درگاه:اصلی/نوشتارهای برگزیده
سید محمود طالقانی، (زاده ۱۳ اسفند ۱۲۸۹ خورشیدی - درگذشته ۱۹ شهریور ۱۳۵۸) روحانی مترقی و سیاستمدار و از فعالان '''نهضت ملی شدن نفت ایران''' و نهضت مقاومت ملی، عضو مجلس خبرگان قانون اساسی و نخستین امام جمعه تهران پس از '''انقلاب ضد سلطنتی''' ۱۳۵۷ بود. محمود طالقانی یکی مهمترین روحانیون پس از '''خمینی''' به شمار میرفت اما به لحاظ دیدگاه با وی متفاوت بود. وی پیش از انقلاب و پس از آن حتی روابط خوبی با مارکسیستها و سازمانهای غیرمسلمان داشت و از محبوبیت خاصی در بین پیروان سایر ادیان چون مسیحیان ایران، بهاییان و اهل سنت برخوردار بود.
آیتالله طالقانی پس از انقلاب با روشی که خمینی و آخوندهای حامی او بکار میبردند مخالف ورزید. او با حجاب اجباری مخالف بود. وی همچنین خواهان تشکیل شوراهای مردمی و اصل ولایت فقیه بود که در آن زمان البته هنوز به شکل کنونی تعیین و تفسیر نشده بود را تأیید نمیکرد.[۱]
او همچنین ارتباطات ویژهای با '''مسعود رجوی''' و '''موسی خیابانی''' و '''سازمان مجاهدین خلق ایران''' داشت و از آنها حمایت میکرد. مجاهدین خلق او را پدرطالقانی مینامیدند. همواره در مورد اوگفته میشود که در صورت زنده ماندن میتوانست سرنوشت بسیاری از امور را تغییر دهد. مرگ او برای خمینی و همراهانش حذف بسیاری از جریانات سیاسی را سادهتر کرد. پسر آیتالله طالقانی مرگ پدر خود را مشکوک میداند.
شیخ محمد خیابانی، (زادهی ۱۲۵۸ شمسی، برابر با ۱۸۸۰ میلادی در خامنه از توابع شهرستان شبستر، درگذشتهی ۲۲ شهریور ۱۲۹۹ در شهر تبریز)، خیابانی از نامدارترین مجاهدان عصر مشروطه و از پیشگامان جنبش آزادیخواهی ایران است. قیام او که به مدت ۶ ماه طول کشید ادامه '''انقلاب مشروطه''' و جنبش دفاع از آزادی و استقلال مردم ایران بود. او با نطقهای پرشور، مردم آذربایجان را به مبارزه با حاکمان فاسد و خائن قاجار برمیانگیخت.
همزمان با استبداد صغیر و مقاومتی که در تبریز علیه نیروهای دولتی شکل گرفت، خیابانی حضور فعال داشت. در این دوره یکی از اعضای انجمن ایالتی بود که به همراه مجاهدین علیه نیروهای دولتی که تبریز را در محاصره داشتند مبارزه میکرد. او از سوی مردم تبریز به نمایندگی دور دوم مجلس شورای ملی انتخاب شد و از جملهی برجستهترین اقدامات او در این دوره مخالفتش با پذیرش اولتیماتوم روسیه بود.
خیابانی در مقابل قرارداد ۱۹۱۹ موضع سرسخت و میهنپرستانه گرفت و به مبارزه با این قرارداد برخاست و در روز ۱۷فروردین سال ۱۲۹۹ در تبریز قیام کرده و کنترل شهر را بدست گرفت. مردم نیز به حمایت از شیخ محمد خیابانی برخاستند و نیروهای دولتی را عقب راندند. جنبش مردم تبریز تا شهریور ماه ادامه یافت.
شیخ محمد خیابانی در ۲۲شهریور ۱۲۹۹، بهدست یکی از سران قزّاق بهشهادت رسید. شیخ محمد خیابانی به سبب اقامتش در محله «خیابان» تبریز معروف به «خیابانی» شد.
نوید افکاری، (متولد ۳۱ تیر ۱۳۷۲در کازرون - در تاریخ ۲۲ شهریور ۱۳۹۹ اعدام شد)، کشتیگیر باسابقه و از دستگیر شدگان تظاهرات مرداد ۱۳۹۷ است. او به همراه دو برادرش وحید و حبیب افکاری متهم به شرکت در اعتراضات سراسری مرداد ۱۳۹۷ بودند.
نوید افکاری در طول بازداشت خود با شکنجه و تهدید مواجه بود تا علیه برادران خود اعتراف کند. وی سرانجام به دوبار اعدام محکوم شد. وحید افکاری به ۵۴ سال و ۶ ماه حبس و ۷۴ ضربه شلاق و حبیب افکاری به ۲۷ سال و ۳ ماه حبس و ۷۴ ضربه شلاق محکوم شدهاند.
نوید افکاری پیش از این هیچ سابقه کیفری نداشته و به گفتهی دوستانش فردی خوشنام و دارای چندین مدال قهرمانی کشوری در رشتهی کشتی بود. [۱] در نوجوانی به فینال کشتی نوجوانان رسید و در بزرگسالی در میان برترینهای این رشته در سطح کشور قرار داشت. نوید افکاری متهم به قتل یک بسیجی شد، اما چنین اتهامی را رد کرد.
یک منبع مطلع که پروندهی این سه برادر را مطالعه کرده است به گزارشگر هرانا گفته است نوید و وحید افکاری با هدف اقرارهای اجباری در محل آگاهی شیراز که محلی بسیار بدنام است به شدت '''شکنجه''' شدهاند. برخی کاربران توئیتر نوشتند، جمهوری اسلامی پس از کوتاه آمدن از اعدام سه معترض قیام سعید تمجیدی، محمد رجبی و امیرحسین مرادی زیر فشارهای بینالمللی قصد انتقامگیری داشت.
دهها شخصیتسیاسی جهان و صدها ورزشکار جهانی از جمهوری اسلامی خواهان توقف حکم اعدام او شدند. جمهوری اسلامی بین دو تصمیمگیری باید انتخاب میکرد. اعدام نکردن او و پذیرفتن شکاف در دستگاه سرکوب و طلسم اختناق جمعی و یا اعدام کردن نوید افکاری و پذیرفتن عواقب بینالمللی آن. سرانجام نوید افکاری در تاریخ ۲۲ شهریور ۹۹ اعدام شد. این موضوع واکنشهای بسیاری را در ایران و جهان برانگیخت.
