کاربر:Alireza k h/صفحه تمرین: تفاوت میان نسخهها
Alireza k h (بحث | مشارکتها) جز مقاله ناقص که باید کامل شود |
Alireza k h (بحث | مشارکتها) جزبدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱۲: | خط ۱۲: | ||
}} | }} | ||
'''گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶''' | '''گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶'''، یکی از مهمترین رویدادهای سیاسی اپوزیسیون جمهوری اسلامی ایران در خارج از کشور بود که در روزهای ۲۰ و ۲۱ ژوئن ۲۰۲۶ (۳۰ و ۳۱ خرداد ۱۴۰۵) در پاریس برگزار شد. این گردهمایی در شرایطی برگزار گردید که تنها چند روز پیش از آغاز آن، مقامات فرانسوی با استناد به ملاحظات امنیتی و هشدارهای اطلاعاتی، مجوز راهپیمایی گسترده ایرانیان در پاریس را لغو کردند. این تصمیم به یکی از جنجالیترین موضوعات سیاسی و حقوقی پیرامون این رویداد تبدیل شد و با اعتراض شرکتکنندگان، شخصیتهای بینالمللی و مدافعان آزادی تجمع روبهرو گردید. '''(برگرفته از مطلب شماره ۱ و ۲)''' | ||
بر اساس گزارشهای ارائهشده در جریان رسیدگی قضایی به ممنوعیت تظاهرات، تهدیدهای امنیتی منتسب به عوامل جمهوری اسلامی و نیز گروههایی از سلطنتطلبان افراطی از جمله عوامل اصلی تصمیم مقامات فرانسوی عنوان شد. با وجود این محدودیتها، هزاران تن از ایرانیان و حامیان مقاومت ایران در نقاط مختلف پاریس گردهم آمدند و حمایت خود را از آزادی، حقوق بشر و تغییر سیاسی در ایران اعلام کردند. '''(برگرفته از مطلب شماره ۱)''' | |||
در بخش سیاسی این گردهمایی، مریم رجوی، رئیسجمهور برگزیده شورای ملی مقاومت ایران، ضمن تشریح وضعیت جمهوری اسلامی، بر راهبرد «نه جنگ، نه مماشات» و ضرورت تغییر دموکراتیک توسط مردم ایران و مقاومت سازمانیافته تأکید کرد. وی برنامه ۱۰ مادهای شورای ملی مقاومت را بهعنوان نقشه راه استقرار یک جمهوری دموکراتیک، مبتنی بر جدایی دین و دولت، برابری زن و مرد، لغو مجازات اعدام و ایران غیراتمی معرفی نمود. '''(برگرفته از مطلب شماره ۲)''' | |||
این گردهمایی با حضور دهها تن از مقامهای پیشین سیاسی، نظامی و پارلمانی از اروپا و آمریکای شمالی همراه بود. شخصیتهایی چون شارل میشل، بوریس جانسون، جان برکو، ژنرال جیمز جونز، کیت کلاگ، لیام فاکس، لویی فری، پتره رومن، دمترو کولبا و شماری از نمایندگان پارلمانهای اروپایی در سخنرانیهای خود از برنامه ۱۰ مادهای حمایت کرده و بر حق مردم ایران برای تعیین سرنوشت خویش تأکید نمودند. '''(برگرفته از مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
دومین روز گردهمایی به بررسی چشمانداز تحولات سیاسی ایران، نقش مقاومت سازمانیافته، وضعیت حقوق بشر، سیاستهای بینالمللی در قبال جمهوری اسلامی و آینده گذار دموکراتیک اختصاص یافت. سخنرانان این نشست بر این دیدگاه تأکید کردند که آینده ایران نه از طریق مداخله خارجی و نه از طریق بازگشت سلطنت، بلکه از مسیر مبارزه مردم ایران و استقرار یک جمهوری دموکراتیک رقم خواهد خورد. '''(برگرفته از مطلب شماره ۳)''' | |||
گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ از سوی برگزارکنندگان و حامیان آن بهعنوان نقطهعطفی در فعالیتهای بینالمللی مقاومت ایران و نمادی از تداوم مبارزه برای استقرار دموکراسی در ایران معرفی شد. '''(برگرفته از مطلب شماره ۱، ۲ و ۳)''' | |||
== مقدمه == | |||
گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ نشستی بینالمللی بود که در روزهای ۳۰ و ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ برابر با ۲۰ و ۲۱ ژوئن ۲۰۲۶ در پاریس برگزار شد. این گردهمایی با حضور ایرانیان مقیم کشورهای مختلف، حامیان شورای ملی مقاومت ایران و شمار زیادی از شخصیتهای سیاسی، حقوقی، نظامی و پارلمانی از اروپا، آمریکای شمالی و سایر نقاط جهان برگزار گردید. '''(برگرفته از مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
این رویداد در شرایطی برگزار شد که جمهوری اسلامی ایران با بحرانهای متعددی در عرصه داخلی و خارجی مواجه بود. تشدید اعتراضات اجتماعی، بحرانهای اقتصادی، افزایش اعدامها، مناقشات منطقهای و فشارهای بینالمللی پیرامون برنامه هستهای ایران، از جمله زمینههای سیاسی مورد اشاره سخنرانان گردهمایی بود. '''(برگرفته از مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
وجه تمایز گردهمایی سال ۲۰۲۶ با گردهماییهای سالهای پیش، بحران ناشی از ممنوعیت راهپیمایی بزرگ ایرانیان در پاریس بود. برگزارکنندگان از ماهها قبل برای برگزاری راهپیمایی و تجمعی که انتظار میرفت بیش از یکصد هزار نفر در آن شرکت کنند برنامهریزی کرده بودند، اما در واپسین روزها، مقامات فرانسوی با استناد به تهدیدهای امنیتی و هشدارهای اطلاعاتی، برگزاری آن را ممنوع اعلام کردند. این تصمیم واکنشهای گستردهای را در میان شرکتکنندگان و برخی شخصیتهای سیاسی بینالمللی برانگیخت و به یکی از محورهای اصلی مباحث گردهمایی تبدیل شد. '''(برگرفته از مطلب شماره ۱ و ۳)''' | |||
با وجود این محدودیتها، گردهمایی جهانی ایران آزاد نه تنها لغو نشد، بلکه برنامههای سیاسی و سخنرانیهای آن در قالب نشستهای مختلف ادامه یافت. برگزارکنندگان این رویداد، استمرار برنامهها را نشانهای از پایداری جنبش مقاومت و ناتوانی فشارهای سیاسی و امنیتی در متوقف ساختن فعالیتهای آن دانستند. '''(برگرفته از مطلب شماره ۱ و ۳)''' | |||
== پیشزمینه سیاسی و حقوقی گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ == | |||
گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ در فضایی برگزار شد که همزمان با تشدید بحرانهای داخلی جمهوری اسلامی ایران و افزایش فعالیتهای بینالمللی اپوزیسیون، به یکی از مهمترین عرصههای رویارویی سیاسی میان مقاومت ایران و مخالفان آن تبدیل شده بود. برگزارکنندگان این گردهمایی از ماهها پیش برنامهریزی گستردهای را برای برگزاری راهپیمایی و تجمعی بزرگ در پاریس آغاز کرده بودند. بر اساس اعلام برگزارکنندگان، انتظار میرفت دهها هزار تن از ایرانیان مقیم اروپا، آمریکای شمالی و دیگر نقاط جهان در این مراسم شرکت کنند. '''(مطلب شماره ۱ و ۳)''' | |||
اهمیت سیاسی گردهمایی سال ۲۰۲۶ از آن جهت بود که در ادامه سلسله گردهماییهایی برگزار میشد که از دهه ۱۳۸۰ به یکی از مهمترین تریبونهای بینالمللی شورای ملی مقاومت ایران تبدیل شده بود. این گردهماییها در طول سالهای گذشته میزبان صدها سیاستمدار، نماینده پارلمان، وزیر، نخستوزیر و مقام ارشد سابق کشورهای مختلف بودهاند و به بستری برای طرح دیدگاههای مقاومت ایران درباره آینده سیاسی کشور تبدیل شدهاند. '''(اطلاعات تکمیلی)''' | |||
در آستانه برگزاری گردهمایی، موضوعی غیرمنتظره فضای سیاسی آن را تحت تأثیر قرار داد. مقامات اداری فرانسه در اقدامی ناگهانی مجوز راهپیمایی اصلی را لغو کردند. این تصمیم تنها مدت کوتاهی پیش از آغاز برنامه اعلام شد و به سرعت به موضوعی جنجالی در رسانهها و محافل سیاسی تبدیل گردید. برگزارکنندگان این اقدام را محدود کردن آزادی تجمع و بیان ارزیابی کردند و با استفاده از سازوکارهای حقوقی خواستار لغو این تصمیم شدند. '''(مطلب شماره ۱ و ۳)''' | |||
=== حکم دادگاه اداری پاریس === | |||
پس از اعتراض وکلای برگزارکنندگان، پرونده به دادگاه اداری پاریس ارجاع شد. دادگاه در جریان رسیدگی به این شکایت، بخشی از اطلاعات امنیتی ارائه شده توسط نهادهای اطلاعاتی فرانسه را مورد بررسی قرار داد. بر اساس گزارش منتشرشده از مفاد حکم، دادگاه تصریح کرد که استدلال اولیه پلیس برای ممنوعیت تظاهرات مبتنی بر دلایل کلی و فاقد جزئیات کافی بوده است. با این حال، اسناد اطلاعاتی ارائه شده به دادگاه حاکی از وجود تهدیدهای امنیتی جدی علیه شرکتکنندگان در گردهمایی بود. '''(مطلب شماره ۱)''' | |||
در این گزارشها ادعا شده بود که راهپیمایی برنامهریزی شده در معرض خطر حملات خشونتآمیز و حتی بمبگذاری قرار دارد. دادگاه در بررسی خود به هشدارهایی اشاره کرد که از سوی سرویسهای اطلاعاتی فرانسه درباره احتمال اقدامات خرابکارانه علیه تجمع صادر شده بود. '''(مطلب شماره ۱)''' | |||
از نگاه برگزارکنندگان، همین گزارشها در واقع نشاندهنده ضرورت تأمین امنیت راهپیمایی بود، نه لغو آن. آنان استدلال میکردند که در نظامهای دموکراتیک، تهدیدهای تروریستی نباید به محدود کردن حقوق اساسی شهروندان و فعالان سیاسی منجر شود، بلکه وظیفه دولتها تضمین امنیت اجتماعات قانونی است. '''(مطلب شماره ۱)''' | |||
=== موضوع تهدیدهای امنیتی === | |||
یکی از جنبههای کمسابقه پرونده، اشاره به تهدیدهای منتسب به عوامل جمهوری اسلامی و برخی جریانهای سلطنتطلب افراطی بود. بر اساس اطلاعات ارائه شده به دادگاه، برخی افراد و گروهها تهدید کرده بودند که در صورت برگزاری راهپیمایی، اقدام به عملیات خشونتآمیز خواهند کرد. '''(مطلب شماره ۱)''' | |||
در متن حکم دادگاه همچنین به فعالیت گروههایی اشاره شد که از نمادهای ساواک، سازمان اطلاعات و امنیت رژیم پهلوی، استفاده میکردند. دادگاه در گزارش خود یادآور شد که چنین نمادهایی پیشتر در برخی تجمعات سیاسی در لندن و آلمان مشاهده شده بودند. '''(مطلب شماره ۱)''' | |||
این موضوع در سخنان شماری از شرکتکنندگان و شخصیتهای حاضر در گردهمایی نیز بازتاب یافت. آنان این رخداد را نشانهای از همپوشانی منافع مخالفان مقاومت ایران دانستند و مدعی شدند که هدف مشترک این جریانها جلوگیری از گسترش نفوذ سیاسی آلترناتیو دموکراتیک معرفیشده از سوی شورای ملی مقاومت ایران است. '''(مطلب شماره ۱ و ۳)''' | |||
=== مقاومت در برابر ممنوعیت === | |||
با وجود صدور حکم ممنوعیت، بسیاری از شرکتکنندگان که از کشورهای مختلف به فرانسه آمده بودند، تصمیم گرفتند برنامههای اعتراضی خود را ادامه دهند. بر اساس گزارشهای منتشرشده، تجمعات در نقاط مختلف پاریس شکل گرفت و هزاران نفر با در دست داشتن پرچمها و پلاکاردهایی در حمایت از آزادی و حقوق بشر در ایران حضور یافتند. '''(مطلب شماره ۱ و ۳)''' | |||
رامش سپهرراد، مجری دومین روز گردهمایی، در سخنان خود تأکید کرد که صدها هزار ایرانی در روزهای منتهی به مراسم راهی پاریس شده بودند و علیرغم ممنوعیتها توانستند پیام خود را به افکار عمومی برسانند. وی این رخداد را ادامه سنت سیاسی «سی خرداد» و نمادی از پایداری جنبش مقاومت توصیف کرد. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
از نگاه برگزارکنندگان، اتفاقات روز ۳۰ خرداد ۱۴۰۵ نشان داد که فشارهای سیاسی و امنیتی قادر به متوقف کردن فعالیتهای اپوزیسیون سازمانیافته نیست. آنان تأکید کردند که حتی لغو راهپیمایی نیز مانع برگزاری گردهمایی جهانی ایران آزاد نشد و نشستهای سیاسی و سخنرانیهای برنامهریزیشده طبق برنامه ادامه یافت. '''(مطلب شماره ۱ و ۳)''' | |||
=== برخورد پلیس و بازداشت معترضان === | |||
بر اساس گزارشهای منتشرشده از سوی برگزارکنندگان، در جریان تجمعات اعتراضی در پاریس میان بخشی از معترضان و نیروهای پلیس فرانسه درگیریهایی رخ داد. گزارشها از زخمی شدن شماری از شرکتکنندگان و بازداشت دهها نفر حکایت داشت. '''(مطلب شماره ۱)''' | |||
در میان مجروحان، نام حسن حبیبی بهعنوان یکی از افرادی که در جریان برخوردها دچار شکستگی دست شده بود، ذکر شد. همچنین گزارش شد که بیش از ۵۰ نفر بازداشت شدهاند، هرچند همه بازداشتشدگان تا پایان همان روز آزاد شدند. '''(مطلب شماره ۱)''' | |||
این حوادث واکنشهای گستردهای را در میان فعالان حقوق بشر و برخی شخصیتهای حاضر در گردهمایی برانگیخت. بسیاری از آنان تصمیم مقامات فرانسوی را با سنت دیرینه آزادی تجمع و آزادی بیان در جمهوری فرانسه ناسازگار دانستند. '''(مطلب شماره ۱ و ۲)''' | |||
=== بازتاب بینالمللی ممنوعیت راهپیمایی === | |||
لغو راهپیمایی پاریس به یکی از محورهای اصلی سخنرانیهای گردهمایی تبدیل شد. بسیاری از سیاستمداران حاضر این تصمیم را مورد انتقاد قرار دادند. '''(مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
بوریس جانسون، نخستوزیر پیشین بریتانیا، این اقدام را «اشتباهی فاجعهبار» توصیف کرد و اظهار داشت که ممنوعیت تظاهرات نباید رخ میداد. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
جان برکو، رئیس پیشین مجلس عوام بریتانیا، نیز این تصمیم را «مضحک» خواند و گفت که هرچند برگزارکنندگان نتوانستند راهپیمایی برنامهریزیشده را برگزار کنند، اما مخالفان موفق نشدند پیام سیاسی گردهمایی را متوقف سازند. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
دومینیک آتیاس، رئیس بنیاد وکلای اروپایی، ممنوعیت راهپیمایی را ناقض حق بنیادین آزادی تجمع دانست و تأکید کرد که این تصمیم باید از مسیرهای حقوقی مورد چالش قرار گیرد. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
دیوید جونز، وزیر پیشین دولت بریتانیا، نیز با اشاره به حضور بیش از یکصد هزار نفر از حامیان مقاومت در پاریس، از نحوه صدور حکم ممنوعیت انتقاد کرد و آن را مغایر اصول دموکراتیک دانست. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
=== نقطهعطفی در تاریخ گردهماییهای ایران آزاد === | |||
اگرچه ممنوعیت راهپیمایی از دید برگزارکنندگان مانعی جدی محسوب میشد، اما بسیاری از سخنرانان و ناظران حاضر معتقد بودند که حوادث پاریس به جای تضعیف گردهمایی، موجب جلب توجه بیشتر رسانهها و افکار عمومی به آن شد. '''(مطلب شماره ۱، ۲ و ۳)''' | |||
از این منظر، گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ نه تنها به دلیل حضور گسترده شخصیتهای بینالمللی، بلکه به دلیل رویارویی کمسابقه میان حق تجمع سیاسی و تهدیدهای امنیتی، جایگاه ویژهای در تاریخ فعالیتهای بینالمللی مقاومت ایران پیدا کرد. '''(مطلب شماره ۱ و ۳)''' | |||
== سخنرانی مریم رجوی و تبیین راهبرد «نه جنگ، نه مماشات» == | |||
سخنرانی مریم رجوی، رئیسجمهور برگزیده شورای ملی مقاومت ایران، مهمترین بخش سیاسی گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ را تشکیل میداد. این سخنرانی در شرایطی ایراد شد که گردهمایی تحت تأثیر ممنوعیت راهپیمایی پاریس و مباحث گسترده پیرامون آینده سیاسی ایران قرار گرفته بود. رجوی در سخنان خود ضمن ارزیابی وضعیت جمهوری اسلامی، چشمانداز مقاومت سازمانیافته برای استقرار یک جمهوری دموکراتیک را تشریح کرد و بار دیگر راهبرد شناختهشده خود یعنی «نه جنگ، نه مماشات» را بهعنوان راهحل بحران ایران مطرح ساخت. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
=== ارزیابی وضعیت جمهوری اسلامی === | |||
رجوی در آغاز سخنان خود تصویری از وضعیت سیاسی جمهوری اسلامی ارائه داد و آن را حکومتی در مرحله پایانی حیات سیاسی توصیف کرد. وی با اشاره به بحرانهای داخلی، نارضایتی اجتماعی، شکافهای قدرت و استمرار اعتراضات مردمی، تأکید نمود که حاکمیت ولایت فقیه وارد مرحلهای شده است که دیگر قادر به بازتولید مشروعیت سیاسی خود نیست. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
او در این زمینه گفت:<blockquote>«این ایستگاه آخر رژیم است.»</blockquote>وی همچنین تأکید کرد که حکومت با وجود برخورداری از ابزارهای امنیتی و نظامی گسترده، در برابر شبکههای اجتماعی مقاومت و اعتراضات سازمانیافته با محدودیتهای فزایندهای روبهرو شده است. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
=== «قیام و سرنگونی در انتظار شماست» === | |||
یکی از محورهای اصلی سخنان رجوی تأکید بر نقش اعتراضات داخلی و آنچه شورای ملی مقاومت از آن با عنوان «کانونهای شورشی» یاد میکند، بود. وی خطاب به رهبران جمهوری اسلامی اعلام کرد که سرکوب و اعدام نمیتواند مانع تداوم اعتراضات شود. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
رجوی اظهار داشت:<blockquote>«به بقایای رژیم میگوییم از هر راهی که بروید؛ قیام و سرنگونی در انتظار شماست.»</blockquote>او در ادامه افزود:<blockquote>«در برابر شورشگران و شهرهای شورشی ایران، از شهرهای موشکی شما هیچ کاری ساخته نیست.»</blockquote> | |||
=== نظریه «نه جنگ، نه مماشات» === | |||
از مهمترین محورهای فکری مطرحشده در گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶، تأکید مجدد بر نظریه «نه جنگ، نه مماشات» بود؛ راهبردی که شورای ملی مقاومت ایران از سالها پیش آن را مطرح کرده است. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
رجوی در این باره گفت:<blockquote>«در چهار دهه گذشته، نه مذاکره به خطر فاشیسم دینی پاسخ داده و نه جنگ.»</blockquote>وی استدلال کرد که سیاست گفتوگو و امتیازدهی به جمهوری اسلامی نتوانسته است رفتار حکومت را تغییر دهد و از سوی دیگر، جنگ خارجی نیز قادر به ایجاد دموکراسی در ایران نخواهد بود. | |||
به باور او، تنها راهحل پایدار، تغییر سیاسی توسط مردم ایران و مقاومت سازمانیافته است؛ راهکاری که در ادبیات سیاسی شورای ملی مقاومت با عنوان «راهحل سوم» شناخته میشود. | |||
این دیدگاه در سخنان بسیاری از شخصیتهای بینالمللی حاضر در گردهمایی نیز بازتاب یافت. بوریس جانسون، جان برکو، ژنرال جیمز جونز، دیوید جونز و لیام فاکس نیز بر این نکته تأکید کردند که آینده ایران باید توسط مردم ایران تعیین شود و تغییر سیاسی نمیتواند محصول تحمیل خارجی باشد. '''(مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
=== برنامه ۱۰ مادهای؛ نقشه راه جمهوری دموکراتیک === | |||
بخش مهمی از سخنرانی رجوی به تشریح برنامه ۱۰ مادهای شورای ملی مقاومت اختصاص داشت؛ برنامهای که از سال ۲۰۰۶ بهعنوان چارچوب پیشنهادی مقاومت ایران برای دوران انتقال و استقرار نظام آینده مطرح شده است. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
این برنامه بر اصول زیر استوار است: | |||
* برگزاری انتخابات آزاد و حاکمیت رأی مردم؛ | |||
* استقرار جمهوری مبتنی بر رأی عمومی؛ | |||
* جدایی دین و دولت؛ | |||
* لغو مجازات اعدام؛ | |||
* برابری کامل زنان و مردان؛ | |||
* استقلال دستگاه قضایی؛ | |||
* تضمین آزادی احزاب، مطبوعات و اجتماعات؛ | |||
* خودمختاری ملیتهای ایران در چارچوب وحدت ملی؛ | |||
* اقتصاد مبتنی بر فرصتهای برابر؛ | |||
* ایران غیراتمی و متعهد به صلح منطقهای و جهانی. | |||
'''(مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
در گردهمایی ۲۰۲۶ بسیاری از شخصیتهای خارجی این برنامه را محور حمایتهای خود قرار دادند. | |||
=== حمایت شارل میشل از برنامه ۱۰ مادهای === | |||
از مهمترین اظهارات مطرحشده در حمایت از برنامه ۱۰ مادهای، سخنان شارل میشل، رئیس پیشین شورای اروپا بود. وی این برنامه را الگویی برای گذار دموکراتیک توصیف کرد و اظهار داشت:<blockquote>«برنامه ۱۰ مادهای یک انتخاب برای دموکراسی است.»</blockquote>وی افزود که اصول مطرحشده در این برنامه، از جمله حاکمیت قانون، استقلال قضایی، لغو مجازات اعدام و برابری زنان و مردان، یادآور ارزشهایی است که پس از جنگ جهانی دوم پایههای اتحادیه اروپا را شکل دادند. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
=== آزادی، برابری و جمهوری دموکراتیک === | |||
رجوی در بخش دیگری از سخنان خود بر مفهوم جمهوری دموکراتیک تأکید کرد. او این جمهوری را نظامی مبتنی بر رأی مردم، برابری حقوقی شهروندان و نفی هرگونه تبعیض قومی، مذهبی و جنسیتی توصیف نمود. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
وی تصریح کرد:<blockquote>«تعهد من، پیمانی است ناگسستنی برای آزادی همه مردم ایران، از هر ملیت با هر مرام، هر عقیده و با هر دین و هر آیین.»</blockquote>این بخش از سخنرانی، بازتابدهنده تأکید دیرینه شورای ملی مقاومت بر تنوع قومی و مذهبی جامعه ایران و ضرورت مشارکت همه شهروندان در ساختار سیاسی آینده کشور بود. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
=== مرزبندی با سلطنت و دیکتاتوری مذهبی === | |||
یکی دیگر از موضوعات برجسته گردهمایی ۲۰۲۶، مرزبندی با هر دو شکل حکومت استبدادی در تاریخ معاصر ایران بود؛ یعنی سلطنت موروثی و ولایت فقیه. '''(مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
در سخنان رجوی و همچنین بسیاری از شخصیتهای خارجی حاضر در گردهمایی تأکید شد که آینده ایران نه بازگشت به نظام سلطنتی است و نه استمرار جمهوری اسلامی، بلکه استقرار یک جمهوری دموکراتیک مبتنی بر آرای عمومی خواهد بود. '''(مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
جان برکو در این زمینه تصریح کرد که آلترناتیو سیاسی مورد حمایت او، برنامه ۱۰ مادهای شورای ملی مقاومت است و نه بازگشت سلطنت. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
همچنین باب بلکمن و دیوید جونز نیز در سخنان خود تأکید کردند که مردم ایران خواهان بازگشت به گذشته نیستند و مسیر آینده را باید خودشان تعیین کنند. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
=== تجدید پیمان با شهیدان و مقاومت === | |||
بخش پایانی سخنرانی رجوی رنگ و بویی نمادین و تاریخی داشت. او با یادآوری کشتهشدگان و زندانیان سیاسی، بر استمرار مبارزه برای آزادی تأکید کرد و گفت:<blockquote>«عهد ما با شهیدان راه آزادی، | |||
عهد ما با مردم ایران، | |||
و عهد ما با مسعود است تا آخرین نفس و تا آخرین قطره خون.»</blockquote>'''(مطلب شماره ۲)''' | |||
این فراز از سخنرانی در میان حاضران با استقبال گسترده روبهرو شد و از سوی رسانههای وابسته به مقاومت بهعنوان یکی از برجستهترین بخشهای گردهمایی بازتاب یافت. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
== حمایت شخصیتهای بینالمللی از گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ == == | |||
یکی از مهمترین ویژگیهای گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶، حضور گسترده شخصیتهای سیاسی، پارلمانی، حقوقی و نظامی از کشورهای مختلف جهان بود. این حضور، که ادامه سنت چند دههای گردهماییهای ایران آزاد به شمار میرفت، نشاندهنده تلاش برگزارکنندگان برای جلب حمایت بینالمللی از برنامه سیاسی شورای ملی مقاومت ایران و طرح جایگزین پیشنهادی آن برای آینده ایران بود. در گردهمایی سال ۲۰۲۶، دهها تن از نخستوزیران، وزیران، رؤسای پارلمانها، فرماندهان نظامی و نمایندگان مجالس قانونگذاری از اروپا و آمریکای شمالی حضور یافتند و در سخنان خود به موضوعاتی چون وضعیت حقوق بشر در ایران، سیاستهای جمهوری اسلامی، برنامه ۱۰ مادهای مریم رجوی و آینده سیاسی کشور پرداختند. '''(مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
=== شارل میشل و مقایسه برنامه ۱۰ مادهای با آرمانهای اروپا === | |||
یکی از برجستهترین سخنرانان گردهمایی، شارل میشل، رئیس پیشین شورای اروپا و نخستوزیر سابق بلژیک بود. وی در سخنان خود برنامه ۱۰ مادهای مریم رجوی را فراتر از یک برنامه سیاسی معمولی توصیف کرد و آن را انتخابی آگاهانه برای استقرار دموکراسی دانست. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
میشل اظهار داشت که مفاد این برنامه، شامل حاکمیت قانون، استقلال قوه قضائیه، لغو مجازات اعدام، برابری زنان و مردان و آزادیهای اساسی، شباهت فراوانی با ارزشهایی دارد که پس از جنگ جهانی دوم بنیانهای اتحادیه اروپا را شکل دادند. او برنامه ۱۰ مادهای را «عبور از تاریکی به سوی نور» توصیف کرد و آن را چارچوبی برای گذار مسالمتآمیز به دموکراسی دانست. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
=== بوریس جانسون و انتقاد از ممنوعیت تظاهرات پاریس === | |||
بوریس جانسون، نخستوزیر پیشین بریتانیا، یکی از صریحترین مواضع را درباره وقایع پاریس اتخاذ کرد. وی ممنوعیت راهپیمایی ایرانیان را مورد انتقاد قرار داد و آن را اقدامی نادرست دانست که به گفته او نباید اتفاق میافتاد. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
جانسون در سخنان خود تأکید کرد که تغییر سیاسی در ایران از طریق جنگ حاصل نخواهد شد و تنها مردم ایران هستند که میتوانند آینده کشور را تعیین کنند. وی با اشاره به برنامه ۱۰ مادهای، از آن بهعنوان طرحی برای تحقق آزادی و دموکراسی یاد کرد و ابراز اطمینان نمود که آرمان «ایران آزاد» در نهایت محقق خواهد شد. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
سخنان جانسون از آن جهت اهمیت داشت که او در دوران نخستوزیری خود از چهرههای شناختهشده سیاست خارجی اروپا به شمار میرفت و موضعگیری او بازتاب گستردهای در رسانههای مرتبط با گردهمایی پیدا کرد. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
=== جان برکو و دفاع از «ایده آزادی» === | |||
جان برکو، رئیس پیشین مجلس عوام بریتانیا، از دیگر سخنرانان برجسته گردهمایی بود. وی در سخنان خود به موضوع ممنوعیت راهپیمایی پرداخت و اظهار داشت که مخالفان موفق شدند مانع برگزاری تظاهرات شوند، اما نتوانستند پیام سیاسی آن را متوقف کنند. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
برکو تأکید کرد:<blockquote>«رژیم ایران میتواند مردم خودش را بکشد، اما نمیتواند یک ایده را بکشد؛ ایده آزادی.»</blockquote>'''(مطلب شماره ۲)''' | |||
او همچنین بر نقش مردم ایران در تعیین سرنوشت کشور تأکید کرد و با اشاره به برنامه ۱۰ مادهای شورای ملی مقاومت، آن را چارچوبی دموکراتیک برای آینده ایران دانست. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
=== ژنرال جیمز جونز و تحلیل شرایط تغییر در ایران === | |||
یکی از مهمترین سخنرانیهای دومین روز گردهمایی را ژنرال جیمز جونز، فرمانده پیشین ناتو و مشاور امنیت ملی رئیسجمهور آمریکا، ایراد کرد. وی با اشاره به تجربه بیش از پانزده سال همکاری و آشنایی با مقاومت ایران، وضعیت جمهوری اسلامی را ضعیفترین وضعیت آن طی چند دهه اخیر توصیف کرد. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
جونز سه عامل را در تغییرات آینده ایران مؤثر دانست: | |||
# بحران مشروعیت و ناکارآمدی حکومت؛ | |||
# گسترش نارضایتی عمومی؛ | |||
# وجود یک مقاومت سازمانیافته با برنامه سیاسی مشخص. | |||
'''(مطلب شماره ۳)''' | |||
او تأکید کرد که هیچ ممنوعیتی، از جمله ممنوعیت راهپیمایی پاریس، نمیتواند مانع تداوم این روند شود و آینده ایران در نهایت به اراده مردم آن وابسته است. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
=== باب بلکمن و حمایت پارلمانترهای جهان === | |||
باب بلکمن، نماینده پارلمان بریتانیا و رئیس مشترک کمیته بینالمللی پارلمانترها برای ایران دموکراتیک، از سخنرانانی بود که تلاش کرد ابعاد بینالمللی حمایت از مقاومت ایران را برجسته کند. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
وی اعلام کرد که بیش از سه هزار نماینده پارلمان، شخصیت سیاسی و مقام سابق از ۵۵ کشور جهان در بیانیهای مشترک از مبارزه مردم ایران برای آزادی حمایت کردهاند. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
بلکمن همچنین به طرح دولت موقت اعلامشده از سوی شورای ملی مقاومت ایران اشاره کرد و آن را بخشی از مسیر گذار به جمهوری دموکراتیک توصیف نمود. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
=== کیت کلاگ و تحولات منطقهای === | |||
کیت کلاگ، فرستاده ویژه رئیسجمهور ایالات متحده، در سخنان خود گردهمایی ۲۰۲۶ را در متن تحولات منطقهای و بینالمللی بررسی کرد. وی معتقد بود که توازن قدرت در خاورمیانه نسبت به سالهای قبل تغییر یافته و جمهوری اسلامی با چالشهای بیسابقهای روبهرو شده است. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
کلاگ تأکید کرد که حذف تهدیدهای خارجی بهتنهایی موجب تغییر سیاسی در ایران نمیشود و این وظیفه بر عهده مردم ایران است که سرنوشت کشور را تعیین کنند. وی برنامه ۱۰ مادهای را چارچوبی برای دوران پس از جمهوری اسلامی معرفی کرد و بر اهمیت افشاگریهای پیشین شورای ملی مقاومت درباره برنامه هستهای ایران تأکید نمود. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
=== لیام فاکس و نقد سیاست مماشات === | |||
لیام فاکس، وزیر دفاع پیشین بریتانیا، در سخنان خود بر شکست سیاستهای مماشات با جمهوری اسلامی تأکید کرد. وی استدلال نمود که تجربه چند دهه گذشته نشان داده است که امتیازدهی به حکومت ایران نه به بهبود وضعیت حقوق بشر منجر شده و نه رفتار منطقهای آن را تغییر داده است. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
او همچنین تصریح کرد که تغییر رژیم از طریق حمله خارجی امکانپذیر نیست و تنها مردم ایران هستند که میتوانند چنین تغییری را محقق کنند. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
=== لویی فری و مسئله حقوق بشر === | |||
لویی فری، رئیس پیشین افبیآی، از زاویهای حقوقی به موضوع ایران پرداخت. او تأکید کرد که هرگونه توافق یا تفاهم بینالمللی درباره ایران باید موضوع حقوق بشر را در مرکز توجه قرار دهد. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
فری اظهار داشت که شواهد فراوانی درباره نقض حقوق بشر در ایران وجود دارد که میتواند مبنای رسیدگیهای قضایی بینالمللی قرار گیرد. وی همچنین از برنامه ۱۰ مادهای مریم رجوی به دلیل تأکید بر حقوق بشر، استقلال قضایی و پاسخگویی مسئولان حکومتی حمایت کرد. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
=== حمایت پارلمانترهای اروپایی === | |||
علاوه بر شخصیتهای شناختهشده بینالمللی، شماری از نمایندگان پارلمانهای اروپایی نیز در گردهمایی حضور داشتند. '''(مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
کریستیان اریگی، نماینده مجلس ملی فرانسه، حمایت پارلمانترهای فرانسوی از برنامه ۱۰ مادهای را اعلام کرد و تأکید نمود که مبارزه مردم ایران برای آزادی شایسته پشتیبانی جامعه جهانی است. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
کاتلین دپورتر، نایبرئیس کمیسیون روابط خارجی پارلمان بلژیک، اظهار داشت که مردم ایران هر دو شکل دیکتاتوری ــ سلطنت و ولایت فقیه ــ را رد کردهاند و خواهان جمهوری دموکراتیک هستند. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
کارستن مولر و مارتین پاتسلت از آلمان نیز بر ضرورت پایان دادن به سیاست مماشات و حمایت از برنامه دموکراتیک مقاومت ایران تأکید کردند. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
=== حمایت شخصیتهای اروپای شرقی === | |||
پتره رومن، نخستوزیر پیشین رومانی، در سخنان خود تجربه سقوط رژیم کمونیستی رومانی را با وضعیت ایران مقایسه کرد و ابراز عقیده نمود که همانگونه که دیکتاتوری در کشورش سقوط کرد، جمهوری اسلامی نیز سرانجام با خواست مردم روبهرو خواهد شد. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
آنلی یاتنمکی، نخستوزیر پیشین فنلاند و نایبرئیس سابق پارلمان اروپا، نیز تأکید کرد که تاریخ نشان داده است دیکتاتوریها پایدار نیستند و سرانجام در برابر خواست مردم فرو میریزند. وی برنامه ۱۰ مادهای را راهی برای دستیابی به یک ایران آزاد و دموکراتیک دانست. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
=== اهمیت سیاسی حمایتهای بینالمللی === | |||
حمایت گسترده شخصیتهای خارجی از گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ برای برگزارکنندگان آن اهمیت ویژهای داشت. این حمایتها نشان میداد که شورای ملی مقاومت ایران همچنان توانسته است شبکهای از روابط سیاسی و پارلمانی را در کشورهای مختلف حفظ کند و دیدگاههای خود را در مجامع بینالمللی مطرح سازد. '''(مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
از سوی دیگر، تمرکز اکثر سخنرانیها بر سه محور اصلی ــ حمایت از برنامه ۱۰ مادهای، مخالفت با سیاست مماشات و تأکید بر نقش مردم ایران در تعیین سرنوشت کشور ــ نشاندهنده وجود نوعی اجماع سیاسی در میان حامیان بینالمللی گردهمایی بود. '''(مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
در مجموع، حضور این شخصیتها و مواضع اعلامشده از سوی آنان، گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ را به یکی از گستردهترین گردهماییهای بینالمللی اپوزیسیون جمهوری اسلامی در دهه ۲۰۲۰ تبدیل کرد و به آن ابعادی فراتر از یک اجتماع سیاسی صرف بخشید. '''(مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
=== دومین روز گردهمایی و تداوم پیام سیاسی آن === | |||
دومین روز گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ به بررسی چشمانداز سیاسی ایران و راهکارهای حمایت بینالمللی از مردم ایران اختصاص داشت. در این روز، سخنرانان متعددی از کشورهای مختلف دیدگاههای خود را درباره آینده ایران مطرح کردند و بر ضرورت حمایت از مطالبات دموکراتیک مردم ایران تأکید نمودند. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
رامش سپهرراد، مجری این نشست، با اشاره به وقایع روز قبل اظهار داشت که علیرغم ممنوعیت راهپیمایی، ایرانیان حاضر در پاریس توانستند پیام خود را به افکار عمومی جهان منتقل کنند. او این حضور را نمادی از تداوم مبارزهای دانست که به گفته وی ریشه در دههها مقاومت سیاسی علیه جمهوری اسلامی دارد. '''(مطلب شماره ۳)''' | |||
در طول این نشست، بسیاری از سخنرانان به تجربه روز نخست اشاره کردند و آن را نمونهای از تقابل میان حق آزادی تجمع و تهدیدهای امنیتی دانستند. برخی نیز تأکید کردند که حوادث پاریس نشان داد که موضوع ایران همچنان یکی از مسائل مهم در مباحث حقوق بشری و سیاسی بینالمللی است. '''(مطلب شماره ۱ و ۳)''' | |||
=== بازتاب ممنوعیت راهپیمایی در رسانهها و محافل سیاسی === | |||
یکی از مهمترین جنبههای گردهمایی ۲۰۲۶، بازتاب گسترده تصمیم مقامات فرانسه برای لغو راهپیمایی بود. این موضوع نهتنها در سخنرانیهای رسمی گردهمایی بلکه در بیانیهها و اظهارنظرهای بسیاری از شخصیتهای سیاسی حاضر نیز مورد توجه قرار گرفت. '''(مطلب شماره ۱ و ۲)''' | |||
منتقدان این تصمیم استدلال میکردند که دولتهای دموکراتیک باید میان تهدیدهای امنیتی و حقوق بنیادین شهروندان تعادل برقرار کنند و نباید اجازه دهند تهدیدهای احتمالی به محدود شدن آزادی بیان و تجمع منجر شود. در مقابل، مقامات مسئول بر ضرورت حفاظت از جان شرکتکنندگان و پیشگیری از خطرات احتمالی تأکید داشتند. '''(مطلب شماره ۱)''' | |||
این بحث در واقع یکی از مهمترین موضوعات حقوقی و سیاسی مرتبط با گردهمایی شد و در برخی تحلیلها بهعنوان نمونهای از چالشهای جدید دموکراسیهای اروپایی در مواجهه با تهدیدهای فراملی مطرح گردید. '''(مطلب شماره ۱)''' | |||
=== تأکید بر برنامه ۱۰ مادهای === | |||
از مهمترین دستاوردهای سیاسی گردهمایی، تثبیت جایگاه برنامه ۱۰ مادهای مریم رجوی بهعنوان محور مشترک سخنرانان و حامیان بینالمللی بود. تقریباً تمامی شخصیتهای برجسته حاضر در گردهمایی، در بخشهایی از سخنان خود به این برنامه اشاره کردند و آن را مبنایی برای گذار به یک نظام دموکراتیک در ایران دانستند. '''(مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
تأکید بر آزادی انتخابات، جدایی دین و دولت، برابری زنان و مردان، لغو مجازات اعدام و تعهد به یک ایران غیراتمی، از جمله موضوعاتی بود که در سخنان شخصیتهای مختلف تکرار شد. '''(مطلب شماره ۲ و ۳)''' | |||
از این منظر، گردهمایی ۲۰۲۶ را میتوان یکی از مهمترین تلاشها برای معرفی برنامه ۱۰ مادهای به افکار عمومی و محافل سیاسی بینالمللی دانست. '''(مطلب شماره ۲)''' | |||
=== جایگاه گردهمایی در روند فعالیتهای مقاومت ایران === | |||
گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ در ادامه سلسله گردهماییهایی برگزار شد که از اوایل دهه ۱۳۸۰ خورشیدی به یکی از مهمترین رویدادهای سالانه مرتبط با شورای ملی مقاومت ایران تبدیل شدهاند. این گردهماییها طی سالهای مختلف در پاریس، ویلپنت، اشرف ۳ و بهصورت مجازی برگزار شدهاند و بستری برای ارتباط میان مقاومت ایران و شخصیتهای سیاسی بینالمللی فراهم کردهاند. '''(اطلاعات تکمیلی)''' | |||
در میان این گردهماییها، رویداد سال ۲۰۲۶ جایگاهی ویژه یافت؛ زیرا نخستین بار بود که مسئله ممنوعیت یک راهپیمایی گسترده به یکی از محورهای اصلی آن تبدیل میشد. همین موضوع سبب شد که گردهمایی ۲۰۲۶ علاوه بر جنبه سیاسی، از منظر حقوقی و مدنی نیز مورد توجه قرار گیرد. '''(مطلب شماره ۱)''' | |||
برگزارکنندگان این رویداد معتقد بودند که مقاومت در برابر این ممنوعیت و تداوم برنامههای گردهمایی، به نمادی از پایداری سیاسی تبدیل شد. از دید آنان، رویداد پاریس نشان داد که حتی در شرایط فشار و محدودیت نیز امکان حفظ و گسترش فعالیتهای سیاسی وجود دارد. '''(مطلب شماره ۱ و ۳)''' | |||
== منابع == | == منابع == | ||
نسخهٔ ۲۳ ژوئن ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۲۸
| گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ | |
|---|---|
| کهکشان مقاومت ایران ۱۴۰۵، کهکشان ۳۰ خرداد، پیش به سوی جمهوری دموکراتیک | |
| عاملان | شورای ملی مقاومت ایران، سازمان مجاهدین خلق ایران، حامیان بینالمللی مقاومت، مریم رجوی |
| مکان | پاریس، فرانسه (محل گردهمایی و خیابانهای مختلف پاریس) |
| زمان | ۲۰ و ۲۱ ژوئن ۲۰۲۶ (۳۰ و ۳۱ خرداد ۱۴۰۵) |
| نتیجه | ترسیم نقشه راه دموکراتیک ایران آینده، حمایت از طرح ده مادهای مریم رجوی، محکومیت لغو تظاهرات توسط دولت فرانسه، تأکید بر دولت موقت برای انتقال حاکمیت به مردم، و تظاهرات و اعتراضات هواداران مقاومت در چندین نقطه از پاریس. |
گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶، یکی از مهمترین رویدادهای سیاسی اپوزیسیون جمهوری اسلامی ایران در خارج از کشور بود که در روزهای ۲۰ و ۲۱ ژوئن ۲۰۲۶ (۳۰ و ۳۱ خرداد ۱۴۰۵) در پاریس برگزار شد. این گردهمایی در شرایطی برگزار گردید که تنها چند روز پیش از آغاز آن، مقامات فرانسوی با استناد به ملاحظات امنیتی و هشدارهای اطلاعاتی، مجوز راهپیمایی گسترده ایرانیان در پاریس را لغو کردند. این تصمیم به یکی از جنجالیترین موضوعات سیاسی و حقوقی پیرامون این رویداد تبدیل شد و با اعتراض شرکتکنندگان، شخصیتهای بینالمللی و مدافعان آزادی تجمع روبهرو گردید. (برگرفته از مطلب شماره ۱ و ۲)
بر اساس گزارشهای ارائهشده در جریان رسیدگی قضایی به ممنوعیت تظاهرات، تهدیدهای امنیتی منتسب به عوامل جمهوری اسلامی و نیز گروههایی از سلطنتطلبان افراطی از جمله عوامل اصلی تصمیم مقامات فرانسوی عنوان شد. با وجود این محدودیتها، هزاران تن از ایرانیان و حامیان مقاومت ایران در نقاط مختلف پاریس گردهم آمدند و حمایت خود را از آزادی، حقوق بشر و تغییر سیاسی در ایران اعلام کردند. (برگرفته از مطلب شماره ۱)
در بخش سیاسی این گردهمایی، مریم رجوی، رئیسجمهور برگزیده شورای ملی مقاومت ایران، ضمن تشریح وضعیت جمهوری اسلامی، بر راهبرد «نه جنگ، نه مماشات» و ضرورت تغییر دموکراتیک توسط مردم ایران و مقاومت سازمانیافته تأکید کرد. وی برنامه ۱۰ مادهای شورای ملی مقاومت را بهعنوان نقشه راه استقرار یک جمهوری دموکراتیک، مبتنی بر جدایی دین و دولت، برابری زن و مرد، لغو مجازات اعدام و ایران غیراتمی معرفی نمود. (برگرفته از مطلب شماره ۲)
این گردهمایی با حضور دهها تن از مقامهای پیشین سیاسی، نظامی و پارلمانی از اروپا و آمریکای شمالی همراه بود. شخصیتهایی چون شارل میشل، بوریس جانسون، جان برکو، ژنرال جیمز جونز، کیت کلاگ، لیام فاکس، لویی فری، پتره رومن، دمترو کولبا و شماری از نمایندگان پارلمانهای اروپایی در سخنرانیهای خود از برنامه ۱۰ مادهای حمایت کرده و بر حق مردم ایران برای تعیین سرنوشت خویش تأکید نمودند. (برگرفته از مطلب شماره ۲ و ۳)
دومین روز گردهمایی به بررسی چشمانداز تحولات سیاسی ایران، نقش مقاومت سازمانیافته، وضعیت حقوق بشر، سیاستهای بینالمللی در قبال جمهوری اسلامی و آینده گذار دموکراتیک اختصاص یافت. سخنرانان این نشست بر این دیدگاه تأکید کردند که آینده ایران نه از طریق مداخله خارجی و نه از طریق بازگشت سلطنت، بلکه از مسیر مبارزه مردم ایران و استقرار یک جمهوری دموکراتیک رقم خواهد خورد. (برگرفته از مطلب شماره ۳)
گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ از سوی برگزارکنندگان و حامیان آن بهعنوان نقطهعطفی در فعالیتهای بینالمللی مقاومت ایران و نمادی از تداوم مبارزه برای استقرار دموکراسی در ایران معرفی شد. (برگرفته از مطلب شماره ۱، ۲ و ۳)
مقدمه
گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ نشستی بینالمللی بود که در روزهای ۳۰ و ۳۱ خرداد ۱۴۰۵ برابر با ۲۰ و ۲۱ ژوئن ۲۰۲۶ در پاریس برگزار شد. این گردهمایی با حضور ایرانیان مقیم کشورهای مختلف، حامیان شورای ملی مقاومت ایران و شمار زیادی از شخصیتهای سیاسی، حقوقی، نظامی و پارلمانی از اروپا، آمریکای شمالی و سایر نقاط جهان برگزار گردید. (برگرفته از مطلب شماره ۲ و ۳)
این رویداد در شرایطی برگزار شد که جمهوری اسلامی ایران با بحرانهای متعددی در عرصه داخلی و خارجی مواجه بود. تشدید اعتراضات اجتماعی، بحرانهای اقتصادی، افزایش اعدامها، مناقشات منطقهای و فشارهای بینالمللی پیرامون برنامه هستهای ایران، از جمله زمینههای سیاسی مورد اشاره سخنرانان گردهمایی بود. (برگرفته از مطلب شماره ۲ و ۳)
وجه تمایز گردهمایی سال ۲۰۲۶ با گردهماییهای سالهای پیش، بحران ناشی از ممنوعیت راهپیمایی بزرگ ایرانیان در پاریس بود. برگزارکنندگان از ماهها قبل برای برگزاری راهپیمایی و تجمعی که انتظار میرفت بیش از یکصد هزار نفر در آن شرکت کنند برنامهریزی کرده بودند، اما در واپسین روزها، مقامات فرانسوی با استناد به تهدیدهای امنیتی و هشدارهای اطلاعاتی، برگزاری آن را ممنوع اعلام کردند. این تصمیم واکنشهای گستردهای را در میان شرکتکنندگان و برخی شخصیتهای سیاسی بینالمللی برانگیخت و به یکی از محورهای اصلی مباحث گردهمایی تبدیل شد. (برگرفته از مطلب شماره ۱ و ۳)
با وجود این محدودیتها، گردهمایی جهانی ایران آزاد نه تنها لغو نشد، بلکه برنامههای سیاسی و سخنرانیهای آن در قالب نشستهای مختلف ادامه یافت. برگزارکنندگان این رویداد، استمرار برنامهها را نشانهای از پایداری جنبش مقاومت و ناتوانی فشارهای سیاسی و امنیتی در متوقف ساختن فعالیتهای آن دانستند. (برگرفته از مطلب شماره ۱ و ۳)
پیشزمینه سیاسی و حقوقی گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶
گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ در فضایی برگزار شد که همزمان با تشدید بحرانهای داخلی جمهوری اسلامی ایران و افزایش فعالیتهای بینالمللی اپوزیسیون، به یکی از مهمترین عرصههای رویارویی سیاسی میان مقاومت ایران و مخالفان آن تبدیل شده بود. برگزارکنندگان این گردهمایی از ماهها پیش برنامهریزی گستردهای را برای برگزاری راهپیمایی و تجمعی بزرگ در پاریس آغاز کرده بودند. بر اساس اعلام برگزارکنندگان، انتظار میرفت دهها هزار تن از ایرانیان مقیم اروپا، آمریکای شمالی و دیگر نقاط جهان در این مراسم شرکت کنند. (مطلب شماره ۱ و ۳)
اهمیت سیاسی گردهمایی سال ۲۰۲۶ از آن جهت بود که در ادامه سلسله گردهماییهایی برگزار میشد که از دهه ۱۳۸۰ به یکی از مهمترین تریبونهای بینالمللی شورای ملی مقاومت ایران تبدیل شده بود. این گردهماییها در طول سالهای گذشته میزبان صدها سیاستمدار، نماینده پارلمان، وزیر، نخستوزیر و مقام ارشد سابق کشورهای مختلف بودهاند و به بستری برای طرح دیدگاههای مقاومت ایران درباره آینده سیاسی کشور تبدیل شدهاند. (اطلاعات تکمیلی)
در آستانه برگزاری گردهمایی، موضوعی غیرمنتظره فضای سیاسی آن را تحت تأثیر قرار داد. مقامات اداری فرانسه در اقدامی ناگهانی مجوز راهپیمایی اصلی را لغو کردند. این تصمیم تنها مدت کوتاهی پیش از آغاز برنامه اعلام شد و به سرعت به موضوعی جنجالی در رسانهها و محافل سیاسی تبدیل گردید. برگزارکنندگان این اقدام را محدود کردن آزادی تجمع و بیان ارزیابی کردند و با استفاده از سازوکارهای حقوقی خواستار لغو این تصمیم شدند. (مطلب شماره ۱ و ۳)
حکم دادگاه اداری پاریس
پس از اعتراض وکلای برگزارکنندگان، پرونده به دادگاه اداری پاریس ارجاع شد. دادگاه در جریان رسیدگی به این شکایت، بخشی از اطلاعات امنیتی ارائه شده توسط نهادهای اطلاعاتی فرانسه را مورد بررسی قرار داد. بر اساس گزارش منتشرشده از مفاد حکم، دادگاه تصریح کرد که استدلال اولیه پلیس برای ممنوعیت تظاهرات مبتنی بر دلایل کلی و فاقد جزئیات کافی بوده است. با این حال، اسناد اطلاعاتی ارائه شده به دادگاه حاکی از وجود تهدیدهای امنیتی جدی علیه شرکتکنندگان در گردهمایی بود. (مطلب شماره ۱)
در این گزارشها ادعا شده بود که راهپیمایی برنامهریزی شده در معرض خطر حملات خشونتآمیز و حتی بمبگذاری قرار دارد. دادگاه در بررسی خود به هشدارهایی اشاره کرد که از سوی سرویسهای اطلاعاتی فرانسه درباره احتمال اقدامات خرابکارانه علیه تجمع صادر شده بود. (مطلب شماره ۱)
از نگاه برگزارکنندگان، همین گزارشها در واقع نشاندهنده ضرورت تأمین امنیت راهپیمایی بود، نه لغو آن. آنان استدلال میکردند که در نظامهای دموکراتیک، تهدیدهای تروریستی نباید به محدود کردن حقوق اساسی شهروندان و فعالان سیاسی منجر شود، بلکه وظیفه دولتها تضمین امنیت اجتماعات قانونی است. (مطلب شماره ۱)
موضوع تهدیدهای امنیتی
یکی از جنبههای کمسابقه پرونده، اشاره به تهدیدهای منتسب به عوامل جمهوری اسلامی و برخی جریانهای سلطنتطلب افراطی بود. بر اساس اطلاعات ارائه شده به دادگاه، برخی افراد و گروهها تهدید کرده بودند که در صورت برگزاری راهپیمایی، اقدام به عملیات خشونتآمیز خواهند کرد. (مطلب شماره ۱)
در متن حکم دادگاه همچنین به فعالیت گروههایی اشاره شد که از نمادهای ساواک، سازمان اطلاعات و امنیت رژیم پهلوی، استفاده میکردند. دادگاه در گزارش خود یادآور شد که چنین نمادهایی پیشتر در برخی تجمعات سیاسی در لندن و آلمان مشاهده شده بودند. (مطلب شماره ۱)
این موضوع در سخنان شماری از شرکتکنندگان و شخصیتهای حاضر در گردهمایی نیز بازتاب یافت. آنان این رخداد را نشانهای از همپوشانی منافع مخالفان مقاومت ایران دانستند و مدعی شدند که هدف مشترک این جریانها جلوگیری از گسترش نفوذ سیاسی آلترناتیو دموکراتیک معرفیشده از سوی شورای ملی مقاومت ایران است. (مطلب شماره ۱ و ۳)
مقاومت در برابر ممنوعیت
با وجود صدور حکم ممنوعیت، بسیاری از شرکتکنندگان که از کشورهای مختلف به فرانسه آمده بودند، تصمیم گرفتند برنامههای اعتراضی خود را ادامه دهند. بر اساس گزارشهای منتشرشده، تجمعات در نقاط مختلف پاریس شکل گرفت و هزاران نفر با در دست داشتن پرچمها و پلاکاردهایی در حمایت از آزادی و حقوق بشر در ایران حضور یافتند. (مطلب شماره ۱ و ۳)
رامش سپهرراد، مجری دومین روز گردهمایی، در سخنان خود تأکید کرد که صدها هزار ایرانی در روزهای منتهی به مراسم راهی پاریس شده بودند و علیرغم ممنوعیتها توانستند پیام خود را به افکار عمومی برسانند. وی این رخداد را ادامه سنت سیاسی «سی خرداد» و نمادی از پایداری جنبش مقاومت توصیف کرد. (مطلب شماره ۳)
از نگاه برگزارکنندگان، اتفاقات روز ۳۰ خرداد ۱۴۰۵ نشان داد که فشارهای سیاسی و امنیتی قادر به متوقف کردن فعالیتهای اپوزیسیون سازمانیافته نیست. آنان تأکید کردند که حتی لغو راهپیمایی نیز مانع برگزاری گردهمایی جهانی ایران آزاد نشد و نشستهای سیاسی و سخنرانیهای برنامهریزیشده طبق برنامه ادامه یافت. (مطلب شماره ۱ و ۳)
برخورد پلیس و بازداشت معترضان
بر اساس گزارشهای منتشرشده از سوی برگزارکنندگان، در جریان تجمعات اعتراضی در پاریس میان بخشی از معترضان و نیروهای پلیس فرانسه درگیریهایی رخ داد. گزارشها از زخمی شدن شماری از شرکتکنندگان و بازداشت دهها نفر حکایت داشت. (مطلب شماره ۱)
در میان مجروحان، نام حسن حبیبی بهعنوان یکی از افرادی که در جریان برخوردها دچار شکستگی دست شده بود، ذکر شد. همچنین گزارش شد که بیش از ۵۰ نفر بازداشت شدهاند، هرچند همه بازداشتشدگان تا پایان همان روز آزاد شدند. (مطلب شماره ۱)
این حوادث واکنشهای گستردهای را در میان فعالان حقوق بشر و برخی شخصیتهای حاضر در گردهمایی برانگیخت. بسیاری از آنان تصمیم مقامات فرانسوی را با سنت دیرینه آزادی تجمع و آزادی بیان در جمهوری فرانسه ناسازگار دانستند. (مطلب شماره ۱ و ۲)
بازتاب بینالمللی ممنوعیت راهپیمایی
لغو راهپیمایی پاریس به یکی از محورهای اصلی سخنرانیهای گردهمایی تبدیل شد. بسیاری از سیاستمداران حاضر این تصمیم را مورد انتقاد قرار دادند. (مطلب شماره ۲ و ۳)
بوریس جانسون، نخستوزیر پیشین بریتانیا، این اقدام را «اشتباهی فاجعهبار» توصیف کرد و اظهار داشت که ممنوعیت تظاهرات نباید رخ میداد. (مطلب شماره ۲)
جان برکو، رئیس پیشین مجلس عوام بریتانیا، نیز این تصمیم را «مضحک» خواند و گفت که هرچند برگزارکنندگان نتوانستند راهپیمایی برنامهریزیشده را برگزار کنند، اما مخالفان موفق نشدند پیام سیاسی گردهمایی را متوقف سازند. (مطلب شماره ۲)
دومینیک آتیاس، رئیس بنیاد وکلای اروپایی، ممنوعیت راهپیمایی را ناقض حق بنیادین آزادی تجمع دانست و تأکید کرد که این تصمیم باید از مسیرهای حقوقی مورد چالش قرار گیرد. (مطلب شماره ۲)
دیوید جونز، وزیر پیشین دولت بریتانیا، نیز با اشاره به حضور بیش از یکصد هزار نفر از حامیان مقاومت در پاریس، از نحوه صدور حکم ممنوعیت انتقاد کرد و آن را مغایر اصول دموکراتیک دانست. (مطلب شماره ۳)
نقطهعطفی در تاریخ گردهماییهای ایران آزاد
اگرچه ممنوعیت راهپیمایی از دید برگزارکنندگان مانعی جدی محسوب میشد، اما بسیاری از سخنرانان و ناظران حاضر معتقد بودند که حوادث پاریس به جای تضعیف گردهمایی، موجب جلب توجه بیشتر رسانهها و افکار عمومی به آن شد. (مطلب شماره ۱، ۲ و ۳)
از این منظر، گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ نه تنها به دلیل حضور گسترده شخصیتهای بینالمللی، بلکه به دلیل رویارویی کمسابقه میان حق تجمع سیاسی و تهدیدهای امنیتی، جایگاه ویژهای در تاریخ فعالیتهای بینالمللی مقاومت ایران پیدا کرد. (مطلب شماره ۱ و ۳)
سخنرانی مریم رجوی و تبیین راهبرد «نه جنگ، نه مماشات»
سخنرانی مریم رجوی، رئیسجمهور برگزیده شورای ملی مقاومت ایران، مهمترین بخش سیاسی گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ را تشکیل میداد. این سخنرانی در شرایطی ایراد شد که گردهمایی تحت تأثیر ممنوعیت راهپیمایی پاریس و مباحث گسترده پیرامون آینده سیاسی ایران قرار گرفته بود. رجوی در سخنان خود ضمن ارزیابی وضعیت جمهوری اسلامی، چشمانداز مقاومت سازمانیافته برای استقرار یک جمهوری دموکراتیک را تشریح کرد و بار دیگر راهبرد شناختهشده خود یعنی «نه جنگ، نه مماشات» را بهعنوان راهحل بحران ایران مطرح ساخت. (مطلب شماره ۲)
ارزیابی وضعیت جمهوری اسلامی
رجوی در آغاز سخنان خود تصویری از وضعیت سیاسی جمهوری اسلامی ارائه داد و آن را حکومتی در مرحله پایانی حیات سیاسی توصیف کرد. وی با اشاره به بحرانهای داخلی، نارضایتی اجتماعی، شکافهای قدرت و استمرار اعتراضات مردمی، تأکید نمود که حاکمیت ولایت فقیه وارد مرحلهای شده است که دیگر قادر به بازتولید مشروعیت سیاسی خود نیست. (مطلب شماره ۲)
او در این زمینه گفت:
«این ایستگاه آخر رژیم است.»
وی همچنین تأکید کرد که حکومت با وجود برخورداری از ابزارهای امنیتی و نظامی گسترده، در برابر شبکههای اجتماعی مقاومت و اعتراضات سازمانیافته با محدودیتهای فزایندهای روبهرو شده است. (مطلب شماره ۲)
«قیام و سرنگونی در انتظار شماست»
یکی از محورهای اصلی سخنان رجوی تأکید بر نقش اعتراضات داخلی و آنچه شورای ملی مقاومت از آن با عنوان «کانونهای شورشی» یاد میکند، بود. وی خطاب به رهبران جمهوری اسلامی اعلام کرد که سرکوب و اعدام نمیتواند مانع تداوم اعتراضات شود. (مطلب شماره ۲)
رجوی اظهار داشت:
«به بقایای رژیم میگوییم از هر راهی که بروید؛ قیام و سرنگونی در انتظار شماست.»
او در ادامه افزود:
«در برابر شورشگران و شهرهای شورشی ایران، از شهرهای موشکی شما هیچ کاری ساخته نیست.»
نظریه «نه جنگ، نه مماشات»
از مهمترین محورهای فکری مطرحشده در گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶، تأکید مجدد بر نظریه «نه جنگ، نه مماشات» بود؛ راهبردی که شورای ملی مقاومت ایران از سالها پیش آن را مطرح کرده است. (مطلب شماره ۲)
رجوی در این باره گفت:
«در چهار دهه گذشته، نه مذاکره به خطر فاشیسم دینی پاسخ داده و نه جنگ.»
وی استدلال کرد که سیاست گفتوگو و امتیازدهی به جمهوری اسلامی نتوانسته است رفتار حکومت را تغییر دهد و از سوی دیگر، جنگ خارجی نیز قادر به ایجاد دموکراسی در ایران نخواهد بود.
به باور او، تنها راهحل پایدار، تغییر سیاسی توسط مردم ایران و مقاومت سازمانیافته است؛ راهکاری که در ادبیات سیاسی شورای ملی مقاومت با عنوان «راهحل سوم» شناخته میشود.
این دیدگاه در سخنان بسیاری از شخصیتهای بینالمللی حاضر در گردهمایی نیز بازتاب یافت. بوریس جانسون، جان برکو، ژنرال جیمز جونز، دیوید جونز و لیام فاکس نیز بر این نکته تأکید کردند که آینده ایران باید توسط مردم ایران تعیین شود و تغییر سیاسی نمیتواند محصول تحمیل خارجی باشد. (مطلب شماره ۲ و ۳)
برنامه ۱۰ مادهای؛ نقشه راه جمهوری دموکراتیک
بخش مهمی از سخنرانی رجوی به تشریح برنامه ۱۰ مادهای شورای ملی مقاومت اختصاص داشت؛ برنامهای که از سال ۲۰۰۶ بهعنوان چارچوب پیشنهادی مقاومت ایران برای دوران انتقال و استقرار نظام آینده مطرح شده است. (مطلب شماره ۲)
این برنامه بر اصول زیر استوار است:
- برگزاری انتخابات آزاد و حاکمیت رأی مردم؛
- استقرار جمهوری مبتنی بر رأی عمومی؛
- جدایی دین و دولت؛
- لغو مجازات اعدام؛
- برابری کامل زنان و مردان؛
- استقلال دستگاه قضایی؛
- تضمین آزادی احزاب، مطبوعات و اجتماعات؛
- خودمختاری ملیتهای ایران در چارچوب وحدت ملی؛
- اقتصاد مبتنی بر فرصتهای برابر؛
- ایران غیراتمی و متعهد به صلح منطقهای و جهانی.
(مطلب شماره ۲ و ۳)
در گردهمایی ۲۰۲۶ بسیاری از شخصیتهای خارجی این برنامه را محور حمایتهای خود قرار دادند.
حمایت شارل میشل از برنامه ۱۰ مادهای
از مهمترین اظهارات مطرحشده در حمایت از برنامه ۱۰ مادهای، سخنان شارل میشل، رئیس پیشین شورای اروپا بود. وی این برنامه را الگویی برای گذار دموکراتیک توصیف کرد و اظهار داشت:
«برنامه ۱۰ مادهای یک انتخاب برای دموکراسی است.»
وی افزود که اصول مطرحشده در این برنامه، از جمله حاکمیت قانون، استقلال قضایی، لغو مجازات اعدام و برابری زنان و مردان، یادآور ارزشهایی است که پس از جنگ جهانی دوم پایههای اتحادیه اروپا را شکل دادند. (مطلب شماره ۲)
آزادی، برابری و جمهوری دموکراتیک
رجوی در بخش دیگری از سخنان خود بر مفهوم جمهوری دموکراتیک تأکید کرد. او این جمهوری را نظامی مبتنی بر رأی مردم، برابری حقوقی شهروندان و نفی هرگونه تبعیض قومی، مذهبی و جنسیتی توصیف نمود. (مطلب شماره ۲)
وی تصریح کرد:
«تعهد من، پیمانی است ناگسستنی برای آزادی همه مردم ایران، از هر ملیت با هر مرام، هر عقیده و با هر دین و هر آیین.»
این بخش از سخنرانی، بازتابدهنده تأکید دیرینه شورای ملی مقاومت بر تنوع قومی و مذهبی جامعه ایران و ضرورت مشارکت همه شهروندان در ساختار سیاسی آینده کشور بود. (مطلب شماره ۲)
مرزبندی با سلطنت و دیکتاتوری مذهبی
یکی دیگر از موضوعات برجسته گردهمایی ۲۰۲۶، مرزبندی با هر دو شکل حکومت استبدادی در تاریخ معاصر ایران بود؛ یعنی سلطنت موروثی و ولایت فقیه. (مطلب شماره ۲ و ۳)
در سخنان رجوی و همچنین بسیاری از شخصیتهای خارجی حاضر در گردهمایی تأکید شد که آینده ایران نه بازگشت به نظام سلطنتی است و نه استمرار جمهوری اسلامی، بلکه استقرار یک جمهوری دموکراتیک مبتنی بر آرای عمومی خواهد بود. (مطلب شماره ۲ و ۳)
جان برکو در این زمینه تصریح کرد که آلترناتیو سیاسی مورد حمایت او، برنامه ۱۰ مادهای شورای ملی مقاومت است و نه بازگشت سلطنت. (مطلب شماره ۲)
همچنین باب بلکمن و دیوید جونز نیز در سخنان خود تأکید کردند که مردم ایران خواهان بازگشت به گذشته نیستند و مسیر آینده را باید خودشان تعیین کنند. (مطلب شماره ۳)
تجدید پیمان با شهیدان و مقاومت
بخش پایانی سخنرانی رجوی رنگ و بویی نمادین و تاریخی داشت. او با یادآوری کشتهشدگان و زندانیان سیاسی، بر استمرار مبارزه برای آزادی تأکید کرد و گفت:
«عهد ما با شهیدان راه آزادی،
عهد ما با مردم ایران،
و عهد ما با مسعود است تا آخرین نفس و تا آخرین قطره خون.»
(مطلب شماره ۲)
این فراز از سخنرانی در میان حاضران با استقبال گسترده روبهرو شد و از سوی رسانههای وابسته به مقاومت بهعنوان یکی از برجستهترین بخشهای گردهمایی بازتاب یافت. (مطلب شماره ۲)
حمایت شخصیتهای بینالمللی از گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ ==
یکی از مهمترین ویژگیهای گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶، حضور گسترده شخصیتهای سیاسی، پارلمانی، حقوقی و نظامی از کشورهای مختلف جهان بود. این حضور، که ادامه سنت چند دههای گردهماییهای ایران آزاد به شمار میرفت، نشاندهنده تلاش برگزارکنندگان برای جلب حمایت بینالمللی از برنامه سیاسی شورای ملی مقاومت ایران و طرح جایگزین پیشنهادی آن برای آینده ایران بود. در گردهمایی سال ۲۰۲۶، دهها تن از نخستوزیران، وزیران، رؤسای پارلمانها، فرماندهان نظامی و نمایندگان مجالس قانونگذاری از اروپا و آمریکای شمالی حضور یافتند و در سخنان خود به موضوعاتی چون وضعیت حقوق بشر در ایران، سیاستهای جمهوری اسلامی، برنامه ۱۰ مادهای مریم رجوی و آینده سیاسی کشور پرداختند. (مطلب شماره ۲ و ۳)
شارل میشل و مقایسه برنامه ۱۰ مادهای با آرمانهای اروپا
یکی از برجستهترین سخنرانان گردهمایی، شارل میشل، رئیس پیشین شورای اروپا و نخستوزیر سابق بلژیک بود. وی در سخنان خود برنامه ۱۰ مادهای مریم رجوی را فراتر از یک برنامه سیاسی معمولی توصیف کرد و آن را انتخابی آگاهانه برای استقرار دموکراسی دانست. (مطلب شماره ۲)
میشل اظهار داشت که مفاد این برنامه، شامل حاکمیت قانون، استقلال قوه قضائیه، لغو مجازات اعدام، برابری زنان و مردان و آزادیهای اساسی، شباهت فراوانی با ارزشهایی دارد که پس از جنگ جهانی دوم بنیانهای اتحادیه اروپا را شکل دادند. او برنامه ۱۰ مادهای را «عبور از تاریکی به سوی نور» توصیف کرد و آن را چارچوبی برای گذار مسالمتآمیز به دموکراسی دانست. (مطلب شماره ۲)
بوریس جانسون و انتقاد از ممنوعیت تظاهرات پاریس
بوریس جانسون، نخستوزیر پیشین بریتانیا، یکی از صریحترین مواضع را درباره وقایع پاریس اتخاذ کرد. وی ممنوعیت راهپیمایی ایرانیان را مورد انتقاد قرار داد و آن را اقدامی نادرست دانست که به گفته او نباید اتفاق میافتاد. (مطلب شماره ۲)
جانسون در سخنان خود تأکید کرد که تغییر سیاسی در ایران از طریق جنگ حاصل نخواهد شد و تنها مردم ایران هستند که میتوانند آینده کشور را تعیین کنند. وی با اشاره به برنامه ۱۰ مادهای، از آن بهعنوان طرحی برای تحقق آزادی و دموکراسی یاد کرد و ابراز اطمینان نمود که آرمان «ایران آزاد» در نهایت محقق خواهد شد. (مطلب شماره ۲)
سخنان جانسون از آن جهت اهمیت داشت که او در دوران نخستوزیری خود از چهرههای شناختهشده سیاست خارجی اروپا به شمار میرفت و موضعگیری او بازتاب گستردهای در رسانههای مرتبط با گردهمایی پیدا کرد. (مطلب شماره ۲)
جان برکو و دفاع از «ایده آزادی»
جان برکو، رئیس پیشین مجلس عوام بریتانیا، از دیگر سخنرانان برجسته گردهمایی بود. وی در سخنان خود به موضوع ممنوعیت راهپیمایی پرداخت و اظهار داشت که مخالفان موفق شدند مانع برگزاری تظاهرات شوند، اما نتوانستند پیام سیاسی آن را متوقف کنند. (مطلب شماره ۲)
برکو تأکید کرد:
«رژیم ایران میتواند مردم خودش را بکشد، اما نمیتواند یک ایده را بکشد؛ ایده آزادی.»
(مطلب شماره ۲)
او همچنین بر نقش مردم ایران در تعیین سرنوشت کشور تأکید کرد و با اشاره به برنامه ۱۰ مادهای شورای ملی مقاومت، آن را چارچوبی دموکراتیک برای آینده ایران دانست. (مطلب شماره ۲)
ژنرال جیمز جونز و تحلیل شرایط تغییر در ایران
یکی از مهمترین سخنرانیهای دومین روز گردهمایی را ژنرال جیمز جونز، فرمانده پیشین ناتو و مشاور امنیت ملی رئیسجمهور آمریکا، ایراد کرد. وی با اشاره به تجربه بیش از پانزده سال همکاری و آشنایی با مقاومت ایران، وضعیت جمهوری اسلامی را ضعیفترین وضعیت آن طی چند دهه اخیر توصیف کرد. (مطلب شماره ۳)
جونز سه عامل را در تغییرات آینده ایران مؤثر دانست:
- بحران مشروعیت و ناکارآمدی حکومت؛
- گسترش نارضایتی عمومی؛
- وجود یک مقاومت سازمانیافته با برنامه سیاسی مشخص.
(مطلب شماره ۳)
او تأکید کرد که هیچ ممنوعیتی، از جمله ممنوعیت راهپیمایی پاریس، نمیتواند مانع تداوم این روند شود و آینده ایران در نهایت به اراده مردم آن وابسته است. (مطلب شماره ۳)
باب بلکمن و حمایت پارلمانترهای جهان
باب بلکمن، نماینده پارلمان بریتانیا و رئیس مشترک کمیته بینالمللی پارلمانترها برای ایران دموکراتیک، از سخنرانانی بود که تلاش کرد ابعاد بینالمللی حمایت از مقاومت ایران را برجسته کند. (مطلب شماره ۳)
وی اعلام کرد که بیش از سه هزار نماینده پارلمان، شخصیت سیاسی و مقام سابق از ۵۵ کشور جهان در بیانیهای مشترک از مبارزه مردم ایران برای آزادی حمایت کردهاند. (مطلب شماره ۳)
بلکمن همچنین به طرح دولت موقت اعلامشده از سوی شورای ملی مقاومت ایران اشاره کرد و آن را بخشی از مسیر گذار به جمهوری دموکراتیک توصیف نمود. (مطلب شماره ۳)
کیت کلاگ و تحولات منطقهای
کیت کلاگ، فرستاده ویژه رئیسجمهور ایالات متحده، در سخنان خود گردهمایی ۲۰۲۶ را در متن تحولات منطقهای و بینالمللی بررسی کرد. وی معتقد بود که توازن قدرت در خاورمیانه نسبت به سالهای قبل تغییر یافته و جمهوری اسلامی با چالشهای بیسابقهای روبهرو شده است. (مطلب شماره ۳)
کلاگ تأکید کرد که حذف تهدیدهای خارجی بهتنهایی موجب تغییر سیاسی در ایران نمیشود و این وظیفه بر عهده مردم ایران است که سرنوشت کشور را تعیین کنند. وی برنامه ۱۰ مادهای را چارچوبی برای دوران پس از جمهوری اسلامی معرفی کرد و بر اهمیت افشاگریهای پیشین شورای ملی مقاومت درباره برنامه هستهای ایران تأکید نمود. (مطلب شماره ۳)
لیام فاکس و نقد سیاست مماشات
لیام فاکس، وزیر دفاع پیشین بریتانیا، در سخنان خود بر شکست سیاستهای مماشات با جمهوری اسلامی تأکید کرد. وی استدلال نمود که تجربه چند دهه گذشته نشان داده است که امتیازدهی به حکومت ایران نه به بهبود وضعیت حقوق بشر منجر شده و نه رفتار منطقهای آن را تغییر داده است. (مطلب شماره ۳)
او همچنین تصریح کرد که تغییر رژیم از طریق حمله خارجی امکانپذیر نیست و تنها مردم ایران هستند که میتوانند چنین تغییری را محقق کنند. (مطلب شماره ۳)
لویی فری و مسئله حقوق بشر
لویی فری، رئیس پیشین افبیآی، از زاویهای حقوقی به موضوع ایران پرداخت. او تأکید کرد که هرگونه توافق یا تفاهم بینالمللی درباره ایران باید موضوع حقوق بشر را در مرکز توجه قرار دهد. (مطلب شماره ۳)
فری اظهار داشت که شواهد فراوانی درباره نقض حقوق بشر در ایران وجود دارد که میتواند مبنای رسیدگیهای قضایی بینالمللی قرار گیرد. وی همچنین از برنامه ۱۰ مادهای مریم رجوی به دلیل تأکید بر حقوق بشر، استقلال قضایی و پاسخگویی مسئولان حکومتی حمایت کرد. (مطلب شماره ۳)
حمایت پارلمانترهای اروپایی
علاوه بر شخصیتهای شناختهشده بینالمللی، شماری از نمایندگان پارلمانهای اروپایی نیز در گردهمایی حضور داشتند. (مطلب شماره ۲ و ۳)
کریستیان اریگی، نماینده مجلس ملی فرانسه، حمایت پارلمانترهای فرانسوی از برنامه ۱۰ مادهای را اعلام کرد و تأکید نمود که مبارزه مردم ایران برای آزادی شایسته پشتیبانی جامعه جهانی است. (مطلب شماره ۲)
کاتلین دپورتر، نایبرئیس کمیسیون روابط خارجی پارلمان بلژیک، اظهار داشت که مردم ایران هر دو شکل دیکتاتوری ــ سلطنت و ولایت فقیه ــ را رد کردهاند و خواهان جمهوری دموکراتیک هستند. (مطلب شماره ۳)
کارستن مولر و مارتین پاتسلت از آلمان نیز بر ضرورت پایان دادن به سیاست مماشات و حمایت از برنامه دموکراتیک مقاومت ایران تأکید کردند. (مطلب شماره ۲)
حمایت شخصیتهای اروپای شرقی
پتره رومن، نخستوزیر پیشین رومانی، در سخنان خود تجربه سقوط رژیم کمونیستی رومانی را با وضعیت ایران مقایسه کرد و ابراز عقیده نمود که همانگونه که دیکتاتوری در کشورش سقوط کرد، جمهوری اسلامی نیز سرانجام با خواست مردم روبهرو خواهد شد. (مطلب شماره ۲)
آنلی یاتنمکی، نخستوزیر پیشین فنلاند و نایبرئیس سابق پارلمان اروپا، نیز تأکید کرد که تاریخ نشان داده است دیکتاتوریها پایدار نیستند و سرانجام در برابر خواست مردم فرو میریزند. وی برنامه ۱۰ مادهای را راهی برای دستیابی به یک ایران آزاد و دموکراتیک دانست. (مطلب شماره ۳)
اهمیت سیاسی حمایتهای بینالمللی
حمایت گسترده شخصیتهای خارجی از گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ برای برگزارکنندگان آن اهمیت ویژهای داشت. این حمایتها نشان میداد که شورای ملی مقاومت ایران همچنان توانسته است شبکهای از روابط سیاسی و پارلمانی را در کشورهای مختلف حفظ کند و دیدگاههای خود را در مجامع بینالمللی مطرح سازد. (مطلب شماره ۲ و ۳)
از سوی دیگر، تمرکز اکثر سخنرانیها بر سه محور اصلی ــ حمایت از برنامه ۱۰ مادهای، مخالفت با سیاست مماشات و تأکید بر نقش مردم ایران در تعیین سرنوشت کشور ــ نشاندهنده وجود نوعی اجماع سیاسی در میان حامیان بینالمللی گردهمایی بود. (مطلب شماره ۲ و ۳)
در مجموع، حضور این شخصیتها و مواضع اعلامشده از سوی آنان، گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ را به یکی از گستردهترین گردهماییهای بینالمللی اپوزیسیون جمهوری اسلامی در دهه ۲۰۲۰ تبدیل کرد و به آن ابعادی فراتر از یک اجتماع سیاسی صرف بخشید. (مطلب شماره ۲ و ۳)
دومین روز گردهمایی و تداوم پیام سیاسی آن
دومین روز گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ به بررسی چشمانداز سیاسی ایران و راهکارهای حمایت بینالمللی از مردم ایران اختصاص داشت. در این روز، سخنرانان متعددی از کشورهای مختلف دیدگاههای خود را درباره آینده ایران مطرح کردند و بر ضرورت حمایت از مطالبات دموکراتیک مردم ایران تأکید نمودند. (مطلب شماره ۳)
رامش سپهرراد، مجری این نشست، با اشاره به وقایع روز قبل اظهار داشت که علیرغم ممنوعیت راهپیمایی، ایرانیان حاضر در پاریس توانستند پیام خود را به افکار عمومی جهان منتقل کنند. او این حضور را نمادی از تداوم مبارزهای دانست که به گفته وی ریشه در دههها مقاومت سیاسی علیه جمهوری اسلامی دارد. (مطلب شماره ۳)
در طول این نشست، بسیاری از سخنرانان به تجربه روز نخست اشاره کردند و آن را نمونهای از تقابل میان حق آزادی تجمع و تهدیدهای امنیتی دانستند. برخی نیز تأکید کردند که حوادث پاریس نشان داد که موضوع ایران همچنان یکی از مسائل مهم در مباحث حقوق بشری و سیاسی بینالمللی است. (مطلب شماره ۱ و ۳)
بازتاب ممنوعیت راهپیمایی در رسانهها و محافل سیاسی
یکی از مهمترین جنبههای گردهمایی ۲۰۲۶، بازتاب گسترده تصمیم مقامات فرانسه برای لغو راهپیمایی بود. این موضوع نهتنها در سخنرانیهای رسمی گردهمایی بلکه در بیانیهها و اظهارنظرهای بسیاری از شخصیتهای سیاسی حاضر نیز مورد توجه قرار گرفت. (مطلب شماره ۱ و ۲)
منتقدان این تصمیم استدلال میکردند که دولتهای دموکراتیک باید میان تهدیدهای امنیتی و حقوق بنیادین شهروندان تعادل برقرار کنند و نباید اجازه دهند تهدیدهای احتمالی به محدود شدن آزادی بیان و تجمع منجر شود. در مقابل، مقامات مسئول بر ضرورت حفاظت از جان شرکتکنندگان و پیشگیری از خطرات احتمالی تأکید داشتند. (مطلب شماره ۱)
این بحث در واقع یکی از مهمترین موضوعات حقوقی و سیاسی مرتبط با گردهمایی شد و در برخی تحلیلها بهعنوان نمونهای از چالشهای جدید دموکراسیهای اروپایی در مواجهه با تهدیدهای فراملی مطرح گردید. (مطلب شماره ۱)
تأکید بر برنامه ۱۰ مادهای
از مهمترین دستاوردهای سیاسی گردهمایی، تثبیت جایگاه برنامه ۱۰ مادهای مریم رجوی بهعنوان محور مشترک سخنرانان و حامیان بینالمللی بود. تقریباً تمامی شخصیتهای برجسته حاضر در گردهمایی، در بخشهایی از سخنان خود به این برنامه اشاره کردند و آن را مبنایی برای گذار به یک نظام دموکراتیک در ایران دانستند. (مطلب شماره ۲ و ۳)
تأکید بر آزادی انتخابات، جدایی دین و دولت، برابری زنان و مردان، لغو مجازات اعدام و تعهد به یک ایران غیراتمی، از جمله موضوعاتی بود که در سخنان شخصیتهای مختلف تکرار شد. (مطلب شماره ۲ و ۳)
از این منظر، گردهمایی ۲۰۲۶ را میتوان یکی از مهمترین تلاشها برای معرفی برنامه ۱۰ مادهای به افکار عمومی و محافل سیاسی بینالمللی دانست. (مطلب شماره ۲)
جایگاه گردهمایی در روند فعالیتهای مقاومت ایران
گردهمایی جهانی ایران آزاد ۲۰۲۶ در ادامه سلسله گردهماییهایی برگزار شد که از اوایل دهه ۱۳۸۰ خورشیدی به یکی از مهمترین رویدادهای سالانه مرتبط با شورای ملی مقاومت ایران تبدیل شدهاند. این گردهماییها طی سالهای مختلف در پاریس، ویلپنت، اشرف ۳ و بهصورت مجازی برگزار شدهاند و بستری برای ارتباط میان مقاومت ایران و شخصیتهای سیاسی بینالمللی فراهم کردهاند. (اطلاعات تکمیلی)
در میان این گردهماییها، رویداد سال ۲۰۲۶ جایگاهی ویژه یافت؛ زیرا نخستین بار بود که مسئله ممنوعیت یک راهپیمایی گسترده به یکی از محورهای اصلی آن تبدیل میشد. همین موضوع سبب شد که گردهمایی ۲۰۲۶ علاوه بر جنبه سیاسی، از منظر حقوقی و مدنی نیز مورد توجه قرار گیرد. (مطلب شماره ۱)
برگزارکنندگان این رویداد معتقد بودند که مقاومت در برابر این ممنوعیت و تداوم برنامههای گردهمایی، به نمادی از پایداری سیاسی تبدیل شد. از دید آنان، رویداد پاریس نشان داد که حتی در شرایط فشار و محدودیت نیز امکان حفظ و گسترش فعالیتهای سیاسی وجود دارد. (مطلب شماره ۱ و ۳)
