کاربر:Alireza k h/صفحه تمرین: تفاوت میان نسخه‌ها

از ایران پدیا
پرش به ناوبری پرش به جستجو
جزبدون خلاصۀ ویرایش
 
(۱۶ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{جعبه اطلاعات رویداد تاریخی
{{جعبه اطلاعات رویداد سیاسی
|نام رویداد= کنفرانس بین‌المللی «زنان، نیروی تغییر؛ ضرورت جمهوری دموکراتیک»
| عنوان = خیزش دانشگاه‌ها در اسفند ۱۴۰۴
|تصویر=کنفرانس بین‌الملی زنا نیروی تغییر-۲اسفند ۱۴۰۴.jpg  
| تصویر = [[پرونده:خیزش دانشگاه‌ها در اسفند۱۴۰۴.jpg|350px]]
|عرض تصویر=  
| نوع = اعتراضات دانشجویی و خیزش دانشگاهی
|زیرنویس= مریم رجوی در حال سخنرانی در کنفرانس بین‌المللی روز جهانی زن، اسفند ۱۴۰۴
| تاریخ = ۲ اسفند ۱۴۰۴ – تاکنون
|عناوین دیگر= کنفرانس بین‌المللی زنان در آستانه ۸ مارس ۲۰۲۶
| مکان = تهران (دانشگاه تهران، شریف، امیرکبیر، خواجه نصیر، علم و صنعت، شهید بهشتی، الزهرا، هنر و معماری پارس و غیره)، مشهد (دانشگاه فردوسی، سجاد) و سایر شهرها
|عاملان= مریم رجوی، شورای ملی مقاومت ایران، سازمان مجاهدین خلق ایران، شخصیت‌های برجسته سیاسی از اروپا و آمریکا
| کشور = ایران
|مکان= پاریس (مقر اصلی) با ارتباط مستقیم ویدئویی به اشرف ۳ (آلبانی) و انجمن‌های زنان در سراسر جهان
| علت = بازگشایی دانشگاه‌ها پس از تعطیلی طولانی، یادبود شهدای قیام دیماه ۱۴۰۴، خشم از سرکوب، بازداشت دانشجویان، فساد و دیکتاتوری ولایت فقیه
|زمان= ۲ اسفند ۱۴۰۴ (برابر با ۲۱ فوریه ۲۰۲۶)
| شرکت‌کنندگان = دانشجویان، برخی اساتید و جوانان حامی
|نتیجه= تأکید بر نقش رهبری زنان به عنوان شرط لازم برای دموکراسی در ایران؛ ارائه پلتفرم ۱۲ ماده‌ای حقوق زنان؛ اجماع بین‌المللی بر نفی هرگونه دیکتاتوری (شاه و شیخ).
| رهبران = خودجوش (با حمایت [[شورای ملی مقاومت ایران]] و [[مریم رجوی]])
| تلفات = مصدومیت‌های متعدد در درگیری‌ها (آمار دقیق گزارش نشده)، بازداشت‌های گسترده
| نتیجه = تداوم خیزش تا روز ششم و گسترش اعتراضات
| پیامد = تشدید سرکوب، احضار و ممنوع‌الورودی دانشجویان، فراخوان به اعتصاب عمومی، بازتاب بین‌المللی
}}
}}


'''کنفرانس بین‌المللی زنان در آستانه ۸ مارس ۲۰۲۶''' با نام کامل '''«کنفرانس بین‌المللی زنان، نیروی تغییر؛ ضرورت یک ایران آزاد و جمهوری دموکراتیک»'''، همایشی سیاسی و حقوقی بود که در آستانه ۸ مارس (روز جهانی زن) در تاریخ ۲ اسفند ۱۴۰۴ شمسی (فوریه ۲۰۲۶ میلادی) از سوی مقاومت ایران برگزار گردید. این کنفرانس با هدف تبیین استراتژی «رهبری زنان» به عنوان موتور محرک تغییرات سیاسی در ایران و ارائه پلتفرمی برای آینده دموکراتیک کشور تشکیل شد. در این نشست، طیفی از زنان سیاستمدار، حقوقدانان بین‌المللی، و فعالان حقوق بشر از کشورهای مختلف از جمله فرانسه، آمریکا، ایتالیا، کانادا، اسپانیا و کلمبیا حضور یافتند. زنان اشرف۳ نیز به‌صورت آنلاین در آن شرکت داشتند.  
'''خیزش دانشگاه‌ها در اسفند ۱۴۰۴'''، که از روز ۲ اسفند ۱۴۰۴ با بازگشایی دانشگاه‌ها آغاز شد، به عنوان بخشی از قیام سراسری ایران علیه رژیم ولایت فقیه شکل گرفت.<ref name=":0">[https://news.mojahedin.org/i/%D8%AE%DB%8C%D8%B2%D8%B4-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%D8%AC%D9%88%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D9%88%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D9%85%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AE%D8%AA%D9%84%D9%81-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D9%82%DB%8C%D8%A7%D9%85-%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D8%B3%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87-%DB%B6%DB%B8 خیزش بزرگ دانشجویان برای دومین روز متوالی در دانشگاههای مختلف کشور - قیام سراسری ایران – شماره ۶۸]</ref> دانشجویان در دانشگاه‌های تهران مانند دانشگاه تهران، [[دانشگاه صنعتی شریف]]، دانشگاه صنعتی امیرکبیر، دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی، دانشگاه علم و صنعت ایران، دانشگاه  بهشتی و دانشگاه هنر و معماری پارس تجمع کرده و شعارهایی علیه دیکتاتوری سر دادند.<ref name=":6">[https://news.mojahedin.org/i/%D8%AA%D8%AC%D9%85%D8%B9-%D8%AF%D8%B1%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%D8%AC%D9%88%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%B1%DB%8C%D9%81-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%B1%DA%A9%D8%A8%DB%8C%D8%B1-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA%DB%8C%D9%86-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DA%AF%D8%B4%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1-%D8%B9%D9%84%DB%8C%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%A7%D8%A8%D9%84%D9%87-%D8%A8%D8%B3%DB%8C%D8%AC%DB%8C- تجمع و درگیری دانشجویان دانشگاههای شریف و امیرکبیر در نخستین روز بازگشایی؛ شعار علیه خامنه‌ای و مقابله با بسیجی‌ها]</ref> این اعتراضات در روز دوم (۳ اسفند) گسترش یافت و به دانشگاه فردوسی مشهد و دانشگاه سجاد مشهد رسید.<ref name=":1">[https://news.mojahedin.org/i/%D8%AF%D9%88%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D8%B6%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%D8%AC%D9%88%DB%8C%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%B9%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B1%DA%AF-%D8%AE%D8%A7%D9%85%D9%86%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%85%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%AE%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%B3%DB%8C%D8%AF%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%B3%D8%B1%D9%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87 دومین روز اعتراضات دانشجویی - شعار دانشجویان دانشگاه تهران: «مرگ بر ستمگر، چه شاه باشه چه رهبر» + پیام خانم مریم رجوی]</ref> دانشجویان با تأکید بر مرزبندی نه شاه نه رهبر، خواستار دموکراسی و برابری شدند.<ref name=":5">[https://news.mojahedin.org/i/%D8%A8%DB%8C%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%87-%D8%AC%D9%85%D8%B9%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%D8%AC%D9%88%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B2%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%D9%85%DB%8C%D8%AF-%D8%AC%D9%85%D9%87%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D9%85%D9%88%DA%A9%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DB%8C%DA%A9-%D8%B2%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA بیانیه جمعی از دانشجویان دانشگاه تهران: دانشگاه زنده است، امید به جمهوری دموکراتیک زنده است]</ref>


محور اصلی مباحث بر این پایه استوار بود که نابرابری جنسیتی در ایران، محصول ساختاریِ هر دو الگوی حکومتی «سلطنتی» و «مذهبی» در سده اخیر بوده است. شرکت‌کنندگان با استناد به نقش محوری زنان در قیام‌های دهه ۱۴۰۰، تأکید کردند که مشارکت برابر زنان در رهبری سیاسی، تنها ضمانت برای جلوگیری از بازتولید استبداد پس از سرنگونی نظام فعلی است. [[مریم رجوی]]، رئیس‌جمهور برگزیده [[شورای ملی مقاومت ایران|شورای ملی مقاومت]]، در سخنرانی مفصل خود در این کنفرانس، طرح ۱۲ ماده‌ای حقوق زنان را به عنوان مانیفست جایگزین دموکراتیک معرفی کرد که بر [[جدایی دین و دولت|جدایی دین از دولت]]، نفی حجاب اجباری و برابری کامل حقوقی تمرکز دارد. این کنفرانس به دلیل حضور گسترده چهره‌های تراز اول سیاسی و پیوند دادن مطالبات زنان به تغییر ساختاری قدرت در ایران، بازتاب گسترده‌ای در رسانه‌های اپوزیسیون و محافل دیپلماتیک یافت.
در روز سوم (۴ اسفند)، اعتراضات به خیابان‌های اطراف دانشگاه‌ها کشیده شد و نیروهای سرکوبگر با گاز اشک‌آور و تیراندازی پاسخ دادند.<ref name=":4">[https://news.mojahedin.org/i/%DA%86%D9%87%D8%A7%D8%B1%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AE%DB%8C%D8%B2%D8%B4-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%D8%AC%D9%88%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AE%D8%AA%D9%84%D9%81-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%D8%AC%D9%88%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D9%87%D9%86%D8%B1%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D9%88%D8%B1%D9%87-%D9%82%D8%B3%D9%85-%D8%AE%D9%88%D9%86-%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D9%85-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86 چهارمین روز خیزش دانشجویان در دانشگاههای مختلف - دانشجویان هنرستان سوره: قسم به خون یاران ایستاده‌ایم تا پایان]</ref> روز چهارم (۵ اسفند) شاهد تحصن در دانشگاه الزهرا و درگیری‌های شدید در دانشگاه‌های تهران بود.<ref name=":3">[https://article.mojahedin.org/i/%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%87%D8%A7-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DA%AF%D8%B4%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B4%D8%AF%D8%9F دانشگاهها، چگونه بازگشایی شد؟]</ref> دانشجویان با یادبود شهدای قیام دیماه، بر ادامه مبارزه تا سرنگونی تأکید کردند.<ref name=":2">[https://news.mojahedin.org/i/%D9%81%D8%A7%DA%A9%D8%B3--%D9%86%DB%8C%D9%88%D8%B2-%D8%AF%D8%B1%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%AF%DB%8C%D8%AF%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D9%85%D9%88%D8%AC-%D9%86%D8%A7%D8%A2%D8%B1%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%B3%D8%B1%DA%A9%D9%88%D8%A8-%D9%82%DB%8C%D8%A7%D9%85-%D8%AF%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%87 فاکس‌نیوز: درگیریهای دانشگاههای تهران؛ یکی از آشکارترین نمایش‌های ناآرامی از زمان سرکوب قیام در دیماه بود]</ref>


== پیش‌زمینه تاریخی ==
در روز پنجم (۵اسفند) مقامات آموزشی و امنیتی جمهوری اسلامی با اتخاذ تدابیر گسترده‌ای شامل بستن ورودی برخی دانشگاه‌ها، تشدید حضور نیروهای امنیتی، احضار و ممنوع‌الورودی دانشجویان و انتقال کلاس‌ها به حالت مجازی، تلاش کردند از گسترش و پیوند اعتراضات جلوگیری کنند.<ref name=":11">[https://news.mojahedin.org/i/%D9%BE%D9%86%D8%AC%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AE%DB%8C%D8%B2%D8%B4-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%D8%AC%D9%88%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AE%D8%AA%D9%84%D9%81-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86 پنجمین روز خیزش دانشجویان در دانشگاههای مختلف ایران]</ref>
برگزاری این کنفرانس در زمانی صورت گرفت که جامعه ایران دوره‌ای از ناآرامی‌های مستمر و قیام‌های سراسری با محوریت زنان را پشت سر گذاشته بود.


=== ریشه‌های مبارزاتی زنان در ایران ===
این رویدادها با واکنش‌های بین‌المللی همراه بود؛ رسانه‌هایی مانند نیویورک تایمز و رویترز آن را یکی از بزرگ‌ترین نمایش‌های ناآرامی از زمان سرکوب قیام دیماه توصیف کردند.<ref name=":7">[https://www.nytimes.com/2026/02/21/world/middleeast/iran-student-protests.html Iran’s Students Hold Anti-Regime Protests as Universities Reopen]</ref><ref name=":10">[https://www.reuters.com/business/media-telecom/iranian-students-protest-second-day-some-universities-2026-02-22 Iranian students protest for second day at some universities]</ref> اعتراضات تا روز ششم ادامه یافت و دانشجویان را به عنوان پیشتازان جنبش آزادی‌خواهی معرفی کرد.<ref name=":8">[https://www.ncr-iran.org/en/ncri-statements/statement-iran-protest/defiant-uprising-in-universities-protests-in-abdanan-and-echo-of-overthrow-slogans-on-the-40th-day-memorial-of-martyrs Defiant Uprising in Universities, Protests in Abdanan, and Echo of Overthrow Slogans on the 40th Day Memorial of Martyrs]</ref><ref name=":9">[https://iranwire.com/en/features/149412-irans-universities-reopen-to-protest-as-students-demand-justice-for-the-killed Iran’s Universities Reopen to Protest as Students Demand Justice for the Killed]</ref>
تاریخ‌نگاران حاضر در کنفرانس به این نکته اشاره داشتند که حضور سیاسی زنان در ایران به دوران [[جنبش مشروطه ایران|انقلاب مشروطه]] و پس از آن مبارزه علیه دیکتاتوری پهلوی بازمی‌گردد. با این حال، استبداد مذهبی پس از سال ۱۳۵۷ با نهادینه کردن قوانین شریعت، تبعیض جنسیتی را به یکی از ستون‌های بقای خود تبدیل کرد.


=== نقش شورای ملی مقاومت و مجاهدین خلق ===
== زمینه و علل خیزش دانشگاه‌ها ==
از اواسط دهه ۱۳۶۰، سازمان مجاهدین خلق با تغییر در ساختار درونی خود، زنان را در بالاترین سطوح تصمیم‌گیری قرار داد. این تجربه که مریم رجوی از آن به عنوان «آنتی‌تز زن‌ستیزی» یاد می‌کند، زیربنای تئوریک کنفرانس ۲۰۲۶ را تشکیل داد. تصویب [[طرح آزادی‌ها و حقوق زنان]] در سال ۱۳۶۶ توسط [[شورای ملی مقاومت ایران|شورای ملی مقاومت]]، به عنوان سندی تاریخی برای اثبات پایبندی این جریان به برابری جنسیتی در این نشست مورد بازخوانی قرار گرفت.


=== بافت زمانی (سال ۱۴۰۴) ===
خیزش دانشگاه‌ها در ۲اسفند ۱۴۰۴ در ادامهٔ قیام سراسری دیماه ۱۴۰۴ شکل گرفت که طی آن هزاران نفر از مردم ایران در اعتراض به دیکتاتوری ولایت فقیه، فساد گسترده، فقر فزاینده و سرکوب سیستماتیک به خیابان‌ها آمدند.<ref name=":0" /> دانشگاه‌ها در جریان قیام دیماه به مدت طولانی تعطیل شدند و بسیاری از دانشجویان در اعتراضات شرکت کردند یا به عنوان زندانی سیاسی بازداشت شدند.<ref name=":3" />
این کنفرانس در شرایطی برگزار شد که به ادعای برگزارکنندگان، رژیم حاکم در لرزان‌ترین وضعیت خود قرار داشت و پرسش درباره «آلترناتیو» و «فردای سرنگونی» به بحث اصلی محافل سیاسی تبدیل شده بود. تضاد میان مدل‌های مختلف حکومتی (سلطنت در مقابل جمهوری دموکراتیک) ضرورت تبیین جایگاه زنان در هر یک از این مدل‌ها را دوچندان کرده بود.


== سخنرانی مریم رجوی ==
با نزدیک شدن به ابتدای ترم تحصیلی جدید در اسفند ۱۴۰۴، رژیم جمهوری اسلامی ناچار به بازگشایی دانشگاه‌ها شد.<ref name=":3" /> این بازگشایی، که ظاهراً برای بازگشت به روال عادی آموزشی صورت گرفت، به سرعت به فرصتی برای تجمع دانشجویان تبدیل شد.<ref name=":6" /> دانشجویان که بسیاری از آنان شاهد کشته شدن هم‌کلاسی‌ها، دوستان و خانواده‌های خود در قیام دیماه بودند، دانشگاه را به صحنه‌ای برای یادبود شهدا و ادامه مبارزه تبدیل کردند.<ref name=":0" />
سخنرانی [[مریم رجوی]] در این کنفرانس، فراتر از یک سخنرانی تشریفاتی، به عنوان یک نقشه راه سیاسی برای گذار از استبداد عمل کرد. او با دسته‌بندی مطالبات زنان در سه سطح «حقوق فردی»، «آزادی‌های اجتماعی» و «رهبری سیاسی»، استدلال کرد که بدون سطح سوم (رهبری سیاسی)، دو سطح دیگر هرگز تضمین نخواهند شد.


وی با پیوند زدن «مسئله زن» به «مسئله سرنگونی»، استدلال کرد که زن‌ستیزی صرفاً یک خصلت فرهنگی رژیم نیست، بلکه ستون فقرات بقای سیاسی آن است.
== علل اصلی این خیزش‌ ==
[[پرونده:سخنرانی مریم رجوی به مناسبت روز جهانی زن .jpg|جایگزین=سخنرانی مریم رجوی به مناسبت روز جهانی زن|بندانگشتی|350x350پیکسل|'''سخنرانی مریم رجوی به مناسبت روز جهانی زن''']]


=== پارادایم «رهبری زنان» به عنوان آنتی‌تز استبداد ===
* یادآوری و گرامیداشت شهدای قیام دیماه و مطالبه عدالت برای جان‌باختگان
رجوی در این سخنرانی، مشارکت زنان را از سطح «حضور نمادین» به سطح «نقش حاکمیتی» ارتقا داد. وی تأکید کرد:<blockquote>«زنان ایران نشان دادند که نه قربانیان بی‌قدرت، بلکه نیروی تغییرند. آزادی و دموکراسی به‌دست نمی‌آید مگر با حضور زنان در رهبری سیاسی جامعه.»</blockquote>او با تکیه بر تجربه سازمان‌یافته جنبش تحت رهبری‌اش گفت که حضور زنان در مناصب تصمیم‌گیری، تضمین‌کننده «نفی انحصارطلبی» و «تثبیت دموکراسی» است. وی مشارکت بیش از ۵۰ درصدی زنان در «پارلمان مقاومت» (شورای ملی مقاومت) را به عنوان الگویی عملی برای ایران فردا معرفی کرد.
* خشم از ادامه سرکوب، بازداشت گسترده دانشجویان و اساتید منتقد
* نارضایتی عمیق از سیاست‌های اقتصادی رژیم که منجر به فقر و بیکاری گسترده جوانان تحصیل‌کرده شده بود
* رد کامل مشروعیت رژیم ولایت فقیه و تأکید بر ضرورت سرنگونی آن


=== نفی هرگونه تحمیل و اجبار (شعار نه حجاب، نه دین، نه حکومت اجباری) ===
دانشجویان با شعارهایی مانند «دانشگاه زنده است»، «دانشجو، معلم، کارگر، اتحاد اتحاد» و «این آخرین پیامه، هدف سرنگونیه» ثابت کردند که دانشگاه دیگر تنها محل آموزش نیست، بلکه سنگر مقاومت و پیشتاز قیام برای آزادی است.<ref name=":0" /><ref name=":1" />
رجوی در بخشی از سخنان خود که بازتاب گسترده‌ای داشت، مرزهای آزادی‌های فردی را ترسیم کرد. او بر حق انتخاب آزادانه در تمام شئون زندگی تأکید ورزید:<blockquote>«هر اجبار و تحمیلی را قاطعانه رد می‌کنیم؛ نه حجاب اجباری، نه دین اجباری و نه حکومت اجباری. انتخاب آزادانه زن ایرانی باید محترم شمرده شود.»</blockquote>این فراز از سخنرانی، پاسخی صریح به قوانین شریعت حاکم و همچنین مرزبندی با هرگونه مدل حکومتی بود که قصد دارد سبک زندگی خاصی را به شهروندان تحمیل کند.


=== کالبدشکافی استبداد تاریخی (تقابل با میراث شاه و شیخ) ===
== روز اول: بازگشایی و شعله‌ور شدن اعتراضات (۲ اسفند ۱۴۰۴) ==
مری رجوی با رویکردی انتقادی به تاریخ ۱۰۰ ساله ایران، هر دو سیستم سلطنتی و مذهبی را در «زن‌ستیزی» شریک دانست. او با اشاره به کودتای ۳ اسفند و اقدامات [[رضاشاه پهلوی|رضا شاه]]، استدلال کرد که:


استبداد پهلوی: با «کالایی کردن زن» و تحمیل «بی‌حجابی اجباری»، حق انتخاب زن ایرانی را انکار کرد.
در روز دوشنبه ۲ اسفند ۱۴۰۴، همزمان با بازگشایی رسمی دانشگاه‌ها پس از تعطیلی طولانی، دانشجویان در چندین دانشگاه بزرگ تهران تجمع کردند.<ref name=":6" /> در دانشگاه تهران، دانشجویان از ساعات اولیه صبح در دانشکده‌های مختلف، به ویژه دانشکده فنی و علوم اجتماعی، تجمع کردند و با سر دادن شعار «مرگ بر خامنه‌ای» و «این آخرین پیامه، هدف سرنگونیه» اعتراض خود را آغاز نمودند.<ref name=":0" />


استبداد آخوندی: با «سرکوب عریان» و «حجاب اجباری»، زن را از عرصه‌ی عمومی حذف کرد.
بر اساس گزارش‌های منتشرشده از منابع دانشجویی، در [[دانشگاه صنعتی شریف]]، دانشجویان دانشگاه صنعتی شریف از ساعات اولیه روز شنبه با تجمع در محوطه دانشگاه، شعارهایی از جمله


وی نتیجه‌گیری کرد که: «فاشیسم چه از نوع دینی و چه از نوع سلطنتی با زنان در ستیز است.»
«این همه سال جنایت، مرگ بر این ولایت»،


=== پیوند برابری با توسعه و عدالت اجتماعی ===
«کشته ندادیم که سازش کنیم، رهبر قاتل رو ستایش کنیم»،
در بخش دیگری از سخنرانی، وی به مطالبات اقتصادی و حقوقی زنان پرداخت. او با استناد به طرح ۱۲ ماده‌ای حقوق زنان، بر موارد زیر تأکید کرد:


برابری اقتصادی: مزد مساوی در برابر کار مساوی و حق اشتغال آزادانه.
و «مرگ بر دیکتاتور»


حقوق خانواده: حق متساوی طلاق، آزادی گزینش همسر و منع هرگونه بهره‌کشی جنسی.
سر دادند.


حقوق سیاسی: حق انتخاب کردن و انتخاب شدن در تمامی سطوح، از جمله قضاوت و ریاست‌جمهوری که در رژیم فعلی ممنوع است.
در ادامه، دانشجویان با سردادن شعار «آزادی، آزادی، آزادی» بر ادامه مقاومت و ایستادگی خود تأکید کردند.


=== چشم‌انداز ایران فردا: سکولاریسم و کثرت‌گرایی ===
در جریان این تجمع، نیروهای بسیجی برای متفرق‌کردن دانشجویان وارد عمل شدند که این اقدام با مقاومت دانشجویان روبه‌رو شد و به درگیری انجامید. دانشجویان معترض در واکنش به حضور نیروهای سرکوبگر، شعار «بی‌شرف، بی‌شرف» سر دادند.
رجوی در پایان، تصویری از «ایران آزاد فردا» ترسیم کرد که بر سه پایه استوار است:


جدایی دین و دولت: پایان دادن به قوانین شرع در نظام حقوقی کشور.
همزمان، دانشجویان دانشگاه صنعتی امیرکبیر نیز در نخستین روز بازگشایی دانشگاه، تجمع اعتراضی برگزار کردند. دانشجویان این دانشگاه با شعارهایی نظیر


حقوق ملیت‌ها: تأکید بر برابری حقوق کردها، بلوچ‌ها، عرب‌ها و سایر اقلیت‌های ملی در چارچوب یک ایران متحد.
«این آخرین پیامه، هدف کل نظامه»،


نقش محوری زنان: به عنوان نیروی متحدکننده و ضامن انتقال آرام قدرت.
«امسال سال خونه، سیدعلی سرنگونه»،


او خطاب به جامعه جهانی و زنان آزاده جهان گفت: <blockquote>«بدون رهبری زنان، نه تغییر دموکراتیک در ایران امکان‌پذیر است و نه دموکراسی و توسعه حقیقی ریشه خواهد دواند.»<ref>[https://www.maryam-rajavi.com/womens-leadership-a-necessity-for-a-free-iran-and-a-democratic-republic/ سایت مریم رجوی: سخنرانی به مناسبت روز جهانی زن]</ref><ref>[https://leader.mojahedin.org/i/%D8%B3%D8%AE%D9%86%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%85-%D9%85%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%B1%D8%AC%D9%88%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%86%D8%A7%D8%B3%D8%A8%D8%AA-%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B2%D9%86 سخنرانی خانم مریم رجوی به‌مناسبت روز جهانی زن]</ref></blockquote>
و «این گل پرپر شده، هدیه به میهن شده»


== مواضع سخنرانان بین‌المللی (بخش اول: اروپا و آمریکا) ==
بر استمرار قیام و نفی کلیت نظام حاکم تأکید کردند.
در این بخش از کنفرانس، مجموعه‌ای از زنان صاحب‌نام که در سطوح عالی اجرایی و تقنینی کشورهای خود خدمت کرده‌اند، به ایراد سخن پرداختند:


=== فرانسه و کشورهای اروپای غربی ===
در ادامه تجمع‌های دانشگاه شریف، دانشجویان شعارهای دیگری از جمله


==== میشل آلیو ماری (وزیر خارجه، دفاع و دادگستری سابق فرانسه ۲۰۱۰-۲۰۱۱): ====
«تا آخوند کفن نشود، این وطن وطن نشود»،
او بر پیوند ارگانیک میان «آزادی پوشش» و «دموکراسی» تأکید کرد. آلیو ماری با اشاره به پایداری رهبری مریم رجوی، خاطرنشان کرد که دموکراسی بدون برابری زن و مرد یک تناقض است.


==== هلنا کاریراس (وزیر دفاع سابق پرتغال ۲۰۲۲-۲۰۲۴): ====
«می‌جنگیم، می‌میریم، ایران و پس می‌گیریم»،
وی با مقایسه انقلاب ۱۹۷۴ پرتغال (انقلاب میخک) و جنبش فعلی ایران، نقش استمرار نسل‌ها در مبارزه با استبداد ۵۰ ساله را یادآور شد.


==== هلن گودمن (معاون سابق مجلس عوام انگلستان): ====
و بار دیگر «آزادی، آزادی، آزادی»
او بر انزوای بین‌المللی رژیم و ترس آن از فضای مجازی تأکید کرد و قطع اینترنت را نشانه فقدان مشروعیت دموکراتیک دانست.


==== دورین روکماکر (نماینده سابق پارلمان اروپا از هلند): ====
نیروهای بسیجی و لباس‌شخصی‌ها تلاش کردند تجمع را پراکنده کنند اما با مقاومت دانشجویان مواجه شدند.<ref name=":6" />
وی مریم رجوی را یک «الگوی جهانی» نامید که تصور ناتوانی زنان در رهبری بزرگترین جنبش‌های سیاسی را در هم شکسته است.


=== ایالات متحده آمریکا ===
در دانشگاه صنعتی امیرکبیر (پلی‌تکنیک)، دانشجویان با نصب پلاکاردهایی با نام شهدای قیام دیماه از آنان یاد کردند.<ref name=":6" /> در دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی نیز تجمعات مشابهی شکل گرفت و دانشجویان با شعارهای رادیکال خشم خود را ابراز کردند.<ref name=":0" />


==== کارلا سندرز (سفیر سابق آمریکا در دانمارک): ====
در دانشگاه علم و صنعت ایران، دانشجویان با تجمع در مقابل ساختمان مرکزی دانشگاه، خواستار آزادی دانشجویان زندانی شدند.<ref name=":0" /> در دانشگاه ملی (بهشتی) نیز اعتراضات با حضور گسترده دانشجویان دختر و پسر همراه بود.<ref name=":0" />
سندرز یکی از تندترین نقدهای کنفرانس را متوجه جریان سلطنت‌طلب ساخت. او با استناد به مصاحبه‌های تاریخی شاه با روزنامه‌نگارانی چون اوریانا فلاچی، استدلال کرد که میراث پهلوی ذاتاً با برابری جنسیتی در تضاد است و رضا پهلوی را استمرار همان تفکر دانست.


==== لیندا چاوز (مدیر سابق روابط عمومی کاخ سفید): ====
این تجمعات عمدتاً در داخل محوطه دانشگاه‌ها محدود ماند ولی حاکی از زنده بودن روحیه قیام و مقاومت در میان نسل جوان تحصیل‌کرده بود.<ref name=":6" />
چاوز به سازمان‌یافتگی بی‌نظیر زنان در این جنبش اشاره کرد و معتقد بود که اکنون بحث بر سر «چگونگی» تغییر رژیم است، نه اصل آن.


==== پروفسور دانا هیوز (استاد مذهب‌شناسی): ====
== روز دوم: گسترش خیزش و ورود به خیابان‌ها (۳ اسفند ۱۴۰۴) ==
او به نتایج پنل‌های تخصصی کنفرانس اشاره کرد و یادآور شد که بیش از ۴۰ متخصص حقوقی و پارلمانتر بر صلاحیت تخصصی زنان در مقاومت ایران صحه گذاشته‌اند.
[[پرونده:دومین روز خیزش دانشجویان.jpg|جایگزین=دومین روز خیزش دانشجویان|بندانگشتی|'''دومین روز خیزش دانشجویان''']]
در روز سه‌شنبه ۳اسفند، اعتراضات دانشجویی شدت بیشتری گرفت و به دانشگاه‌های بیشتری گسترش یافت.<ref name=":1" /> در تهران، دانشجویان دانشگاه الزهرا (ویژه بانوان) با تجمع گسترده و شعار به خیزش پیوستند.<ref name=":1" />


=== ایرلند، مالت و هلند ===
مهم‌ترین تحول روز دوم، ورود دانشجویان دانشگاه فردوسی مشهد و دانشگاه سجاد مشهد به صحنه اعتراضات بود.<ref name=":1" /> در دانشگاه فردوسی، دانشجویان با تجمع در میدان اصلی دانشگاه و سر دادن شعار  نشان دادند که خیزش دانشجویی محدود به پایتخت نیست.<ref name=":1" />


==== سناتور فینا اولافلین (رئیس هیئت ایرلند در شورای اروپا): ====
در تهران، دانشجویان از دانشگاه‌های مختلف به خیابان‌های اطراف دانشگاه ریختند.<ref name=":1" />
وی از تجربه ۵ ساله خود در همکاری با زنان مقاومت گفت و سازماندهی آن‌ها را صدایی برای خاموش‌شدگان در ایران دانست.


==== ایو بورگ بونلو (نماینده پارلمان مالت): ====
در دانشگاه خواجه نصیر تهران، دانشجویان با لگدمال کردن عکس علی خامنه‌ای، شعار دادند:
او بر حق کرامت انسانی تأکید کرد و یادآور شد که حقوق بشر مفهومی غربی نیست، بلکه یک حق جهانی است که دختران جوان در تهران برای آن خطر گلوله را می‌پذیرند.


==== سناتور الی فان ویک (عضو سنای هلند): ====
«خامنه‌ای قاتل، زهی خیال باطل»، «بی‌شرف بی‌شرف»
وی حضور خود را به عنوان نماینده‌ای برای زنانی دانست که در ایران از حق سخن گفتن محروم شده‌اند و از الهام‌بخش بودن این مبارزه برای زنان غرب گفت.


=== کشورهای مدیترانه‌ای، قاره آمریکا و نمایندگان ایرانی ===
در دانشگاه علم و صنعت تهران، تجمعات با شعارهایی مانند«قسم به خون یاران، ایستاده‌ایم تا پایان»، «تا آخوند کفن نشود این وطن وطن نشود»، «زندانی سیاسی آزاد باید گردد و مرگ بر خامنه‌ای» ادامه یافت.


==== اسپانیا، کلمبیا و اکوادور (بلوک کشورهای اسپانیایی‌زبان) ====
دانشگاه ملی (بهشتی) نیز شاهد راهپیمایی دانشجویان بود که با شعارهای:
این بخش از سخنرانان بر ابعاد حقوقی و تاریخی مبارزه زنان تمرکز داشتند:


==== اینگرید بتانکور (کاندیدای پیشین ریاست‌جمهوری کلمبیا): ====
«مرگ بر خامنه‌ای»، «قسم به خون یاران، ایستاده‌ایم تا پایان» و «می‌جنگیم، می‌میریم، ایران را پس می‌گیریم» اعتراض خود را به سرکوب جمهوری اسلامی اعلام کردند.
او با نگاهی تحلیلی، مبارزه زنان ایران را یک «مبارزه آتشین» نامید که از ابتدای تاریخ مدرن ایران با آزادی کل جامعه گره خورده است. بتانکور با افشای ماهیت نمایشی مدرنیزاسیون در دوران پهلوی، تأکید کرد که برابری جنسیتی نه یک موضوع ثانویه برای آینده، بلکه «شرط لازم» برای رهایی فعلی است.


==== دکتر روزالیا آرتئا سرانو (رئیس‌جمهور پیشین اکوادور): ====
در دانشگاه صنعتی شریف تهران، تجمعات برای دومین روز برگزار شد و دانشجویان شعار دادند:
وی مریم رجوی را سمبل شجاعت برای زنان جهان توصیف کرد. سرانو با تأیید مواضع کارلا سندرز، با لحنی قاطع شعار «نه شاه، نه شیخ» را به عنوان تنها مسیر دموکراتیک برای ایران آینده برشمرد.


==== سناتور پیلار روخو (رئیس کمیسیون خارجه سنای اسپانیا): ====
«قسم به خون یاران، ایستاده‌ایم تا پایان»، «مرگ بر خامنه‌ای»، «خونی که ریخته می‌شه با هیچی پاک نمی‌شه»
او به اقدامات پارلمانی در حمایت از ایران اشاره کرد و بر قطعنامه‌های سنای اسپانیا که نقض سیستماتیک حقوق بشر توسط رژیم را محکوم می‌کند، تأکید کرد.


==== سناتور روسا رومرو (رئیس کمیسیون برابری سنای اسپانیا): ====
دانشگاه فردوسی مشهد و دانشگاه سجاد مشهد نیز شاهد حضور پرشور دانشجویان بود. شعارهای آنان شامل:
رومرو زنان ایران را نه قربانی، بلکه «بازیگران جدی» دانست که اراده‌شان در دهه‌ها مبارزه با سیستم تبعیض‌آمیز صیقل خورده است.


=== ایتالیا و کانادا ===
«قسم به خون یاران، ایستاده‌ایم تا پایان»، «امسال سال خونه، سیدعلی سرنگونه»، «آزادی، آزادی»، «کشته ندادیم که سازش کنیم، رهبر قاتل را ستایش کنیم» و فریاد «بی‌شرف بی‌شرف» علیه بسیجی‌ها بود.


==== الیزابتا زامپاروتی و الیزا پیرو (پارلمانترهای ایتالیا): ====
تظاهرات دانشجویان دانشگاه تهران نیز با شعارهایی چون:
زامپاروتی با ابراز همدلی عمیق با زنان اشرف ۳، آن‌ها را سمبل مقاومت علیه هرگونه دیکتاتوری نامید. الیزا پیرو نیز به جزئیات محرومیت‌های قانونی زنان در ایران (مانند ممنوعیت قضاوت و ریاست‌جمهوری) اشاره کرد و آن را بن‌مایه استبداد مذهبی دانست.


==== نایکه گروپیونی (عضو کمیسیون خارجی پارلمان ایتالیا): ====
«مرگ بر دیکتاتور»، «امسال سال خونه، سیدعلی سرنگونه» و «مرگ بر خامنه‌ای» ادامه یافت.<ref name=":1" />
وی از ضرورت مسئولیت‌پذیری سیاسی زنان گفت و نگاه کالاگونه رژیم به زن را به چالش کشید.


==== جودی اسکرو (وزیر سابق و نماینده پارلمان کانادا): ====
در همین روز، [[مریم رجوی]]، رئیس‌جمهور برگزیده [[شورای ملی مقاومت ایران]]، بیانیه‌ای صادر کرد و به دانشجویان درود فرستاد:<blockquote>درود بر دانشجویان به‌پاخاسته در دانشگاه‌های ایران، از دانشگاه فردوسی مشهد و دانشگاه تهران تا دانشگاه صنعتی شریف، امیرکبیر، علم و صنعت، خواجه نصیر و... که در دومین روز متوالی به‌مناسبت چهلمین روز شهادت یاران شهیدشان در قیام دی با فریاد «قسم به خون یاران، ایستاده‌ایم تا پایان» «مرگ برخامنه‌ای»، «مرگ بر ستمگر چه شاه باشه چه رهبر» و « نه سلطنت نه رهبری، دموکراسی برابری» بر تداوم قیام تاکید کردند. تشبثات مزدوران بسیجی با طرح شعارهای انحرافی و حمله به دانشجویان مبارز با پاسخ قاطع دانشجویان مواجه شد.<ref name=":1" /></blockquote>
اسکرو بر تداوم حمایت کانادا تأکید کرد و با بیانی انتقادی، به جریاناتی اشاره کرد که پس از دهه‌ها سکوت و دوری از مبارزه، اکنون قصد دارند دستاوردهای زنان مقاومت را به نفع خود مصادره کنند.


=== نهادهای حقوقی و مدنی ===
== روز سوم: گسترش اعتراضات دانشجویی ==
[[پرونده:سومین روز خیزش دانشجویان.jpg|جایگزین=سومین روز خیزش دانشجویان|بندانگشتی|300x300px|'''سومین روز خیزش دانشجویان''']]
در روز چهارم اسفند ۱۴۰۴ (سومین روز متوالی اعتراضات دانشجویی پس از بازگشایی حضوری دانشگاه‌ها در پی تعطیلی‌های طولانی ناشی از حوادث دی‌ماه ۱۴۰۴)، تجمع‌های اعتراضی در شمار قابل توجهی از مراکز آموزش عالی ایران ادامه یافت و گستره جغرافیایی آن نسبت به روزهای پیشین افزایش یافت.


==== دومینیک آتیاس (رئیس شورای اداری بنیاد وکلای اروپایی): ====
دانشجویان در دانشگاه‌های زیر به صحنه اعتراض پیوستند:
او تاریخ حضور سیاسی زنان در ایران را یک «استمرار» توصیف کرد و یادآور شد که زنان ایرانی هرگز تماشاچی نبوده‌اند، بلکه همواره بازیگران اصلی صحنه‌های انقلابی بوده‌اند.


=== صدای مقاومت؛ از اشرف ۳ تا انجمن‌های زنان ===
* دانشگاه الزهرا (تهران)
در این بخش از کنفرانس، نسل‌های مختلف زنان عضو مقاومت ایران به ارائه دیدگاه‌های خود پرداختند:
* دانشگاه صنعتی شریف (تهران)
* دانشگاه تهران
* دانشگاه صنعتی اصفهان
* دانشگاه علم و فرهنگ (تهران)
* و چندین دانشگاه دیگر (از جمله امیرکبیر، خواجه نصیر، تربیت مدرس و برخی مراکز در مشهد و اصفهان)


==== سروناز چیت‌ساز (مسئول کمیسیون زنان شورای ملی مقاومت): ====
در این تجمع‌ها، دانشجویان عمدتاً شعارهای رادیکال و صریح ضدحاکمیتی سر دادند که عموماً متوجه ولی فقیه، ساختار ولایت فقیه و کلیت نظام جمهوری اسلامی بود. بسیاری از معترضان عکس‌های جان‌باختگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ (معروف به شهدای قیام دی‌ماه) را در دست داشتند و یاد آنان را گرامی داشتند.
او آماری از جان‌باختگان قیام‌های اخیر ارائه داد و تأکید کرد که اعدام و شکنجه صدها زن و کودک در ایران، نشان‌دهنده وحشت رژیم از این نیروی دگرگون‌ساز است.


==== زینت میرهاشمی (سردبیر نشریه نبرد خلق): ====
در شماری از دانشگاه‌ها (از جمله شریف، امیرکبیر و الزهرا)، درگیری‌های مستقیم میان دانشجویان معترض و نیروهای بسیج دانشجویی یا حامیان حکومت گزارش شد که گاه با حضور گسترده نیروهای امنیتی و حراست همراه بود.
او با رویکردی جامعه‌شناختی به فرهنگ نوین مبارزه در ایران اشاره کرد؛ فرهنگی که در آن خانواده‌های شهدا به جای سوگواری منفعل، با افتخار از هدیه عزیزانشان به میهن سخن می‌گویند.


==== ویدا نیک‌طالعان و دکتر آزاده اخباری: ====
این موج اعتراضی، که عمدتاً در واکنش به سرکوب گسترده و کشتار معترضان در دی‌ماه ۱۴۰۴ شکل گرفت، نشان‌دهنده تداوم و تشدید نارضایتی در محیط‌های دانشگاهی و پیوند میان مطالبات یادبود جان‌باختگان با درخواست‌های ساختارشکنانه سیاسی است.<ref>[https://www.iranntv.com/962155 سومین روز خیزش سراسری دانشجویان؛ تجمع‌های اعتراضی در الزهرا، شریف، تهران، اصفهان و علم و فرهنگ]</ref>
نیک‌طالعان از تجربه ۴۰ سال تبعید و مبارزه گفت. آزاده اخباری نیز با روایت شخصی خود از زندان در سن دو سالگی، پیوند میان نسل‌های مختلف مقاومت را به تصویر کشید و بر تعهد نسل نوین برای سرنگونی دیکتاتوری تأکید کرد.


==== شیوا ممقانی، ضحی آمرطوسی و سوده عباسی: ====
== روز چهارم: ادامه اعتراضات دانشجویی ==
این سخنرانان با قرائت وصیت‌نامه‌های نمادین (مانند خدیجه علی‌پور)، صدای «زنان شورشی» در داخل ایران را به صحن کنفرانس آوردند.<ref>[https://www.iranntv.com/962105-%DA%A9%D9%86%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B3-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%D9%84%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A2%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%D9%87-%DB%B8-%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%B3-%D8%B1%D9%88%D8%B2- سیمای آزادی: کنفرانس بین‌المللی در آستانه ۸ مارس روز جهانی زن]</ref>


== دستاوردها و بازتاب‌های کنفرانس ==
در روز پنجم اسفند ۱۴۰۴ (چهارمین روز متوالی اعتراضات دانشجویی پس از بازگشایی دانشگاه‌ها)، تجمعات اعتراضی در شمار قابل توجهی از مراکز آموزش عالی ایران ادامه یافت و نشانه‌هایی از گسترش جغرافیایی، هماهنگی بیشتر و رادیکال‌تر شدن مطالبات مشاهده شد.
کنفرانس زنان نیروی تغییر موفق شد موضوع «رهبری زنان» را از یک بحث فمینیستی صرف به یک «ضرورت استراتژیک سیاسی» تبدیل کند. حضور مقامات سابق نظامی و امنیتی (مانند وزرای دفاع فرانسه و پرتغال) نشان‌دهنده این بود که غرب، مقاومت ایران را به عنوان یک ساختار منظم و دارای توانمندی تشکیلاتی برای اداره کشور در دوران گذار می‌بیند.


== تحلیل ساختاری و نقد گفتمان کنفرانس ==
در هنرستان سوره، دانشجویان با شعارهایی چون «قسم به خون یاران، ایستاده‌ایم تا پایان»، «ما تماشاگر نمی‌خواهیم، به ما ملحق شوید» و «آزادی، آزادی» تجمع کردند. در دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی، تجمعات در پردیس‌های مختلف همراه با درگیری مستقیم با نیروهای حامی حکومت و شعارهایی نظیر «امسال سال خونه، سیدعلی سرنگونه» گزارش شد. در دانشگاه علم و صنعت نیز درگیری‌های شدید میان دانشجویان و نیروهای امنیتی رخ داد و شعار «دانشجو داد بزن، حقتو فریاد بزن» شنیده شد.
این کنفرانس بر سه رکن اساسی استوار بود که آن را از نشست‌های مشابه متمایز می‌کرد:


پیوند ارگانیک میان حقوق بشر و امنیت ملی: سخنرانان (به‌ویژه وزرای دفاع سابق) استدلال کردند که زن‌ستیزی رژیم ایران تنها یک مسئله داخلی نیست، بلکه ریشه در ایدئولوژی بنیادگرایانه‌ای دارد که ثبات منطقه و جهان را تهدید می‌کند. لذا، رهبری زنان در ایران به عنوان ضامن صلح بین‌المللی بازتعریف شد.
اعتراضات در دانشگاه تهران، دانشگاه صنعتی شریف و دانشگاه هنر و معماری پارس نیز ادامه یافت و شعارهای صریح‌تری مانند «تا آخوند کفن نشود، این وطن وطن نشود» و «خامنه‌ای قاتله، ولایتش باطله» مطرح گردید که نشان‌دهنده تشدید درخواست‌های ساختاری و ضدحاکمیتی است.


=== نفی «نوستالژی کاذب» ===
در دانشگاه ملی (بهشتی)، تجمع با شعارهای «آزادی، آزادی» و «بسیجی، سپاهی، داعش ما شمایید» همراه بود. همچنین گزارش‌هایی از آغاز تحصن دانشجویان در دانشگاه الزهرا منتشر شده است.
بخش بزرگی از محتوای کنفرانس به ابهام‌زدایی از دوران پهلوی اختصاص داشت. هدف از این رویکرد، ارائه این ایده بود که دموکراسی واقعی نه یک بازگشت به عقب، بلکه یک جهش به جلو به سمت «جمهوری دموکراتیک» است.


=== مشروعیت تشکیلاتی ===
این موج اعتراضی، که عمدتاً در واکنش به حوادث و سرکوب‌های ماه‌های پیش (به‌ویژه دی‌ماه ۱۴۰۴) شکل گرفته، نشان‌دهنده تداوم و عمق نارضایتی در محیط‌های دانشگاهی ایران است..<ref name=":4" />
تأکید بر حضور هزار زن در شورای مرکزی مجاهدین و مسئولین اول زن در این سازمان، برای اثبات این مدعا بود که «رهبری زنان» در این جنبش یک شعار نیست، بلکه یک تجربه ۴۰ ساله و عملیاتی است.


== جمع‌بندی ==
== روز پنجم: تشدید حضور نیروهای امنیتی در دانشگاه ==
کنفرانس بین‌المللی «زنان، نیروی تغییر» در سال ۲۰۲۶ میلادی، نشان‌دهنده بلوغ سیاسی اپوزیسیون ایران در طرح‌ریزی برای دوران گذار بود. این همایش با تجمیع صدها سال تجربه سیاسی در یک سالن، این پیام را به جامعه جهانی مخابره کرد که جایگزین دموکراتیک برای رژیم فعلی، نه یک فرد یا یک نهاد سنتی، بلکه یک جنبش ساختاریافته با محوریت زنان است.
[[پرونده:پنجمین روز خیزش دانشجویان.jpg|جایگزین=پنجمین روز خیزش دانشجویان|بندانگشتی|300x300px|'''پنجمین روز خیزش دانشجویان''']]
در روز ششم اسفند ۱۴۰۴ (پنجمین روز متوالی اعتراضات دانشجویی پس از بازگشایی حضوری دانشگاه‌ها)، مقامات آموزشی و امنیتی جمهوری اسلامی با اتخاذ تدابیر گسترده‌ای شامل بستن ورودی برخی دانشگاه‌ها، تشدید حضور نیروهای امنیتی، احضار و ممنوع‌الورودی دانشجویان و انتقال کلاس‌ها به حالت مجازی، تلاش کردند از گسترش و پیوند اعتراضات جلوگیری کنند.
در دانشگاه خوارزمی (پردیس‌های تهران و کرج)، دانشجویان در واکنش به تصمیم دانشگاه مبنی بر مجازی‌سازی کامل کلاس‌ها تا پایان سال تحصیلی ۱۴۰۴ (به استناد ابلاغیه‌های وزارت علوم، استانداری و مصوبه هیئت رئیسه، با استدلال‌هایی چون ماه رمضان و هزینه‌های رفت‌وآمد)، دست به تحصن و تجمع زدند.


اهمیت تاریخی این نشست در این است که توانست مطالبات زنان را از حاشیه به متن «سیاست سخت» (Hard Politics) منتقل کند و برابری جنسیتی را به عنوان قلب تپنده استراتژی سرنگونی معرفی نماید. این کنفرانس در تاریخ سیاسی ایران به عنوان سندی بر پایان قطعی الگوهای استبداد فردی و آغاز عصر مشارکت فعال نیمی از جمعیت در تعیین سرنوشت ملی ثبت گردید.
این اقدام اعتراضی همزمان با گرامی‌داشت یاد ساغر سیف‌الهی (دانش‌آموخته این دانشگاه و یکی از جان‌باختگان حوادث اعتراضی دی‌ماه ۱۴۰۴) همراه بود. دانشجویان در این تجمع شعارهایی نظیر موارد زیر سر دادند:
 
* «اگر مجازی بشه، شعارا تندتر می‌شه»
* «قسم به خون ساغر، ایستاده‌ایم تا آخر»
* «آزادی، آزادی، آزادی»<ref name=":11" />
 
== بیانیه جمعی از دانشجویان ==
در واکنش به اقدامات انجام شده برای صداگذاری بر روی کلیپ‌های مربوط به این اعتراضات و انحراف و مصادره‌ی جنبش دانشجویی، جمعی از دانشجویان در ۳اسفند ۱۴۰۴ بیانیه‌ای صادر کردند. در بخشی از این بیانیه آمده است: <blockquote>ما جمعی از دانشجویان دانشگاه تهران، اگر لازم باشد هزار بار اعلام می‌کنیم: دانشگاه سنگر تسخیرناپذیر آزادی است. جولانگه فاشیسم پهلوی و جمهوری اسلامی نیست.
 
ما که طعم تلخ سرکوب را چشیده‌ایم، هر نوع دیکتاتوری را، چه با «نعلین» چه با «چکمه» قبول نداریم.
 
شعار ما همان شعار تاریخی ملت ایران است: «نه سلطنت، نه رهبری دموکراسی، برابری».
 
ما که نام دانشجو را بر روی شانه‌های خود یک مسئولیت اجتماعی می‌دانیم، این برهه از تاریخ کشورمان را یک مسئولیت تاریخی دیده، تا انقلاب دموکراتیک را محقق کنیم و اجازه نمی‌دهیم مسیر خونبار آزادی، به بیراهه استبداد و فرصت‌طلبی منحرف شود.
 
ما به‌خوبی آگاهیم که اتاق‌های فکر مشترک «پروپاگاندای ولایت» و «بقایای سلطنت»، با بهره‌گیری از صنعت دروغ‌پردازی گوبلزی، قصد دارند واقعیت تکامل‌یافته جامعه ایران را مخدوش کنند و شمع امید مردم ایران برای رسیدن به آزادی را خاموش کنند.
 
ما جمعی از دانشجویان دانشگاه تهران اعلام می‌داریم از تبلیغ های فردپرستانه و افراطی جریان سلطنت بیزاریم و در این شرایط سخت اقتصادی این تبلیغات را چون زخمی دیگر بر پیکره رنج کشیده این میهن می‌دانیم.
 
جریان سلطنت‌طلب می‌خواهد با رنگ و لعاب سوشیال مدیا و جنجال‌های مجازی، هر جنایتی را توجیه کرده و انقلاب مردم ایران را به عقب برانند. اما کور خوانده‌اند!
 
دانشگاه زنده است، بیدار است و هرگز اجازه نخواهد داد که «مردگان سیاسی تاریخ»، چرخ انقلاب را به عقب برگردانند.<ref name=":5" /></blockquote>


== منابع ==
== منابع ==

نسخهٔ کنونی تا ‏۲۵ فوریهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۶:۱۶

خیزش دانشگاه‌ها در اسفند ۱۴۰۴

نوع رویداد اعتراضات دانشجویی و خیزش دانشگاهی
تاریخ ۲ اسفند ۱۴۰۴ – تاکنون
مکان تهران (دانشگاه تهران، شریف، امیرکبیر، خواجه نصیر، علم و صنعت، شهید بهشتی، الزهرا، هنر و معماری پارس و غیره)، مشهد (دانشگاه فردوسی، سجاد) و سایر شهرها
کشور / منطقه ایران
علت‌ها بازگشایی دانشگاه‌ها پس از تعطیلی طولانی، یادبود شهدای قیام دیماه ۱۴۰۴، خشم از سرکوب، بازداشت دانشجویان، فساد و دیکتاتوری ولایت فقیه
هدف‌ها
شرکت‌کنندگان دانشجویان، برخی اساتید و جوانان حامی
رهبران خودجوش (با حمایت شورای ملی مقاومت ایران و مریم رجوی)
تلفات / خسارات مصدومیت‌های متعدد در درگیری‌ها (آمار دقیق گزارش نشده)، بازداشت‌های گسترده
بازداشت / کشته‌ها
نتیجه تداوم خیزش تا روز ششم و گسترش اعتراضات
پیامدها تشدید سرکوب، احضار و ممنوع‌الورودی دانشجویان، فراخوان به اعتصاب عمومی، بازتاب بین‌المللی
طرف‌های درگیر
سازمان‌های مرتبط
منابع



خیزش دانشگاه‌ها در اسفند ۱۴۰۴، که از روز ۲ اسفند ۱۴۰۴ با بازگشایی دانشگاه‌ها آغاز شد، به عنوان بخشی از قیام سراسری ایران علیه رژیم ولایت فقیه شکل گرفت.[۱] دانشجویان در دانشگاه‌های تهران مانند دانشگاه تهران، دانشگاه صنعتی شریف، دانشگاه صنعتی امیرکبیر، دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی، دانشگاه علم و صنعت ایران، دانشگاه بهشتی و دانشگاه هنر و معماری پارس تجمع کرده و شعارهایی علیه دیکتاتوری سر دادند.[۲] این اعتراضات در روز دوم (۳ اسفند) گسترش یافت و به دانشگاه فردوسی مشهد و دانشگاه سجاد مشهد رسید.[۳] دانشجویان با تأکید بر مرزبندی نه شاه نه رهبر، خواستار دموکراسی و برابری شدند.[۴]

در روز سوم (۴ اسفند)، اعتراضات به خیابان‌های اطراف دانشگاه‌ها کشیده شد و نیروهای سرکوبگر با گاز اشک‌آور و تیراندازی پاسخ دادند.[۵] روز چهارم (۵ اسفند) شاهد تحصن در دانشگاه الزهرا و درگیری‌های شدید در دانشگاه‌های تهران بود.[۶] دانشجویان با یادبود شهدای قیام دیماه، بر ادامه مبارزه تا سرنگونی تأکید کردند.[۷]

در روز پنجم (۵اسفند) مقامات آموزشی و امنیتی جمهوری اسلامی با اتخاذ تدابیر گسترده‌ای شامل بستن ورودی برخی دانشگاه‌ها، تشدید حضور نیروهای امنیتی، احضار و ممنوع‌الورودی دانشجویان و انتقال کلاس‌ها به حالت مجازی، تلاش کردند از گسترش و پیوند اعتراضات جلوگیری کنند.[۸]

این رویدادها با واکنش‌های بین‌المللی همراه بود؛ رسانه‌هایی مانند نیویورک تایمز و رویترز آن را یکی از بزرگ‌ترین نمایش‌های ناآرامی از زمان سرکوب قیام دیماه توصیف کردند.[۹][۱۰] اعتراضات تا روز ششم ادامه یافت و دانشجویان را به عنوان پیشتازان جنبش آزادی‌خواهی معرفی کرد.[۱۱][۱۲]

زمینه و علل خیزش دانشگاه‌ها

خیزش دانشگاه‌ها در ۲اسفند ۱۴۰۴ در ادامهٔ قیام سراسری دیماه ۱۴۰۴ شکل گرفت که طی آن هزاران نفر از مردم ایران در اعتراض به دیکتاتوری ولایت فقیه، فساد گسترده، فقر فزاینده و سرکوب سیستماتیک به خیابان‌ها آمدند.[۱] دانشگاه‌ها در جریان قیام دیماه به مدت طولانی تعطیل شدند و بسیاری از دانشجویان در اعتراضات شرکت کردند یا به عنوان زندانی سیاسی بازداشت شدند.[۶]

با نزدیک شدن به ابتدای ترم تحصیلی جدید در اسفند ۱۴۰۴، رژیم جمهوری اسلامی ناچار به بازگشایی دانشگاه‌ها شد.[۶] این بازگشایی، که ظاهراً برای بازگشت به روال عادی آموزشی صورت گرفت، به سرعت به فرصتی برای تجمع دانشجویان تبدیل شد.[۲] دانشجویان که بسیاری از آنان شاهد کشته شدن هم‌کلاسی‌ها، دوستان و خانواده‌های خود در قیام دیماه بودند، دانشگاه را به صحنه‌ای برای یادبود شهدا و ادامه مبارزه تبدیل کردند.[۱]

علل اصلی این خیزش‌

  • یادآوری و گرامیداشت شهدای قیام دیماه و مطالبه عدالت برای جان‌باختگان
  • خشم از ادامه سرکوب، بازداشت گسترده دانشجویان و اساتید منتقد
  • نارضایتی عمیق از سیاست‌های اقتصادی رژیم که منجر به فقر و بیکاری گسترده جوانان تحصیل‌کرده شده بود
  • رد کامل مشروعیت رژیم ولایت فقیه و تأکید بر ضرورت سرنگونی آن

دانشجویان با شعارهایی مانند «دانشگاه زنده است»، «دانشجو، معلم، کارگر، اتحاد اتحاد» و «این آخرین پیامه، هدف سرنگونیه» ثابت کردند که دانشگاه دیگر تنها محل آموزش نیست، بلکه سنگر مقاومت و پیشتاز قیام برای آزادی است.[۱][۳]

روز اول: بازگشایی و شعله‌ور شدن اعتراضات (۲ اسفند ۱۴۰۴)

در روز دوشنبه ۲ اسفند ۱۴۰۴، همزمان با بازگشایی رسمی دانشگاه‌ها پس از تعطیلی طولانی، دانشجویان در چندین دانشگاه بزرگ تهران تجمع کردند.[۲] در دانشگاه تهران، دانشجویان از ساعات اولیه صبح در دانشکده‌های مختلف، به ویژه دانشکده فنی و علوم اجتماعی، تجمع کردند و با سر دادن شعار «مرگ بر خامنه‌ای» و «این آخرین پیامه، هدف سرنگونیه» اعتراض خود را آغاز نمودند.[۱]

بر اساس گزارش‌های منتشرشده از منابع دانشجویی، در دانشگاه صنعتی شریف، دانشجویان دانشگاه صنعتی شریف از ساعات اولیه روز شنبه با تجمع در محوطه دانشگاه، شعارهایی از جمله

«این همه سال جنایت، مرگ بر این ولایت»،

«کشته ندادیم که سازش کنیم، رهبر قاتل رو ستایش کنیم»،

و «مرگ بر دیکتاتور»

سر دادند.

در ادامه، دانشجویان با سردادن شعار «آزادی، آزادی، آزادی» بر ادامه مقاومت و ایستادگی خود تأکید کردند.

در جریان این تجمع، نیروهای بسیجی برای متفرق‌کردن دانشجویان وارد عمل شدند که این اقدام با مقاومت دانشجویان روبه‌رو شد و به درگیری انجامید. دانشجویان معترض در واکنش به حضور نیروهای سرکوبگر، شعار «بی‌شرف، بی‌شرف» سر دادند.

همزمان، دانشجویان دانشگاه صنعتی امیرکبیر نیز در نخستین روز بازگشایی دانشگاه، تجمع اعتراضی برگزار کردند. دانشجویان این دانشگاه با شعارهایی نظیر

«این آخرین پیامه، هدف کل نظامه»،

«امسال سال خونه، سیدعلی سرنگونه»،

و «این گل پرپر شده، هدیه به میهن شده»

بر استمرار قیام و نفی کلیت نظام حاکم تأکید کردند.

در ادامه تجمع‌های دانشگاه شریف، دانشجویان شعارهای دیگری از جمله

«تا آخوند کفن نشود، این وطن وطن نشود»،

«می‌جنگیم، می‌میریم، ایران و پس می‌گیریم»،

و بار دیگر «آزادی، آزادی، آزادی»

نیروهای بسیجی و لباس‌شخصی‌ها تلاش کردند تجمع را پراکنده کنند اما با مقاومت دانشجویان مواجه شدند.[۲]

در دانشگاه صنعتی امیرکبیر (پلی‌تکنیک)، دانشجویان با نصب پلاکاردهایی با نام شهدای قیام دیماه از آنان یاد کردند.[۲] در دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی نیز تجمعات مشابهی شکل گرفت و دانشجویان با شعارهای رادیکال خشم خود را ابراز کردند.[۱]

در دانشگاه علم و صنعت ایران، دانشجویان با تجمع در مقابل ساختمان مرکزی دانشگاه، خواستار آزادی دانشجویان زندانی شدند.[۱] در دانشگاه ملی (بهشتی) نیز اعتراضات با حضور گسترده دانشجویان دختر و پسر همراه بود.[۱]

این تجمعات عمدتاً در داخل محوطه دانشگاه‌ها محدود ماند ولی حاکی از زنده بودن روحیه قیام و مقاومت در میان نسل جوان تحصیل‌کرده بود.[۲]

روز دوم: گسترش خیزش و ورود به خیابان‌ها (۳ اسفند ۱۴۰۴)

دومین روز خیزش دانشجویان
دومین روز خیزش دانشجویان

در روز سه‌شنبه ۳اسفند، اعتراضات دانشجویی شدت بیشتری گرفت و به دانشگاه‌های بیشتری گسترش یافت.[۳] در تهران، دانشجویان دانشگاه الزهرا (ویژه بانوان) با تجمع گسترده و شعار به خیزش پیوستند.[۳]

مهم‌ترین تحول روز دوم، ورود دانشجویان دانشگاه فردوسی مشهد و دانشگاه سجاد مشهد به صحنه اعتراضات بود.[۳] در دانشگاه فردوسی، دانشجویان با تجمع در میدان اصلی دانشگاه و سر دادن شعار نشان دادند که خیزش دانشجویی محدود به پایتخت نیست.[۳]

در تهران، دانشجویان از دانشگاه‌های مختلف به خیابان‌های اطراف دانشگاه ریختند.[۳]

در دانشگاه خواجه نصیر تهران، دانشجویان با لگدمال کردن عکس علی خامنه‌ای، شعار دادند:

«خامنه‌ای قاتل، زهی خیال باطل»، «بی‌شرف بی‌شرف»

در دانشگاه علم و صنعت تهران، تجمعات با شعارهایی مانند«قسم به خون یاران، ایستاده‌ایم تا پایان»، «تا آخوند کفن نشود این وطن وطن نشود»، «زندانی سیاسی آزاد باید گردد و مرگ بر خامنه‌ای» ادامه یافت.

دانشگاه ملی (بهشتی) نیز شاهد راهپیمایی دانشجویان بود که با شعارهای:

«مرگ بر خامنه‌ای»، «قسم به خون یاران، ایستاده‌ایم تا پایان» و «می‌جنگیم، می‌میریم، ایران را پس می‌گیریم» اعتراض خود را به سرکوب جمهوری اسلامی اعلام کردند.

در دانشگاه صنعتی شریف تهران، تجمعات برای دومین روز برگزار شد و دانشجویان شعار دادند:

«قسم به خون یاران، ایستاده‌ایم تا پایان»، «مرگ بر خامنه‌ای»، «خونی که ریخته می‌شه با هیچی پاک نمی‌شه»

دانشگاه فردوسی مشهد و دانشگاه سجاد مشهد نیز شاهد حضور پرشور دانشجویان بود. شعارهای آنان شامل:

«قسم به خون یاران، ایستاده‌ایم تا پایان»، «امسال سال خونه، سیدعلی سرنگونه»، «آزادی، آزادی»، «کشته ندادیم که سازش کنیم، رهبر قاتل را ستایش کنیم» و فریاد «بی‌شرف بی‌شرف» علیه بسیجی‌ها بود.

تظاهرات دانشجویان دانشگاه تهران نیز با شعارهایی چون:

«مرگ بر دیکتاتور»، «امسال سال خونه، سیدعلی سرنگونه» و «مرگ بر خامنه‌ای» ادامه یافت.[۳]

در همین روز، مریم رجوی، رئیس‌جمهور برگزیده شورای ملی مقاومت ایران، بیانیه‌ای صادر کرد و به دانشجویان درود فرستاد:

درود بر دانشجویان به‌پاخاسته در دانشگاه‌های ایران، از دانشگاه فردوسی مشهد و دانشگاه تهران تا دانشگاه صنعتی شریف، امیرکبیر، علم و صنعت، خواجه نصیر و... که در دومین روز متوالی به‌مناسبت چهلمین روز شهادت یاران شهیدشان در قیام دی با فریاد «قسم به خون یاران، ایستاده‌ایم تا پایان» «مرگ برخامنه‌ای»، «مرگ بر ستمگر چه شاه باشه چه رهبر» و « نه سلطنت نه رهبری، دموکراسی برابری» بر تداوم قیام تاکید کردند. تشبثات مزدوران بسیجی با طرح شعارهای انحرافی و حمله به دانشجویان مبارز با پاسخ قاطع دانشجویان مواجه شد.[۳]

روز سوم: گسترش اعتراضات دانشجویی

سومین روز خیزش دانشجویان
سومین روز خیزش دانشجویان

در روز چهارم اسفند ۱۴۰۴ (سومین روز متوالی اعتراضات دانشجویی پس از بازگشایی حضوری دانشگاه‌ها در پی تعطیلی‌های طولانی ناشی از حوادث دی‌ماه ۱۴۰۴)، تجمع‌های اعتراضی در شمار قابل توجهی از مراکز آموزش عالی ایران ادامه یافت و گستره جغرافیایی آن نسبت به روزهای پیشین افزایش یافت.

دانشجویان در دانشگاه‌های زیر به صحنه اعتراض پیوستند:

  • دانشگاه الزهرا (تهران)
  • دانشگاه صنعتی شریف (تهران)
  • دانشگاه تهران
  • دانشگاه صنعتی اصفهان
  • دانشگاه علم و فرهنگ (تهران)
  • و چندین دانشگاه دیگر (از جمله امیرکبیر، خواجه نصیر، تربیت مدرس و برخی مراکز در مشهد و اصفهان)

در این تجمع‌ها، دانشجویان عمدتاً شعارهای رادیکال و صریح ضدحاکمیتی سر دادند که عموماً متوجه ولی فقیه، ساختار ولایت فقیه و کلیت نظام جمهوری اسلامی بود. بسیاری از معترضان عکس‌های جان‌باختگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ (معروف به شهدای قیام دی‌ماه) را در دست داشتند و یاد آنان را گرامی داشتند.

در شماری از دانشگاه‌ها (از جمله شریف، امیرکبیر و الزهرا)، درگیری‌های مستقیم میان دانشجویان معترض و نیروهای بسیج دانشجویی یا حامیان حکومت گزارش شد که گاه با حضور گسترده نیروهای امنیتی و حراست همراه بود.

این موج اعتراضی، که عمدتاً در واکنش به سرکوب گسترده و کشتار معترضان در دی‌ماه ۱۴۰۴ شکل گرفت، نشان‌دهنده تداوم و تشدید نارضایتی در محیط‌های دانشگاهی و پیوند میان مطالبات یادبود جان‌باختگان با درخواست‌های ساختارشکنانه سیاسی است.[۱۳]

روز چهارم: ادامه اعتراضات دانشجویی

در روز پنجم اسفند ۱۴۰۴ (چهارمین روز متوالی اعتراضات دانشجویی پس از بازگشایی دانشگاه‌ها)، تجمعات اعتراضی در شمار قابل توجهی از مراکز آموزش عالی ایران ادامه یافت و نشانه‌هایی از گسترش جغرافیایی، هماهنگی بیشتر و رادیکال‌تر شدن مطالبات مشاهده شد.

در هنرستان سوره، دانشجویان با شعارهایی چون «قسم به خون یاران، ایستاده‌ایم تا پایان»، «ما تماشاگر نمی‌خواهیم، به ما ملحق شوید» و «آزادی، آزادی» تجمع کردند. در دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی، تجمعات در پردیس‌های مختلف همراه با درگیری مستقیم با نیروهای حامی حکومت و شعارهایی نظیر «امسال سال خونه، سیدعلی سرنگونه» گزارش شد. در دانشگاه علم و صنعت نیز درگیری‌های شدید میان دانشجویان و نیروهای امنیتی رخ داد و شعار «دانشجو داد بزن، حقتو فریاد بزن» شنیده شد.

اعتراضات در دانشگاه تهران، دانشگاه صنعتی شریف و دانشگاه هنر و معماری پارس نیز ادامه یافت و شعارهای صریح‌تری مانند «تا آخوند کفن نشود، این وطن وطن نشود» و «خامنه‌ای قاتله، ولایتش باطله» مطرح گردید که نشان‌دهنده تشدید درخواست‌های ساختاری و ضدحاکمیتی است.

در دانشگاه ملی (بهشتی)، تجمع با شعارهای «آزادی، آزادی» و «بسیجی، سپاهی، داعش ما شمایید» همراه بود. همچنین گزارش‌هایی از آغاز تحصن دانشجویان در دانشگاه الزهرا منتشر شده است.

این موج اعتراضی، که عمدتاً در واکنش به حوادث و سرکوب‌های ماه‌های پیش (به‌ویژه دی‌ماه ۱۴۰۴) شکل گرفته، نشان‌دهنده تداوم و عمق نارضایتی در محیط‌های دانشگاهی ایران است..[۵]

روز پنجم: تشدید حضور نیروهای امنیتی در دانشگاه

پنجمین روز خیزش دانشجویان
پنجمین روز خیزش دانشجویان

در روز ششم اسفند ۱۴۰۴ (پنجمین روز متوالی اعتراضات دانشجویی پس از بازگشایی حضوری دانشگاه‌ها)، مقامات آموزشی و امنیتی جمهوری اسلامی با اتخاذ تدابیر گسترده‌ای شامل بستن ورودی برخی دانشگاه‌ها، تشدید حضور نیروهای امنیتی، احضار و ممنوع‌الورودی دانشجویان و انتقال کلاس‌ها به حالت مجازی، تلاش کردند از گسترش و پیوند اعتراضات جلوگیری کنند. در دانشگاه خوارزمی (پردیس‌های تهران و کرج)، دانشجویان در واکنش به تصمیم دانشگاه مبنی بر مجازی‌سازی کامل کلاس‌ها تا پایان سال تحصیلی ۱۴۰۴ (به استناد ابلاغیه‌های وزارت علوم، استانداری و مصوبه هیئت رئیسه، با استدلال‌هایی چون ماه رمضان و هزینه‌های رفت‌وآمد)، دست به تحصن و تجمع زدند.

این اقدام اعتراضی همزمان با گرامی‌داشت یاد ساغر سیف‌الهی (دانش‌آموخته این دانشگاه و یکی از جان‌باختگان حوادث اعتراضی دی‌ماه ۱۴۰۴) همراه بود. دانشجویان در این تجمع شعارهایی نظیر موارد زیر سر دادند:

  • «اگر مجازی بشه، شعارا تندتر می‌شه»
  • «قسم به خون ساغر، ایستاده‌ایم تا آخر»
  • «آزادی، آزادی، آزادی»[۸]

بیانیه جمعی از دانشجویان

در واکنش به اقدامات انجام شده برای صداگذاری بر روی کلیپ‌های مربوط به این اعتراضات و انحراف و مصادره‌ی جنبش دانشجویی، جمعی از دانشجویان در ۳اسفند ۱۴۰۴ بیانیه‌ای صادر کردند. در بخشی از این بیانیه آمده است:

ما جمعی از دانشجویان دانشگاه تهران، اگر لازم باشد هزار بار اعلام می‌کنیم: دانشگاه سنگر تسخیرناپذیر آزادی است. جولانگه فاشیسم پهلوی و جمهوری اسلامی نیست.

ما که طعم تلخ سرکوب را چشیده‌ایم، هر نوع دیکتاتوری را، چه با «نعلین» چه با «چکمه» قبول نداریم.

شعار ما همان شعار تاریخی ملت ایران است: «نه سلطنت، نه رهبری دموکراسی، برابری».

ما که نام دانشجو را بر روی شانه‌های خود یک مسئولیت اجتماعی می‌دانیم، این برهه از تاریخ کشورمان را یک مسئولیت تاریخی دیده، تا انقلاب دموکراتیک را محقق کنیم و اجازه نمی‌دهیم مسیر خونبار آزادی، به بیراهه استبداد و فرصت‌طلبی منحرف شود.

ما به‌خوبی آگاهیم که اتاق‌های فکر مشترک «پروپاگاندای ولایت» و «بقایای سلطنت»، با بهره‌گیری از صنعت دروغ‌پردازی گوبلزی، قصد دارند واقعیت تکامل‌یافته جامعه ایران را مخدوش کنند و شمع امید مردم ایران برای رسیدن به آزادی را خاموش کنند.

ما جمعی از دانشجویان دانشگاه تهران اعلام می‌داریم از تبلیغ های فردپرستانه و افراطی جریان سلطنت بیزاریم و در این شرایط سخت اقتصادی این تبلیغات را چون زخمی دیگر بر پیکره رنج کشیده این میهن می‌دانیم.

جریان سلطنت‌طلب می‌خواهد با رنگ و لعاب سوشیال مدیا و جنجال‌های مجازی، هر جنایتی را توجیه کرده و انقلاب مردم ایران را به عقب برانند. اما کور خوانده‌اند!

دانشگاه زنده است، بیدار است و هرگز اجازه نخواهد داد که «مردگان سیاسی تاریخ»، چرخ انقلاب را به عقب برگردانند.[۴]

منابع

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ ۱٫۴ ۱٫۵ ۱٫۶ ۱٫۷ خیزش بزرگ دانشجویان برای دومین روز متوالی در دانشگاههای مختلف کشور - قیام سراسری ایران – شماره ۶۸
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ ۲٫۴ ۲٫۵ تجمع و درگیری دانشجویان دانشگاههای شریف و امیرکبیر در نخستین روز بازگشایی؛ شعار علیه خامنه‌ای و مقابله با بسیجی‌ها
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ ۳٫۳ ۳٫۴ ۳٫۵ ۳٫۶ ۳٫۷ ۳٫۸ دومین روز اعتراضات دانشجویی - شعار دانشجویان دانشگاه تهران: «مرگ بر ستمگر، چه شاه باشه چه رهبر» + پیام خانم مریم رجوی
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ بیانیه جمعی از دانشجویان دانشگاه تهران: دانشگاه زنده است، امید به جمهوری دموکراتیک زنده است
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ چهارمین روز خیزش دانشجویان در دانشگاههای مختلف - دانشجویان هنرستان سوره: قسم به خون یاران ایستاده‌ایم تا پایان
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ ۶٫۲ دانشگاهها، چگونه بازگشایی شد؟
  7. فاکس‌نیوز: درگیریهای دانشگاههای تهران؛ یکی از آشکارترین نمایش‌های ناآرامی از زمان سرکوب قیام در دیماه بود
  8. ۸٫۰ ۸٫۱ پنجمین روز خیزش دانشجویان در دانشگاههای مختلف ایران
  9. Iran’s Students Hold Anti-Regime Protests as Universities Reopen
  10. Iranian students protest for second day at some universities
  11. Defiant Uprising in Universities, Protests in Abdanan, and Echo of Overthrow Slogans on the 40th Day Memorial of Martyrs
  12. Iran’s Universities Reopen to Protest as Students Demand Justice for the Killed
  13. سومین روز خیزش سراسری دانشجویان؛ تجمع‌های اعتراضی در الزهرا، شریف، تهران، اصفهان و علم و فرهنگ