کاربر:Alireza k h/صفحه تمرین: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران پدیا
پرش به ناوبری پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش
جزبدون خلاصۀ ویرایش
 
(۳۰۷ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:


{{جعبه اطلاعات رویداد تاریخی
{{جعبه زندگینامه
|نام رویداد=کنفرانس پارلمان انگلستان- آبان ۱۴۰۴
| اندازه جعبه =
|تصویر=کنفرانس در پارلمان انگلستان - آبان ۱۴۰۴ .jpg
| عنوان =
|عرض تصویر=
| نام = امیر حاتمی
 
| تصویر = امیر حاتمی.jpg
|عناوین دیگر=کنفرانس پارلمان بریتانیا درباره نقض حقوق بشر و اعدام‌ها در ایران
| اندازه تصویر = ۲۴۰px
|عاملان=اعضای مجلس اعیان و مجلس عوام انگلستان، خانم مریم رجوی، شخصیت‌های سیاسی و مدافعان حقوق بشر
| عنوان تصویر = امیر حاتمی
|مکان=پارلمان انگلستان (وست‌مینستر، لندن)
| زادروز = ۱۳۴۵
|زمان=۹ آبان ۱۴۰۴ – ۳۰ اکتبر ۲۰۲۵
| زادگاه = زنجان، ایران
|نتیجه=تأکید بر ضرورت پاسخگویی بین‌المللی، درخواست ارجاع پرونده جنایات رژیم ایران به شورای امنیت سازمان ملل، مطالبه قرار گرفتن سپاه پاسداران در فهرست تروریستی و حمایت از آلترناتیو دموکراتیک شورای ملی مقاومت ایران
| تاریخ مرگ = ۹ اسفند ۱۴۰۴
| مکان مرگ = تهران، ایران
| عرض جغرافیایی محل دفن =
| طول جغرافیایی محل دفن =
| latd =
| latm =
| lats =
| latNS = N
| longd =
| longm =
| longs =
| longEW = E
| محل زندگی = زنجان (تا پیش از انقلاب ۱۳۵۷)، تهران و مناطق عملیاتی (از ۱۳۵۹)
| ملیت = ایرانی
| نژاد =
| تابعیت =
| تحصیلات = کارشناسی مدیریت علوم دفاعی، دکتری مدیریت استراتژیک
| دانشگاه = دانشگاه افسری امام علی (ع)، دانشگاه عالی دفاع ملی
| پیشه = نظامی، فرمانده ارشد ارتش
| سال‌های فعالیت = ۱۳۵۹ – ۱۴۰۴
| کارفرما =
| نهاد = ارتش جمهوری اسلامی ایران، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح
| نماینده =
| شناخته‌شده برای = فرماندهی نیروی زمینی ارتش، وزارت دفاع در دولت روحانی، بازسازی توان رزمی ارتش پس از جنگ، بومی‌سازی تسلیحات
| نقش‌های برجسته = فرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران (۱۴۰۴)، وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، فرمانده نیروی زمینی ارتش (۱۳۸۴–۱۳۹۶)
| سبک =
| تأثیرگذاران =
| تأثیرپذیرفتگان =
| شهر خانگی = زنجان
| تلویزیون =
| لقب = سرلشکر
| حزب =
| جنبش =
| هیئت =
| دین = اسلام
| مذهب = شیعه
| منصب =
| مکتب =
| آثار = مقالات و کتاب‌هایی در مدیریت استراتژیک دفاعی و جنگ نامتقارن
| خویشاوندان سرشناس =
| فرزندان =
| جوایز = نشان فتح (درجه ۱ و ۲)، نشان شجاعت از [[علی خامنه‌ای]] گرفته است
| امضا =
| اندازه امضا =
| وبگاه =
| پانویس =
}}
}}
 
'''امیر حاتمی''' (زاده ۱۳۴۵ در زنجان – درگذشته ۹ اسفند ۱۴۰۴ در تهران)، سرلشکر ارتش جمهوری اسلامی ایران بود که در آخرین ماه‌های عمر خود به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. او پیش از آن، از ۱۳۹۶ تا ۱۴۰۰ وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ فرمانده نیروی زمینی ارتش بود.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=سرلشکر امیر حاتمی کیست؟|نشانی=https://www.sharghdaily.com/بخش-سیاست-6/1021071-سرلشکر-امیر-حاتمی-بیوگرافی-سوابق|وبگاه=شرق|تاریخ=۱۳ ژوئن ۲۰۲۵|کد زبان=fa}}</ref>
 
حاتمی از معدود فرماندهان ارتش بود که سابقه طولانی فرماندهی عملیاتی در جنگ ایران و عراق داشت و همزمان دارای تحصیلات دانشگاهی  (دکتری مدیریت استراتژیک) بود. او در دوره وزارت دفاع بر بومی‌سازی تسلیحات، افزایش توان موشکی و پهپادی و تقویت همکاری ارتش با سپاه تأکید داشت. انتصاب او به فرماندهی کل ارتش در خرداد ۱۴۰۴، پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی رژیم رخ داد، اما عمر این سمت بسیار کوتاه بود و او در حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به بیت [[سید علی خامنه ای|علی خامنه‌ای]] در ۹ اسفند ۱۴۰۴ کشته شد.
 
== زندگی ==
در تاریخ ۹ آبان ۱۴۰۴، مجلس اعیان پارلمان انگلستان در وست‌مینستر لندن میزبان کنفرانسی مهم با محوریت «ضرورت پاسخگویی بین‌المللی برای توقف اعدام‌ها در ایران» بود. در این نشست که با حضور خانم مریم رجوی، رئیس‌جمهور برگزیده شورای ملی مقاومت ایران، و جمعی از اعضای هر دو مجلس اعیان و عوام انگلستان برگزار شد، شخصیت‌های برجسته سیاسی از احزاب مختلف بر لزوم اتخاذ سیاستی قاطع در قبال رژیم ایران تأکید کردند. آنان اعدام را ابزار اصلی بقای حکومتی «فاشیستی» خواندند و خواستار ارجاع پرونده جنایات رژیم به شورای امنیت سازمان ملل، قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست گروه‌های تروریستی و پایان دادن به سیاست مماشات غرب شدند.
امیر حاتمی در سال ۱۳۴۵ در شهر زنجان در خانواده‌ای مذهبی و سنتی زاده شد. دوران کودکی و نوجوانی او در زنجان سپری گردید. او از ۱۴ سالگی (۱۳۵۹) به عنوان نیروی داوطلب به بسیج پیوست و در سال‌های پایانی جنگ ایران و عراق حضور فعال داشت. حاتمی در [[عملیات فروغ جاویدان]] علیه [[ارتش آزادی‌بخش ملی ایران|ارتش آزادیبخش ملی ایران]] و رزمندگان  [[سازمان مجاهدین خلق ایران]] شرکت فعال داشت.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=وزیر دفاع ایران؛ امیر حاتمی کیست؟|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-features-40992783|وبگاه=بی‌بی‌سی فارسی|تاریخ=۲۰ اوت ۲۰۱۷|کد زبان=fa}}</ref> پس از پایان جنگ، در سال ۱۳۶۸ وارد دانشگاه افسری موسوم به امام علی شد و در رشته مدیریت علوم دفاعی فارغ‌التحصیل گردید.
 
== تحصیلات و سوابق اولیه ==
خانم رجوی در سخنان خود ضمن تشریح چشم‌انداز دموکراتیک مقاومت ایران بر پایه طرح ۱۰ ماده‌ای، بر ضرورت جایگزینی دیکتاتوری دینی با جمهوری‌ای آزاد، سکولار و کثرت‌گرا تأکید کرد. سخنرانان کنفرانس از طرح او به‌عنوان آلترناتیو واقعی و راه‌حل انسانی برای آینده ایران یاد کردند. در این گردهمایی، موج اعدام‌ها در ایران، شجاعت زندانیان سیاسی و مقاومت سازمان‌یافته به‌ویژه نقش زنان، به‌عنوان نشانه‌های عزم مردم ایران برای تغییر مورد ستایش قرار گرفت. در پایان، نمایندگان پارلمان انگلستان بر این باور بودند که سقوط رژیم حاکم بر تهران اجتناب‌ناپذیر است و حمایت از مردم ایران «وظیفه‌ای اخلاقی و راهبردی برای صلح جهانی» محسوب می‌شود.
حاتمی پس از فارغ‌التحصیلی از دانشگاه افسری، دوره‌های عالی تخصصی دفاعی، نظامی و امنیتی را گذراند. وی مدرک دکتری مدیریت استراتژیک را از دانشگاه عالی دفاع ملی دریافت کرد. سوابق اولیه او شامل فرماندهی یگان‌های زرهی و مکانیزه در مناطق عملیاتی شمال‌غرب و غرب کشور (۱۳۷۷–۱۳۸۴) است. در سال ۱۳۷۷ به دلیل سرسپردگی به حاکمیت ولایت فقیه دو درجه ارتقا یافت و به سمت معاون اطلاعات فرماندهی کل ارتش منصوب شد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=زندگینامه امیر حاتمی|نشانی=https://www.jamaran.news/مؤلف-385-امیر-حاتمی|وبگاه=جماران|تاریخ=۱ مارس ۲۰۲۶|کد زبان=fa}}</ref> از ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۲ جانشین معاون ارکان و امور مشترک ستاد کل نیروهای مسلح بود. این سمت‌ها او را به شبکه فرماندهی ارشد ارتش نزدیک کرد و پایه صعود او به بالاترین سطوح نظامی را فراهم کرد.
 
== فرماندهی نیروی زمینی ارتش ==
== فریاد عدالت در وست‌مینستر ==
حاتمی از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ (۱۲ سال) فرمانده نیروی زمینی ارتش بود؛ طولانی‌ترین دوره فرماندهی این نیرو پس از انقلاب. در این دوره، او برنامه‌های نوسازی یگان‌های زرهی، افزایش آمادگی رزمی و ادغام تجهیزات بومی را اجرا کرد. او چندین رزمایش بزرگ را هدایت کرد و بر «دکترین دفاع فعال و جنگ نامتقارن» تأکید داشت.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=امیر حاتمی؛ از فرمانده نیروی زمینی تا وزیر دفاع|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-41045678|وبگاه=بی‌بی‌سی فارسی|تاریخ=۲۰۱۷|کد زبان=fa}}</ref>
کنفرانس پارلمانی ۹ آبان ۱۴۰۴ در مجلس اعیان انگلستان به صحنه‌ای برای اتحاد فراموش‌نشدنی در دفاع از حقوق بشر مردم ایران بدل شد. لردها، بارونس‌ها و نمایندگان احزاب مختلف، در حضور خانم مریم رجوی، رئیس‌جمهور برگزیده مقاومت ایران، گرد هم آمدند تا علیه موج اعدام‌ها و سرکوب سیستماتیک مردم ایران سخن بگویند.
== وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح ==
 
در مرداد ۱۳۹۶، [[حسن روحانی]] او را به‌عنوان وزیر دفاع به مجلس معرفی کرد. حاتمی با کسب رأی اعتماد، اولین فرمانده ارتش بود که پس از بیش از دو دهه به این سمت رسید. در دوره وزارت (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، او بر بومی‌سازی تسلیحات، توسعه موشک‌های بالستیک و کروز، پهپادهای رزمی و ساخت ناوچه‌ها و زیردریایی‌های بومی تمرکز کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=امیر حاتمی: ایران جزو ۵ قدرت برتر پهپادی دنیاست|نشانی=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/12/10/1166097|وبگاه=تسنیم|تاریخ=۱۴۰۱|کد زبان=fa}}</ref> او ادعا کرد که تحریم‌های آمریکا باعث پیشرفت صنعت دفاعی ایران شده است. حاتمی همچنین بر افزایش صادرات تسلیحاتی به کشورهای متحد رژیم تأکید داشت.
این گردهمایی با حضور چهره‌هایی چون لرد بلینگهام، لرد مک‌کیب، لرد کریر، بارونس آلتمن، بارونس اولون، بارونس ردفرن، لرد همیلتون، لرد ویلی هی، لرد هکینگ و از مجلس عوام باب بلکمن، جیم شانون، اندی مک‌دونالد و ریچل ماسکل برگزار شد. شرکت‌کنندگان، رژیم تهران را «فاشیست» توصیف کرده و از دولت‌های غربی خواستند که به سیاست مماشات پایان دهند.<ref>[https://m.mojahedin.org/id/a32c9d0d-ebc8-47d2-85eb-83d4cc936316 پارلمان انگلستان- کنفرانس ضرورت پاسخگویی بین‌المللی برای توقف اعدامها در ایران]</ref>
== انتصاب به فرماندهی کل ارتش ==
 
در خرداد ۱۴۰۴، با حکم [[سید علی خامنه ای|علی خامنه‌ای]]، حاتمی به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. این انتصاب پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی و در شرایط تنش‌های منطقه‌ای رخ داد. او به‌عنوان مشاور عالی فرمانده کل قوا در امور ارتش نیز فعالیت کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=سرلشکر امیر حاتمی کیست؟|نشانی=https://www.sharghdaily.com/بخش-سیاست-6/1021071-سرلشکر-امیر-حاتمی-بیوگرافی-سوابق|وبگاه=شرق|تاریخ=۱۳ ژوئن ۲۰۲۵|کد زبان=fa}}</ref>
== چشم‌انداز مریم رجوی: آلترناتیوی برای آزادی و عدالت ==
== مرگ ==
خانم مریم رجوی به‌عنوان سخنران اصلی، با ارائه چشم‌اندازی روشن از آینده ایران، بر اصول طرح ده‌ماده‌ای خود تأکید کرد: جدایی دین از دولت، لغو مجازات اعدام، برابری زن و مرد، آزادی بیان و تشکل، و برقراری یک جمهوری دموکراتیک و کثرت‌گرا.
امیر حاتمی در ۹ اسفند ۱۴۰۴، در جریان حملات گسترده مشترک آمریکا و اسرائیل به مراکز فرماندهی و بیت علی خامنه‌ای در تهران کشته شد. وی در جلسه‌ای در بیت خامنه‌ای حضور داشت که هدف حمله دقیق قرار گرفت. مرگ او ضربه سنگینی به ساختار فرماندهی ارتش تحت امر ولایت فقیه وارد کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=کشته شدن امیر حاتمی در حمله به بیت رهبری|نشانی=https://www.iranintl.com/20260301-iran-military-commanders-killed|وبگاه=ایران اینترنشنال|تاریخ=۱ مارس ۲۰۲۶|کد زبان=fa}}</ref>
 
او یادآور شد که رژیم با تشدید اعدام‌ها قصد دارد خیزش مردم را مهار کند، اما «هر اعدام عزم ملت برای تغییر را استوارتر می‌سازد».
 
نمایندگان پارلمان، از جمله جیم شانون، در تأیید سخنان او گفتند:<blockquote>«من تمام بندهای طرح ۱۰ ماده‌ای شما را تأیید می‌کنم و از دولت خود می‌خواهم این آلترناتیو دموکراتیک را به‌رسمیت بشناسد.»
 
بارونس اولون نیز طرح خانم رجوی را بازتاب اراده مردم ایران دانست و گفت:
 
«ایران آینده، جمهوری دموکراتیکی خواهد بود که شما ترسیم کرده‌اید.»
 
همچنین بارونس آلتمن از مقاومت ایران به‌عنوان نمونه‌ای از «درستکاری، وقار و پایبندی به اصول انسانی» یاد کرد.<ref>[https://www.maryam-rajavi.com/uk-conference-ten-point-plan-abolition-of-the-death-penalty/ کنفرانس در مجلس انگلستان – افزایش اعدام‌ها در ایران]</ref></blockquote>
 
== اعدام؛ ابزار بقای سرکوب ==
در گزارش‌های ارائه‌شده در کنفرانس، ابعاد تکان‌دهنده موج اعدام‌ها در ایران بازگو شد: بیش از دو هزار اعدام در یک سال گذشته، ۲۰۰ اعدام در ماه سپتامبر و ۲۸۵ اعدام تنها در اکتبر ۲۰۲۵.
 
بارونس ردفرن این واقعیت را چنین توصیف کرد:<blockquote>«رژیم از اعدام نه به‌عنوان قانون، بلکه به‌عنوان سلاحی برای درهم شکستن مقاومت استفاده می‌کند.»
 
او و دیگر سخنرانان بر این نکته تأکید داشتند که قوه قضاییه ایران ابزاری در خدمت سرکوب است.
 
اندی مک‌دونالد نیز خواستار حسابرسی بین‌المللی شد و گفت:
 
«عاملان اعدام‌ها و شکنجه‌ها باید به دادگاه کیفری بین‌المللی ارجاع داده شوند.»
 
در همین راستا، لرد کارلایل با انتقادی تند اظهار داشت:
 
«در ایران، حکومت متشکل از مجرمان است؛ نه مردم.»<ref name=":0">[https://news.mojahedin.org/i/%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%86%DA%AF%D9%84%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D9%86%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3-%D8%B6%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%AA-%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE%DA%AF%D9%88%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D9%88%D9%82%D9%81-%D8%A7%D8%B9%D8%AF%D8%A7%D9%85%D9%87%D8%A7-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%82%D8%B3%D9%85%D8%AA-%D8%AF%D9%88%D9%85 پارلمان انگلستان - کنفرانس ضرورت پاسخگویی بین‌المللی برای توقف اعدامها در ایران]</ref></blockquote>
 
== مطالبه جهانی برای ممنوعیت سپاه پاسداران ==
یکی از محورهای محوری نشست، مطالبه برای قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست گروه‌های تروریستی بریتانیا بود.
 
لرد کرایر دولت انگلستان را به «انفعال» در برابر رژیم متهم کرد و گفت:<blockquote>«وقت آن رسیده که لندن قاطعیت نشان دهد و سپاه را رسماً در لیست تروریستی بگذارد.»
 
او فعالیت‌های سپاه در اروپا را تهدیدی جدی برای امنیت دانست.
 
بارونس آلتمن نیز این خواست را «حیاتی» توصیف کرد و افزود که مقاومت ایران «شایسته حمایت عملی» است.<ref name=":0" /></blockquote>
 
== شجاعت مقاومت و نقش زنان ==
یکی از جنبه‌های برجسته این کنفرانس، ستایش از مقاومت زنان و زندانیان سیاسی ایران بود.
 
اندی مک‌دونالد گفت:<blockquote>«این شگفت‌انگیزترین جلوه انسانیت است که انسان‌هایی برای باورهای خود پای چوبه دار می‌روند.»
 
لرد کارلایل زنان ایران را «ستون فقرات جامعه» توصیف کرد و بارونس ردفرن تأکید نمود که مقاومت سازمان‌یافته به رهبری زنان سرچشمه امید است.
 
استیو مک‌کیب نیز یادآور شد:
 
«هرچه رژیم خشن‌تر شود، مقاومت قوی‌تر می‌گردد. سقوط این رژیم از درون و به‌دست مردم ایران رقم خواهد خورد.»<ref name=":1">[https://news.mojahedin.org/i/%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%86%DA%AF%D9%84%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D8%A7%D8%B9%DB%8C%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D9%86%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3-%D8%B6%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%AA-%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE%DA%AF%D9%88%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D9%88%D9%82%D9%81-%D8%A7%D8%B9%D8%AF%D8%A7%D9%85%D9%87%D8%A7-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 پارلمان انگلستان – مجلس اعیان، کنفرانس ضرورت پاسخگویی بین‌المللی برای توقف اعدامها در ایران]</ref></blockquote>
 
== درخواست برای اقدام فوری و پاسخگویی بین‌المللی ==
در پایان، شرکت‌کنندگان از دولت بریتانیا و جامعه جهانی خواستند تا سیاستی قاطعانه علیه رژیم ایران اتخاذ کنند.
 
بارونس اولون و جیم شانون خواستار ارجاع پرونده قتل‌عام ۱۹۸۸ و دیگر جنایات رژیم به شورای امنیت سازمان ملل شدند.
 
لرد همیلتون با خوش‌بینی گفت:<blockquote>«روزهای این رژیم به شمارش افتاده است.»
 
و بارونس ردفرن نتیجه‌گیری کرد که حمایت از مردم ایران «نه تنها وظیفه‌ای اخلاقی بلکه ضرورتی برای صلح و امنیت جهانی است».<ref name=":1" /></blockquote>
 
== جمع‌بندی ==
کنفرانس پارلمان انگلستان در ۹ آبان ۱۴۰۴، نمادی از بیداری وجدان انسانی و اتحاد سیاسی در برابر موج اعدام‌ها در ایران بود. پیام اصلی این نشست، ضرورت پاسخگویی بین‌المللی، پایان دادن به سیاست مماشات و شناسایی آلترناتیو دموکراتیک مقاومت ایران بود. از دیدگاه حاضران، این مسیر نه‌تنها به رهایی مردم ایران، بلکه به امنیت و ثبات جهانی نیز یاری خواهد رساند.
 
== منابع ==
== منابع ==

نسخهٔ کنونی تا ‏۱ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۲۲:۰۲

امیر حاتمی
امیر حاتمی
زادروز۱۳۴۵
زنجان، ایران
درگذشت۹ اسفند ۱۴۰۴
تهران، ایران
محل زندگیزنجان (تا پیش از انقلاب ۱۳۵۷)، تهران و مناطق عملیاتی (از ۱۳۵۹)
ملیتایرانی
تحصیلاتکارشناسی مدیریت علوم دفاعی، دکتری مدیریت استراتژیک
از دانشگاهدانشگاه افسری امام علی (ع)، دانشگاه عالی دفاع ملی
پیشهنظامی، فرمانده ارشد ارتش
سال‌های فعالیت۱۳۵۹ – ۱۴۰۴
نهادارتش جمهوری اسلامی ایران، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح
شناخته‌شده برایفرماندهی نیروی زمینی ارتش، وزارت دفاع در دولت روحانی، بازسازی توان رزمی ارتش پس از جنگ، بومی‌سازی تسلیحات
نقش‌های برجستهفرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران (۱۴۰۴)، وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، فرمانده نیروی زمینی ارتش (۱۳۸۴–۱۳۹۶)
شهر خانگیزنجان
لقبسرلشکر
دیناسلام
مذهبشیعه
آثارمقالات و کتاب‌هایی در مدیریت استراتژیک دفاعی و جنگ نامتقارن
نشان فتح (درجه ۱ و ۲)، نشان شجاعت از علی خامنه‌ای گرفته است

امیر حاتمی (زاده ۱۳۴۵ در زنجان – درگذشته ۹ اسفند ۱۴۰۴ در تهران)، سرلشکر ارتش جمهوری اسلامی ایران بود که در آخرین ماه‌های عمر خود به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. او پیش از آن، از ۱۳۹۶ تا ۱۴۰۰ وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ فرمانده نیروی زمینی ارتش بود.[۱] حاتمی از معدود فرماندهان ارتش بود که سابقه طولانی فرماندهی عملیاتی در جنگ ایران و عراق داشت و همزمان دارای تحصیلات دانشگاهی (دکتری مدیریت استراتژیک) بود. او در دوره وزارت دفاع بر بومی‌سازی تسلیحات، افزایش توان موشکی و پهپادی و تقویت همکاری ارتش با سپاه تأکید داشت. انتصاب او به فرماندهی کل ارتش در خرداد ۱۴۰۴، پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی رژیم رخ داد، اما عمر این سمت بسیار کوتاه بود و او در حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به بیت علی خامنه‌ای در ۹ اسفند ۱۴۰۴ کشته شد.

زندگی

امیر حاتمی در سال ۱۳۴۵ در شهر زنجان در خانواده‌ای مذهبی و سنتی زاده شد. دوران کودکی و نوجوانی او در زنجان سپری گردید. او از ۱۴ سالگی (۱۳۵۹) به عنوان نیروی داوطلب به بسیج پیوست و در سال‌های پایانی جنگ ایران و عراق حضور فعال داشت. حاتمی در عملیات فروغ جاویدان علیه ارتش آزادیبخش ملی ایران و رزمندگان سازمان مجاهدین خلق ایران شرکت فعال داشت.[۲] پس از پایان جنگ، در سال ۱۳۶۸ وارد دانشگاه افسری موسوم به امام علی شد و در رشته مدیریت علوم دفاعی فارغ‌التحصیل گردید.

تحصیلات و سوابق اولیه

حاتمی پس از فارغ‌التحصیلی از دانشگاه افسری، دوره‌های عالی تخصصی دفاعی، نظامی و امنیتی را گذراند. وی مدرک دکتری مدیریت استراتژیک را از دانشگاه عالی دفاع ملی دریافت کرد. سوابق اولیه او شامل فرماندهی یگان‌های زرهی و مکانیزه در مناطق عملیاتی شمال‌غرب و غرب کشور (۱۳۷۷–۱۳۸۴) است. در سال ۱۳۷۷ به دلیل سرسپردگی به حاکمیت ولایت فقیه دو درجه ارتقا یافت و به سمت معاون اطلاعات فرماندهی کل ارتش منصوب شد.[۳] از ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۲ جانشین معاون ارکان و امور مشترک ستاد کل نیروهای مسلح بود. این سمت‌ها او را به شبکه فرماندهی ارشد ارتش نزدیک کرد و پایه صعود او به بالاترین سطوح نظامی را فراهم کرد.

فرماندهی نیروی زمینی ارتش

حاتمی از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ (۱۲ سال) فرمانده نیروی زمینی ارتش بود؛ طولانی‌ترین دوره فرماندهی این نیرو پس از انقلاب. در این دوره، او برنامه‌های نوسازی یگان‌های زرهی، افزایش آمادگی رزمی و ادغام تجهیزات بومی را اجرا کرد. او چندین رزمایش بزرگ را هدایت کرد و بر «دکترین دفاع فعال و جنگ نامتقارن» تأکید داشت.[۴]

وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح

در مرداد ۱۳۹۶، حسن روحانی او را به‌عنوان وزیر دفاع به مجلس معرفی کرد. حاتمی با کسب رأی اعتماد، اولین فرمانده ارتش بود که پس از بیش از دو دهه به این سمت رسید. در دوره وزارت (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، او بر بومی‌سازی تسلیحات، توسعه موشک‌های بالستیک و کروز، پهپادهای رزمی و ساخت ناوچه‌ها و زیردریایی‌های بومی تمرکز کرد.[۵] او ادعا کرد که تحریم‌های آمریکا باعث پیشرفت صنعت دفاعی ایران شده است. حاتمی همچنین بر افزایش صادرات تسلیحاتی به کشورهای متحد رژیم تأکید داشت.

انتصاب به فرماندهی کل ارتش

در خرداد ۱۴۰۴، با حکم علی خامنه‌ای، حاتمی به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. این انتصاب پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی و در شرایط تنش‌های منطقه‌ای رخ داد. او به‌عنوان مشاور عالی فرمانده کل قوا در امور ارتش نیز فعالیت کرد.[۶]

مرگ

امیر حاتمی در ۹ اسفند ۱۴۰۴، در جریان حملات گسترده مشترک آمریکا و اسرائیل به مراکز فرماندهی و بیت علی خامنه‌ای در تهران کشته شد. وی در جلسه‌ای در بیت خامنه‌ای حضور داشت که هدف حمله دقیق قرار گرفت. مرگ او ضربه سنگینی به ساختار فرماندهی ارتش تحت امر ولایت فقیه وارد کرد.[۷]

منابع