سقوط هواپیمای اوکراینی

از ایران پدیا
پرش به ناوبری پرش به جستجو
سقوط هواپیمای اوکراینی
سقوط هواپیمای اوکراینی.jpg
بوئینگ ۷۳۷
خلاصه سانحه
تاریخ۸ ژانویه مصادف با ۱۸ دی ماه ۱۳۹۸
محل حادثهآسمان تهران
مختصات: ۳۵°۳۳′۴۰″ شمالی ۵۱°۰۶′۱۴″ شرقی / ۳۵٫۵۶۱۱۱°شمالی ۵۱٫۱۰۳۸۹°شرقی / 35.56111; 51.10389
مسافرین۱۶۷ نفر
خدمه۹
مجروحین۰
کشته‌شدگان۱۷۶ نفر
بازماندگان‍۰
نوع  هواپیمابوئینگ ۷۳۷
استفاده‌کنندهخطوط هوایی اوکراین
مبدافرودگاه امام خمینی تهران
مقصدکیف - اوکراین

سقوط هواپیمای اوکراینی حادثه‌ای است که در روز ۸ ژانویه مصادف با ۱۸ دی ماه ۱۳۹۸ رخ داد.[۱] در این حادثه همه‌ی ۱۷۶ مسافر و سرنشین هواپیمای اوکراینی جان باختند. رژیم ایران پس از کشته شدن قاسم سلیمانی فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران و ابومهدی المهندس از فرماندهان حشد الشعبی تهدید کرده بود که به منافع و نیروهای آمریکایی در منطقه حمله خواهد کرد. این هواپیما پس از آن سقوط کرد که رژیم ایران پایگاه نظامی عین الأسد متعلق به نیروهای آمریکایی در عراق را هدف یک حمله موشکی قرار داد. مقامات ایرانی گفتند این هواپیما در اثر نقص فنی سقوط کرده است. با این همه شواهد نشان می‌داد که این هواپیما توسط موشک‌های زمین به هوای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مورد هدف قرار گرفته است. برخی از قربانیان این حادثه اتباع سوئد و کانادا بودند. نخست وزیر سوئد استفان لوون در مورد این حادثه با جاستین ترودو نخست وزیر کانادا تلفنی گفتگو کرد و اعلام نمود، اطلاعاتی که دولت آمریکا منتشر ساخته است را می‌پذیرند و بر این باور هستند که هواپیما در اثر اصابت موشک سقوط کرده است.[۲] پیش از آن مقامات آمریکایی اعلام کرده بودند بر اساس اطلاعات به دست آمده از ماهواره‌ها هواپیمای اوکراینی هدف حمله‌ی دو موشک قرار گرفته است. دولت آمریکا از ایران خواست جعبه سیاه هواپیما را به شرکت بوئینگ بدهد، اما حسن رضایی‌فر٬ رئیس سازمان هواپیمایی ایران اعلام کرد آن را تنها در ایران بررسی خواهند کرد.

سرانجام در روز۲۱ دی ماه ستاد نیروهای مسلح ایران در بیانیه‌‌ای مسئولیت سقوط هواپیمای اوکراینی را پذیرفت و اعلام نمود این هواپیما در اثر یک خطای انسانی توسط پدافند سپاه پاسداران مورد هدف قرار گرفته است. [۳]

چند ساعت پس از آن اعتراضات مردمی در چندین نقطه‌ی ایران آغاز شد. مردم در شعارهای خود علی خامنه ای و سپاه پاسداران را هدف قرار دادند و خواهان سرنگونی رژیم ولایت فقیه شدند.

شرح واقعه‌ی سقوط هواپیمای اوکراینی

روز چهارشنبه ۱۸ دی‌ماه ۱۳۹۸ یک هواپیمای مسافربری خطوط هوایی اوکراین با ۱۷۶سرنشین که از تهران به مقصد کیف پایتخت اکراین در حال پرواز بود؛ دقایقی پس از بلند شدن از باند فرودگاه خمینی، در منطقه شهریار در نزدیکی تهران مورد اصابت موشک قرار گرفت و سقوط کرد.

ساعاتی پیش از این واقعه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در واکنش به کشته شدن قاسم سلیمانی توسط پهباد آمریکایی در عراق، ۱۵ موشک به دو پایگاه نظامی آمریکا در عراق شلیک کرده بود. موشک‌های شلیک شده از طرف سپاه پاسداران به پایگاه عین الاسد و یک پایگاه دیگر در اربیل هیچ خسارت جانی در بر نداشت و خسارت‌های جزئی به تاسیسات آمریکایی وارد شده بود. در پی شلیک این موشک‌ها، آسمان ایران در وضعیت آماده‌ باش پدافندی قرار داشت. سامانه‌های موشکی سپاه برای پاسخگویی به هر حمله احتمالی آمریکا آماده بودند اما پروازهای مسافری لغو نشده بود.

اسامی جان‌باختگان شلیک به هواپیمای اوکراینی

جانباختگان حادثه سقوط هواپیمای اوکراینی
آرش پورضرابی و پونه گرجی- دانشجو
جانباختگان حادثه سقوط هواپیمای اوکراینی
دلارام داداش نژاد - دانشجو
جانباختگان حادثه سقوط هواپیمای اوکراینی
سیاوش مقصودلو دارای مدرک دکترا به همراه دخترش
جانباختگان حادثه سقوط هواپیمای اوکراینی
غنیمت اژدری- دانشجوی مقطع دکترا
جانباختگان حادثه سقوط هواپیمای اوکراینی
زینب و محمد اسدی لاری- برادر و خواهر
جانباختگان سقوط هواپیمای اوکراینی
مجتبی عباس نژاد - دانشجوی دانشگاه تورنتو
جانباختگان سقوط هواپیمای اوکراینی
ایمان آقابالی - دانشجوی مقطع دکترا
جانباختگان سقوط هواپیمای اوکراینی
مهدی اسحقیان - دانشجوی مقطع دکترا


مسافرین ایرانی هواپیمای اوکراینی

سعید طهماسبی قادم اسدی شهرزاد هاشمی
دریا طوفیان سهند هاتفی
محمد عباسپورقادی فرهاد نیکنام
مجتبی عباس نژاد آرنیکا نیازی
محمود عطار آرسام نیازی
سیاوش غفوری آذر غزل نوریان
فریده غلامی میلاد نهاوندی
آیدا فرزانه زهرا نقیبی
مرضیه فروتن فاطمه یساوند
شکیبا فتاحتی آرش پورضرابی
شریعه فقیهی منصور پور جمع
فائزه فلسفی عایشه پور قادری
فراز فسلفی شکوفه چوپان نژاد
پریناز قادرپناه پونه کرجی
ایمان قادر پناه سوزان گل باباپور
امیرحسین قاسمی فرید آراسته
کیانا قاسمی روجا آزادیان
میلاد قاسمی اربابی ایمان اقبالی
فاطمه قاسمی دستجردی مریم آقامیری
امیر حسین قربانی بهابادی غنیمت اژدری
درسا قندچی نیلوفر ابراهیم
دانیال قندچی بهناز ابراهیمی خوئی
مهدیه قوی سیدمهران ابطحی فروشانی
معصومه قوی اردلان ابن الدین حمیدی
فاطمه کازرانی کامیار ابن الدین حمیدی
آزاده کاوه منصور اثنی عشری اصفهانی
محمدرضا کدخدازاده میترا احمدی
سعید کدخدازاده کاشانی رامتین احمدی
بهاره کرمی مقدم عرشیا ارباب بهرامی
فرشته مالکی دیزجی اوین ارسلانی
فاطمه محمودی مهدی اسحفین درجه
فیروزه مدنی محمد صالحه
امیرمرادی نیلوفر صدر
سهیلا معصومه سید نوژن صدر
مشرف رضوی ندا صدیقی
محمد معینی پگاه صفرپور
راستین مقدم محسن صلاحی
سپند صادقی سیاوش مقصودلو استرآبادی
میرمحمد مهدی صادقی پریا مقصودلو استرآبادی
آنیسا صادقی مریم ملک
محمدحسین اسدی لاری سارا معانی
زینب اسدی لاری سید پدرام موسوی بقروئی
ری را اسمعلیان سیده دریا موسوی بقروئی
امیر اشرفی حبیب آبادی سیده درینا موسوی بقروئی
شاهرخ اقبالی کردیا مولایی
شهرزاد اقبالی هیبا مولایی
پریسا اقبالیان محمدجواد عباسی
محمد مهدی الیاسی فرزانه نادری
سید مهدی امامی الناز نبیئی
سوفی امامی مهرداد نقیب لاهوتی
روجا امیدبخش سحرناز حقجو
مهسا امیرلیراوی سارا حمزه ای
آلما اولادی حدیث حیات داوودی
امیرحسین اویسی فروغ خادم
عسل اویسی دلارام داداشنژاد
مهربان بدیعی اردستانی مژگان دانشمند
نگار برقعه ای سام ذکائی
سمیرا بشیری نسیم رحمانی فر
محمد امین بیرونی سی ژیوان رحیمی
محمد امین جبلی نیلوفر ورائی خمس
پدرام جدیدی شهاب رعنا
السا جدیدی آزاد زارعی
شادی جمشیدی کسری ساعتی
حمیدرضا جوادی اصل محمدحسین ساکت
کیان جوادی اصل حمیدرضا ستاره کوکب
بهاره حاج اسفندیاری ساجده سرائیان
صدف حاجی آقاوند سارا سعادت
مهدیه حاجی قاسمی صبا سعادت
پارسا حسن نژاد امیرحسین سعیدی نیا
پانیذ سلطانی
راحله سلمانی زاده فقه
شیدا شادخو
مسعود شاطرپور خیابان
الوند صادقی

مسافرین خارجی هواپیمای اوکراینی

آلکا کو بیوک (اوکراین) والریا اوچاروک (اوکراین)
الینا مالاخورا (اوکراین) ولادیمر دایان کو (اوکراین)
اولکس نابومکین (اوکراین) یوها سوهاب (اوکراین)
ایور مانکو (اوکراین) علیرضا نوروزی (سوئد)
دنیس لیخو (اوکراین) اریک لیندبرک (سوئد)
سرهی خومینگو (اوکراین) امیل لیند برک (سوئد)
کاترینا اشنانیک (اوکراین) محمدرضا کدخدا زاده (انگلستان)
ماریا میگتوگ(اوکراین) مهدی محمدی(افغانستان)
اردلان ابن الدین حمیدی (کانادا) رحیمه کاتبی (افغانستان)
الینا مرتضی تربجی (کانادا) زین العابدین سعادت (افغانستان)
عسکر دیرانی (کانادا) سکینه احمدی (افغانستان)
عفیفه اصغر علی ترباهی (کانادا) شهرام تاجیک (افغانستان)
کامیار ابن الدین حمیدی(کانادا) محسن احمدی (افغانستان)
نیلوفر رزاقی (کانادا) مطهر احمدی (افغانستان)
حسین رضایی (افغانستان) مهدی رضایی(افغانستان)
مهدی تاجیک(افغانستان)

تکذیب شلیک موشک به هواپیمای اوکراینی

پس از واقعه‌ی سقوط هواپیمای اوکراینی مقامات جمهوری اسلامی اصابت موشک به این هواپیما را تکذیب کردند، در حالی که شواهد محکمی بر هدف قرار گرفتن توسط موشک دلالت می‌کرد. مقامات جمهوری اسلامی علت سقوط هواپیما را نقص فنی اعلام کردند.

علی ربیعی سخن‌گوی دولت حسن روحانی در بیانیه‌ای که روز پنج شنبه ۱۹ دی ۱۳۹۸ صادر کرد خبر اصابت موشک به هواپیمای اوکراینی را دروغ خواند و آنرا عملیات روانی آمریکا بر ضد جمهوری اسلامی توصیف کرد.[۴]

حسام‌الدین آشنا مشاور روحانی در واکنش به گزارش‌های مریوط به علت سانحه سقوط هواپیمای اوکراینی منتشر کنندگان این اخبار را تهدید کرد و در حساب توییتر خود نوشت:

سرنشینان کشته شده هواپیمای اوکراینی در محل حادثه
سرنشینان کشته شده هواپیمای اوکراینی در محل حادثه

«به کارگزاران ایرانی‌تبار رسانه‌های فارسی‌زبان هشدار داده می‌شود از مشارکت در جنگ روانی مربوط به هواپیمای اوکراینی و همکاری با ایران‌ستیزان خودداری کنند.»[۵]

علی عابدزاده رئیس سازمان هواپیمایی کشوری ایران، اصابت موشک به هواپیمای خطوط هوایی اوکراین را تکذیب کرد و آنرا غیر فنی خواند. علی عابدزاده روز پنج شنبه در یک برنامه تلویزیونی گفت، آتش بیش از یک دقیقه در هواپیمای اوکراینی بوده و قبل از سقوط همه شاهدان آتش را دیده‌اند و اگر اصابت موشک بود هواپیما منهدم می‌شد. او گفت، در زمان سقوط بوئینگ، ۹ فروند هواپیما در آن اطراف در حال پرواز داشتیم و مگر می‌شود پدافند هوایی به هواپیمایی شلیک کند که ۸ هزار پا ارتفاع دارد؟

وی در پاسخ به مقامات آمریکایی که علت سقوط هواپیما را برخورد موشک عنوان کرده‌ بودند، آمریکایی‌ها را متهم به دروغ گویی کرد و گفت، آمریکایی‌ها و بوئینگ در چند ماه اخیر زیان هنگفتی دیده‌اند و هم‌اکنون اگر ببینند این سقوط به علت نقص فنی بوده است قطعا به شدت سهام بوئینگ نزول می‌کند و به همین دلیل این شایعات را مطرح می‌کنند.

رییس سازمان هواپیمایی کشوری در ادامه در پاسخ به یکی از اخبار مطرح شده در فضای مجازی مبنی براینکه بقایای یک موشک روسی در کنار این هواپیما پیدا شده است، گفت، اصلا چنین چیزی نبوده است، چرا که ممکن است در فضای مجازی برخی موارد را بسازند و اصلا چنین موضوعی صحت ندارد.[۶]

واکنشهای بین‌المللی در مورد سقوط هواپیمای اوکراینی

سقوط هواپیمای اوکراینی در ایران واکنش‌های بین‌المللی بسیاری را در پی داشت. پیش از بیانیه ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی که به هدف قرار گرفتن هواپیما توسط پدافند سپاه پاسداران اعتراف کرد، مقامات تعدادی از کشورها به ویژه مقامات کشورهایی که اتباعشان در سانحه هواپیما جان باختند نسبت به تکذیب و انکار اصابت موشک توسط جمهوری اسلامی واکنش نشان دادند. هم چنین پس از اعتراف جمهوری اسلامی به هدف قرار دادن هواپیمای اوکراینی توسط سپاه پاسداران نیز واکنش‌های بسیاری در رابطه به این موضوغ در سطح بین‌المللی مطرح شد.

سپاه پاسداران در حال پاکسازی محل سقوط هواپیمای اوکراینی
سپاه پاسداران در حال پاکسازی محل سقوط هواپیمای اوکراینی

واکنش‌ها قبل از اعتراف به اصابت موشک

شبکه سی بی اس آمریکا گزارش داد که یک ماهواره آمریکا ابتدا جهش هایی ناگهانی در طیف فروسرخ که نشانه پرتاب دو موشک بود و بعد از آن جهش دیگری در اثر یک انفجار را ردیابی کرده است.

نشریه نیوزویک به نقل از مقام های پنتاگون و مقام های ارشد اطلاعاتی آمریکا و همچنین مقام های اطلاعاتی عراق نوشت که به اعتقاد آنها پرواز شماره پی اس ۷۵۲ خطوط بین المللی اوکراین هدف اصابت موشک روسی تور قرار گرفته است.

روزنامه نیویورک تایمز نوشت، صحت ویدئویی در شبکه های اجتماعی را تصدیق کرده که لحظه اصابت موشک به شیئی پرنده در آسمان را نشان می دهد.

بوریس جانسون نخست وزیر بریتانیا روز پنج‌شنبه ۱۹ دی‌ماه گفت:

«اکنون مجموعه ای از اطلاعات وجود دارد که این پرواز با اصابت یک موشک زمین به هوا سقوط کرده که ممکن است غیرعامدانه بوده باشد. ما در حال همکاری نزدیک با کانادا و شرکای بین المللی خود هستیم و اکنون باید تحقیقات کامل و شفافی انجام شود.»

دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا روز پنج‌شنبه ۱۹ دی‌ماه در پاسخ به سوالات خبرنگاران گفت:

تصاویر برخی کشته شدگان سقوط هواپیمای اوکراینی
تصاویر برخی کشته شدگان سقوط هواپیمای اوکراینی

«من سوءظن هایی دارم. چیز فاجعه باری است. به نظرم حادثه فاجعه باری است. اما ممکن است کسی در آن طرف مرتکب اشتباهی شده باشد.»

جاستین ترودو نخست وزیر کانادا گفت که او اطلاعاتی امنیتی از منابع متعدد دریافت کرده که حاکی از اصابت موشک زمین به هوای ایران به هواپیماست و افزود ممکن است این حادثه سهوی بوده باشد. او گفت:

«این موید نیاز به انجام تحقیقات کامل است. کانادایی ها سوالاتی دارند و مستحق پاسخ هایی هستند.»

ترودو هم‌چنین گفت الان وقت مقصر شناختن کسی و نتیجه گیری قطعی نیست و از ارائه جزییات شواهد خودداری کرد.

پیش از اظهارات آقای ترودو، شبکه سی بی اس آمریکا گزارش کوتاهی در توییتر منتشر کرد. این گزارش می‌گوید که اطلاعاتی که به دست این سازمان رسیده متکی بر اطلاعاتی است که دستگاه‌های دولتی آمریکا جمع‌آوری کرده‌اند. به گفته منابع این شبکه، این اطلاعات نشان‌دهنده روشن شدن سیگنال های راداری است.

در روز پنجشنبه ۱۹ دی‌ماه ۱۳۹۸ اولکسی دانیلوف دبیر شورای امنیت و امور دفاعی اوکراین گفت که سه علت احتمالی سقوط مد نظر است:

  • برخوردی در آسمان با یک پهپاد یا سایر اشیای پرنده
  • نابودی یا انفجار موتور به دلایل فنی
  • انفجاری در داخل هواپیما در نتیجه حمله ای تروریستی

دانیلوف گفت که محققان اوکراینی که به ایران رفته‌اند خواهان جستجوی بقایای احتمالی موشک در محل سقوط هستند. ایران مجهز به سیستم های دفاع هوایی روسی است.

آقای دانیلوف گفت که تحقیقات با شرکت کارشناسانی انجام خواهد شد که در مورد سقوط سال ۲۰۱۴ پرواز ام اچ ۱۷ خطوط هوایی مالزی در شرق اوکراین تحقیق کردند.[۷]

واکنش‌ها پس از اعتراف به اصابت موشک

با اذعان ایران به ساقط کردن غیرعمدی هواپیمای مسافربری اوکراین بر فراز تهران، رهبران کانادا و اوکراین خواستار عدالت برای ۱۷۶ سرنشین هواپیما که در حادثه جان باختند شده اند.[۸]

ولودیمیر زلنسکی رئیس جمهور اوکراین از ایران خواسته است "گناهکاران را محاکمه کند"، بقایای قربانیان را بازگرداند، غرامت بپردازد، دسترسی کامل به مقام های اوکراین بدهد و از طریق کانال های دیپلماتیک عذرخواهی کند.[۸]

جاستین ترودو نخست وزیر کانادا گفت که منزجر و خشمگین است و به روحانی گفته است که باید تحقیقاتی کامل با شفافیت کامل درباره اینکه چطور چنین فاجعه هولناکی ممکن است اتفاق افتاده باشد انجام شود. ترودو گفت، کانادا تا زمان پاسخگویی، عدالت و وداع مناسب با قربانیان که خانواده ها مستحق آن هستند از پا نخواهد نشست... آنها زخم خورده اند، خشمگین و عزادارند و خواهان توضیح هستند.[۸]

مایک پومپئو وزیر خارجه آمریکا ویدئویی از اعتراضات در ایران که پس از اعتراف رژیم ایران به ساقط کردن هواپیمای اوکراینی شکل گرفت را را توییت کرد و نوشت:

«صدای مردم ایران روشن است. آنها از دروغ ها، فساد، ندانم کاری رژیم و بی رحمی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی تحت فرمان حکومت فسادسالارانه خامنه ای دلزده‌اند. ما در کنار مردم ایران که مستحق آینده بهتری هستند ایستاده ایم.»

به دنبال ادامه اعتراضات ضد حکومتی درشهرهای ایران در اعتراض به ساقط شدن هواپیمای اوکراینی توسط سپاه پاسداران در روز یکشنبه ۲۲ دی‌ماه ۱۳۹۸، دونالد ترامپ رئیس جمهور ایالات متحده در توییتی نوشت:

«به رهبران رژیم ایران ـ تظاهرات کنندگان خود را نکشید.  هزاران نفر تاکنون توسط شما کشته یا زندانی شده اند و جهان نظاره‌گر است.  مهمتر اینکه  آمریکا نظاره‌گر است. اینترنت خود را برگردانید و  بگذارید گزارشگران آزاد باشند! کشتن مردم بزرگ ایران را متوقف کنید!»[۹]


اعتراضات پس از سقوط هواپیمای اوکراینی

چند ساعت پس از آن‌که سپاه پاسداران طی بیانیه ای حمله به هواپیمای اوکراینی را به عهده گرفت اعتراضات مردمی در نقاط مختلف ایران آغاز شد. این اعتراضات ابتدا در مقابل کوی دانشگاه با شعار «فرمانده کل قوا - استعفا استعفا» که اشاره به علی خامنه ای بود آغاز شد. اعتراضات به سقوط هواپیمای اوکراینی به سرعت در نقاط دیگر تهران از جمله دانشگاه امیرکبیر (پلی تکنیک) گسترش یافت.

بعد از ظهر روز یکشنبه در شهرهای مختلفی چون تهران، اصفهان، ، ساری، رشت، همدان، کرمان، ارومیه، بابل، شیراز و ... تظاهرات مردمی در جریان بود. این تظاهرات با شعارهایی که بالاترین مقامات حکومتی را هدف قرار می داد آغاز شد.[۱۰]

در نزدیکی دانشگاه امیرکبیر، زیر پل حافظ جمعیتی چند هزار نفره علیه علی خامنه‌ای سپاه پاسداران و مقامات حکومتی شعار می‌دادند.[۱۱] نیروی انتظامی به سمت جمعت گاز اشک‌آور شلیک کرد. معترضین در این تظاهرات با شعار « سلیمانی قاتله، رهبرشم قاتله» بسیاری از رسانه‌های خارجی را به واکنش واداشتند.

از جمله برایان هوک در این رابطه گفت: بله مردم ایران از سلیمانی نفرت دارند و او را قاتل می‌دانند.[۱۲]

در اصفهان در خیابان انقلاب و نزدیکی سی و سه پل مردم شعارهایی علیه رهبر و دیگر سران حکومتی می‌دادند.

برخی شعارها درتظاهرات پس از سقوط هواپیما

  • مرگ بر اصل ولایت فقیه
  • این همه سال جنایت مرگ بر این ولایت
  • میکشم میکشم آنکه برادرم کشت
  • سلیمانی قاتله رهبرشم قاتله
  • دروغگو حیا کن رسانه را رها کن
  • خامنه‌ای حیا کن مملکت رو رها کن
  • بترسید، بلرزید، ما همه با هم هستیم
  • ۱۵۰۰نفر کشته آبان ماست
  • کشته ندادیم که سازش کنیم، رهبر قاتل رو ستایش کنیم
  • به من نگو فتنه‌گر، فتنه‌یی تویی ستمگر
  • ما بچه‌های جنگیم، بجنگ تا بجنگیم
  • مرگ بر دیکتاتور
  • سپاهی حیا کن مملکت رو رها کن
  • توپ، تانک، فشفشه آخوند باید گم بشه
  • این همه سال جنایت مرگ بر این ولایت
  • نظام جنایت میکند، رهبر حمایت میکند
  • اين انتقام سختو از من و تو میگیرن
  • جمهوری اسلامی، نمیخواهیم نمی‌خواهیم
  • غلط کردی، خطا کردی

ادامه اعتراضات در ۲۲ دی‌ماه

تظاهرات در اعتراض به سقوط هواپیمای اوکراینی توسط موشک‌های سپاه پاسداران در دومین روز اعتراضات در روز یکشنبه ۲۲ دی‌ماه ۱۳۹۸ نیز در شهرهای مختلف ایران ادامه داشت. تظاهرات به ده‌ها شهر گسترش یافت.

انبوه مردم معترض در شهرهای تهران، شیراز، اصفهان، مشهد، یزد، قزوین، کرمانشاه، زنجان، اهواز، سنندج، بابل به خیابان‌ها آمدند و تظاهرات کردند. شعارهای مردم متوجه مقامات بالای رژیم ایران بود؛ به ویژه شعارهای بسیاری بر ضد علی خامنه‌ای ولی فقیه رژیم ایران، داده شد. در تهران سیل جمعیت از خیابان‌های اطراف میدان آزادی، از جمله استاد معین، صادقیه و انقلاب به سمت میدان آزادی روانه شد.[۸]

بعد از ظهر روز یکشنبه دانشجویان دانشگاه پردیس کرج و دانشگاه اراک و دانشگاه دولتی دامغان در محوطه این دانشگاه‌ها تجمع کردند و به سقوط هواپیمای اوکراینی توسط سپاه پاسداران اعتراض کردند. دانشجویان دانشگاه دامغان شعار می‌دادند «کشته ندادیم که سازش کنیم، رهبر قاتل رو ستایش کنیم».[۸]

اطلاعیه‌های شورای ملی مقاومت درباره سقوط هواپیما

روز ۱۹ دی ۱۳۹۸ شورای ملی مقاومت ایران طی اطلاعیه‌ای اعلام کرد که خانم مریم رجوی به مناسبت سقوط هوابیمای اوکراینی و جان باختن ۱۷۶ نفر در این واقعه، روز جمعه ۲۰ دی‌ ۱۳۹۸ را عزای عمومی اعلام کرد.[۱۳]

شورای ملی مقاومت ایران تا تاریخ ۲۶ دی‌ماه ۱۳۹۸ تعداد یازده اطلاعیه در مورد سقوط هواپیمای اوکراینی و اتفاقات پس از آن صادر کرد.

در تاریخ ۲۱ دی ۹۸ پس از اعتراف جمهوری اسلامی به سقوط هواپیما توسط موشکهای سپاه، شورای ملی مقاومت ایران اطلاعیه‌ای صادر که در آن خانم مریم، سرنگونی هواپیمای مسافری را جنایت بزرگ رژيم ایران معرفی کرد و تاکید کرد، مردم نه می بخشند و نه فراموش می کنند. او در این اطلاعیه خامنه ای، روحانی و سرکردگان پاسداران را مقصر اصلی این فاجعه خواند و گفت که آنها باید محاکمه و مجازات شوند.[۱۴]

در ۲۱ دی ۱۳۹۸ با شروع تظاهرات در تهران در اعتراض به هدف قرار دادن هواپیمای اوکراینی توسط سپاه شورای ملی مقاومت ایران با صدور اطاعیه‌ای، گزارشی از این اعتراضات ارائه داد. در این اطلاعیه آمده بود که اعتراضات و شعارها مستقیما ولی فقیه رژیم ایران و سپاه پاسداران را هدف قرار داده است. مریم رجوی نیز یه دانشجویان به پا خاسته درود فرستاد.[۱۵]

در اطلاعیه‌ی دیگری که در ۲۱ دی ۹۸ از طرف شورای ملی مقاومت ایران صادر شد به کنفرانس خبری پاسدار امیر علی حاجی‌زاده در مورد اعتراف به هدف قرار دادن هواپیما توسط سپاه اشاره شد و تاکید شد که سران رژیم از همان ابتدا از این موضوع مطلع بودند ولی آنرا لاپوشانی کردند.[۱۶]

شورای ملی مقاومت ایران با صدور ۷ اطلاعیه‌ی دیگر از تاریخ ۲۱ تا ۲۴ دی‌ماه ۱۳۹۸ گزارشاتی از تظاهرات و اعتراضات در شهرهای مختلف در اعتراض به هدف قرار دادن هواپیمای اوکراینی ارائه داد.[۱۷]

در اطاعیه‌‌ای که در تاریخ ۲۶ دی ۱۳۹۸ صادر شد به اعتراض و شعارهای ضد حکومتی مردم سنندج در جریان خاکسپاری یکی از قربانیان سانحه هواپیما پرداخته شد. در این اطلاعیه هم‌چنین به تظاهرات ۲۵ دیماه دانشجویان دانشگاه سنندج نیز اشاره شد.[۱۸]

مراسم بزرگداشت جان باختگان در اشرف ۳

روز یکشنبه ۲۲دی ماه۱۳۹۸، مراسم بزرگداشت جان‌باختگان سقوط هواپیمای مسافربری اوکراین با حضور مریم رجوی،رئیس جمهور برگزیده شورای ملی مقاومت در اشرف۳ در آلبانی برگزار شد.

مراسم بزرگداشت قربانیان سقوط هواپیمای اوکراینی در اشرف ۳ در آلبانی با حضور مریم رجوی
مراسم بزرگداشت قربانیان سقوط هواپیمای اوکراینی در اشرف ۳ در آلبانی با حضور مریم رجوی

در این مراسم، اعضای سازمان مجاهدین خلق ایران، به ۱۷۶جان باخته‌ی سقوط هواپیمای اوکراینی که توسط موشک‌های سپاه پاسداران هدف قرار گرفت ادای احترام کردند. آنان با افروختن شمع و تقدیم گل در مقابل تصویر پیکرهای جان‌باختگان، همدردی خود را با خانواده‌های قربانیان اعلام کردند.[۱۹]

مریم رجوی طی سخنانی در این مراسم گفت:

«برای بزرگداشت ۱۷۶انسان بیگناه که به‌دست سپاه‌ پاسداران خامنه‌ای در فاجعه سقوط هواپیما قربانی شدند، این‌جا جمع شده‌ایم تا مجدداً اعلام کنیم که مجاهدین و مقاومت ایران و مردم ایران نه می‌بخشند و نه فراموش می‌کنند.

هنوز مردم ایران از داغ ۱۵۰۰شهید در قیام آبان‌ماه بیرون نیامده‌اند که داغ و درد دلخراش دیگری برای مردم فرا رسیده. و آن‌هم کشتار ناجوانمردانه ۱۷۶تن در فاجعه شلیک به هواپیمای مسافربری است.»

مریم رجوی ضمن اشاره به تظاهرات دانشجویان و جوانان در مراسم بزرگداشت یاران جان‌باخته‌شان گفت:

«خشم و عصیان یاران آنها در دانشگاهها و در سراسر شهرها دوباره نشان داد که مردم ایران نه می‌بخشند و نه فراموش می‌کنند، نه آرام می‌شوند و نه به گوشه‌یی می‌روند. بلکه هم‌چنان در میدان هستند، و فریاد می‌زنند: مرگ بر اصل ولایت فقیه، مرگ بر دیکتاتور. مردم ایران دیکتاتوری حاکم بر ایران را نمی‌خواهند.»[۱۹]

منابع

  1. آمریکا اطلاعات مهمی درباره سقوط هواپیمای اوکراینی در ایران به کی‌یف داد
  2. سوئد خواستار بررسی شفاف درمورد سقوط هواپیمای‌ اوکراین است
  3. اطلاعیه ستادکل نیروهای مسلح درباره سقوط هواپیمای مسافربری
  4. بیانیه سخنگوی دولت درباره سقوط هواپیما و عملیات روانی آمریکا - خبرگزاری مهر
  5. شلیک غیر عمد یا دروغ عمدی؟ - سایت سازمان مجاهدین خلق ایران
  6. امکان انفجار هواپیمای اوکراینی بر اثر شلیک موشک به لحاظ فنی وجود ندارد ـ ایرنا خبرگزاری جمهوری اسلامی
  7. ترودو: شواهد حاکی از ساقط شدن هواپیما با پدافند هوایی ایران است - بی‌بی‌سی فارسی
  8. ۸٫۰ ۸٫۱ ۸٫۲ ۸٫۳ ۸٫۴ واکنش‌ها به اذعان ایران به ساقط کردن هواپیمای اوکراینی - بی‌بی‌سی فارسی خطای یادکرد: برچسب <ref> نامعتبر؛ نام «:0» چندین بار با محتوای متفاوت تعریف شده‌است
  9. سایت سازمان مجاهدین خلق ایران
  10. اقرار به شلیک به هواپیمای مسافربری
  11. شلیک گاز اشک آور به تظاهر کنندگان در پل حافظ
  12. موضعگیری برایان هوک به تظاهرات مردمی
  13. خانم رجوی: روز جمعه، عزار عمومی جان باختگان هواپیمای ساقط شده توسط موشک‌های رژيم - سایت شورای ملی مقاومت ایران
  14. مریم رجوی: سرنگونی هواپیمای مسافری جنایت رژيم است... - سایت شورای ملی مقاومت ایران
  15. ایران: تظاهرات مردم و دانشجویان در تهران... - سایت شورای ملی مقاومت ایران
  16. اعتراف ناگزیر سرکرده هوا فضا... - سایت شورای ملی مقاومت ایران
  17. اطلاعیه شماره ۲ تا شماره ۸ شورای ملی مقاومت درباره اعتراضات بعد از سقوط هواپیما - سایت شورای ملی مقاومت ایران
  18. اطلاعیه‌ی شورای ملی مقاومت درباره تظاهرات مردم سنندج - سایت شورای ملی مقاومت ایران
  19. ۱۹٫۰ ۱۹٫۱ مراسم بزرگداشت جان‌باختگان هواپیمای... - سایت مجاهدین خلق ایران