تظاهرات ۳۰ خرداد ۱۳۶۰

از ایران پدیا
پرش به: ناوبری، جستجو

تظاهرات ۳۰ خرداد سال ۱۳۶۰، در ساعت ۴بعدازظهر شنبه سی‌ام خرداد با جرقه‌ای شروع شد. جمعیت از هرسو به طرف تقاطع مصدق - انقلاب سرازیر شد. تظاهرات از خیابان مصدق وارد خیابان طالقانی شده و سپس از طالقانی وارد خیابان بهار و خیابان انقلاب شد تا به میدان فردوسی رسید. تظاهر کنندگان شعار می‌دهند:مردم به ما ملحق شوید ـ درد ما درد شماست!

دراین نقطه خمینی به پاسدارانش دستور شلیک داد و فتوای کشتار تظاهرکنندگان را صادر کرد. دراین تظاهرات صدهاتن از تظاهر کنندگان کشته ومجروح و هزاران تن دستگیر شدند. مسئول زندان اوین با خوشحالی اعدام ۲۳تظاهر کننده، را از جمله چند دختر نوجوان را اعلام کردند.[۱]

تصمیم‌گیری برای تظاهرات ۳۰ خرداد

برگزاری تظاهرات ۳۰ خرداد در نشست مرکزیت مجاهدین با حضور رهبری مجاهدین (مسعود رجوی) گرفته شد. در آن نشست مسعود رجوی گفته بود «می‌بایست به هر ترتیب و با هر قیمت یک تظاهرات بزرگ توده ای را بار دیگر آزمایش نمود. آخرین تجربه مسالمت آمیز را نیز حتی به منظور اتمام حجت سیاسی و تاریخی باید از سر گذراند… سرانجام از میان طرح‌های مختلف، پس از بحث‌های بسیار، مناسب‌ترین آنها انتخاب شد.[۲]

یک هفته قبل از ۳۰ خرداد ۶۰

«یک هفته قبل از ۳۰ خرداد مسئولان سازمان مجاهدین موضوع تظاهرات ۳۰ خرداد و ورود کل سازمان به این موضوع را به اعضاء اطلاع دادند

همچنین خاطرنشان کردند که این تصمیم‌گیری برای سازمان بعد از دو سال و نیم مبارزه افشاگرانه سیاسی، یک تصمیم‌گیری خطیر و بسیار بزرگ است. دیگر راهی جز اتمام حجت با جمهوری اسلامی برای سازمان باقی نمانده‌است».[۳]

روز ۳۰ خرداد ۶۰ چه گذشت

از ساعت ۴ بعداز ظهر روز شنبه ۳۰ خرداد ۱۳۶۰ تجمع اصلی در خیابان مصدق (ولیعصر فعلی)، حد فاصل خیابان‌های انقلاب و طالقانی بود. با شروع تظاهرات انبوه جمعیت به بکباره براه افتاد. تظاهرات از خیابان مصدق وارد خیابان طالقانی شد. مسیر تظاهرات از چهاراه مصدق شروع وبعد از عبور از خیابان طالقانی وخیابان بهار وارد خیابان انقلاب شد وتا میدان فردوسی ادامه یافت. در طول تظاهرات چندین و چند بار طرفداران خمینی تلاش کردند باسنگ پراکنی وحمله به صف مقدم تظاهرات مانع حرکت تظاهرات بشوند و سعی می‌کردند که از خیابان‌های منشعب، به اطراف این تظاهرات حمله کنند… ولی مردم مقاومت می‌کردند وآنها موفق نشدند. مشخص بود که طرفداران خمینی از قبل برای مقابله آمادگی دارد. حمله به جمعیت ابتدا با تهاجم موتورسواران و چماقداران شروع شد… تظاهرات همین‌طور پیش می‌رفت تا به میدان فردوسی رسید. طرفداران خمینی از طرف میدان انقلاب با۶ یا ۷ مینی بوس و اتوبوس به تظا هرکنندگاه حمله‌ور شدند. آنها همگی به سلاح سرد و گرم مسلح بودند. اما تظاهر کنندگاه مقاومت می‌کردند. درمیدان فردوسی یک جبپ آهو که پشتش مسلسل کالیبر ۵۰ بسته شده بود به تظاهرکنندگاه شلیک کرد. از بالای ساختمان کمیته عملیاتی شماره یک روبروی خیابان ایرانشهر به طرف تظاهر کنندگاه شلیک می‌کردند. تظاهرکنندگاه بهر سو می‌دویدند و مثل برگ بروی زمین می‌ریختند.[۴]

«جمعیت زیادی در بسیاری شهرها ظاهر شدند… در تظاهرات تهران بیش از ۵۰۰هزار نفر شرکت کرده بودند… اخطار علیه تظاهرات به‌طور مستمر از شبکهٔ رادیو تلویزیون پخش می‌شد… اعلام کردند تظاهر کنندگان محارب با خدا محسوب می‌شوند. حزب‌اللهی‌ها مسلح شده و با کامیون‌ها آورده شده بودند… به پاسداران دستور شلیک داده شده بود.[۵]

کشته شدگان ۳۰ خرداد۱۳۶۰

روز ۳۱خرداد، روزنامه‌های رسمی جمهوری اسلامی، عکس گروهی از دختران نوجوان مجاهد را که دادستانی خمینی، آنها را با تیرباران کرده‌اند به‌منظور احراز هویت چاپ می‌کنند و از پدرو مادرهای آنان خواسته می‌شود که برای شناسایی و تحویل‌گیری فرزندانشان به‌اوین مراجعه کنند.[۶]

«تنها در محدودهٔ دانشگاه تهران ۵۰کشته، ۲۰۰زخمی و ۱۰۰۰نفر دستگیر شدند. مسئول زندان اوین با خوشحالی اعلام کرد جوخه‌های اعدام ۲۳تظاهر کننده، از جمله چند دختر نوجوان را اعدام کرده‌اند.»[۷]

جستارهای وابسته

منابع

  1. اطلاعات سوم تیرماه ۱۳۶۰
  2. سی خرداد ۶۰ به روایت مجاهدین - مهدی ابریشم چی
  3. سی خرداد ۶۰ به روایت شاهدان - حوری سیدی
  4. سی خرداد شصت به روایت شاهدان
  5. سی خرداد پاسخ به ضرورت تاریخ - آبراهامیان
  6. سی خرداد پاسخ به ضرورت تاریخ - اطلاعات سوم تیر ۱۳۶۰
  7. سی خرداد پاسخ به ضرورت تاریخ - آبراهامیان