صفحهٔ اصلی
آشنایی با دانشنامه - آشنایی با اصول ویرایش - کارهای قابل انجام - سیاستها و رهنمودها - فهرست الفبایی مقالهها - نسخهی تلفن همراه
ایرانپدیا در ۱۵ شهریور ۱۳۹۶ فعالیت خود را آغاز کرد و هماکنون (۱۵ فروردین ۱۴۰۵ خورشیدی) ۲٬۵۱۹ نوشتار دارد. مقالههای این دانشنامه باید بیطرفانه و با استناد به منابع معتبر و بدون لحن تبلیغی و بدون پایمال کردن حق نشر دیگران باشند. مطالب ایرانپدیا همواره در حال تکمیل و بازتکمیل، ویرایش و بازویرایش است.
ایرانپدیا در شبکههای اجتماعی:
از میان خبرهااعدام دو مجاهد قهرمان وحید بنیعامریان و ابوالحسن منتظر توسط قضاییه جمهوری اسلامی(۱۵ فروردین ۱۴۰۵)
رژیم آخوندی روز دوشنبه ۱۰ فروردین نیز مجاهدان قهرمان محمد تقوی و اکبر دانشورکار و روز سهشنبه مجاهدان قهرمان بابک علیپور و پویا قبادی را در زندان قزلحصار به دار آویخت.
مریم رجوی در واکنش به این اعدامها: این جنایات نشاندهنده وحشت عمیق رژیم از قیام مردم و مقاومت است (۱۲ فروردین ۱۴۰۵)
تظاهرات ایرانیان آزاده در شهرهای برلین،هایدلبرگ آلمان، استکهلم سوئد، برن سوئیس، اسلو نروژ،وین اتریش و پاریس در محکومیت اعدامهای اخیر (۱۴تا ۱۵ فروردین ۱۴۰۵)
روز سیوششم جنگ ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران؛ حمله هوایی به مناطق مسکونی تهران و کرج با گزارش چندین کشته و زخمی (۱۵ فروردین ۱۴۰۵)
ادامه انفجارها در تهران، کرج، اصفهان و بوشهر در شب گذشته (۱۵ فروردین ۱۴۰۵)
موضوعات اصلی- ۱ انقلاب دموکراتیک ایران
۱.۱ اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
· اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ · کشتار در ملکشاهی ۱۴۰۴ · حمله به بیمارستان خمینی ایلام · ادامه...
۱.۲ فهرست و و مشخصات جانباختگان
جانباختگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ ·
۱.۳ مشخصات جانباختگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
· داریوش انصاری بختیاروند · امیرحسام خدایاریفرد · شایان اسدالهی · رضا عظیمزاده · خداداد شیروانی · وهاب موسوی · مصطفی فلاحی · سجاد والامنش · احمد جلیل · منصور مختاری · امیرحسین بیاتی · سروش سلیمانی · ادامه...
۱.۱ اعتراضات سراسری ۱۴۰۱
· اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ ایران · جمعه خونین زاهدان · خیزش ایذه · ادامه...
۱.۲ جستارهای وابسته
· کوکتل مولوتف · ادامه...
۱.۳ فهرست و مشخصات جانباختگان
جانباختگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱ ·
۱.۴ مشخصات جانباختگان اعتراضات سراسری ۱۴۰۱
· مهسا امینی · نیکا شاکرمی · سیاوش محمودی · مونا نقیب · غزاله چلاوی · کومار درافتاده · عرفان زمانی · کیان پیرفلک · آرنیکا قائممقامی · علی عراقی · حنانه کیاکجوری · سارینا اسماعیلزاده · ادامه...
۱.۵ اعدامشدگان
· قاسم آبسته · ایوب کریمی · محمد قبادلو · محمدمهدی کرمی · محسن شکاری · مجیدرضا رهنورد · مجاهد کورکور · ادامه...
- ۲ افراد
۲.۱ زنان
· زنان پیشگام در قیامهای ایران · زنان در نهضت ملی شدن صنعت نفت ایران · ادامه...
۲.۲ قربانیان آپارتایدٰ
· فاطمه سلطانی ·
۲.۳ هنرمندان
· مرضیه · مرتضی حنانه · حبیبالله بدیعی · آندرانیک آساطوریان · مرجان · محمد شمس · حمیدرضا طاهرزاده · ناهید همتآبادی · منصور قدرخواه · عماد رام · فریدون ژورک · پرویز یاحقی · امیر آرام · منوچهر طاهرزاده · فرهاد مهراد · محمدرضا شجریان · غلامحسین بنان · بیژن مفید · ادامه...
۲.۴ ورزشکاران
· پوریای ولی · غلامرضا تختی · حبیب خبیری · هوشنگ منتظرالظهور · محمدقربانی · مسلم اسکندر فیلابی · حسن نایبآقا · فروزان عبدی · سید محمد خادم حقیقت · ناصر حجازی · ادامه...
۲.۵ نویسندگان و شاعران
۲.۵.۱ نویسندگان و شاعران ایرانی
· منوچهر هزارخانی · سیمین بهبهانی · محمد فرخی یزدی · میرزاده عشقی · رحمان کریمی · غزاله علیزاده · فریدون مشیری · نیما یوشیج · صادق چوبک · صادق هدایت · حافظ · مولوی · غلامحسین ساعدی · جلال آلاحمد · شیرکو بیکس · احمد شاملو · فروغ فرخزاد · سهراب سپهری · حمید اسدیان · ادامه...
۲.۵.۲ نویسندگان و شاعران غیرایرانی
· برتولت برشت · پابلو نرودا · فدریکو گارسیا لورکا · رابیندرانات تاگور · ادامه...
۲.۶ فعالان سیاسی و اجتماعی
· فروغ تقیپور · گلرخ ایرایی · آرش صادقی · هاشم خواستار · ادامه...
۲.۷ سیاستمداران
۲.۸ مسئولان رژیم ایران
· روحالله خمینی · محسن رضایی · علی صیاد شیرازی · علی رازینی · مجتبی خامنهای · محمدتقی مصباح یزدی · سید محمد خاتمی · محمود احمدینژاد · حسینعلی نیری · ابراهیم رئیسی · حسن روحانی · اسدالله لاجوردی · مصطفی پورمحمدی · مرتضی اشراقی · علی لاریجانی · اکبر هاشمی رفسنجانی · صادق خلخالی · حسین موسوی تبریزی · سعید امامی · حسین طائب · سعید جلیلی · ادامه...
۲.۹ انقلابیون
· محمدعلی جابرزاده · رضا رضایی · فاطمه امینی · مسعود رجوی · مریم رجوی · آذر رضایی · اشرف ربیعی · موسی خیابانی · مجید شریف واقفی · امیرپرویز پویان · خسرو گلسرخی · میرزا کوچک خان جنگلی · علیاکبر صفایی فراهانی · شکرالله پاکنژاد · محمد حنیفنژاد · سعید محسن · علی اصغر بدیع زادگان · زهرا مریخی · حمید اشرف · کرامتالله دانشیان · ادامه...
۲.۱۰ فیلسوفان و دانشمندان
· علی شریعتی · احمد تفضلی · هانا آرنت · آنتونیو گرامشی · ادامه...
۲.۱۱ روحانیون
· سید محمود طالقانی · حبیبالله آشوری · عبدالغفار نقشبندی · حسن لاهوتی اشکوری · ادامه...
۲.۱۲ شخصیتهای خارجی
· اریک داوید · آبه پیر · آلخو ویدال کوادراس · هانری لکلرک · ناپلئون بناپارت · سون یات سن · مارتین لوتر کینگ جونیور · جاوید رحمان · سید احمد غزالی · یاسر عرفات · ژاندارک · پاتریس لومومبا · نلسون ماندلا · آبراهام لینکلن · ادامه...
۲.۱۳ شناخته شدگان
· دلارا دارابی · حمیدالله اربابی · حمیدرضا درخشنده · مسیح علینژاد · روحالله زم · عبدالمالک ریگی · یاسر شهبخش · محمدجواد وفایی ثانی · ادامه...
۲.۱۴ تاریخی
· یپرم خان · کیخسرو · امیرکبیر · محمدتقی پسیان · یعقوب لیث · رئیسعلی دلواری · هوارد باسکرویل · قاضی محمد · ادامه...
۲.۱۵ جان باختگان تظاهرات
· نیکتا اسفندانی · سارو قهرمانی · فرشته علیزاده · فرزاد انصاریفر · پویا بختیاری · پژمان قلیپور · رضا معظمی گودرزی · مینا شیخی · علیرضا انجوی · صانع ژاله · سجاد رضایی · ادامه...
- ۳ تاریخ
۳.۱ انقلابهای جهان
· انقلاب ضد سلطنتی ایران · انقلاب ویتنام · انقلاب کوبا · انقلاب شوروی · انقلاب کبیر فرانسه · ادامه...
۳.۲ دوران پهلوی و اواخر قاجاریه
· اشغال ایران در جنگ جهانی اول · قرارداد ۱۹۱۹ · کودتای ۳ اسفند ۱۲۹۹ · نهضت جنگل · جمهوری گیلان · تظاهرات ۱۷ شهریور · ادامه...
۳.۳ دوران جمهوری اسلامی
· رژیم ولایت فقیه · سرکوب کردستان · گروگان گیری در سفارت آمریکا · انقلاب فرهنگی · جنگ ایران و عراق · مرکز اسلامی هامبورگ · ادامه...
۳.۴ پرسنل ارتش هوادار مجاهدین
· پرسنل ارتش هوادار مجاهدین · سرهنگ خلبان بهزاد معزی · ادامه...
۳.۵ اپوزیسیون ایران
· شورای ملی مقاومت ایران · پیامهای مسعود رجوی · طرح شورای ملی مقاومت درباره آزادیها و حقوق زنان · طرح صلح شورای ملی مقاومت · میلیشیا · سازمان مجاهدین خلق ایران · طرح ده مادهای مریم رجوی · عملیات جاری · کانونهای شورشی · هژمونی زنان در سازمان مجاهدین خلق ایران · ادامه...
۳.۶ احزاب
· سازمان چریکهای فدایی خلق ایران · جبهه ملی ایران · حزب دموکرات کردستان (لادهران) · پژاک · سازمان پیکار در راه آزادی طبقه کارگر · حزب کومله · ادامه...
- ۴ هنر و فرهنگ
۴.۱ فرهنگ ایران
· نوروز · چهارشنبهسوری · حاجی فیروز · شب یلدا · شیر و خورشید · سرود ملی ایران · ادامه...
- ۵ جغرافیا و محیط زیست
· آلودگی هوا در ایران · جنگلهای ایران · سیل در ایران · ادامه...
۵.۱ سدها
۵.۲ آبها
· بحران آب در ایران · زایندهرود · خلیج فارس · ادامه...
۵.۳ کوهستانها، درّهها و بیابانها
۵.۴ انرژی در ایران
۵.۵ خاک
· آلودگی هوا در ایران · ادامه...
- ۶ ادبیات
۶.۱ اساطیر
۶.۲ سرگرمی و تفریحات
· ورزش در ایران · فوتبال در ایران · ادامه...
- ۷ معرفی کتاب
۷.۱ کتابهای مقاومت
· بنیانگذاران · زنان نیروی تغییر · قهرمانان در زنجیر · استراتژی قیام و سرنگونی · قتلعام و بازشناسی الیگارشی قدرت · ایران، بازی اتمی رژیم · ادامه...
- ۸ فلسفه
۸.۱ فلسفه و جامعهشناسی
· اپورتونیسم · پراگماتیسم · توتالیتاریسم دینی · سکولاریسم · بنیادگرایی اسلامی · جمهوری دموکراتیک · ادامه...
- ۹ جامعه و علوم اجتماعی
۹.۱ موضوعات اجتماعی
· بحران انرژی در ایران · فساد سیستماتیک در جمهوری اسلامی · انفجار مهیب بندرعباس · سرکوب در ایران · نقض حقوق بشر در ایران · بحران مشروعیت جمهوری اسلامی ایران · بحران برق در ایران · بحران مسکن در ایران · بحران سلامت و روان در ایران · ادامه...
۹.۲ سیاست و حکومت
· سپاه پاسداران انقلاب اسلامی · قانون اساسی جمهوری اسلامی · ارتش سایبری جمهوری اسلامی · عمق استراتژیک · داراییهای خامنهای · برجام · قصاص در ایران · وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی · گشت ارشاد · دفاع مشروع · نوشیدن جام زهر · نیروی قدس سپاه پاسداران · ادامه...
۹.۳ حقوق
· حق تعیین سرنوشت · حقوق بینالمللی بشردوستانه · اعلامیه جهانی حقوق بشر · آزادی بیان · سازمان ملل متحد · فصل هفتم منشور سازمان ملل متحد · تمامیت ارضی · ادامه...
۹.۴ زندانها
· زندان اوین · زندان قصر · زندان قزلحصار · زندان گوهردشت · زندان کهریزک · زندان دیزلآباد · زندان یونسکو · زندان قزلقلعه · زندان فشافویه · ادامه...
مطلب برگزیده
حمله مشترک اسرائیل و ایالات متحده به ایران - ۹اسفند ۱۴۰۴، عملیات نظامی گستردهای است که در ساعات اولیه بامداد ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ (۹ اسفند ۱۴۰۴)، آغاز شد. این عملیات با نام آمریکایی «Epic Fury» و اسرائیلی «Roaring Lion» (خشم حماسی)، با حملات گسترده هوایی و موشکی به تأسیسات هستهای، موشکی، نظامی و مراکز فرماندهی ایران شروع گردید. اهداف اصلی، نابودی برنامه هستهای و موشکی ایران، تضعیف سپاه پاسداران و ایجاد شرایط برای تغییر رژیم اعلام شد. در ساعات اولیه، انفجارهای مهیب در تهران، اصفهان، قم و شهرهای دیگر گزارش شد و دود غلیظ بر فراز پایتخت مشاهده گردید. اسرائیل عملیات را «پیشگیرانه» و آمریکا آن را «دفاع از منافع ملی» توصیف کرد.
ایران بلافاصله با شلیک صدها موشک بالستیک و پهپاد به پایگاههای آمریکایی در قطر (العدید)، بحرین، امارات، کویت، عربستان و اردن و همچنین به اسرائیل (تلآویو و حیفا) پاسخ داد. انفجارهایی در این کشورها رخ داد و آژیرهای هشدار در اسرائیل به صدا درآمد. در موج اول، علی خامنهای، کشته شد و چندین فرمانده ارشد سپاه و مقامات سیاسی کشته شدند. اینترنت در ایران قطع گسترده شد، حریم هوایی بسته گردید و مدارس تعطیل اعلام شدند.
در روزهای اولیه (تا ۵ مارس)، حملات مشترک ادامه یافت و ایران به پایگاههای آمریکایی و اسرائیلی در منطقه حمله کرد. شورای امنیت سازمان ملل قطعنامهای برای محکومیت حملات ایران به کشورهای خلیج فارس تصویب کرد. پسر خامنهای، مجتبی خامنهای، به عنوان رهبر جدید انتخاب شد و پیام اول خود را صادر کرد و خواستار ادامه مقاومت و مسدودسازی تنگه هرمز شد.
تا روز چهاردهم (۱۴ مارس ۲۰۲۶)، آمریکا به جزیره خارک (مرکز صادرات نفت ایران) حمله کرد و تأسیسات نظامی را نابود نمود، اما زیرساختهای نفتی را حفظ کرد. ترامپ هشدار داد در صورت ادامه مسدودسازی تنگه هرمز، زیرساختهای نفتی هدف بعدی خواهند بود. اسرائیل حملات گسترده به تهران (همزمان با راهپیمایی روز قدس) انجام داد و انفجارهایی در مرکز شهر رخ داد که منجر به کشته شدن غیرنظامیان شد. توان موشکی و پهپادی ایران به شدت کاهش یافته (۹۰–۹۵ درصد) و قیمت نفت به دلیل اختلال در تنگه هرمز جهش کرد.
تاکنون جنگ وارد سومین هفته شده است. ترامپ تأکید دارد جنگ تا نابودی کامل تهدید هستهای ادامه خواهد یافت و از مردم ایران برای قیام دعوت کرده است. وضعیت همچنان پرتنش و در حال تشدید است.
یادکردها- ۱ فروردین ۱۳۰۲ - زادروز مرضیه بانوی آواز ایران
- ۱ فروردین ۱۳۴۴ - درگذشت مرتضی محجوبی، نوازندهٔ ایرانی و آهنگساز بسیاری از برنامههای گلها
- ۲ فروردین ۱۳۸۶ - درگذشت ابراهیم ذاکری از فرماندهان ارتش آزادیبخش و مسئول كميسيون امنيت و ضد تروريزم شورای ملی مقاومت.
- ۴ فروردین ۱۳۱۲ - زادروز حبیبالله بدیعی، موسیقیدان و نوازندهٔ ویلن (درگذشته ۱۳۷۱)
- ۵ فروردین ۱۳۱۲ - صدور فتوای تحریم تنباکوی میرزای شیرازی که به نهضت تنباکو در ایران انجامید
- ۷ فروردین ۱۳۶۷ - سالروز یکی از عملیاتهای بزرگ مجاهدین خلق علیه رژیم ایران به نام عملیات آفتاب
- ۸ فروردین ۱۳۶۲ - قتلعام روستای پیرانجیق کردستان توسط سپاه پاسداران.
- ۹ فروردین۱۳۹۰ - درگذشت زندانی سیاسی محسن دگمهچی در زندان گوهردشت
- ۱۰ فروردین ۱۳۲۶ - اعدام قاضی محمد و یارانش در مهاباد کردستان.
- ۱۰ فروردین۱۳۱۳ - قتل جعفرقلیخان اسعد بختیاری از فعالهای قیام مشروطه در زندان به دستور رضاخان
| << | فروردین | >> | ||||
| ش | ی | د | س | چ | پ | ج |
| ۱ | ۲ | ۳ | ۴ | ۵ | ۶ | ۷ |
| ۸ | ۹ | ۱۰ | ۱۱ | ۱۲ | ۱۳ | ۱۴ |
| ۱۵ | ۱۶ | ۱۷ | ۱۸ | ۱۹ | ۲۰ | ۲۱ |
| ۲۲ | ۲۳ | ۲۴ | ۲۵ | ۲۶ | ۲۷ | ۲۸ |
| ۲۹ | ۳۰ | ۳۱ | ||||
| ۱۴۰۵ خورشیدی | ||||||
- ۱۲ فروردین۱۳۷۰ - عملیات مروارید ارتش آزادیبخش ملی ایران در حمله رژیم ایران
- ۱۳ فروردین۱۳۰۰ - قیام کلنل محمد تقی خان پسیان در خراسان.
- ۱۴ فروردین۱۲۸۲ - ابوالحسن صبا، آهنگساز و نوازنده ویولن و سهتار (درگذشته ۱۳۳۶)
- ۱۵ فروردین۱۳۲۰ - پروین اعتصامی، شاعر شهیر ایرانی (زاده ۱۲۸۵)
- ۱۶ فروردین ۱۲۹۹ - قیام شیخ محمد خیابانی.
- ۱۷ فروردین ۱۳۷۸ - قتل سهراب اکبری، پدر علیاکبر اکبری، کسی که اسدالله لاجوردی را از پای درآورد.
- ۱۹ فروردین۱۳۹۸ - حملهی خونین سپاه پاسداران به قرارگاه اشرف که در اثر آن ۳۶ نفر از مجاهدین جان باخته و صدها نفر مجروح شدند.
- ۱۸ فروردین۱۲۹۹ - تصرف شهربانی تبریز به دست پیروان شیخ محمد خیابانی و فرار کلنل بیورلینگ سوئدی.
- ۱۹ فروردین۱۳۸۵ - حكم جلب علی فلاحيان وزير اطلاعات سابق رژيم ایران و ۱۳تروريست ديگر به جرم دست داشتن در ترور دكتر كاظم رجوی توسط دادگاه سوئيس
- ۱۹ فروردین۱۳۹۸ - قرارگرفتن سپاه پاسداران در لیست تروریستی آمریکا.
- ۲۰ فروردین۱۳۵۹ - رژهی ميليشيای مجاهدین خلق در تهران و مراكز برخی استانها.
- ۲۱ فروردین۱۳۷۸ -هلاکت صیاد شیرازی، فرماندهی نیروی زمینی ارتش رژیم ایران توسط واحدهای عملیاتی مجاهدین خلق.
- ۲۴ فروردین۱۳۵۸ - هجرت آیتالله سید محمود طالقانی (پدر طالقانی) از تهران به کرج، در اعتراض به انحصارطلبی روحالله خمینی
- ۲۵ فروردین۱۳۶۵(۱۴ آوریل) درگذشت سیمون دوبوار، نویسنده، فیلسوف، فمینیست شهیر فرانسوی.
- ۲۵ فروردین- گرامیداشت ادیب و عارف شهیر ایرانی، شیخ فریدالدین عطار نیشابوری.
- ۲۹ فروردین۱۳۵۹ - حملهی سراسری مرتجعين به دانشگاهها تحت عنوان انقلاب فرهنگی.
- ۲۹ فروردین۱۳۸۰ - موشك باران قرارگاههای ارتش آزادیبخش ملی ایران در عراق با ۷۷ موشك.
- ۲۹ فروردین۱۳۵۴ - بیژن جزنی، فعال سیاسی چپگرای ایرانی و از بنیانگذاران سازمان چریکهای فدایی خلق
- ۳۰ فروردین۱۲۸۸ - (۱۰آوریل) هوارد باسکرویل، معلم آمریکایی مدرسه مموریال تبریز
- ۳۰ فروردین۱۳۵۱ - تیرباران اولین دسته از مرکزیت سازمان مجاهدین خلق ایران توسط رژیم شاه.
- ۳۰ فروردین۱۳۵۴ - به گلوله بستن زندانیان سیاسی، دو تن از اعضا سازمان مجاهدین خلق (کاظم ذوالانوار، مصطفی جوان خوشدل) و هفت تن از اعضا سازمان چریکهای فدایی خلق (بیژن جزنی، حسن ضیاء ظریفی، عزیز سرمدی، مشعوف کلانتری، محمد چوپان زاده، عباس سورکی و احمد جلیل افشار) توسط ساواک شاه.
- ۳۱ فروردین۱۳۵۹ - تیرباران شکرالله پاکنژاد، از بنیانگزاران جبهه دموکراتیک ملی ایران.
نوشتارهای جدید هفته
اعلام دولت موقت توسط شورای ملی مقاومت ایران، یکی از مهمترین تصمیمات استراتژیک شورای ملی مقاومت ایران در سال ۱۳۶۰ (۱۹۸۱) بود که برای انتقال حاکمیت به مردم ایران و برپایی جمهوری دموکراتیک اعلام شد. این اعلام در چارچوب برنامه ۱۰ مادهای مریم رجوی، رئیسجمهور برگزیده مقاومت، صورت گرفت و دولت موقت را بهعنوان پلی برای گذار مسالمتآمیز به دموکراسی معرفی کرد.
این تصمیم در روز ۹اسفند ۱۴۰۴ بار دیگر مورد تأکید قرار گرفت و مریم رجوی رئیس جمهوری برگزیده شورای ملی مقاومت ایران برای دوران گذار پیامی در این رابطه صادر کرد. او در این پیام تأکید کرد که مسیر مقاومت به سوی آینده و جمهوری دموکراتیک است، نه بازگشت به دیکتاتوری مدفون گذشته. وی پرسنل مردمی ارتش را به پیوستن به مردم فراخوانده و از نیروهای سپاه و سایر نهادهای سرکوب خواسته سلاحهای خود را بر زمین بگذارند و تسلیم مردم شوند.
مریم رجوی به جامعه بینالمللی اعلام کرد که تنها مردم ایران مشروعیت تعیین آینده سیاسی کشور خود را دارند و ایران، مردم آن است؛ هیچ آیندهای برای ایران از بیرون تحقق نمییابد و تنها توسط مردم ایران ساخته میشود. این اعلام، بر پایه طرح ۱۰مادهای استوار است که جمهوری دموکراتیک، سکولار، برابری زن و مرد، لغو اعدام، خودمختاری ملیتها و آزادیهای اساسی را تضمین میکند و نماد اراده ملت ایران برای پایان دادن به هرگونه استبداد است.
وحید بنی عامریان،(متولد ۱۳۷۱، سنقر، استان کرمانشاه - اعدامشده ۱۵ فروردین ۱۴۰۵، زندان قزلحصار) فارغالتحصیل رشته مدیریت از دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی تهران است. او به دلیل فعالیتهای سیاسی و انتقادی علیه سیاستهای حکومت جمهوری اسلامی بارها مورد آزار و بازداشت قرار گرفته است.
نخستین بازداشت او در سال ۱۳۹۶ به اتهام شرکت در تجمعات اعتراضی رخ داد و در سال ۱۳۹۷ نیز به دلیل فعالیتهای مشابه دوباره دستگیر شد.
پس از آزادی موقت در سال ۱۴۰۱، به منطقه بشاگرد در استان هرمزگان تبعید شد، اما این تبعید مانع ادامه فشارها بر او نشد. آخرین بازداشت وحید در ۲۰ دی ۱۴۰۲ در تهران صورت گرفت و او به اتهامات سنگینی چون «بغی»، «عضویت در سازمان مجاهدین خلق ایران»، و «اجتماع و تبانی علیه امنیت کشور» در مهر ۱۴۰۳ محاکمه شد.
دادگاه در نهایت در آذر ۱۴۰۳ او را به اعدام محکوم کرد. گزارشهای متعدد از منابع معتبر، از جمله کانون حقوق بشر ایران و صدای بازداشتشدگان، حاکی از شکنجههای شدید جسمی و روانی او در بند ۲۰۹ زندان اوین است که شامل ضرب و شتم، محرومیت از خواب، و فشار برای اعتراف اجباری بوده. این وضعیت نگرانیهای گستردهای در میان فعالان حقوق بشر، خانواده، و همکلاسیهای او ایجاد کرده است.
سازمان حقوق بشر ایران و دیگر نهادها خواستار لغو فوری حکم اعدام و انجام تحقیقات مستقل درباره اتهامات و شرایط بازداشت او شدهاند. خانوادهاش با برگزاری تجمعات و انتشار بیانیههایی حمایت خود را از او اعلام کردهاند.
زندانی سیاسی وحید بنی عامریان سرانجام در بامداد ۱۵ فرودین ۱۴۰۵، همراه با زندانی سیاسی دیگر ابوالحسن منتظر در زندان قزلحصار به دار آویخته شد. این در حالی است که در۱۰ فروردین زندانیان سیاسی اکبر دانشورکار و محمد تقوی و در ۱۱ فروردین پویا قبادی و بابک علیپور نیز اعدام شدند .
ابوالحسن منتظر، (متولد ۱۳۳۸، تهران - اعدامشده ۱۵ فروردین ۱۴۰۵، زندان قزلحصار) دارای لیسانس معماری، متأهل و پدر دو فرزند، از فعالان سیاسی با سابقه طولانی است. وی در دوران محمدرضا پهلوی و دهه ۶۰ شمسی به دلیل فعالیتهای سیاسی چندین بار بازداشت شد. در سال ۱۳۵۶ توسط ساواک در مشهد دستگیر و شش ماه در زندان وکیلآباد محبوس بود. او پیشتر در دوران سربازی ۴۵ روز بازداشت شده بود.
ابوالحسن منتظر در ۱۳ خرداد ۱۳۶۰ توسط سپاه پاسداران بازداشت و به چهار سال و سه ماه حبس محکوم شد و تا مهر ۱۳۶۴ در زندان بود. در خرداد ۱۳۹۷ دوباره بازداشت و در مهر ۱۳۹۹ توسط دادگاه انقلاب تهران به اتهام اجتماع و تبانی علیه امنیت ملی، تبلیغ علیه نظام و عضویت در سازمان مجاهدین خلق به پنج سال حبس محکوم شد.
او در این دوره تحت جراحی قلب باز قرار گرفت و در فروردین ۱۴۰۱ آزاد شد. آخرین دستگیری او در اول دی ۱۴۰۲ در تهران بود که به بند ۲۰۹ زندان اوین منتقل شد و پس از بازجویی به بند چهار رفت.
منتظر در زندان از بیماریهای متعدد قلبی، ریوی، سنگ کلیه، آرتروز، دیابت، پروستات و پسوریازیس رنج میبرد و از درمان محروم بوده است. اعتراض او به کیفیت غذا در اوین منجر به انتقال تنبیهی به قرنطینه واحد سه قزلحصار شد که باعث وخامت حال او، از جمله فشار خون بالا و مشکلات تنفسی گردید.
ضرب و شتم هنگام دستگیری، شکستگی قفسه سینه و باز شدن بخیههای جراحی قلب را به دنبال داشت. او به بیمارستان رجایی کرج منتقل شد اما درمان کافی دریافت نکرد.
ابوالحسن منتظر در اردیبهشت ۱۴۰۳ به اتهام بغی (قیام مسلحانه علیه نظام)، اجتماع و تبانی، عضویت در سازمان مجاهدین و تخریب اموال عمومی تفهیم اتهام شد. وی همچنین در مهر ۱۴۰۳ توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به اعدام و پنج سال حبس محکوم شد. محاکمه ناعادلانه و مبتنی بر اعترافات اجباری تحت شکنجه بود. خانواده او از وضعیتش بیخبر بوده و پیگیریها بینتیجه مانده است. خانوادههای زندانیان سیاسی محکوم به اعدام، از جمله خانواده ابوالحسن منتظر مقابل زندان اوین تجمع اعتراضی برگزار کردند.
عفو بینالملل محاکمه را ناعادلانه و خواستار لغو حکم شد. سازمان حقوق بشر ایران و پارلمان فلامان بلژیک احکام را محکوم کردند. ۳۰۹ کارشناس بینالمللی از سازمان ملل خواستار دخالت فوری شدند. همچنین نمایندگان کنگره آمریکا نیز رژیم ایران را محکوم کردند. شورای ملی مقاومت ایران حکم را محکوم و فراخوان بینالمللی داد
زندانی سیاسی ابوالحسن منتظر سرانجام در بامداد ۱۵ فرودین ۱۴۰۴، همراه با زندانی سیاسی دیگر وحید بین عامریان در زندان قزلحصار به دار آویخته شد. این در حالی است که در۱۰ فروردین زندانیان سیاسی اکبر دانشورکار و محمد تقوی و در ۱۱ فروردین پویا قبادی و بابک علیپور نیز اعدام شدند .
نگاره برگزیده روز
کتاب برکزیده
لویاتان (به انگلیسی: Leviathan, or The Matter, Forme and Power of a Commonwealth Ecclesiasticall and Civill) کتابی بنیادین در فلسفه سیاسی نوشته توماس هابز، فیلسوف انگلیسی، است که در سال ۱۶۵۱ میلادی منتشر شد. این اثر یکی از نخستین و تأثیرگذارترین متون نظریه قرارداد اجتماعی به شمار میرود و با ارائه دیدگاهی نظاممند درباره طبیعت انسان، حالت طبیعی، قرارداد اجتماعی و ضرورت حاکمیت مطلقه برای برقراری صلح و امنیت، پایههای بسیاری از بحثهای سیاسی مدرن را گذاشت. هابز دولت را به هیولای دریایی کتاب مقدس (لویاتان) تشبیه میکند که قدرتی عظیم و غیرقابل مقاومت دارد و تنها با اطاعت کامل مردم از حاکم (سوورن) میتواند جامعه را از بازگشت به وضعیت هرجومرج و جنگ همگانی حفظ کند. کتاب در چهار بخش اصلی ساختاربندی شده و با رویکردی ماتریالیستی و واقعبینانه، انسان را موجودی خودخواه، ترسو و رقابتی توصیف میکند که در غیاب حکومت، زندگیاش «تنها، فقیر، کثیف، وحشیانه و کوتاه» است. برای خروج از این وضعیت، افراد با قراردادی متقابل حقوق طبیعی خود را به یک حاکم مطلقه واگذار میکنند تا امنیت و نظم برقرار شود. لویاتان در دوران جنگ داخلی انگلیس نگاشته شد و بر متفکرانی مانند جان لاک، ژان-ژاک روسو و نظریهپردازان لیبرال و اقتدارگرا تأثیر گذاشت. این کتاب هنوز هم در مطالعات فلسفه سیاسی، علوم سیاسی و تاریخ اندیشه غرب جایگاه محوری دارد. ترجمه فارسی آن توسط حسین بشیریه از نشر نی منتشر شده و در دانشگاههای ایران به عنوان یکی از متون کلاسیک فلسفه سیاسی تدریس میشود. بیشتر بخوانید...