عرفان علیزاده
عرفان علیزاده، نوجوان ۱۹ ساله اهل کرج استان البرز، یکی از جوانترین جانباختگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ بود. او در روز یکشنبه ۱۹ دی ۱۴۰۴، در جریان تظاهرات مردمی در کرج، بر اثر شلیک مستقیم گلوله به سر توسط نیروهای سرکوبگر حکومتی جان باخت. گزارشهای حقوق بشری مانند ههنگاو و ایرانوایر تأیید کردهاند که عرفان علیزاده در خیابانهای مرکزی کرج هدف تیراندازی مستقیم قرار گرفت و این رویداد بخشی از سرکوب شدید در شهرهای اطراف تهران بود.
اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ از ۷ دیماه با اعتصاب گسترده کسبه تهران آغاز شد و به سرعت به شهرهایی مانند کرج گسترش یافت. ریشه این خیزش در بحرانهای عمیق اقتصادی، تورم افسارگسیخته، سقوط ارزش ریال به بیش از ۱۴۰ هزار تومان و نارضایتی گسترده از حاکمیت بود. در کرج، معترضان با شعارهای ضدحکومتی به خیابانها آمدند و نیروهای امنیتی با خشونت شدید، از جمله تیراندازی مستقیم پاسخ دادند که نتیجه آن کشته شدن چندین شهروند شد.
عرفان علیزاده به عنوان نوجوانی پرشور، نمادی از مشارکت نسل جوان در این قیام شد. مراسم خاکسپاری او در فضای سنگین امنیتی برگزار شد و خانوادهاش تحت فشار نهادهای حکومتی قرار گرفتند.
نام او در فهرست جانباختگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ در ردیف ۱۲۷ به ثبت رسیده است.
نحوه جانباختن در اعتراضات
عرفان علیزاده، نوجوان ۱۹ ساله اهل کرج از توابع استان البرز، در روز یکشنبه ۱۹ دیماه ۱۴۰۴ در جریان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴، بر اثر شلیک مستقیم گلوله به سر توسط نیروهای حکومتی جان باخت.[۱][۲]
بر اساس گزارشها، در روز ۱۹ دی، اعتراضات در کرج شدت گرفت و معترضان در مناطق مرکزی تجمع کردند. نیروهای امنیتی با تیراندازی مستقیم به سوی مردم، عرفان علیزاده را هدف قرار دادند و او بلافاصله جان باخت. منابع محلی او را نوجوانی پرشور و عادی توصیف کردهاند که برای اعتراض به شرایط اقتصادی و آینده تاریک نسل جوان به خیابان آمده بود.
مراسم خاکسپاری عرفان علیزاده در فضایی امنیتی برگزار شد و نهادهای حکومتی خانواده را تحت فشار قرار دادند تا از تجمع جلوگیری شود.
زمینه اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ در ایران، ریشه در بحران عمیق اقتصادی، معیشتی و حکمرانی دارد که طی ماههای اخیر با سقوط مستمر ارزش پول ملی، جهش نرخ ارز به بیش از ۱۴۰ هزار تومان، افزایش تورم، رکود گسترده بازار و کاهش شدید قدرت خرید شهروندان تشدید شده است. اعتراضات از اعتصاب بازار تهران در روز نخست (۷ دی ۱۴۰۴) آغاز شد و به سرعت به اعتراضات در دیگر اقشار جامعه در شهرهای مختلف از جمله کرج گسترش یافت.
طی روزهای بعدی، اعتراضات به شکل تجمعات خیابانی، راهپیماییها و پیوستن نسل جوان و نوجوان ادامه پیدا کرد. در شهرهای اطراف تهران مانند کرج، سرکوب شدید بود و کشته شدن نوجوانانی مانند عرفان علیزاده، نشاندهنده عمق مشارکت نسل زد در این اعتراضات بود.
واکنش نیروهای انتظامی و امنیتی با افزایش حضور نیروها، استفاده از گاز اشکآور، تیراندازی مستقیم و بازداشت گسترده شهروندان همراه بوده که منجر به کشتهشدگان و زخمیهای متعدد شد. جان باختن نوجوانان نشاندهنده عمق نارضایتی نسل جوان از آینده بود. این اعتراضات بیانگر عمق نارضایتیهای انباشته در جامعه ایران است و ادامه آن اراده مردم برای تغییر را نشان میدهد.[۳][۴]