کاربر:Alireza k h/صفحه تمرین: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران پدیا
پرش به ناوبری پرش به جستجو
بدون خلاصۀ ویرایش
جزبدون خلاصۀ ویرایش
 
(۱۷۶ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{جعبه اطلاعات رویداد تاریخی
 
|نام رویداد=کنفرانس پارلمان فرانسه - آذر ۱۴۰۴
{{جعبه زندگینامه
|تصویر=کنفرانس پارلمان فرانسه - آذر ۱۴۰۴.jpg
| اندازه جعبه =
|عرض تصویر=
| عنوان =
|عناوین دیگر=کنفرانس پارلمان فرانسه: بحران کنونی ایران، راه خروج ممکن
| نام = امیر حاتمی
|عاملان=کریستین اریگی، هروه سولینیاک، پاتریک هتزل، آلن ویوین، ژیلبر میتران، دومینیک آتیاس، ژان پیر برار، ژان فرانسو لوگاره، مریم رجوی، شخصیت‌های سیاسی و قانون‌گذاران فرانسوی
| تصویر = امیر حاتمی.jpg
|مکان=مجلس ملی فرانسه، پاریس
| اندازه تصویر = ۲۴۰px
|زمان=۲۴ آذر ۱۴۰۴ – ۱۵ دسامبر ۲۰۲۵
| عنوان تصویر = امیر حاتمی
|نتیجه=تأکید بر موج بی‌سابقه اعدام‌ها به عنوان نشانه ضعف رژیم، حمایت از مقاومت سازمان‌یافته و کانون‌های شورشی، مطالبه رویکرد سخت‌گیرانه‌تر اروپا، به‌رسمیت شناختن آلترناتیو دموکراتیک شورای ملی مقاومت ایران و طرح ۱۰ ماده‌ای مریم رجوی
| زادروز = ۱۳۴۵
| زادگاه = زنجان، ایران
| تاریخ مرگ = ۹ اسفند ۱۴۰۴
| مکان مرگ = تهران، ایران
| عرض جغرافیایی محل دفن =
| طول جغرافیایی محل دفن =
| latd =
| latm =
| lats =
| latNS = N
| longd =
| longm =
| longs =
| longEW = E
| محل زندگی = زنجان (تا پیش از انقلاب ۱۳۵۷)، تهران و مناطق عملیاتی (از ۱۳۵۹)
| ملیت = ایرانی
| نژاد =
| تابعیت =
| تحصیلات = کارشناسی مدیریت علوم دفاعی، دکتری مدیریت استراتژیک
| دانشگاه = دانشگاه افسری امام علی (ع)، دانشگاه عالی دفاع ملی
| پیشه = نظامی، فرمانده ارشد ارتش
| سال‌های فعالیت = ۱۳۵۹ – ۱۴۰۴
| کارفرما =
| نهاد = ارتش جمهوری اسلامی ایران، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح
| نماینده =
| شناخته‌شده برای = فرماندهی نیروی زمینی ارتش، وزارت دفاع در دولت روحانی، بازسازی توان رزمی ارتش پس از جنگ، بومی‌سازی تسلیحات
| نقش‌های برجسته = فرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران (۱۴۰۴)، وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، فرمانده نیروی زمینی ارتش (۱۳۸۴–۱۳۹۶)
| سبک =
| تأثیرگذاران =
| تأثیرپذیرفتگان =
| شهر خانگی = زنجان
| تلویزیون =
| لقب = سرلشکر
| حزب =
| جنبش =
| هیئت =
| دین = اسلام
| مذهب = شیعه
| منصب =
| مکتب =
| آثار = مقالات و کتاب‌هایی در مدیریت استراتژیک دفاعی و جنگ نامتقارن
| خویشاوندان سرشناس =
| فرزندان =
| جوایز = نشان فتح (درجه ۱ و ۲)، نشان شجاعت از [[علی خامنه‌ای]] گرفته است
| امضا =
| اندازه امضا =
| وبگاه =
| پانویس =
}}
}}
'''کنفرانس پارلمان فرانسه آذر ۱۴۰۴'''، کنفرانسی است که در ۲۴ آذر ۱۴۰۴ به ابتکار کمیته پارلمانی برای ایران دموکراتیک در مجلس ملی فرانسه با عنوان «بحران کنونی ایران، راه خروج ممکن» برگزار شد. این کنفرانس با حضور و سخنرانی [[مریم رجوی]]، رئیس‌جمهور برگزیده [[شورای ملی مقاومت ایران]] و شماری از نمایندگان مجلس ملی فرانسه از احزاب مختلف و شخصیت‌های برجسته سیاسی برگزار گردید. سخنرانان، موج اعدام‌های بی‌سابقه در ایران را نشانه ضعف و ترس رژیم از قیام مردم و مقاومت سازمان‌یافته دانستند. آنها بر ضرورت حمایت از کانون‌های شورشی، افشای کارزار شیطان‌سازی رژیم علیه مقاومت و به‌رسمیت شناختن آلترناتیو دموکراتیک مبتنی بر طرح ۱۰ ماده‌ای مریم رجوی تأکید کردند. شرکت‌کنندگان خواستار رویکرد قاطع‌تر فرانسه و اتحادیه اروپا در برابر نقض حقوق بشر، تروریسم و جنگ‌افروزی رژیم شدند.
'''امیر حاتمی''' (زاده ۱۳۴۵ در زنجان – درگذشته ۹ اسفند ۱۴۰۴ در تهران)، سرلشکر ارتش جمهوری اسلامی ایران بود که در آخرین ماه‌های عمر خود به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. او پیش از آن، از ۱۳۹۶ تا ۱۴۰۰ وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ فرمانده نیروی زمینی ارتش بود.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=سرلشکر امیر حاتمی کیست؟|نشانی=https://www.sharghdaily.com/بخش-سیاست-6/1021071-سرلشکر-امیر-حاتمی-بیوگرافی-سوابق|وبگاه=شرق|تاریخ=۱۳ ژوئن ۲۰۲۵|کد زبان=fa}}</ref>
چکیده این کنفرانس بر بحران عمیق حقوق بشر در ایران، به ویژه موج اعدام‌ها که تنها در ماه نوامبر ۲۰۲۵ به ۳۳۶ مورد رسید، تمرکز داشت. سخنرانان فرانسوی مانند کریستین اریگی، رئیس کمیته پارلمانی، این اعدام‌ها را بی‌سابقه در ۳۷ سال اخیر خواندند و آن را ابزاری برای سرکوب سیاسی و ارعاب جامعه دانستند. آنها رژیم را در بن‌بست کامل توصیف کردند و تأکید نمودند که راه خروج از بحران، نه مماشات و نه مداخله خارجی، بلکه تغییر دموکراتیک توسط مردم ایران و مقاومت سازمان‌یافته است. مریم رجوی در سخنرانی خود، بر رهبری زنان در کانون‌های شورشی، گسترش قیام‌ها و طرح ۱۰ ماده‌ای برای جمهوری دموکراتیک مبتنی بر جدایی دین و دولت، برابری جنسیتی و لغو اعدام تأکید کرد. کنفرانس اجماعی بر حمایت از این آلترناتیو ایجاد کرد و خواستار اقدامات عملی اروپا مانند حسابرسی قضایی مقامات رژیم و توقف فعالیت‌های تروریستی سپاه پاسداران شد. این رویداد، بخشی از تلاش‌های مداوم کمیته پارلمانی فرانسه برای حمایت از حقوق بشر و دموکراسی در ایران بود که بیش از ۱۶ سال ادامه دارد و چندین بار با حمایت اکثریت نمایندگان مجلس ملی همراه بوده است.<ref>[https://news.mojahedin.org/i/%DA%A9%D9%86%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3%D9%87-%D8%A8%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%AE%D8%B1%D9%88%D8%AC-%D9%85%D9%85%DA%A9%D9%86-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B3%D8%AE%D9%86%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%85-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%B1%D8%AC%D9%88%DB%8C کنفرانس در پارلمان فرانسه «بحران کنونی ایران، راه خروج ممکن» با حضور و سخنرانی خانم مریم رجوی]</ref>
حاتمی از معدود فرماندهان ارتش بود که سابقه طولانی فرماندهی عملیاتی در جنگ ایران و عراق داشت و همزمان دارای تحصیلات دانشگاهی  (دکتری مدیریت استراتژیک) بود. او در دوره وزارت دفاع بر بومی‌سازی تسلیحات، افزایش توان موشکی و پهپادی و تقویت همکاری ارتش با سپاه تأکید داشت. انتصاب او به فرماندهی کل ارتش در خرداد ۱۴۰۴، پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی رژیم رخ داد، اما عمر این سمت بسیار کوتاه بود و او در حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به بیت [[سید علی خامنه ای|علی خامنه‌ای]] در ۹ اسفند ۱۴۰۴ کشته شد.
== بحران حقوق بشر و موج اعدام‌ها ==
== زندگی ==
کنفرانس در مجلس ملی فرانسه در شرایطی برگزار شد که رژیم جمهوری اسلامی با بحران‌های عمیق داخلی روبرو است. نارضایتی گسترده جامعه از فقر، بی‌عدالتی و سرکوب فزاینده، رژیم را به توسل بیشتر به خشونت دولتی واداشته است. سخنرانان وضعیت کنونی را نتیجه طرد رژیم توسط مردم دانستند و تأکید کردند که اعدام‌ها نه تنها برای جرایم عادی، بلکه ابزاری سیاسی برای جلوگیری از اوج‌گیری قیام‌ها هستند.
امیر حاتمی در سال ۱۳۴۵ در شهر زنجان در خانواده‌ای مذهبی و سنتی زاده شد. دوران کودکی و نوجوانی او در زنجان سپری گردید. او از ۱۴ سالگی (۱۳۵۹) به عنوان نیروی داوطلب به بسیج پیوست و در سال‌های پایانی جنگ ایران و عراق حضور فعال داشت. حاتمی در [[عملیات فروغ جاویدان]] علیه [[ارتش آزادی‌بخش ملی ایران|ارتش آزادیبخش ملی ایران]] و رزمندگان  [[سازمان مجاهدین خلق ایران]] شرکت فعال داشت.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=وزیر دفاع ایران؛ امیر حاتمی کیست؟|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-features-40992783|وبگاه=بی‌بی‌سی فارسی|تاریخ=۲۰ اوت ۲۰۱۷|کد زبان=fa}}</ref> پس از پایان جنگ، در سال ۱۳۶۸ وارد دانشگاه افسری موسوم به امام علی شد و در رشته مدیریت علوم دفاعی فارغ‌التحصیل گردید.
کریستین اریگی، رئیس کمیته پارلمانی ایران دموکراتیک، گزارش داد که تنها در ماه نوامبر ۲۰۲۵، رژیم دست‌کم ۳۳۶ زندانی را اعدام کرده است که بی‌سابقه در ۳۷ سال گذشته است. او مثال اعدام زهرا طبری، زندانی سیاسی ۶۷ ساله، را آورد که تنها به دلیل حمایت از [[سازمان مجاهدین خلق ایران]] و داشتن پارچه‌ای با شعار «زن، مقاومت، آزادی» به دار آویخته شد. این موج اعدام‌ها، همراه با سرکوب زنان و کانون‌های شورشی، نشان‌دهنده ترس رژیم از جنبش مقاومت است. کمیته پارلمانی فرانسه بیش از ۱۶ سال از مبارزه مردم ایران حمایت کرده و چندین بار حمایت اکثریت نمایندگان را کسب نموده است.<ref>[https://news.mojahedin.org/i/%DA%A9%D9%86%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3%D9%87-%D8%A8%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%AE%D8%B1%D9%88%D8%AC-%D9%85%D9%85%DA%A9%D9%86-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B3%D8%AE%D9%86%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%85-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%B1%D8%AC%D9%88%DB%8C کنفرانس در پارلمان فرانسه - بحران کنونی ایران، راه خروج ممکن]</ref>
== تحصیلات و سوابق اولیه ==
== سخنرانان فرانسوی و موضع قاطع در برابر رژیم ==
حاتمی پس از فارغ‌التحصیلی از دانشگاه افسری، دوره‌های عالی تخصصی دفاعی، نظامی و امنیتی را گذراند. وی مدرک دکتری مدیریت استراتژیک را از دانشگاه عالی دفاع ملی دریافت کرد. سوابق اولیه او شامل فرماندهی یگان‌های زرهی و مکانیزه در مناطق عملیاتی شمال‌غرب و غرب کشور (۱۳۷۷–۱۳۸۴) است. در سال ۱۳۷۷ به دلیل سرسپردگی به حاکمیت ولایت فقیه دو درجه ارتقا یافت و به سمت معاون اطلاعات فرماندهی کل ارتش منصوب شد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=زندگینامه امیر حاتمی|نشانی=https://www.jamaran.news/مؤلف-385-امیر-حاتمی|وبگاه=جماران|تاریخ=۱ مارس ۲۰۲۶|کد زبان=fa}}</ref> از ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۲ جانشین معاون ارکان و امور مشترک ستاد کل نیروهای مسلح بود. این سمت‌ها او را به شبکه فرماندهی ارشد ارتش نزدیک کرد و پایه صعود او به بالاترین سطوح نظامی را فراهم کرد.
سخنرانان فرانسوی از احزاب مختلف، بر لزوم اتخاذ سیاست قاطع اروپا تأکید کردند. هروه سولینیاک، نایب‌رئیس کمیته، همبستگی برای دفاع از حقوق بشر را وظیفه اخلاقی دانست و کمیته را مستقل از دولت‌ها توصیف کرد. پاتریک هتزل پس از دیدار با مریم رجوی، مقاومت را شایسته ایران آزاد خواند و به فعالیت‌های تروریستی رژیم در اروپا اشاره کرد.
== فرماندهی نیروی زمینی ارتش ==
آلن ویوین، وزیر سابق، نظام ایران را مخالف آزادی‌های اساسی دانست و خواستار کمک به مقاومت شد. دومینیک آتیاس، رئیس سابق کانون وکلای اروپا، به بیانیه جهانی حقوق بشر اشاره کرد و طرح ۱۰ ماده‌ای مریم رجوی را حمایت‌کننده از این ارزش‌ها دانست. او سرکوب زنان را نشانه ضعف رژیم خواند و رهبری زنان در کانون‌های شورشی را ستود. ژیلبر میتران حمایت کامل از شورای ملی مقاومت را اعلام کرد و خواستار حسابرسی از مقامات رژیم شد. ژان فرانسو لوگاره و ژان پیر برار نیز بر محکومیت تروریسم سپاه و حمایت از دموکراسی تأکید کردند.<ref>[https://news.mojahedin.org/i/%DA%A9%D9%86%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3%D9%87-%D8%A8%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%AE%D8%B1%D9%88%D8%AC-%D9%85%D9%85%DA%A9%D9%86-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B3%D8%AE%D9%86%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%85-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%B1%D8%AC%D9%88%DB%8C کنفرانس در پارلمان فرانسه - سخنرانی‌های نمایندگان]</ref>
حاتمی از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ (۱۲ سال) فرمانده نیروی زمینی ارتش بود؛ طولانی‌ترین دوره فرماندهی این نیرو پس از انقلاب. در این دوره، او برنامه‌های نوسازی یگان‌های زرهی، افزایش آمادگی رزمی و ادغام تجهیزات بومی را اجرا کرد. او چندین رزمایش بزرگ را هدایت کرد و بر «دکترین دفاع فعال و جنگ نامتقارن» تأکید داشت.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=امیر حاتمی؛ از فرمانده نیروی زمینی تا وزیر دفاع|نشانی=https://www.bbc.com/persian/iran-41045678|وبگاه=بی‌بی‌سی فارسی|تاریخ=۲۰۱۷|کد زبان=fa}}</ref>
== نقش مقاومت و آلترناتیو دموکراتیک ==
== وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح ==
مریم رجوی در سخنرانی خود، به تشریح راه‌حل سوم پرداخت: تغییر توسط مردم و مقاومت، نه مماشات و نه جنگ خارجی. او بر گسترش کانون‌های شورشی، رهبری زنان و شعار «زن، مقاومت، آزادی» تأکید کرد که به کابوس رژیم تبدیل شده است.
در مرداد ۱۳۹۶، [[حسن روحانی]] او را به‌عنوان وزیر دفاع به مجلس معرفی کرد. حاتمی با کسب رأی اعتماد، اولین فرمانده ارتش بود که پس از بیش از دو دهه به این سمت رسید. در دوره وزارت (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، او بر بومی‌سازی تسلیحات، توسعه موشک‌های بالستیک و کروز، پهپادهای رزمی و ساخت ناوچه‌ها و زیردریایی‌های بومی تمرکز کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=امیر حاتمی: ایران جزو ۵ قدرت برتر پهپادی دنیاست|نشانی=https://www.tasnimnews.com/fa/news/1401/12/10/1166097|وبگاه=تسنیم|تاریخ=۱۴۰۱|کد زبان=fa}}</ref> او ادعا کرد که تحریم‌های آمریکا باعث پیشرفت صنعت دفاعی ایران شده است. حاتمی همچنین بر افزایش صادرات تسلیحاتی به کشورهای متحد رژیم تأکید داشت.
رجوی طرح ۱۰ ماده‌ای شورای ملی مقاومت را ارائه داد که شامل جمهوری دموکراتیک، جدایی دین و دولت، برابری زن و مرد، لغو اعدام و حقوق اقلیت‌ها است. سخنرانان این طرح را مدل آینده ایران آزاد خواندند و حمایت از آن را ضروری دانستند. سارا نوری و حمیدرضا طاهرزاده نیز به دادگاه‌های سرکوبگر رژیم و سرکوب فرهنگ اشاره کردند و مقاومت را تنها آلترناتیو واقعی توصیف نمودند.<ref>[https://news.mojahedin.org/i/%DA%A9%D9%86%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3-%D9%BE%D8%A7%D8%B1%D9%84%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3%D9%87-%D8%A8%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%AE%D8%B1%D9%88%D8%AC-%D9%85%D9%85%DA%A9%D9%86-%D8%AD%D8%B6%D9%88%D8%B1-%D8%B3%D8%AE%D9%86%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%85-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%B1%D8%AC%D9%88%DB%8C سخنرانی مریم رجوی در کنفرانس پارلمان فرانسه]</ref>
== انتصاب به فرماندهی کل ارتش ==
== نتیجه‌گیری کنفرانس و چشم‌انداز آینده ==
در خرداد ۱۴۰۴، با حکم [[سید علی خامنه ای|علی خامنه‌ای]]، حاتمی به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. این انتصاب پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی و در شرایط تنش‌های منطقه‌ای رخ داد. او به‌عنوان مشاور عالی فرمانده کل قوا در امور ارتش نیز فعالیت کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=سرلشکر امیر حاتمی کیست؟|نشانی=https://www.sharghdaily.com/بخش-سیاست-6/1021071-سرلشکر-امیر-حاتمی-بیوگرافی-سوابق|وبگاه=شرق|تاریخ=۱۳ ژوئن ۲۰۲۵|کد زبان=fa}}</ref>
کنفرانس پارلمان فرانسه بر این اجماع رسید که رژیم در مرحله نهایی سقوط است و اعدام‌ها و سرکوب، آخرین تلاش‌ها برای بقا هستند. راه خروج، حمایت از مقاومت سازمان‌یافته و به‌رسمیت شناختن مبارزه مردم برای سرنگونی است. سخنرانان خواستار اقدامات عملی مانند قرار دادن سپاه در فهرست تروریستی، حسابرسی قضایی و فشار برای بازدید از زندان‌ها شدند. این کنفرانس، تقویت‌کننده حمایت بین‌المللی از آلترناتیو دموکراتیک شورای ملی مقاومت بود و امید به ایران آزاد را زنده نگه داشت.
== مرگ ==
امیر حاتمی در ۹ اسفند ۱۴۰۴، در جریان حملات گسترده مشترک آمریکا و اسرائیل به مراکز فرماندهی و بیت علی خامنه‌ای در تهران کشته شد. وی در جلسه‌ای در بیت خامنه‌ای حضور داشت که هدف حمله دقیق قرار گرفت. مرگ او ضربه سنگینی به ساختار فرماندهی ارتش تحت امر ولایت فقیه وارد کرد.<ref>{{یادکرد وب|عنوان=کشته شدن امیر حاتمی در حمله به بیت رهبری|نشانی=https://www.iranintl.com/20260301-iran-military-commanders-killed|وبگاه=ایران اینترنشنال|تاریخ=۱ مارس ۲۰۲۶|کد زبان=fa}}</ref>
== منابع ==
== منابع ==
<references />

نسخهٔ کنونی تا ‏۱ مارس ۲۰۲۶، ساعت ۲۲:۰۲

امیر حاتمی
امیر حاتمی
زادروز۱۳۴۵
زنجان، ایران
درگذشت۹ اسفند ۱۴۰۴
تهران، ایران
محل زندگیزنجان (تا پیش از انقلاب ۱۳۵۷)، تهران و مناطق عملیاتی (از ۱۳۵۹)
ملیتایرانی
تحصیلاتکارشناسی مدیریت علوم دفاعی، دکتری مدیریت استراتژیک
از دانشگاهدانشگاه افسری امام علی (ع)، دانشگاه عالی دفاع ملی
پیشهنظامی، فرمانده ارشد ارتش
سال‌های فعالیت۱۳۵۹ – ۱۴۰۴
نهادارتش جمهوری اسلامی ایران، وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح
شناخته‌شده برایفرماندهی نیروی زمینی ارتش، وزارت دفاع در دولت روحانی، بازسازی توان رزمی ارتش پس از جنگ، بومی‌سازی تسلیحات
نقش‌های برجستهفرمانده کل ارتش جمهوری اسلامی ایران (۱۴۰۴)، وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، فرمانده نیروی زمینی ارتش (۱۳۸۴–۱۳۹۶)
شهر خانگیزنجان
لقبسرلشکر
دیناسلام
مذهبشیعه
آثارمقالات و کتاب‌هایی در مدیریت استراتژیک دفاعی و جنگ نامتقارن
نشان فتح (درجه ۱ و ۲)، نشان شجاعت از علی خامنه‌ای گرفته است

امیر حاتمی (زاده ۱۳۴۵ در زنجان – درگذشته ۹ اسفند ۱۴۰۴ در تهران)، سرلشکر ارتش جمهوری اسلامی ایران بود که در آخرین ماه‌های عمر خود به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. او پیش از آن، از ۱۳۹۶ تا ۱۴۰۰ وزیر دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ فرمانده نیروی زمینی ارتش بود.[۱] حاتمی از معدود فرماندهان ارتش بود که سابقه طولانی فرماندهی عملیاتی در جنگ ایران و عراق داشت و همزمان دارای تحصیلات دانشگاهی (دکتری مدیریت استراتژیک) بود. او در دوره وزارت دفاع بر بومی‌سازی تسلیحات، افزایش توان موشکی و پهپادی و تقویت همکاری ارتش با سپاه تأکید داشت. انتصاب او به فرماندهی کل ارتش در خرداد ۱۴۰۴، پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی رژیم رخ داد، اما عمر این سمت بسیار کوتاه بود و او در حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به بیت علی خامنه‌ای در ۹ اسفند ۱۴۰۴ کشته شد.

زندگی

امیر حاتمی در سال ۱۳۴۵ در شهر زنجان در خانواده‌ای مذهبی و سنتی زاده شد. دوران کودکی و نوجوانی او در زنجان سپری گردید. او از ۱۴ سالگی (۱۳۵۹) به عنوان نیروی داوطلب به بسیج پیوست و در سال‌های پایانی جنگ ایران و عراق حضور فعال داشت. حاتمی در عملیات فروغ جاویدان علیه ارتش آزادیبخش ملی ایران و رزمندگان سازمان مجاهدین خلق ایران شرکت فعال داشت.[۲] پس از پایان جنگ، در سال ۱۳۶۸ وارد دانشگاه افسری موسوم به امام علی شد و در رشته مدیریت علوم دفاعی فارغ‌التحصیل گردید.

تحصیلات و سوابق اولیه

حاتمی پس از فارغ‌التحصیلی از دانشگاه افسری، دوره‌های عالی تخصصی دفاعی، نظامی و امنیتی را گذراند. وی مدرک دکتری مدیریت استراتژیک را از دانشگاه عالی دفاع ملی دریافت کرد. سوابق اولیه او شامل فرماندهی یگان‌های زرهی و مکانیزه در مناطق عملیاتی شمال‌غرب و غرب کشور (۱۳۷۷–۱۳۸۴) است. در سال ۱۳۷۷ به دلیل سرسپردگی به حاکمیت ولایت فقیه دو درجه ارتقا یافت و به سمت معاون اطلاعات فرماندهی کل ارتش منصوب شد.[۳] از ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۲ جانشین معاون ارکان و امور مشترک ستاد کل نیروهای مسلح بود. این سمت‌ها او را به شبکه فرماندهی ارشد ارتش نزدیک کرد و پایه صعود او به بالاترین سطوح نظامی را فراهم کرد.

فرماندهی نیروی زمینی ارتش

حاتمی از ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۶ (۱۲ سال) فرمانده نیروی زمینی ارتش بود؛ طولانی‌ترین دوره فرماندهی این نیرو پس از انقلاب. در این دوره، او برنامه‌های نوسازی یگان‌های زرهی، افزایش آمادگی رزمی و ادغام تجهیزات بومی را اجرا کرد. او چندین رزمایش بزرگ را هدایت کرد و بر «دکترین دفاع فعال و جنگ نامتقارن» تأکید داشت.[۴]

وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح

در مرداد ۱۳۹۶، حسن روحانی او را به‌عنوان وزیر دفاع به مجلس معرفی کرد. حاتمی با کسب رأی اعتماد، اولین فرمانده ارتش بود که پس از بیش از دو دهه به این سمت رسید. در دوره وزارت (۱۳۹۶–۱۴۰۰)، او بر بومی‌سازی تسلیحات، توسعه موشک‌های بالستیک و کروز، پهپادهای رزمی و ساخت ناوچه‌ها و زیردریایی‌های بومی تمرکز کرد.[۵] او ادعا کرد که تحریم‌های آمریکا باعث پیشرفت صنعت دفاعی ایران شده است. حاتمی همچنین بر افزایش صادرات تسلیحاتی به کشورهای متحد رژیم تأکید داشت.

انتصاب به فرماندهی کل ارتش

در خرداد ۱۴۰۴، با حکم علی خامنه‌ای، حاتمی به فرماندهی کل ارتش منصوب شد. این انتصاب پس از تغییرات گسترده در ساختار نظامی و در شرایط تنش‌های منطقه‌ای رخ داد. او به‌عنوان مشاور عالی فرمانده کل قوا در امور ارتش نیز فعالیت کرد.[۶]

مرگ

امیر حاتمی در ۹ اسفند ۱۴۰۴، در جریان حملات گسترده مشترک آمریکا و اسرائیل به مراکز فرماندهی و بیت علی خامنه‌ای در تهران کشته شد. وی در جلسه‌ای در بیت خامنه‌ای حضور داشت که هدف حمله دقیق قرار گرفت. مرگ او ضربه سنگینی به ساختار فرماندهی ارتش تحت امر ولایت فقیه وارد کرد.[۷]

منابع