحاتی به کشورهای متحد رژیم تأکید داشت.

انتصاب به فرماندهی کل ارتش

در خرداد ۱۴۰۴، با حکم علی خامنه‌ای، حاتمی به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. این انتصاب پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی و در شرایط تنش‌های منطقه‌ای رخ داد. او به‌عنوان مشاور عالی فرمانده کل قوا در امور ارتش نیز فعالیت کرد.[۶]

مرگ

امیر حاتمی در ۹ اسفند ۱۴۰۴، در جریان حملات گسترده مشترک آمریکا و اسرائیل به مراکز فرماندهی و بیت علی خامنه‌ای در تهران کشته شد. وی در جلسه‌ای در بیت خامنه‌ای حضور داشت که هدف حمله دقیق قرار گرفت. مرگ او ضربه سنگینی به ساختار فرماندهی ارتش تحت امر ولایت فقیه وارد کرد.[۷]

منابع